Sad powszechny, III Ca 400/15

(1)przeciwko I. D. o zachowek na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Nowym Sączu z dnia 16 września 2014 r., sygn. akt I C 878/12

1. zmienia pkt I zaskarżonego wyroku w części dotyczącej rozłożenia świadczenia na raty w ten sposób, że zasądzoną w nim kwotę rozkłada na następujące raty: - pierwsza w kwocie 6000 zł (sześć tysięcy złotych) płatna w terminie do 31 marca 2015r., - druga w kwocie 6000 zł (sześć tysięcy złotych) płatna w terminie do 31 marca 2016r., - trzecia w kwocie 6000 zł (sześć tysięcy złotych) płatna w terminie do 31 marca 2017r., - czwarta w kwocie 6000 zł (sześć tysięcy złotych) płatna w terminie do 31 marca 2018r., - piąta w kwocie 6000 zł (sześć tysięcy złotych) płatna w terminie do 31 marca 2019r., - szósta w kwocie 7339,00 zł (siedem tysięcy trzysta trzydzieści dziewięć złotych) płatna w terminie do 31 marca 2020r.,
2. w pozostałej części apelację oddala;
3. zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Nowym Sączu na rzecz adw. E. M. i na rzecz adw. M. G. kwoty po 1476 zł (jeden tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć złotych) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce i pozwanej z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. (...) Sygn. akt III Ca 400/15 UZASADNIENIE Wyrokiem z 16.09.2014r. (sygn. akt I C 878/12) Sąd Rejonowy w Nowym Sączu w sprawie z powództwa małoletniej Z. D. reprezentowanej przez przedstawicieli ustawowych J. D. i A. D.

(1)przeciwko I. D. o zachowek, zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 37 339 zł z ustawowymi odsetkami od 31.05.2012r. do 16.09.2014r., którą rozłożył na raty: - pierwsza w kwocie 10 000 zł płatna do 31.03.2015r., - druga w kwocie 10 000 zł płatna do 31.

1. 2016r., - trzecia w kwocie 17 339 zł płatna do 31.
2. 2017r. z ustawowymi odsetkami na wypadek opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat (pkt I sentencji), umorzył postępowanie w zakresie żądania ponad kwotę 39 089 zł (pkt II sentencji), w pozostałym zakresie powództwo oddalił (pkt III sentencji), koszty procesu między stronami wzajemnie zniósł (pkt IV sentencji) oraz zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokatów E. M. i M. G. kwoty po 4 428 zł brutto, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną stronom z urzędu (pkt V sentencji). Sąd Rejonowy ustalił, że spadkodawca A. D.

(2)zmarł 20.01.2009r. w N. . Spadkobiercą testamentowym jest jego żona I. D. , a syn J. D. został wydziedziczony. Małoletnia powódka Z. D. jest wnuczką spadkodawcy, a córką syna J. . W dacie śmierci swojego dziadka była dzieckiem poczętym, a nienarodzonym. Urodziła się (...) ze związku małżeńskiego J. D. i A. D.

(1)zawartego 30.06.2007r. W skład spadku po A. D.

(2)wchodzi udział w wysokości 3/4 w nieruchomości zabudowanej stanowiącej dz. ewid. nr (...) w N. , obj. KW nr (...) . Wartość tej nieruchomości wg stanu na dzień otwarcia spadku wynosiła kwotę 312 712 zł, bez uwzględnienia kosztów prac modernizacyjno -remontowych dokonanych w budynku po śmierci A. D.

(2), które sfinansowała częściowo pozwana, a częściowo jej zięć. Ojciec powódki był użytkownikiem działki nr (...) należącej do (...) Związku (...) położonej w N. ( Góra Z. ). Na działce znajdował się domek letniskowy kupiony za kwotę 7 000 zł od J. C. przy czym połowa tej kwoty pochodziła od rodziców ojca powódki - J. D. . Sąd Rejonowy ustalił nadto, że pozwana utrzymuje się z emerytury w wysokości 1 200 złotych. Prowadzi też działalność gospodarczą (magiel), w którym pracuje co najwyżej dwa razy w tygodniu. Mieszka z córką i zięciem, rachunki płacą po połowie. Nie ma żadnych oszczędności. Często korzysta ze wsparcia finansowego córki. Na tle takiego stanu faktycznego, Sąd Rejonowy powołując się na treść 931 § 1 k.c. stwierdził, iż gdyby spadkodawca A. D.

(2)nie pozostawił testamentu, w którym dokonał wydziedziczenia swojego syna J. D. , ten ostatni byłby powołany do dziedziczenia po zmarłym na podstawie ustawy w 1/4 części. Na podstawie art. 991 § 1 k.c. oraz art. 922 § 3 k.c. Sąd I instancji uznał, że powódka jako zstępna wydziedziczonego mogła wystąpić wobec pozwanej jako jedynego spadkobiercy z roszczeniem o 2/3 udziału spadkowego, jaki jej przysługiwał jako osobie małoletniej. Sąd Rejonowy wyliczył, że skoro czysta wartość spadku wynosiła kwotę 234 534 zł (3/4 z kwoty 312 712 zł), to udział spadkowy, jaki przypadłby ojcu powódki, gdyby nie został wydziedziczony, wyniósłby 58 633,50 zł. Zachowek powódki jako małoletniej wynosi zatem 2/3 tej kwoty, tj. 39 089 zł. Odnosząc się wniosku pozwanej o odliczenie od kwoty zachowku, kwotę uzyskaną przez J. D. na nabycie przez niego działki w Z. i nakładów na niej poczynionych od rodziców, Sąd Rejonowy wskazał, iż wniosek okazał się skuteczny jedynie co do kwoty 1 750 zł stanowiącej darowiznę uczynioną przez A. D.

(2)na rzecz J. D. (bowiem J. D. przeznaczył na kupno domku letniskowego kwotę 3 500 zł, pozostała kwota 3 500 zł została spłacona przez spadkodawcę oraz pozwaną ze środków pochodzących z ich majątku wspólnego) i kwotę tę Sąd I instancji zaliczył na poczet zachowku należnego powódce. W ocenie Sądu I instancji zaistniały przesłanki z art. 320 k.p.c. , uzasadniające rozłożenie świadczenia na raty, ze względu na wysokość zachowku oraz niewielkie dochody pozwanej. Powyższy wyrok w części zasądzającej od pozwanej na rzecz powódki kwotę 37 339 zł i w części rozkładającej zasądzone świadczenie na raty zaskarżyła apelacją pozwana, zarzucając: 1. obrazę prawa materialnego, tj.: - art. 5 k.c. przez jego niezastosowanie, wyrażającą się w uwzględnieniu przez Sąd I instancji powództwa w zaskarżonej części, podczas gdy w ocenie pozwanej sprzeciwiają się temu zasady współżycia społecznego oceniane w kontekście aktualnej sytuacji życiowej pozwanej i okoliczności, iż pomiędzy zmarłym A. D.

(2), a powódką brak było relacji charakterystycznych dla osób najbliższych, gdyż w dacie otwarcia spadku powódka była dzieckiem poczętym, lecz nienarodzonym; - art. 994 § 1 k.c. w zw. z art. 996 k.c. w zw. z art. 888 § 1 k.c. przez ich niezastosowanie, wyrażającą się w wadliwym ustaleniu wysokości substratu zachowku, a w konsekwencji wysokości należnego powódce roszczenia o zachowek, albowiem dokonanego z pominięciem wartości darowizn poczynionych przez spadkodawcę na rzecz J. D. , syna zmarłego A. D.

(2); 2. obrazę prawa procesowego, tj.: - art. 233 § 1 k.p.c. przez bezpodstawne obdarzenie przymiotem wiarygodności zeznań świadka J. C. , nieustalenie, iż J. D. w okresie od września 2002r. do września 2003r. odbywał służbę wojskową, wskutek czego miał ograniczone możliwości zarobkowe nie pozwalające mu na wydatkowanie jakichkolwiek kwot związanych z nabyciem prawa do działki nr (...) położonej w N. ( Góra Z. ) oraz przez nieustalenie wysokości kwot uzyskanych przez J. D. w związku z rozporządzeniem przez niego prawem do w/w działki, przez bezpodstawne przyjęcie, iż pozwana opóźnia się ze spełnieniem świadczenia na rzecz powódki, podczas gdy odpis pozwu został pozwanej skutecznie doręczony dopiero dnia 16.05.2013r. i przez niewłaściwą ocenę aktualnej sytuacji życiowej pozwanej, a w konsekwencji niewłaściwe rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty, którym pozwana nie jest w stanie dobrowolnie sprostać, a uwzględniając zasady logiki i doświadczenia życiowego zasądzone świadczenie winno być zdaniem pozwanej rozłożone na raty w niższej wysokości przy ustaleniu dłuższych terminów ich spełnienia; - art. 217 § 1 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. przez ich niezastosowanie, wyrażające się w oddaleniu wniosków dowodowych pozwanej zmierzających do ustalenia okoliczności związanych z czynieniem przez spadkodawcę na rzecz ojca powódki darowizn oraz ich wysokości; - art. 207 § 6 k.p.c. w zw. z art. 217 § 2 k.p.c. przez ich niezastosowanie, wyrażające się w wadliwym dopuszczeniu dowodu z odpisu skróconego aktu urodzenia powódki, podczas gdy jako spóźniony winien był podlegać pominięciu. Wskazując na powyższe zarzuty apelująca wniosła o zmianę wyroku w zaskarżonej części przez oddalenie także w tej części powództwa, ewentualnie przez rozłożenie zasądzonego świadczenia na następujące raty: - pierwsza w kwocie 6 000 zł płatna do 31.03.2015r., - druga w kwocie 6 000 zł płatna do 31.03.2016r., - trzecia w kwocie 6 000 zł płatna do 31.03.2017r., - czwarta w kwocie 6 000 zł płatna do 31.03.2018r., - piąta w kwocie 6 000 zł płatna do 31.03.2019r., - szósta w kwocie 7 339 zł płatna do 31.03.2020r., oraz o zasądzenie na jej rzecz od powódki kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego pozwanej przez adwokata, ewentualnie jego uchylenie w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania z pozostawieniem temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach instancji odwoławczej. Nadto wniosła o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz jej pełnomocnika z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Apelacja okazała się zasadna w części w jakiej zawierała alternatywny wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku o rozłożenie na raty. Zarzuty podniesione w apelacji są zasadne w tej części gdzie Sąd Rejonowy w nienależyty sposób uwzględnił sytuację materialną i osobistą pozwanej przy rozkładaniu zasądzonego świadczenia na raty. Na wstępie należy wskazać, że stosownie do treści art. 382 k.p.c. , sąd drugiej instancji ma nie tylko uprawnienie, ale wręcz obowiązek rozważenia na nowo całego zebranego w sprawie materiału oraz dokonania własnej, samodzielnej i swobodnej jego oceny, w tym oceny zgromadzonych dowodów (por. uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z 17.04.1998r., sygn. akt II CKN 704/97, opubl. OSNC 1998/12/214, Wokanda 1998/7/8, Biul. SN 1998/9/15). Sąd odwoławczy nie ogranicza się jedynie do kontroli sądu pierwszej instancji, lecz bada ponownie całą sprawę, a rozważając wyniki postępowania dowodowego przeprowadzonego przed sądem pierwszej instancji, władny jest ocenić je samoistnie. W sprawie nie zachodzą uchybienia, które Sąd Okręgowy bierze pod uwagę z urzędu, a których skutkiem byłaby nieważność postępowania – art. 378 § 1 k.p.c. Sąd I instancji prawidłowo ustalił istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, które znajdowały odzwierciedlenie w całokształcie materiału dowodowego. Sąd Okręgowy podziela dokonane przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne i przyjmuje je za własne. Sąd I instancji doszedł również do trafnych wniosków prawnych z tym jednym zastrzeżeniem, o czym podano na wstępie. Kwestionując w tym zakresie orzeczenie Sądu I instancji, apelująca opierała się na zarzucie niewłaściwej oceny jej aktualnej sytuacji życiowej, a w konsekwencji niewłaściwego rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty, któremu pozwana nie jest w stanie dobrowolnie sprostać. Zarzut ten należy uznać za zasadny. Jak wynika ze złożonego przez pozwaną oświadczenia o stanie majątkowym, źródłami jej dochodów są pobierane świadczenie emerytalne w kwocie 1 295,54 zł netto oraz dochody z prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie 550 zł netto, a więc łącznie jest to kwota 1 845,54 zł miesięcznie. Zobowiązania i stałe wydatki apelującej kształtują się w granicach 1 625 zł, a składają się na nie: spłata kredytu zaciągniętego na zakup opału w 2013r. (raty miesięczne wynoszą 268,27 zł), koszty prowadzenia domu (choć niesprecyzowane, ale określone przez pozwaną na kwotę 974,11 zł) oraz koszty, jakie generuje prowadzona przez apelującą działalność gospodarcza - 381,85 zł. Stwierdzić zatem należy, iż z osiąganych dochodów nie będzie w stanie w ciągu roku odłożyć kwoty w wysokości 10 000 zł (w 2015 i w 2016r.), tym bardziej kwoty 17 339 zł (trzecia rata - w 2017r.), co jest niezbędne do wykonania orzeczenia Sądu Rejonowego bez kosztownej egzekucji. Apelująca podnosiła też, że nie ma zdolności kredytowej. W ocenie Sądu Okręgowego uwzględniając fakt, iż pozwana jest na emeryturze i dodatkowo prowadzi działalność gospodarczą nieprzynoszącą większych zysków, a także biorąc pod uwagę zasady doświadczenia życiowego stwierdzić należy, iż będzie ona w stanie - tak jak podała w apelacji - w ciągu jednego roku zgromadzić kwotę 6 000 zł i w ratach w tej wysokości zaspokajać dobrowolnie zasądzone na rzecz małoletniej powódki świadczenie. Wysokość i terminy płatności rat określone wyrokiem Sądu Okręgowego są zgodne z wnioskiem pozwanej zawartym w apelacji w związku z tym nie ma potrzeby dalszego uzasadniania, że pozwana im sprosta. Nie bez znaczenia dla takiego rozstrzygnięcia pozostaje też fakt, że zasądzone od pozwanej świadczenie stanowi zachowek należny z mocy ustawy małoletniej powódce Z. D. , która obecnie liczy 6 lat. Nie są to pieniądze przeznaczone na zaspokojenie potrzeb jej rodziców. Co więcej, przedstawiciele ustawowi małoletniej zobowiązani są sprawować zarząd majątkiem córki z należytą starannością – czyli w jak najlepiej pojmowanym interesie dziecka. Dochody te powinny być więc przeznaczane przede wszystkim na zaspokojenie i zabezpieczenie potrzeb małoletniej Z. . W ocenie Sądu Okręgowego rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty w kwotach po 6 000 zł rocznie w sposób wskazany w apelacji pozwoli w znacznym stopniu zaspokoić bieżące potrzeby małoletniej, czy też czynić oszczędności dla dziecka na przyszłość. Z tego względu Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok i orzekł jak w punkcie 1 sentencji. Pozostałe zarzuty nie mogły prowadzić do zamierzonych przez apelującą skutków. Przede wszystkim Sąd Okręgowy stwierdza brak podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 5 k.c. Zważyć trzeba, że możliwość powołania się na art. 5 k.c. ma charakter jedynie subsydiarny. Powoływanie się na naruszenie zasad współżycia społecznego wymaga wskazania, jaka konkretnie zasada została naruszona, oraz wskazania pełnej treści powoływanej zasady (por. wyrok Sądu Najwyższego z 14.10.1998r., II CKN 928/97, OSNC 1999, nr 4, poz. 75; orzeczenie Sądu Najwyższego z 20.12.2006r., IV CSK 263/06, Lex nr 257664). Uzasadnienie apelacji nie zawiera takiego wskazania. Należy podkreślić, że pozwana nie może dawać prymatu ochronie wyłącznie własnych interesów, przed ochroną interesu małoletniej powódki uprawnionej z mocy ustawy do zachowku po zmarłym dziadku. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że o nadużyciu prawa przez żądanie zapłaty zachowku decydować mogą jedynie okoliczności istniejące w płaszczyźnie uprawniony - spadkodawca. Ponadto w świetle orzecznictwa przy ocenie istnienia podstaw do zastosowania art. 5 k.c. należy brać pod uwagę wszystkie okoliczności konkretnego przypadku, zachodzące tak po stronie zobowiązanego, jak i po stronie uprawnionego (por. wyrok Sądu Najwyższego z 17.07.2009 r., sygn. akt IV CSK 163/09). Zdaniem Sądu Okręgowego okoliczności przedmiotowej sprawy nie dają podstaw do stwierdzenia jakiegokolwiek naruszenia zasad słuszności przez powódkę czy tez nadużycia przez nią prawa poprzez żądanie zapłaty zachowku, a na jej uprawnienie nie może mieć wpływu relacja istniejąca na płaszczyźnie ojca małoletniej ze spadkodawcą. Nieskutecznie też apelująca powoływała się na zarzut naruszenia art. 994 §1 k.c. w zw. z art. 996 k.c. i w zw. z art. 888 § 1 k.c. Sąd Rejonowy poczynił bowiem prawidłowe ustalenia na podstawie zgromadzonego w aktach materiału dowodowego i zasadnie uznał, że odliczeniu od kwoty zachowku podlegała wyłącznie kwota 1 750 zł stanowiącą darowiznę uczynioną przez spadkodawcę A. D.

(2)na rzecz J. D. (ojca powódki) i istotnie kwotę tę należało zaliczyć na poczet zachowku należnego małoletniej Z. , co też Sąd Rejonowy uczynił (zachowek należny małoletniej wynosił bowiem pierwotnie 39 089 zł jako 2/3 z kwoty 58 633,50 zł, a pomniejszony o uczynioną darowiznę wyniósł ostatecznie 37 339 zł). Bezzasadne i niczym niepoparte są zatem twierdzenia pozwanej, że Sąd I instancji ustalił wysokość substratu zachowku z pominięciem wartości darowizn dokonanych przez spadkodawcę na rzecz wstępnego powódki nie wskazując jakie to miały być pominięte darowizny A. D.

(2)na rzecz J. D. . Odnosząc się do zarzutów dowolnej i sprzecznej z zasadami doświadczenia życiowego i logiki oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonanej przez Sąd I instancji zaznaczyć należy, że przepis art. 233 § 1 k.p.c. daje wyraz obowiązywaniu zasady swobodnej oceny dowodów stanowiąc, iż sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Przysługujące sądowi prawo swobodnej oceny dowodów musi być tak stosowane, aby prawidłowość jego realizacji mogła być sprawdzona w toku instancji. Okoliczność, że dokonana przez Sąd ocena jest niezgodna z oczekiwaniami jednej ze stron, nie oznacza, że została wydana z naruszeniem art. 233 § 1 k.p.c. , do którego może dojść tylko i wyłącznie wtedy, gdy w środku odwoławczym zostanie wykazane, które z zasad doświadczenia życiowego lub reguł logicznego myślenia Sąd I instancji naruszył i na czym konkretnie to naruszenie polegało, bądź zostanie wykazane, że Sąd pominął w swojej ocenie istotne dla rozstrzygnięcia wnioski wynikające z konkretnych dowodów (tak m.in. Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z 24.01.2013r., I ACa 1075/12, LEX nr 1267341). Żadna z powyższych przesłanek nie została w niniejszej sprawie spełniona, a zdaniem Sądu Okręgowego rozpoznającego niniejszą sprawę, dokonana przez Sąd Rejonowy ocena dowodów, wbrew 1 k.p.c. Jest ona logiczna, spójna i zgodna z zasadami doświadczenia życiowego oraz - wbrew zarzutom pozwanej - nie pomija okoliczności istotnych dla prawidłowości procesu wnioskowania, ani nie pozostaje w sprzeczności z treścią zgromadzonych dowodów. Apelująca nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń a wyliczone przez nią rzekome uchybienia Sądu I instancji (w postaci np. nieustalenia pożądanych przez pozwaną okoliczności albo ustalenia ich w sposób odmienny od oceny dokonanej przez apelującą) są gołosłowne i nie zasługują na uwzględnienie, bowiem stanowią wyłącznie polemikę z prawidłowymi wnioskami wyciągniętymi przez Sąd Rejonowy na podstawie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego. Z uwagi na powyższe zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy uznał za bezzasadny. Nieskutecznie apelująca powoływała się także na naruszenie art. 217 § 1 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. przez ich niezastosowanie, wyrażające się w oddaleniu wniosków dowodowych pozwanej. Należy wskazać, że Sąd I instancji odniósł się do wszystkich przeprowadzonych dowodów i jasno sprecyzował przyczyny, dla których jedne wnioski dowodowe dopuścił, a inne oddalił. W myśl art. 227 k.p.c. przedmiotem dowodu są fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie, nie jest więc uchybieniem procesowym pominięcie dalszych dowodów, gdy w świetle zebranego materiału, okoliczności istotne stały się między stronami niesporne, a dalsze dowody miałyby jedynie służyć naświetleniu okoliczności towarzyszących, nieistotnych dla rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok Sądu Najwyższego z 27.08.1970 r. II CR 377/70, LEX nr 6781). Okoliczność, że Sąd Rejonowy oddalił wniosek pozwanej o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka B. D. na okoliczność podstaw wydziedziczenia ojca powódki, czy też wniosek o zwrócenie się o informację do (...) Związku (...) , nie prowadzi zatem do stwierdzenia naruszenia art. 217 § 1 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. , bowiem zasadnie Sąd I instancji wskazał, iż dowody te są nieprzydatne dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Wbrew zarzutowi apelacji nie doszło także do naruszenia art. 207 § 6 k.p.c. oraz art. 217 § 2 k.p.c. , którego skarżąca dopatruje się w decyzji sądu pierwszej instancji dopuszczenia dowodu z odpisu skróconego aktu urodzenia powódki, który w ocenie pozwanej jest spóźniony i winien podlegać oddaleniu. Należy wskazać, że ocena sądu, czy strona powołała dowód we właściwym czasie, powinna być uwarunkowana tym, czy strona mogła i z uwagi na naturalny bieg procesu powinna była powołać twierdzenie lub dowód wcześniej ze względu na jego łączność z materiałem poprzednio zaprezentowanym. Sąd powinien zatem każdorazowo dokonywać oceny, czy twierdzenia o okolicznościach faktycznych oraz dowody na ich poparcie są zgłaszane przez strony bez zwłoki. Powołanie dowodów, nawet spóźnionych, nie może jednak prowadzić do ich pominięcia, jeżeli nie zostały w sposób dostateczny wyjaśnione istotne i sporne okoliczności, których wykazaniu służyć ma ich powołanie. Okolicznościami spornymi w tym ujęciu są nie tylko te okoliczności, co do których strony pozostają w sporze, ale także okoliczności, które nie zostały wyjaśnione na korzyść strony powołującej dalsze dowody (por. wyrok Sądu Najwyższego z 22.03.2012r. IV CSK 453/11, LEX nr 1213423). Skoro zatem w ocenie Sądu I instancji dopuszczenie dowodu z odpisu skróconego aktu urodzenia powódki miało znaczenie dla rozstrzygnięcia spornych faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (gdyż dokładna data urodzenia małoletniej Z. przesądzała o przyjęciu domniemania ojcostwa męża jej matki, tj. syna spadkodawcy), to nie można skutecznie zarzucać, że choć dowód ten nie został zgłoszony w pozwie, jako spóźniony obligatoryjnie winien podlegać pominięciu. W tym stanie rzeczy, Sąd Okręgowy w pozostałej części apelację pozwanej jako niezasadną oddalił. Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. i art. 385 k.p.c. Kosztami pomocy prawnej udzielonej powódce i pozwanej z urzędu w postępowaniu apelacyjnym na zasadzie art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze z dnia 26.05.1982r. (Dz.U.2015.615 j.t.) obciążono Skarb Państwa, co znajduje wyraz w punkcie 3 sentencji. Koszty te ustalono na podstawie § 6 pkt 5 w zw. z § 13 ust. 1 pkt 1 i w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu . (...) (...)