Sygn. akt III Ca 1598/14 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Leszek Dąbek (spr.) Sędziowie: SO Barbara Braziewicz SR del. Ewa Buczek - Fidyka Protokolant Aleksandra Sado-Stach po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2015 r. na rozprawie sprawy z wniosku Skarbu Państwa - Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. z udziałem P. K. , R. K. , A. P. , M. P.
(1), M. P.
(2), I. P. , S. K. i K. P. o stwierdzenie nabycia spadku po M. P.
(3)na skutek apelacji uczestnika postępowania P. K. od postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt I Ns 3363/13 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego. SSR (del.) Ewa Buczek-Fidyka SSO Leszek Dąbek SSO Barbara Braziewicz Sygn. akt III Ca 1598/14 UZASADNIENIE Wnioskodawca Skarb Państwa – Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. wniósł o stwierdzenie nabycia spadku po M. P.
(3), twierdząc, iż ustalenie spadkobierców jest niezbędne dla potrzeb prowadzenia postępowania podatkowego. Uczestnicy postępowania P. K. , R. K. , M. P.
(1), M. P.
(2), I. P. , S. K. i K. P. na rozprawie w dniu 25 marca 2014 roku oświadczyli, że odrzucili spadek po spadkodawcy. Sąd Rejonowy w Gliwicach w postanowieniu z dnia 23 kwietnia 2014 roku stwierdził, że spadek po M. P.
(3), zmarłym w dniu 12 listopada 2012 roku w R. nabyli na podstawie ustawy jego siostrzeńcy: P. K. i R. K. (dzieci K. i S. ) po ½ części każdy z nich oraz orzekł o kosztach postępowania. W ustalonym stanie faktycznym, w motywach orzeczenia przywołał regulacje art. 931 § 1 k.c. art. 932 § 3 , 4 i 5 k.c. oraz art. 1020 k.c. Wskazał, iż skuteczne oświadczenia o odrzuceniu spadku złożyli: małżonka i dzieci spadkodawcy ( M. , M. i I. P. ), a z drugiego kręgu spadkobierców: S. K. , K. P. oraz A. P. . Następnie odmówił wiarygodności zeznaniom uczestników: P. i R. K. i odwołując się do regulacji art. 1015 k.c. przyjął, iż uczestnicy o tytule swego powołania dowiedzieli się „od razu”, a zatem swe oświadczenia o odrzuceniu spadku złożyli po upływie terminu przewidzianego ustawą, co nie wywołuje skutków prawnych i jest jednoznaczne z prostym przyjęciem spadku. O kosztach postępowania orzekał na mocy regulacji art. 520 § 1 k.p.c. Orzeczenie zaskarżył uczestnik postępowania P. K. , który wniósł o jego zmianę i oddalenie wniosku, ewentualnie uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Zarzucił, że przy ferowaniu wyroku naruszono prawo materialne i procesowe, regulacje: - art. 1015 § 1 k.c. poprzez błędne ustalenie momentu, w którym skarżący dowiedział się o tytule swojego powołania do dziedziczenia, - art. 233 k.p.c. poprzez przyjęcie wiarygodności zeznań uczestniczki S. K. , a odmówienie wiarygodności zeznaniom uczestników P. i R. K. , - art. 677 k.p.c. poprzez błędne ustalenie kręgu spadkobierców. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował roszczenie wnioskodawcy lecz wadliwie rozpoznał sprawę. Jakkolwiek bowiem na rozprawie w dniu 25 03 2014r. w sposób prawidłowy postanowił odebrać zapewnienia spadkowe od uczestników postępowania ( art. 671 k.p.c. ), to w sposób wadliwy wykonał tę decyzję i nie odbierał zapewnień spadkowych od wszystkich uczestników postępowania. W następstwie tego między innymi nie odebrał zapewnienia spadkowego od uczestników postępowania M. P.
(2)i I. P. (dzieci spadkodawcy), którzy skutecznie odrzucili spadek po spadkodawcy. W konsekwencji tego w materiale sprawy brak było wiarygodnych informacji pozwalających ustalić czy posiadali oni dzieci, które potencjalnie mogły zostać powołane do spadku po M. P.
(3)(np. w oparciu o regulację art. 931 § 2 k.p.c. w związku z art. 1020 k.c. ). Jest to równoznaczne z nierozpoznaniem istoty sprawy, co już tylko z tego powodu skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Niezależnie od tego w toku postępowania odwoławczego ustalono, iż M. P.
(2)posiada co najmniej jedno dziecko syna D. P. , który urodził się w dniu (...) (akt USC k-184 akt). Jego narodziny nastąpiły zatem około 5 miesięcy po śmierci spadkodawcy (spadkodawca zmarł 12 11 2012r.; akt USC k-6 akt), przez co będąc w chwili otwarcia dzieckiem poczętym w rozumieniu art. 927 § 2 k.c. - w następstwie skutecznego odrzucenia przez M. P.
(2)- został on powołany do spadku po dziadku M. P.
(3). D. P. był zatem zainteresowanym w sprawie w rozumieniu art. 510 § 1 k.p.c. , co wobec nie wzięcia przez niego formalnego udziału w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji, dodatkowo czyniło koniecznym uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Reasumując z podanych powyżej względów zaskarżone postanowienie jest wadliwe i dlatego apelację uczestnika postępowania jako uzasadnioną uwzględniono orzekając jak w sentencji w oparciu o regulację art. 386 § 4 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. Sąd Rejonowy rozpoznając ponownie sprawę weźmie pod uwagę zawartą powyżej ocenę prawną oraz sanuje wskazane wadliwości postępowania. W tym celu wykona w sposób prawidłowy postanowienie wydane na rozprawie w dniu 25 03 2014r. i odbierze od pozostałych uczestników postępowania zapewnienie spadkowe w ramach których ustali, czy uczestnicy postępowania M. P.
(2)i I. P. w chwili śmierci ojca posiadali dzieci (żyjące lub poczęte), a następnie wezwie te dzieci do udziału w sprawie. SSR (del.) Ewa Buczek-Fidyka SSO Leszek Dąbek SSO Barbara Braziewicz