Sygn. akt II.Ka.79/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 maja 2013 r. Sąd Okręgowy w Suwałkach w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący: SSO Grażyna Zielińska - spr. Sędziowie: SO Ryszard Filipow SR Tomasz Szeligowski (del. do SO) Protokolant: sekr. sąd. Elżbieta Puza przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej Marcina Milewskiego po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2013r. sprawy P. K. oskarżonego z art.289§1 kk na skutek apelacji, wniesionych przez oskarżonego oraz jego obrońcę od wyroku Sądu Rejonowego w Ełku z dnia 07/01/2013 r. sygn. akt II.K.485/12 I. Zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że uniewinnia oskarżonego P. K. od popełnienia zarzucanego mu czynu. II. Kosztami procesu za obie instancje obciąża Skarb Państwa. III. Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej – adw. S. W. kwotę 516,60 zł (pięćset szesnaście złotych sześćdziesiąt groszy) brutto tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu odwoławczym. Sygn. akt II.Ka.79/13 UZASADNIENIE P. K. został oskarżony, o to że: w nocy z 6 na 7 kwietnia 2012r. w miejscowości K. , gm. P. działając wspólnie i w porozumieniu z inną osobą zabrał w celu krótkotrwałego użycia motocykl marki Y. o nr rej. (...) wartości 5000zł, czym działał na szkodę D. W. tj. o czyn z art. 289§1kk . Wyrokiem z dnia 7 stycznia 2013r., sygn. akt IIK 485/12 Sąd Rejonowy II Wydział Karny w E. I. Oskarżonego P. K. uznał za winnego czynu zarzuconego mu w akcie oskarżenia z art. 289§1kk i za to go skazał, i na mocy art. 289§1kk wymierzył karę 8 miesięcy pozbawienia wolności. II. Na mocy art. 69§1 i 2, art. 70§2kk , art. 73§2kk wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby lat 3, oddając go w tym czasie pod dozór kuratora. III. Zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej w E. adw. S. W. kwotę 723,34zł brutto tytułem opłaty za obronę wykonywaną z urzędu. IV. Zwolnił oskarżonego od kosztów sądowych obciążając nimi Skarb Państwa. Apelacje od powyższego wyroku wnieśli: oskarżony oraz jego obrońca. Oskarżony P. K. kwestionując swoją winę wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Obrońca oskarżonego zaskarżył wyrok na korzyść oskarżonego w części dotyczącej jego pkt. I. Zarzucił wyrokowi błąd w ustaleniach faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia w jego pkt. I poprzez przyjęcie, że oskarżony jest winny popełnienia zarzucanego mu czynu, gdy przy uwzględnieniu normy art. 5§2 i art. 7kpk zgromadzony materiał dowodowy nie dawał podstaw do takiej oceny bowiem:
- Czyn nie wyczerpał dyspozycji art. 289§1kk ,
- Oskarżony nie był na miejscu inkryminowanego zdarzenia. Wniósł o zmianę tegoż punktu I poprzez jego uchylenie i uniewinnienie oskarżonego od wymienionego zarzutu względnie jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja oskarżonego i apelacja jego obrońcy okazały się częściowo zasadne i to w zakresie, który musiał skutkować zmianą zaskarżonego wyroku i uniewinnieniem oskarżonego. Przed przystąpieniem do analizy zarzutów apelacji należy zauważyć, iż orzeczenie wydane w przedmiotowej sprawie jest oparte na całokształcie materiału dowodowego zebranego w sprawie, na podstawie którego Sąd Rejonowy dokonał ustaleń faktycznych, a następnie ustalony stan faktyczny poddał ocenie prawnej. Ustalenia sądu znajdują odzwierciedlenie we wnioskach zawartych w uzasadnieniu wyroku, które czyni zadość wymogom art. 424§1 i 2kpk , co też w pełni pozwala na przeprowadzenie kontroli instancyjnej. Błędy w imieniu i nazwisku świadka R. W. , które zauważył sąd odwoławczy w uzasadnieniu (k.201 i 203)należy potraktować jako oczywiste omyłki pisarskie, które niewątpliwie sąd I instancji powinien sprostować. Sad Okręgowy chciałby również podkreślić, iż Sąd Rejonowy w sposób właściwy przeprowadził postępowanie dowodowe, dokonując prawidłowych ustaleń faktycznych odnośnie obecności P. K. w dniu 6 kwietnia 2012r. w towarzystwie (...) , który zabrał z posesji D. W. motor i którym to motorem razem udali się na przejażdżkę. Tym samym nie dopuścił się w tym zakresie błędu w ustaleniach co zarzuca obrońca oskarżonego i sugeruje sam oskarżony. Sąd Rejonowy nie ustrzegł się jednak pewnych błędów to jest niewystarczająco wnikliwie i wszechstronnie rozważył wszystkie zgromadzone dowody i okoliczności ujawnione w toku sprawy, a w konsekwencji dokonał na ich podstawie błędnych ustaleń, iż działanie oskarżonego polegało na zaborze pojazdu w celu krótkotrwałego użycia. W konsekwencji Sąd poczynił nietrafne ustalenia co do winy i sprawstwa P. K. . Uznając oskarżonego za winnego popełnienia przestępstwa określonego w art.289§1kk , sąd I instancji wywiódł w zaskarżonym wyroku, iż „(…)oskarżony chciał przejechać się tym motorem. Wiedział, że po motor ma iść W. . On miał poczekać na niego i mieli wspólnie pojeździć. Nastąpił tutaj podział ról pomiędzy nimi. Oskarżony swoim zamiarem obejmował działania świadka polegające na zaborze motocykla. Potem wspólnie wsiedli na ten motor i pojechali nim”. Oceniając wyrok w tej części, na podstawie przytoczonych wywodów, stwierdzić należy że podniesiony przez obrońcę oskarżonego zarzut uznania P. K. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 289§1kk , mimo braku dowodów winy w tym zakresie, jest w pełni zasadny. Zauważyć bowiem należy, że sąd nie tylko nie wykazał w zaskarżonym wyroku, że oskarżony P. K. zamierzał dokonać zaboru motocykla marki Y. w celu krótkotrwałego użycia, ale wręcz odwrotnie – ustalił wprost, że zachowanie oskarżonego nie wskazywało na jakikolwiek współudział jego w dokonanym przez R. W. zaborze motocykla. Sąd słusznie uznał, że oskarżony wiedział, że po motor na posesję D. W. poszedł W. . R. W. motor ten wziął i wrócił nim po oskarżonego. Potem wsiedli na niego, kierował W. . Kiedy po przejechaniu ok. 200m wywrócili się, P. K. poszedł do domu a R. W. odprowadził motor na posesję, z której go zabrał. Fakty te nie świadczą jednak o tym, aby oskarżony zamierzał dokonać zaboru motocykla lub przyłączyć się do podjętych w tym kierunku działań R. W. . Pojęcie zaboru występujące w znamionach omawianego typu czynu zabronionego interpretować należy tak samo jak pojęcie zaboru stanowiącego znamię przestępstwa kradzieży. Zabór w rozumieniu art. 289§1kk charakteryzują więc dwa elementy, które muszą wystąpić kumulatywnie. Z jednej strony, zabór polega na pozbawieniu władztwa nad pojazdem mechanicznym osoby uprawnionej, z drugiej, zabór oznacza przejęcie władztwa nad pojazdem przez sprawcę przestępstwa i objecie go we własne władanie. Takiego zaboru w dniu 6 kwietnia 2012r. niewątpliwie dokonał R. W. , co zostało potwierdzone prawomocnym wobec niego wyrokiem. Jeżeli mówi się o „podziale ról”, to należy wykazać, kiedy dokonany został ten „podział ról” na czym on polegał, na czym polegało zachowanie oskarżonego i że było to zachowanie przestępne. (zob. wyrok SN z dnia 28 maja 1981r. Rw 167/81). Współsprawstwo - od strony przedmiotowej - nawet jeżeli nie musi polegać na realizacji znamion czasownikowych ujętych w opisie czynu zabronionego w części szczególnej Kodeksu karnego (lub przepisach karnych innych ustaw), w każdym przypadku wymaga, by sprawca podjął takie zachowanie, które na gruncie przyjętego porozumienia stanowiło konieczny lub bardzo istotny warunek realizacji przez innego współsprawcę znamion czynności wykonawczej ujętych w danym typie czynu zabronionego. Współsprawstwo nie może polegać wyłącznie na biernej obserwacji zachowań innej osoby, realizującej znamiona typu czynu zabronionego, choćby towarzyszyła temu świadomość karygodności tego zachowania, a nawet pełna jego akceptacja. Pociągnięcie do odpowiedzialności karnej za popełnienie czynu zabronionego „wspólnie i w porozumieniu” z inną osobą zawsze wymaga ustalenia, na czym polegało konkretne zachowanie realizujące znamiona współsprawstwa (zob. wyrok SN z dnia 8 grudnia 2011r. (...) 162/11). Skoro więc oskarżonemu nie udowodniono, że pozostawał w zmowie z R. W. co do zaboru motocykla w celu krótkotrwałego użycia, jak też tego, że podjął on jakiekolwiek czynności mogące świadczyć o jego współudziale w tym zaborze, to w konsekwencji należało uniewinnić go od zarzutu popełnienia omawianego przestępstwa. Nie stało temu na przeszkodzie przyłączenie się P. K. do „krótkotrwałego użycia” motocykla wcześniej zabranego przez R. W. . Zauważyć bowiem należy, że przestępstwo określone w art. 289§1kk jest dokonane z chwilą zaboru pojazdu mechanicznego, samo zaś „użycie” zabranego pojazdu przez sprawcę zaboru, a tym bardziej wykorzystanie tylko sposobności „użycia” pojazdu zabranego przez inną osobę, nie należy do strony przedmiotowej omawianego przestępstwa. O kosztach procesu orzeczono zgodnie z art. 632pkt2kpk w zw. z art. 634kpk .