k.c. , a solidarna odpowiedzialność pozwanych wynika z art.
W odpowiedzi na pozew pozwana G. K. wniosła o oddalenie wobec niej powództwa w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Pozwana podkreśliła, że nie została jej przedłożona pisemna umowa z dnia 3 listopada 2012 r., co oznacza, że jest ona zgodnie z art.
nieważna. Niezależnie od tego zakwestionowała wynikający z faktur załączonych do pozwu (oraz wynikający z będących ich podstawą dokumentów potwierdzających obmiary robót) zakres wykonanych przez powoda prac, ich wartość oraz obmiary robót. Przyznała, że w sposób dorozumiany wyraziła zgodę na to, aby powód wykonał jedynie część prac przy realizacji inwestycji, na żadne inne roboty zgody nie wyrażała. Dalej w odpowiedzi na pozew pozwana odniosła się kolejno do każdej załączonej do pozwu faktury VAT wskazując, że kwestionuje obmiar robót, wartość prac, sposób ustalenia ceny, sposób dokonywania odbiorów. Wskazała również, że kiedy dowiedziała się, iż generalny wykonawca zalega powodowi z zapłatą, uregulowała zaległą należność w dniu 28 marca 2013 r., powód wystawił wówczas fakturę VAT nr (...) (nie objętą żądaniem pozwu) i oświadczył, że zapłacona przez inwestora kwota obejmuje pełne wynagrodzenie za wykonane przy ulicy (...) prace, nie poinformował wówczas pozwanej o innych zobowiązania generalnego wykonawcy. M. S. po doręczeniu pozwu nie złożył odpowiedzi na pozew. Na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2014 r. wydany został wobec M. S. wyrok zaoczny, uwzględniający żądanie pozwu w całości. Pozwany M. S. nie złożył skutecznie sprzeciwu, wyrok zaoczny jest prawomocny. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: G. K. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą (...) S. G. K. . M. M. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą M. M. (...) ogólnobudowlane. M. S. prowadził działalność gospodarczą pod nazwą (...) S. M. S. w okresie od 1 grudnia 2002 r. do 30 listopada 2013 r. Zakresem działalności każdego z wymienionych przedsiębiorców objęte są roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych. dowód: wypis z (...) G. K. (k. 19-19v) wypis z (...) M. M. (k. 17) wypis z (...) M. S. (k. 18-18v, 119-120) G. K. jako inwestor zawarła z M. S. jako generalnym wykonawcą dwie umowy o roboty budowlane, których przedmiotem były prowadzone przez nią inwestycje w P. : - przy ul (...) (budowa „pod klucz” budynku z funkcją usługową zakwaterowania turystycznego i lokalem mieszkaniowym), - przy ul. (...) - inwestycja oznaczona jako B2 (remont istniejącego budynku). fakty niesporne M. S. (zamawiający) i M. M. (wykonawca) zawarli w P. dnia 3 listopada 2012 r. pisemną umowę nr (...) o wykonanie robót budowlanych. Na wstępie umowy zamieszczono "oświadczenia stron", zawarte w § 1 i § 2. W ramach tych oświadczeń M. S. oświadczył między innymi, że będąc generalnym wykonawcą realizuje budowę budynku z funkcją usługową zakwaterowania turystycznego i lokalem mieszkaniowym przy ul. (...) w P. na rzecz inwestora (...) S. G. K. . W § 3 zatytułowanym „Przedmiot umowy” strony wskazały w ust. 1, że zamawiający zleca, a wykonawca przyjmuje do realizacji roboty budowlane w zakresie wykonania robót żelbetowych i murowych budynku przy ul. (...) , zgodnie z dokumentacją projektową. W § 3 ust. 3 postanowiono, że w robotach zleconych zawarte są koszty robocizny wykonawcy oraz narzędzi i wyposażenie osobiste pracowników, materiały pomocnicze i sprzęt pomocniczy, natomiast w § 3 ust. 4 wskazano, że wykonawca realizuje roboty z materiałów zamawiającego oraz wskazano wyliczenie materiałów. W § 4 umowy, zatytułowanym „Zmiany, roboty dodatkowe i zamienne”, w ust. 1 strony postanowiły, że zamawiający może zlecić wykonawcy zmianę zakresu lub sposobu wykonywania robót objętych umową. Zmiana obejmuje w szczególności wykonanie robót dodatkowych, zaniechanie wykonania robót bądź ich części, wykonanie robót zamiennych, zmianę sposobu wykonania lub rodzaju zastosowanych materiałów oraz technologii. W ust. 3 postanowiono, że zmiany w zakresie umowy mogą spowodować zmianę wynagrodzenia wykonawcy, na podstawie kosztorysu różnicowego zmniejszającego wynagrodzenie za prace zaniechane i zwiększającego wynagrodzenie za prace zamienne lub dodatkowe. Kosztorys różnicowy zostanie opracowany z zastosowaniem stawek przyjętych przez wykonawcę do sksztorysowania robót stanowiących przedmiot umowy, a w przypadku braku danych wg średnich cen rynkowych, z zastrzeżeniem, że zysk wykonawcy nie może być skalkulowany na poziomie wyższym niż 2 %. W § 7 umowy zatytułowanym „wynagrodzenie, zasady rozliczeń i płatności” w pkt. 1 postanowiono, że wstępna wartość umowy wynosi 250.000 zł netto. Ponadto w pkt 2 wskazano, że wynagrodzenie ustalono na podstawie dokumentacji technicznej i kalkulacji wykonawcy oraz ryczałtowych cen jednostkowych wykonania następujących elementów: - ułożenie chudego betonu gr 10 cm - 8,50 zł/ m2 - podsypka piaskowa - 8,50 zł/ m2 - wykonanie płyty fundamentowej - 8000 zł za całość - montaż zbrojenia - 1000 zł/ tonę - schody żelbetowe - 190 zł/ m2 - strop żelbetowy z szanowaniem - 115 zł/ m2 - wykonanie podciągów, słupów, belek - 400 zł/ m2 - przewody wentylacyjne za 1 szt. - 8 zł/ kanał - roboty godzinowe - 23 zł/ godz. - mury gr 24 cm - 36 zł/ m2 - mury gr 18 cm - 30 zł/ m2 - mury gr 8 cm, 12 cm - 28 zł/ m2 Zgodnie z § 7 pkt. 3 szacunkową wartość prac strony oceniły na 350.000 zł netto oraz postanowiły, że rozliczenie nastąpi powykonawczo na podstawie faktycznie wykonanych ilości robót oraz ryczałtowych cen jednostkowych określonych w pkt. 2. Zasady fakturowania strony uregulowały w § 7 ust. 4, zgodnie z którym fakturowanie miało się odbywać na podstawie:
Swoje stanowisko powód podtrzymał na rozprawie w czasie informacyjnego przesłuchania potwierdzając, że prace dodatkowe (również przy chodnikach) zlecał mu M. S. . Wobec pozwanego M. S. wydany został prawomocny wyrok zaoczny na podstawie art. 339 § 1 i 2 k.p.c. Wydając wyrok zaoczny Sąd przyjął za prawdziwe twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie, twierdzenia te budziły bowiem uzasadnionych wątpliwości ani nie zostały przytoczone w celu obejścia prawa. Podstawę faktyczną wyroku zaocznego stanowiły więc twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych, Sąd nie ustalał tych faktów na podstawie przeprowadzonego postępowania dowodowego (nie dokonywał żadnych operacji poznawczych). Rozpoznanie sprawy wobec pozwanej G. K. , która w odpowiedzi wdała się w spór, wymagało przeprowadzenia postępowania dowodowego oraz rozważenia podniesionych przez pozwaną zarzutów. Podstawą prawną powództwa wobec pozwanej G. K. art. 647 k.c. w zw. z art.
(co powód wskazał na stronie ostatniej pozwu). Zgodnie z art. 647 k.c. przez umowę o roboty budowlane wykonawca zobowiązuje się do oddania przewidzianego w umowie obiektu, wykonanego zgodnie z projektem i z zasadami wiedzy technicznej, a inwestor zobowiązuje się do dokonania wymaganych przez właściwe przepisy czynności związanych z przygotowaniem robót, w szczególności do przekazania terenu budowy i dostarczenia projektu, oraz do odebrania obiektu i zapłaty umówionego wynagrodzenia . Zgodnie z art.
zawierający umowę z podwykonawcą oraz inwestor i wykonawca ponoszą solidarną odpowiedzialność za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę. Żądaniem pozwu objęte zostało wynagrodzenie za prace wykonane przez powoda na rzecz M. S. , objęte pięcioma fakturami VAT, z których trzy dotyczą budowy przy ulicy (...) , a dwie budowy przy ulicy (...) ( budynek (...) ). Powód przedłożył dwie pisemne umowy łączące go z M. S. , dotyczące robót budowlanych przy realizacji inwestycji przy obydwu ulicach (przy czym umowa dotycząca prac przy ulicy (...) nazywana była "aneksem" zarówno przez powoda, jak i przez M. S. , przesłuchanego w charakterze świadka po uprawomocnieniu się wydanego w stosunku do niego wyroku zaocznego). Pozwana G. K. w objętym sporem procesie budowlanym była inwestorem. Przedstawiona w odpowiedzi na pozew obrona pozwanej G. K. w pierwszym rzędzie zmierzała do wykazania, że pisemna umowa między powodem i pozwanym nie została jej przedłożona. Fakt ten został w toku procesu udowodniony, przyznał go między innymi sam powód, podkreślając jednak przy tym, że pozwana nie domagała się przedłożenia pisemnych umów. Dalej pozwana przyznała w odpowiedzi na pozew, że wyraziła zgodę na to, aby powód wykonywał: - przy ulicy (...) następujące prace: ściany nośne piwnice, strop nad piwnicą, ściany nośne parteru, strop nad parterem, - przy ulicy (...) : wyburzania, wzmocnienie stropu piwnicy, prace przy elewacji na zewnątrz budynku. Pozwana G. K. wywodziła, że faktury wystawione przez M. S. za te prace zostały przez nią zapłacone, a pozwana otrzymała pisemne oświadczenia powoda jako podwykonawcy potwierdzające ten fakt. Dalej pozwana wywodziła, że nie wyrażała zgody na wykonanie innych prac przez powoda, w szczególności prac objętych załączonymi do pozwu fakturami VAT. W dalszej części odpowiedzi na pozew pozwana zakwestionowała zasadność wystawienia przez powoda faktur VAT załączonych do pozwu kwestionując obmiar, zakres prac, wartość robót, tryb odbiorów wynikający z załączonych do pozwu protokołów odbioru. Mając na uwadze regulacje z cytowanych wyżej art. 647 k.c. , art.
, a także art.
przyjąć trzeba, że przesłankami solidarnej odpowiedzialności inwestora za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane są: 1) zawarcie pisemnej umowy o podwykonawstwo (w orzecznictwie przyjmuje się jednolicie, że forma pisemna z art.
pod rygorem nieważności zastrzeżona jest dla umowy zawieranej przez wykonawcę z podwykonawcą); 2) powstanie roszczenia podwykonawcy o zapłatę wynagrodzenia wobec wykonawcy za wykonanie umowy podwykonawczej; 3) zgoda inwestora na zawarcie umowy podwykonawczej. W realiach niniejszej sprawy powód i pozwany M. S. zawarli dwie pisemne umowy. W każdej z nich został precyzyjnie określony zakres robót objętych umową. Ponadto w każdej z umów zamieszczony został tożsamy w swej treści § 4 zatytułowany „Zmiany, roboty dodatkowe i zamienne”. Z zebranego w toku postępowania materiału dowodowego, w szczególności z zeznań świadków wynika, że w czasie trwania prac budowlanych na obu budowach powódka zlecała szereg robót dodatkowych, które w jej zamyśle miał wykonać powód jako podwykonawca pozwanego M. S. . Pozwany M. S. przesłuchany w charakterze świadka zeznał z kolei, że wiedział o dodatkowych zleceniach udzielanych przez inwestora M. M. jako jego podwykonawcy, ale po wykonaniu prac przez powoda zamierzał doprowadzić do polubownego rozstrzygnięcia sporu i ustalenia, kto ma za te prace dodatkowe zapłacić. Sam powód - przesłuchany w charakterze strony - zeznał natomiast, że jeżeli chodzi o prace dodatkowe to miały być one rozliczone na końcu, na podstawie kosztorysu opracowanego przez J. Ł. - kierownika budowy zatrudnionego przez M. S. . W tym zakresie zeznania powoda odpowiadają zapisom z § 4 obydwu umów, które przewidują rozliczenie robót dodatkowych kosztorysem różnicowym. Mając na uwadze przedstawione wyżej wstępne założenia odnoszące się do przesłanek solidarnej odpowiedzialności inwestora należy poddać ocenie zasadność roszczeń powoda wobec pozwanej G. K. , wynikających z kolejnych załączonych do pozwu faktur VAT. Przede wszystkim wskazać trzeba, że materiał dowodowy potwierdza, iż pozwana wyraziła zgodę na podwykonawstwo powoda na obu budowach. Sama pozwana fakt ten przyznała, wskazując jedynie, że jej zgoda nie dotyczyła tych prac, za które powód wystawił załączone do pozwu faktury. W ocenie Sądu twierdzenia pozwanej w tym zakresie są niewiarygodne. Skoro pozwana wiedziała, że powód jest podwykonawcą M. S. , to jej wiedzą objęty był również fakt, iż powód nie mógł przebywać na budowie w innym charakterze. Pozwana nie żądała przy tym pisemnych umów łączących powoda i M. S. . Należy więc przyjąć, że pozwana jako inwestor zgadzała się na wszystkie prace, jakie faktycznie na budowie wykonał powód. Zgoda inwestora nie jest jednak jedyną przesłanką powstania solidarnej odpowiedzialności inwestora. Oceniając pozostałe przesłanki należy mieć na względzie, że wszystkie załączone do pozwu faktury, z których należności są objęte żądaniem pozwu, są albo fakturami częściowymi za roboty objęte pisemnymi umowami, albo fakturami wystawionymi za roboty dodatkowe, ustnie zlecane powodowi przez inwestora za zgodą i wiedzą M. S. . Podstawą prawną roszczenia o zapłatę należności z faktur częściowych (nazywanych też w umowach przejściowymi) jest art. 654 k.c. zgodnie z którym: w braku odmiennego postanowienia umowy inwestor obowiązany jest na żądanie wykonawcy przyjmować wykonane roboty częściowo, w miarę ich ukończenia, za zapłatą odpowiedniej części wynagrodzenia . Strony (powód i M. S. ) nie tylko nie zawarły odmiennego postanowienia, ale w umowie wprost przewidziały tryb odbiorów częściowych, uregulowany w każdej z umów w § 8. Roszczenia powoda, znajdujące swoją podstawę w art. 654 k.c. , mogą więc znaleźć uzasadnienie o tyle tylko, o ile powód dochowałby trybu odbioru częściowego, przewidzianego w § 8, oraz trybu wystawiania faktur przejściowych (częściowych), przewidzianego w § 4 a. Natomiast roszczenia powoda o zapłatę wynagrodzenia za roboty dodatkowe są wobec inwestora niezasadne. Przemawia za tym brak pisemnej umowy o podwykonawstwo obejmującej wykonanie tego rodzaju robót, przy czym forma pisemna jest w tym przypadku zastrzeżona pod rygorem nieważności ( art.
). Faktura VAT nr (...) dotyczy prac wykonywanych przy ulicy (...) , została wystawiona przez M. M. w oparciu o protokół odbioru robót nr (...) z dnia 31 stycznia 2013 r., który jako rodzaj prac podlegających odbiorowi wskazuje: "izolacja ścian piwnicy", oraz podaje cenę jednostkową (35 zł), obmiar i wartość prac w okresie rozliczeniowym : 6.647,20 zł. Porównując fakturę oraz protokół odbioru z umową nr (...) , dotyczącą prac przy ulicy (...) , dostrzec trzeba, że prace z faktury polegające na "izolacji ścian piwnicy" nie były objęte zakresem tej umowy, która dotyczyła wyłącznie robót żelbetowych i murowych, co określono w § 3 ust. 1, natomiast wynagrodzenie za te roboty zostało szczegółowo określone w § 7 ust. 2. W § 3 ust. 1 oraz w § 7 ust. 2 nie ma mowy o tym, aby tego rodzaju roboty jak izolacja ścian piwnicy były umową objęte. Z protokołu odbioru wynika, że powód takie prace wykonał, a nadto w obecności kierownika budowy J. Ł. dokonano obmiaru objętych izolacją ścian. Podstawą wystawienia faktury był wynik obmiaru oraz przyjęta przez powoda cena jednostkowa, wynosząca 35 zł za 1 m 2 . Ani ten zakres robót (izolacja ścian piwnicy), ani ta cena jednostkowa nie znajduje potwierdzenia w umowie, w szczególności w § 7, gdzie szczegółowo przewidziano stawki za poszczególnego rodzaju roboty. W tym stanie rzeczy wykonane przez powoda roboty, objęte fakturą nr (...) , stanowią roboty dodatkowe. Nie została jednak zachowana przewidziana w § 13 ust. 4 oraz § 13 ust. 6 umowy forma pisemna wymagana dla zlecania tych robót, zastrzeżona pod rygorem nieważności. Co więcej ustalenie wysokości ewentualnego wynagrodzenia wymagało sporządzenia kosztorysu różnicowego, stosownie do § 4 umowy. W tej sytuacji nie powstała solidarna odpowiedzialność inwestora G. K. , której podstawą jest art. 647 k.c. w zw. z art.
Przede wszystkim przemawia za tym brak pisemnej umowy o podwykonawstwo obejmującej wykonanie tego rodzaju robót, jak objęte omawianą fakturą, co wyłącza odpowiedzialność inwestora ( art.
). Ponadto - o ile istniała ważna umowa o roboty dodatkowe między powodem a M. S. - to rozliczenie tej umowy wymagało sporządzenia kosztorysu różnicowego na warunkach określonych w § 4 umowy, co powód sam przyznał w czasie swojego przesłuchania. W świetle umowy nr (...) powód nie posiada natomiast wobec M. S. roszczenia o zapłatę wynagrodzenia za izolację ścian piwnicy wyliczonego według stawki 35 zł za 1 m 2 . Należy zwrócić również uwagę na fakt, że z materiału dowodowego wynika, iż faktura numer (...) została wobec powoda przez pozwanego M. S. rozliczona. Przemawia za tym treść dwóch pisemnych oświadczeń z dnia 12 lutego 2013 r., podpisanych przez powoda, w których powód wymienił niewymagalne na ten dzień i nieopłacone faktury, do których zaliczył faktury nr (...) , nie wymienił natomiast faktury nr (...) . Jednoznaczne stwierdzenie powoda zawarte w tych oświadczeniach, że (...) S. na dzień dzisiejszy "nie zalega mi żadnych pieniędzy" wskazuje więc na to, że faktura numer (...) w dacie sporządzenia oświadczenia była przez strony (powoda i M. S. ) rozliczona. Mając na względzie powyższe kwestie powództwo o zapłatę wynagrodzenia z tej faktury należało oddalić. Kolejne dwie faktury za prace przy ulicy (...) oznaczone są numerami: (...) oraz (...) . Faktura VAT nr (...) wystawiona została za wykonanie ścian konstrukcyjnych drugiego piętra, w ilości 109,06 m 2 , za cenę jednostkową netto 30 zł, w oparciu o sporządzony przez powoda obmiar ścian konstrukcyjnych drugiego piętra i "jednostronny protokół odbioru robót". Faktura VAT nr (...) wystawiona została w oparciu o jednostronnie podpisany przez powoda protokół odbioru za następujące prace: 1) strop nad pierwszym piętrem - za kwotę 25.127,50 zł, (cena jednostkowa - 115 zł) 2) schody na pierwsze piętro - za kwotę 2.025 zł, (cena jednostkowa - 250 zł) 3) szalowanie - potrącenia za szalunki - minus 5.100 zł 4) stal zbrojeniowa - za kwotę 5.025 zł 5) (...) ‑y - za kwotę 300 zł. Prace z tych faktur, z wyjątkiem (...) ‑ów za kwotę 300 zł oraz stali zbrojeniowej za kwotę 5.025 zł, objęte są pisemną umową nr (...) . Umowa w § 3 przewidywała, że powód będzie wykonywał umowę z materiałów zamawiającego ( M. S. ). Faktura za wbudowanie (...) ‑ów oraz stali zbrojeniowej obejmowała roboty dodatkowe (umowa nie przewiduje w § 7 cen jednostkowych za wbudowanie tych materiałów), a więc aktualne są rozważania dokonane przy ocenie zasadności roszczenia wobec G. K. o zapłatę należności z faktury numer (...) oraz przedstawione tam wnioski o braku podstaw do przyjęcia solidarnej odpowiedzialności G. K. jako inwestora. W zakresie pozostałych objętych omawianymi fakturami robót uzasadniony okazał się podniesiony w odpowiedzi na pozew zarzut odnoszący się do niewykazania przez powoda zakresu tych robót. Zakres ten powód udowadniał powołując się na dokonany jednostronnie obmiar i odbiór. Wynagrodzenie za prace objęte omawianymi fakturami, tj. za ściany konstrukcyjne drugiego piętra, strop nad pierwszym piętrem, schody na pierwsze piętro, zgodnie z § 7 umowy winny być rozliczone według obmiarów, ponieważ wynagrodzenie za te elementy zostało ustalone w § 7 według stawki za 1m 2 . Aby wykazać wysokość wynagrodzenia z tego tytułu powód winien w niniejszym procesie udowodnić wynik obmiaru, który zakwestionowała pozwana G. K. w odpowiedzi na pozew. Analizując zapisy umowne należy z kolei wskazać, że w umowie łączącej powoda i M. S. przewidziany został szczegółowo w § 8 tryb odbiorów, natomiast w § 7 pkt 4 przewidziano sposób wystawiania faktur przejściowych (częściowych). Z umownych postanowień wynika, że protokół odbioru winien być zatwierdzony przez kierownika budowy, przy czym zamawiający ( M. S. ) zastrzegł sobie prawo do dokonywania odbioru w obecności inspektora nadzoru. Faktura winna być zaś wystawiona raz w miesiącu na podstawie zatwierdzonych przez majstra budowy oraz kierownika budowy protokołów odbiorowych zgłoszonych robót i sprawdzonego oraz zatwierdzonego obmiaru wykonanych robót. W aktach sprawy znajduje się materiał dowodowy, z której wynika, że powód zgłaszał roboty objęte wymienionymi fakturami do obmiaru i odbioru, ale M. S. oraz jego kierownik budowy J. Ł. do tych czynności nie przystąpili, w związku z tym powód sam dokonał obmiaru i odbioru opierając się na § 13 pkt 5 umowy. Powołany przez powoda zapis umowny (§ 13 pkt 5) stanowi, że w sprawach nieuregulowanych umową obowiązują przepisy kodeksu cywilnego . Kodeks cywilny nie przewiduje jednak możliwości dokonania obmiaru robót i sporządzenia z tej czynności protokołu odbioru jednostronnie przez wykonawcę (podwykonawcę) robót budowlanych. Kodeks zawiera natomiast regulacje dotyczące zwłoki dłużnika i zwłoki wierzyciela, przewidując między innymi związane ze zwłoką roszczenia odszkodowawcze. Bezczynność zamawiającego ( M. S. ) może być dla powoda ewentualnie podstawą do dochodzenia odszkodowania, co pozostaje bez wpływu na odpowiedzialność inwestora, a więc pozwanej G. K. . W niniejszym procesie powód winien udowodnić - zgodnie z art. 6 k.c. - wynik obmiaru ścian konstrukcyjnych drugiego piętra, stropu nad pierwszym piętrem, schodów na pierwsze piętro, co wymaga wiadomości specjalnych i powołania dowodu z opinii biegłego. Z taką inicjatywą dowodową w niniejszym procesie powód nie wystąpił. Wystawienie faktury VAT i domaganie się wynagrodzenia od zamawiającego M. S. , a w dalszej kolejności od odpowiedzialnego solidarnie inwestora, bez uprzedniego udowodnienia wyników obmiarów, jest w świetle zapisów umowy, określającej wynagrodzenie za 1 m 2 , nieuzasadnione. W tym stanie rzeczy powództwo o zapłatę wynagrodzenia za należności z faktur VAT o numerach : (...) podlegało oddaleniu, powód nie zawarł bowiem pisemnej umowy o wykonanie tych robót, które są dodatkowe, ani nie udowodnił wysokości roszczenia za te prace objęte umową, które wymagały obmiarów. Za prace przy ulicy (...) powód wystawił dwie objęte żądaniem pozwu faktury VAT : nr (...) . Faktura VAT nr (...) wystawiona została za wykonanie sufitów podwieszanych w oparciu o jednostronny obmiar i jednostronny protokół odbioru wykonany przez powoda (powód wskazał w fakturze, że wykonał 58,33 m 2 sufitu i zastosował stawkę 60 złotych netto za 1 m 2 ). Oceniając roszczenie powoda z tej faktury w pierwszym rzędzie wskazać trzeba, że wykonanie sufitów podwieszanych zostało ujęte w § 3 ust. 1 w pisemnej umowie numer (...) , praca taka nie została natomiast wymieniona w § 7 ust. 2, co oznacza, że jedynym zgodnym z umową sposobem rozliczenia jest stawka godzinowa, która została przewidziana w § 7 ust. 2 dla tego rodzaju robót z § 3 ust. 1, dla których nie zastosowano stawki według obmiaru. Brak jest natomiast podstaw do rozliczenia robót przy sufitach podwieszanych w taki sposób, jak uczynił to powód, tj. dokonując jednostronnie obmiaru wykonanego sufitu i przyjmując stawkę 60 złotych netto za 1 m 2 . Zarówno taki sposób rozliczenia, jak i taka stawka nie znajduje żadnego potwierdzenia w umowie. Potwierdzenie z zapisami umownymi znalazłoby natomiast rozliczenie godzinowe, powód nie przedstawił jednak ani nie udowodnił za pomocą żadnego środka dowodowego godzinowego rozliczenia prac przy sufitach podwieszanych, tym samym nie można przyjąć, że wykazał zasadność oraz wysokość wynagrodzenia za wykonane na rzecz M. S. w tym zakresie prace. Brak udowodnienia tej okoliczności oznacza brak solidarnej odpowiedzialności inwestora. Faktura VAT nr (...) wystawiona została : - za prace przy elewacji oraz malowanie elewacji, rozliczone według obmiaru w oparciu o jednostronny protokół odbioru, przy cenie jednostkowej wynoszącej odpowiednio 60 i 140 zł, - za prace godzinowe „budynek” – przy cenie jednostkowej 25 zł za 563 godziny, - za prace godzinowe „chodniki” – przy cenie jednostkowej 25 zł za 260 godziny. Jeżeli chodzi o wynagrodzenie za elewację i chodniki - brak jest pisemnej umowy podwykonawczej obejmującej tego rodzaju zakres robót zleconych powodowi przez M. S. . W umowie numer (...) w § 3 ust. 1 tego rodzaju prace nie zostały wymienione. Oznacza to wyłączenie solidarnej odpowiedzialności inwestora z uwagi na brak pisemnej umowy o podwykonawstwo obejmującej wykonanie tego rodzaju robót ( art.
). Ponadto - w świetle umowy numer (...) - roboty te mogą być jedynie potraktowane jako roboty dodatkowe, podlegające rozliczeniu zgodnie z zasadami opisanymi w § 4, a więc na podstawie kosztorysu różnicowego, według zasad opisanych w § 4 ust. 3. Do zawarcia tego rodzaju umowy o roboty dodatkowe z M. S. , zgodnie z § 13 ust. 4 i § 13 ust. 6 umowy, wymagana była forma pisemna pod rygorem nieważności. Brak jest jakichkolwiek podstaw do wystawienia faktury za te roboty w oparciu o jednostronny obmiar robót wykonanych przez powoda, jednostronny protokół odbioru, oraz nieznajdujące uzasadnienia w umowie stawki wynoszące za prace przy elewacji odpowiednio 60 zł i 140 zł za 1 m 2 . Nieuzasadniona jest również faktura VAT nr (...) w zakresie, w jakim oparta została o jednostronnie sporządzony protokół odbioru, w którym ujęta została pozycja : „prace godzinowe budynek”. Z jednostronnego protokołu odbioru, który był podstawą do wystawienia omawianej faktury nie wynika jakiego rodzaju "prace godzinowe" wykonywane w budynku zostały objęte protokołem odbioru, a w dalszej kolejności fakturą VAT. Tym samym nie ma możliwości dokonania oceny, czy są to prace, które mieszczą się w zakresie opisanym w § 3 ust. 1 umowy (a więc czy spełniony został wymóg zachowania formy pisemnej dla umowy o podwykonawstwo, od którego zależy solidarna odpowiedzialność inwestora), czy też są to prace dodatkowe. Ponadto jak już wcześniej wyjaśniono brak jest w kodeksie cywilnym przepisów uzasadniających dokonanie jednostronnego odbioru przez wykonawcę robót budowlanych, który mógłby stanowić wiążącą obie strony podstawę wystawienia faktur częściowych. W tym stanie rzeczy roszczenia powoda o zapłatę wynagrodzenia za należności z faktur VAT o numerach (...) , wystawione za prace wykonane przy ulicy (...) , są nieuzasadnione. Mając na uwadze wyżej przedstawione rozważania powództwo wobec inwestora G. K. podlegało oddaleniu w całości. Jak już wspomniano na wstępie powód dochodził objętych żądaniem pozwu roszczeń od pozwanej G. K. jako od inwestora solidarnie odpowiadającego z generalnym wykonawcą na podstawie art. 647 k.c. w zw. z art.
Zarówno twierdzenia przedstawione przez powoda w pozwie, jak i jego aktywność dowodowa, ukierunkowane były na udowodnienie przesłanek solidarnej odpowiedzialności inwestora z generalnym wykonawcą. W okolicznościach niniejszej sprawy nie ma więc podstaw do tego, aby rozważać, czy roszczenia powoda wobec G. K. znalazłby uzasadnienie przy przyjęciu innej podstawy prawnej, w szczególności przy zastosowaniu przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego nie wyklucza się, w określonych okolicznościach faktycznych, powstania odpowiedzialności inwestora wobec podwykonawcy wynikającej z bezpodstawnego wzbogacenia, wymaga to jednak wykazania, że zostały spełnione przesłanki odpowiedzialności określone w art. 405 k.c. lub 410 k.c. , do czego powód w niniejszym postępowaniu nawet nie zmierzał (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2015 r., II CSK 441/14). Stan faktyczny sprawy został ustalony w oparciu o dowody z dokumentów, dowody z zeznań świadków, a także w oparciu o dowód z przesłuchania stron. Na pierwszej rozprawie przeprowadzono czynności o jakich mowa w art. 212 k.p.c. - informacyjnie przesłuchano strony w celu wyjaśnienia, jakie fakty są między stronami sporne. Dowody z dokumentów zostały ocenione jako wiarygodne, żadna ze stron nie kwestionowała ich prawdziwości, pozwana wywodziła jedynie, że niektóre z nich sporządzone są pismem ręcznym i nie zostały opatrzone datą. Powyższe nie miało jednak znaczenia, odręczne notatki powoda i innych osób nie stanowiły bowiem dowodów potwierdzających istotne dla rozstrzygnięcia fakty. Wiarygodne okazały się również dowody z przesłuchania świadków oraz stron. Zeznania tych osób korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym, brak było podstaw aby któremukolwiek ze świadków zarzucić brak wiarygodności. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. i art. 98 § 1 i 2 k.p.c. oraz na podstawie przepisów Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z 2002 roku), przy założeniu, że pozwana G. K. jest stroną wygrywającą proces w całości. Na koszty procesu zasadzone na rzecz pozwanej składają się koszty zastępstwa procesowego w wysokości 3600 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.