Sygn. akt I C 251/14 upr. WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 września 2015 r. Sąd Rejonowy w Gryficach I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Krystyna Murawka Protokolant: st. sekr. sądowy Anna Łuszczak po rozpoznaniu w dniu 22 września 2015 r. w Gryficach sprawy z powództwa (...) (...) w W. przeciwko M. J. o zapłatę I. zasądza od pozwanego na rzecz powoda 350,21 zł (trzysta pięćdziesiąt złotych i dwadzieścia jeden groszy) z odsetkami ustawowymi liczonymi od niżej wymienionych kwot i terminów: - 112,26 zł od dnia 17 sierpnia 2012 roku, - 107,58 zł od dnia 17 października 2012 roku, - 1,26 zł od dnia 19 listopada 2012 roku, - 86,05 zł od dnia 19 listopada 2012 roku, - 21,53 zł od dnia 17 grudnia 2012 roku, - 21,53 zł od dnia 18 lutego 2013 roku; II. w pozostałym zakresie powództwo oddala; III. koszty procesu wzajemnie znosi; IV. przyznaje od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gryficach adw. A. A. tytułem pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu 221,40 zł w tym podatek VAT; SSR Krystyna Murawka. Sygn. akt I C 251/14 upr. UZASADNIENIE Powód - (...) (...) z siedzibą w W. wniósł do Sądu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie VI Wydziału Cywilnego pozew w elektronicznym postępowaniu upominawczym przeciwko M. J. domagając się zasądzenia od pozwanego na jego rzecz kwoty 929,28 zł. wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia wniesienia powództwa, tj. od dnia 14.10.2013 r. oraz zasądzenia kosztów procesu. W uzasadnieniu powód podniósł, że dochodzona należność wynika z umowy zawartej z pierwotnym wierzycielem, tj. (...) Spółką Akcyjną i pozwanym M. J. , której przedmiotem było świadczenie usług telekomunikacyjnych (w tym dostępu do internetu). W systemie wyżej wymienionego operatora pozwany identyfikował się numerem klienta: (...) . Dalej wskazano, że na podstawie przelewu wierzytelności z dnia 13 czerwca 2013 r. powód nabył wierzytelność wobec pozwanego z tytułu niewykonania umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych i dostępu do internetu. Na dochodzoną w niniejszej sprawie należność składały się: kwota 883,04 zł. stanowiąca nieuiszczoną wartość ekwiwalentu za dostarczone usługi telekomunikacyjne, kwota 1,26 zł. stanowiąca noty odsetkowe wystawione przez pierwotnego wierzyciela w związku z nieterminowym uregulowaniem należności oraz kwota 44,98 zł. stanowiąca skapitalizowane odsetki ustawowe liczone od należności głównej od dnia 17.05.2013 r. do dnia poprzedzającego wniesienie pozwu. Sąd Rejonowy Lublin – Zachód w Lublinie VI Wydział Cywilny w dniu 09.01.2014 r. w sprawie o sygn. akt VI Nc – e (...) wydał nakaz zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym zobowiązując pozwanego M. J. do zapłaty na rzecz powoda należności objętej pozwem wraz z kosztami procesu. W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany zakwestionował, aby to z powodem łączył go stosunek obligacyjny, wyjaśniając, że to hospitalizacja na oddziale zamkniętym ( Szpital (...) w K. ) uniemożliwiła mu wcześniejszy zwrot sprzętu, o czym informował operatora usług telekomunikacyjnych. Pozwany wskazywał powołując się na protokół zwrotu sprzętu, iż dokonał tego w dniu 14.08.2013 r. o przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego w Gryficach powód podtrzymał dotychczasowe stanowisko, a pełnomocnik pozwanego podniósł ponadto, że pozwany uregulował należności wskazane w fakturach dołączonych do pozwu, którymi powód wykazywał wysokość roszczenia. Sąd ustalił następujący stan faktyczny. M. J. zawarł w dniu 13 września 2010 r. z (...) Spółką Akcyjną w W. (dalej: T. ) umowę o numerze (...) o świadczenie publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych w tym usługi powszechnej (klient indywidualny). Umowa została zawarta na czas określony, który upływał z końcem 12 miesiąca, liczonym od dnia rozpoczęcia świadczenia usługi. Z postanowień § 1 ust. 1 tejże umowy wynikało, iż jej przedmiotem jest świadczenie przez T. publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych w tym usługi powszechnej w zakresie i na warunkach określonych w umowie, regulaminie świadczenia usług telekomunikacyjnych w tym usługi powszechnej (regulamin), cenniku usług telekomunikacyjnych (cennik) lub regulaminach lub cennikach promocji lub ofert okresowych. Natomiast regulamin i cennik są integralnymi częściami umowy i są dostępne na stronie internetowej w. (...) oraz w salonach sprzedaży tp – (tak ust. 2 § 1). Z kolei w § 4 ust. 1 przewidziano, że umowa na czas określony uważana będzie za przedłużoną na czas nieokreślony, o ile abonent nie wyrazi innego oświadczenia woli co najmniej 30 dni przed końcem okresu, na który umowa została zawarta. W takim przypadku świadczenie publicznie dostępnych usług, w usługi powszechnej odbywa się na warunkach właściwych dla Umowy zawartej na czas nieokreślony. Z kolei w przypadku rozwiązania umowy zawartej na czas określony przez (...) z winy abonenta lub jej rozwiązania przez abonenta przed upływem okresu, na jaki umowa została zawarta, (...) ma prawo żądać zwrotu przyznanych Abonentowi ulg, pomniejszonych o proporcjonalną ich wartość za okres od dnia zawarcia umowy do dnia jej rozwiązania, określonych w umowie, regulaminie lub cenniku promocji lub ofert okresowych. Z kolei w dniu 15 września 2010 r. M. J. zawarł z T. umowę nr (...) o świadczenie usługi neostrada tp. Umowa została zawarta na czas określony, który upływał z końcem 24 miesiąca, liczonym od dnia rozpoczęcia świadczenia usługi. W § 3 ust. 4 wskazano, że w ramach umowy abonent korzysta z oferty promocyjnej (której zasady zostały określone w regulaminie (...) lub Ofert Okresowych) - (...) . Z kolei z ust 9 powołanego § 3 wynika, iż umowa zawarta na czas określony uważana będzie za przedłużoną na czas nieokreślony, o ile abonent nie wyrazi innego oświadczenia woli co najmniej 30 dni przed upływem okresu, na jaki umowa została zawarta. W takim wypadku świadczenie usług odbywa się na warunkach określonych dla usługi świadczonej na czas nieokreślony. Aneksem nr (...) zmieniono dotychczasowe brzmienie umowy nr (...) o świadczenie usługi neostrada. W § 1 ust. 1 przewidziano, że przedmiotem umowy jest świadczenie przez (...) usługi (...) (Usługa) w zakresie i na warunkach określonych w Umowie, Regulaminie świadczenia usługi (...) (Regulamin), Cenniku usługi (...) (Cennik) lub odpowiednich regulaminach lub cennikach promocji lub ofert okresowych, a także świadczenie Usług dodanych szczegółowo określonych w Cenniku. Z kolei z § 2 ust. 1 wynikało, że T. miała świadczyć na rzecz abonenta usługę w opcji – Opcja 2048kbps. Powyższa umowa została zawarta na czas określony od 01.08.2011 do 31.07.2013 , a w § 3 ust. 5 przewidziano, że: „O ile abonent nie wyrazi innego oświadczenia woli przed upływem okresu, na jaki Umowa została zawarta, Umowa zawarta na czas określony uważana będzie za przedłużoną na czas określony 6 miesięcy”. Pismem z dnia 14 sierpnia 2013 r. pozwany zwrócił się o anulowanie kary za zerwanie umowy. W tej samej dacie dokonał zwrotu sprzętu otrzymanego w ramach oferty (...) . Bezsporne ( - kopia umowy nr (...) z dnia 13.09.2010 r., k. 38- 39 v., - kopia umowy nr (...) z dnia 15.09.2010 r., k. 36 - 37, - aneks do umowy (...) , k. 92 – 93, - regulamin promocji (...) , k. 142 – 143v., - regulamin świadczeni usługi (...) , k. 144 – 146, - cennik usługi (...) , k. 147 –
- Telekomunikacja za świadczone pozwanemu usługi wystawiła : - fakturę VAT nr (...) z dnia 03.08.2012 r. na kwotę 128,74 zł. płatną do dnia 17.08.2012 r., - fakturę VAT nr (...) z dnia 03.10.2012 r. na kwotę 107,58 zł. płatną do dnia 17.10.2012 r., - fakturę VAT nr (...) z dnia 03.11.2012 r. na kwotę 87,31 zł. płatną do dnia 19.11.2012 r., - notę odsetkową nr (...) z dnia 03.11.2012 r. na kwotę 1,26 zł ., tytułem należności za okres VII-VIII-IX 2012 r. - fakturę VAT nr (...) z dnia 03.12.2012 r. na kwotę 21,53 zł . płatną do dnia 17.12.2012 r., - fakturę VAT nr (...) z dnia 03.02.2013 r. na kwotę 21,53 zł . płatną do dnia 18.02.2013 r., - notę obciążeniową nr (...) z dnia 03.05.2013 r. na kwotę łącznie 534,09 zł., gdzie w specyfikacji wyszczególniono tytuły obciążenia, tj. – odszkodowanie za zestaw (...) (zgodnie z umową na świadczenie usługi (...) ) – 300 zł. oraz dostępu do Internetu 2048 kara umowna ( (...) ) – 234,09 zł. Dowód: - kopia faktury VAT nr (...) z dnia 03.08.2012 r., k. 29, - kopia faktury VAT nr (...) z dnia 03.10.2012 r., k. 30, - kopia faktury VAT nr (...) z dnia 03.11.2012 r., k. 31, - kopia noty odsetkowej nr (...) z dnia 03.11.2012 r., k. 32, - kopia faktury VAT nr (...) z dnia 03.12.2012 r., k. 33, - kopia faktury VAT nr (...) z dnia 03.02.2013 r., k. 34, - kopia noty obciążeniowej nr (...) z dnia 03.05.2013 r., k.
- W dniu 22 marca 2013 r. (...) Spółka Akcyjna w W. zawarła z powodem Umowę Ramową Cyklicznego Przelewu Wierzytelności. Natomiast w dniu 13 czerwca 2013 r. zawarto Porozumienie nr (...) do Umowy Ramowej Cyklicznego Przelewu Wierzytelności z dnia 22.03.2013 r. Integralnym elementem wyżej wymienionego Porozumienia był dokument opisany jako: „Załącznik do Protokołu Odbioru Danych z dnia 24.06.2013 r. do Porozumienia Nr (...) z dnia 13.06.2013 r. do Umowy Ramowej Cyklicznego Przelewu Wierzytelności z dnia 22.03.2013 r.”, w którym ujęto numer ewidencyjny: (...) , dane personalne pozwanego M. J. oraz jego adres do korespondencji i adres instalacji, a także saldo klienta wyrażające się kwotą: 884,30 zł. Dowód : - odpis umowy przelewu wierzytelności z dnia 22.03.2013 r., k. 101 - 108, - kopia porozumienia nr (...) z dnia 13.06.2013 r., k. 23, - odpis załącznika do protokołu odbioru danych z dnia 24.06.2013 r. do porozumienia nr (...) z dnia 13.06.2013 r., k. 121 -
- Pierwotny wierzyciel w dniu 27.06.2013 r. sporządził pismo oznaczone jak „zawiadomienie” adresowane do M. J. , którym informował pozwanego, że dokonał przelewu przysługującej mu względem niego wierzytelności w wysokości 884,30 zł. na rzecz (...) (...) z siedzibą w W. . Dowód: kopia zawiadomienia (...) z dnia 27.06.2013 r., k. 42v -
- W tej samej dacie, tj. 27.06.2013 r. powód zredagował pismo oznaczone jako: „dług kupiony wezwanie do zapłaty” adresowane do M. J. , którym zobowiązywał pozwanego do spłaty zadłużenia za świadczone usługi telekomunikacyjne przez T. , wynoszącego na dzień redakcji pisma 923,54 zł. w terminie do dnia 04.07.2013 r. Z kolei w szczegółach zadłużenia powód wskazał, że należność powyższa obejmuje: - należność główną: - 883,04 zł., - odsetki od faktur niezapłaconych na dzień 27.06.2013 r.: – 39,24 zł., - noty odsetkowe: – 1,26 zł. Dowód : - kopia wezwania do zapłaty z dnia 27.06.2013 r wraz ze specyfikacją zadłużenia, k. 40 – 41v. M. J. w okresie od 23.07.2013 r. do co najmniej 14.08.2013 r. był hospitalizowany w Regionalnym Szpitalu w K. . W dniu 14 sierpnia 2013 r. uzyskał przepustkę i udał się z jednym z pracowników szpitala do salonu (...) S.A. zlokalizowanego w K. przy ul. (...) , gdzie dokonał zwrotu zestawu (...) , który został mu wcześniej przywieziony z domu. Z faktu zdania sprzętu został sporządzono protokół. Pozwany tłumacząc konsultantowi zwłokę w zwrocie sprzętu, został przez niego pouczony o możliwości wniesienia pisma o anulowaniu nałożonej kary. Pismem z dnia 14.08.2013 r. a zatytułowanym „prośba” pozwany wniósł o anulowanie kary. Dowód : - odpis zaświadczenia o hospitalizacji z dnia 14.08.2013 r., k. 80, - kopia protokołu zdawczo – odbiorczego z dnia 14.08.2013 r., k. 60, - odpis pisma pozwanego z dnia 14.08.2013 r.,
- Sąd zważył, co następuje. Żądanie powoda okazało się uzasadnione w części dotyczącej należności z tytułu świadczenia usług objęte fakturami dołączonymi do pozwu. Natomiast w części w jakiej powód domagał się zapłaty kary umownej oraz zwrotu ulgi, nie wykazano okoliczności uzasadniających obciążenie pozwanego powyższymi należnościami. W niniejszej sprawie pozwany nie kwestionował zawarcia i świadczenia usług w ramach zawartych z poprzednikiem powoda umów. Fakt dokonania cesji wierzytelności ( na większa kwotę należności głównej, aniżeli dochodzona pozwem tj. 884,30 zł) został przez powoda wykazana dokumentami załączonymi do akt sprawy, co uzasadniało legitymację powoda. W odniesieniu do żądania zapłaty należności objętych fakturami z tytułu świadczenia usług w okresie od sierpnia 2012 r. do lutego 2013 r. pozwany wniósł o oddalenie powództwa zgłaszając zarzut zapłaty tych należności wnosząc o przeprowadzenie na tę okoliczność dowodów po ich odnalezieniu przez pozwanego oraz dopuszczenie dowodu z zeznań M. J. . Do dnia zamknięcia rozprawy, pozwany nie przedłożył dowodów wpłaty. Nie stawił się również na posiedzenie Sądu wyznaczone celem przesłuchania go w charakterze strony – mimo prawidłowego wezwania ( v. k. 86 w zw. z k. 82 akt). Wobec powyższego, Sąd zmuszony był dokonać oceny twierdzeń stron wyłącznie w oparciu o dokumenty złożone do akt sprawy. Z tych wynika, że pozwany nie kwestionował wysokości należności, lecz uprawnienie do dochodzenia ich z uwagi na zarzut spełnienia świadczenia- którego to jednak zarzutu nie wykazał. Nie powoływał się też na żadne postępowanie reklamacyjne. Nie negował faktu wykonania usługi przez operatora. Nie formułował zarzutu nieprawidłowego naliczenia wysokości należności, a przyznał fakt zawarcia umowy z T. oraz fakt wykonywania jej. W tych okolicznościach Sąd uznał, iż pozwany ma obowiązek uregulować należności tytułem usług świadczonych w okresach objętych fakturami VAT sporządzonymi w następujących datach: 03.08.2012 r., 03.10.2012 r., 03.11.2012 r., 03.11.2012 r., 03.12.2012 r., 03.02.2013 r. W konsekwencji, analiza umowy ramowej cyklicznego przelewu wierzytelności z dnia 22.03.2013 r. wraz z porozumieniem nr (...) z dnia 13.06.2013 r. i stanowiącym jego integralny element załącznikiem do protokołu odbioru danych z dnia 24.06.2013 r. w zestawieniu z załączonymi do pozwu fakturami VAT, a także kopiami umów oraz aneksem, stanowiła dostateczna podstawę do uzasadnienia odpowiedzialności pozwanego w zakresie należności wynikających z poszczególnych rachunków oraz odsetek liczonych od wskazywanych w fakturach terminów. Tym rozważaniom, zwłaszcza wobec niewykazania zarzutu spełnienia świadczenia i uniemożliwienia przeprowadzenia dowodu z zeznań pozwanego, Sąd dał wyraz w punkcie pierwszym wyroku. Z kolei w zakresie należności stanowić mającej karę umowną i zwrot ulgi, należy podkreślić, że powód nie wykazał zaistnienia przesłanek do jej naliczenia oraz jej wysokości. Jak bowiem wynika z treści aneksu przewidującego przedłużenie umowy na okres od 01.08.2011- 31.07.2013 r. W §11 Regulaminie świadczenia usług (...) przewidziano przesłanki i sposoby rozwiązania umowy. W szczególności z §11 pkt 6 wynika, że T. może rozwiązać umowę ze skutkiem natychmiastowym w przypadku opóźnienia w regulowaniu przez abonenta opłat za okres dłuższy, niż jeden okres rozliczeniowy. W tej sytuacji T. powinna jednak wezwać abonenta do zaniechania naruszeń, a w przypadku rozwiązania umowy zawartej na czas określony, T. ma prawo domagania się zwrotu ulgi. Z treści Regulaminu promocji „ (...) „ również zawarto uprawnienie do rozwiązania umowy w sytuacji określonej wyżej, a także przewidziano obciążenie abonenta kara umowną naliczaną odpowiednio do wybranego wariantu opłaty abonamentowej i relacji liczby dni pozostałych do końca obowiązywania umowy. Takie konsekwencje przewidywał również §7 pkt 3 umowy z dnia 15.09.2010 r. poprzez odesłanie do regulaminów i cenników. Analiza powyższych aktów prowadzi do wniosku, iż przesłanką uzasadniającą naliczenie kary umownej za wcześniejsze rozwiązanie umowy jest z jednej strony: wystąpienie opóźnienia w płatności należności przez abonenta, a z drugiej: skuteczne rozwiązanie umowy. Sąd podkreśla, iż o ile w okolicznościach sprawy wyżej już wskazanych, fakt powstania opóźnienia w płatności można uznać za wykazany, to w sprawie nie naprowadzono dowodów na okoliczność terminu rozwiązania umowy. Sąd może jedynie domniemywać, iż do rozwiązania umowy mogło dojść na skutek oświadczenia złożonego przez T. . Jednakże uprawnienie do złożenia takiego oświadczenia przysługiwało również pozwanemu. Przy czym, T. powinna uprzednio wezwać abonenta do zaniechania naruszeń – o czym wyżej już wspomniano. Tymczasem, w oparciu o dokumenty złożone w sprawie, nie sposób ustalić czy i w jakim trybie, a także kiedy umowa została rozwiązania. Ta natomiast okoliczność była niezmiernie istotna dla przesądzenia o dopuszczalności i wysokości obciążenia pozwanego obowiązkiem zwrotu ulgi, z tytułu wcześniejszego rozwiązania umowy . Analogicznie, niewykazanie przez powoda terminu rozwiązania umowy, miało istotne znaczenie dla oceny zachowania terminarza zwrotu sprzętu. Skoro w oparciu o przedstawione przez powoda dowody nie było możliwym ustalenie w jakiej dacie stosunek obligacyjny przestał wiązać strony, a umowa przewidziała, iż co najmniej do 31.07.2013 r., zaś pozwany zwrócił sprzęt w dniu 14 sierpnia 2013 r., to brak podstaw do obciążania go kara umowną z tytułu niedochowania terminu. W powyższym zakresie, to na powodzie spoczywał obowiązek wykazania kiedy i w jakim trybie doszło do rozwiązania umowy- jako faktu mającego istotne znaczenie w sprawie, w zakresie w jakim strona poddała ocenie Sądu żądanie zobowiązania pozwanego do zapłaty kwot określonych w pozwie tytułem kary umownej za nieterminowy zwrot sprzętu oraz zwrot ulgi. Te rozważania, w świetle przedłożonych do akt sprawy dokumentów, uzasadniały oddalenie powództwa w pozostałym zakresie, a ocena stosunku w jakim powód wygrał sprawę, do wysokości oddalonego żądania, oparcie rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesu o treść art. 100 kpc . Na kwotę objętą punktem czwartym wyroku składa się wynagrodzenie pełnomocnika ustanowionego dla pozwanego z urzędu, określone według stawek minimalnych przewidzianych rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. (Dz.U. Nr 163, poz. 1348) w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wraz z podatkiem Vat. K. Murawka.