Sad powszechny, VIII Ns 166/14

sygn. akt VIII Ns 166/14 POSTANOWIENIE Dnia 19 listopada 2015 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi Widzewa w Łodzi, Wydział VIII Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SR Bartek Męcina Protokolant: sekretarz sądowy Ewa Ławniczak po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2015 roku w Łodzi na rozprawie sprawy z wniosku Gminy B. z udziałem I. P. o zniesienie współwłasności nieruchomości p o s t a n a w i a : znieść współwłasność nieruchomości położonej w L. gmina B. , oznaczonej jako działka o numerze (...) o powierzchni 4620 m2 (cztery tysiące sześćset dwadzieścia metrów kwadratowych), dla której Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi prowadzi księgę wieczystą o numerze (...) , której współwłaścicielami są Gmina B. i I. P. w ten sposób, iż opisaną nieruchomość przyznać na wyłączną własność Gminie B. z obowiązkiem spłaty na rzecz uczestniczki I. P. kwoty 11.071,43 zł. (jedenaście tysięcy siedemdziesiąt jeden złotych czterdzieści trzy grosze). Sygn. akt VIII Ns 166/14 UZASADNIENIE Wnioskiem złożonym w dniu 2 czerwca 2014 roku Gmina B. , reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła o zniesienie współwłasności nieruchomości gruntowej położonej w L. , dla której Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi prowadzi księgę wieczystą nr (...) , oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka (...) o powierzchni 0,4620 ha, poprzez przyznanie na wyłączną własność wnioskodawczyni ze stosowną spłatą na rzecz uczestniczki tytułem wyrównania udziałów we współwłasności. Ponadto wnioskodawczyni wniosła o zasądzenie kosztów postępowania na swoją rzecz. W uzasadnieniu wskazano, iż wnioskodawczyni przysługuje udział w wysokości 6/7, a uczestniczce udział w wysokości 1/7 we współwłasności opisanej powyżej nieruchomości. Gmina B. nie mogła osiągnąć porozumienia z I. P. co do wysokości spłaty. Za przyznaniem wnioskodawczyni prawa własności całej nieruchomości przemawia wielkość przysługującego jej udziału oraz zamiar wybudowania ogólnodostępnej drogi. [wniosek k. 2-4] Na rozprawie w dniu 19 listopada 2015 roku pełnomocnik wnioskodawczyni popierał wniosek. I. P. przyłączyła się do wniosku oraz wyraziła zgodę na zasądzenie spłaty na swoją rzecz w wysokości zaproponowanej przez pełnomocnika wnioskodawczyni, czyli proporcjonalnie do wielkości swojego udziału w prawie własności nieruchomości oraz jej wartości, wskazanej w opinii biegłego G. T. . [protokół rozprawy k. 124] Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: Współwłaścicielami nieruchomości gruntowej położonej w L. , dla której Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi prowadzi księgę wieczystą nr (...) , oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka (...) o powierzchni 0,4620 ha są Gmina B. w 6/7 części i I. P. w 1/7 części. [okoliczności bezsporne; także odpis księgi wieczystej k. 30- 34] Wartość rynkowa opisanej powyżej nieruchomości wynosi 77.500 zł. [opinia biegłego z zakresu szacowania nieruchomości G. T. k. 49- 77] Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie powołanych wyżej dowodów, w postaci odpisu z księgi wieczystej oraz opinii biegłego z zakresu wyceny nieruchomości. Sąd dał wiarę wymienionym dowodom, gdyż ich prawdziwość i wiarygodność w świetle wszechstronnego rozważenia zebranego materiału nie nasuwa żadnych wątpliwości i nie była kwestionowana przez żadną ze stron. Sąd Rejonowy zważył co następuje: Zgodnie z art. 210 k.c. każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to może być wyłączone przez czynność prawną na czas nie dłuższy niż lat pięć. Jednakże w ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego terminu dopuszczalne jest jego przedłużenie na dalsze lat pięć; przedłużenie można ponowić. Każdy ze współwłaścicieli może żądać sądowego zniesienia współwłasności, wskazując jeden z możliwych sposobów, a mianowicie: 1) podział fizyczny rzeczy pomiędzy współwłaścicieli z ewentualnym wyrównaniem różnicy wartości powstałych z podziału części przez dopłaty, 2) przyznanie całej rzeczy jednemu ze współwłaścicieli lub kilku na współwłasność za ich zgodą i zasądzenie od nich spłat na rzecz pozostałych współwłaścicieli, 3) licytacyjną sprzedaż rzeczy wspólnej (podział cywilny). Możliwe jest także kumulowanie tych sposobów, np. przez podział fizyczny części wspólnej nieruchomości i przez sprzedaż pozostałej części. Nie jest też wyłączone ograniczenie zniesienia współwłasności do części wspólnej nieruchomości i do pozostawienia pozostałej części we współwłasności. (Komentarz do kodeksu cywilnego, t. 2, Własność i inne prawa rzeczowe, S. Rudnicki str.221) W myśl art. 211 k.c. każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno – gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości. Podstawowym sposobem zniesienia współwłasności (wyraźnie preferowanym przez kodeks cywilny ) jest zatem podział fizyczny rzeczy. (tak orzeczenia SN z 30 października 1978 r., III CRN 214/78 i z 16 listopada 1993 r., I CRN 176/93 oraz z 29 lipca 1998 r., II CKN 748/97, Biuletyn Sądu Najwyższego 1999/1 str. 9 i zgodne poglądy na ten temat w piśmiennictwie). W doktrynie i orzecznictwie panuje zgoda co do tego, że jeśli zniesienie współwłasności następuje z mocy orzeczenia sądu, powinien on brać pod uwagę przede wszystkim ten sposób wyjścia ze wspólności, chyba że współwłaściciele sami żądają przyznania rzeczy wspólnej jednemu z nich w zamian za spłaty albo sprzedaż stosownie do przepisów kodeksu postępowania cywilnego . W rozpoznawanej sprawie sposób zniesienia współwłasności był dla stron niesporny. Strony zgodnie wnosiły o przyznanie prawa własności nieruchomości na rzecz wnioskodawczyni ze spłatą na rzecz uczestniczki. Za powyższym sposobem zniesienia współwłasności przemawiała wielkość udziału Gminy B. w prawie własności nieruchomości, czyli 6/7 oraz zamiar przeznaczenia działki pod ogólnodostępną drogę. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że najbardziej racjonalnym i sprawiedliwym sposobem zniesienia współwłasności nieruchomości będzie sposób zaakceptowany przez obie strony postępowania. Tym bardziej, że w postępowaniu o zniesienie współwłasności sąd powinien dążyć do tego, aby wszyscy współwłaściciele uzgodnili sposób podziału i przedstawili możliwie zgodny wniosek tak, aby wydane postanowienie odpowiadało ich woli. (tak orzeczenie SN z 23 lipca 1982 r., III CRN 161/82, OSNPG 1/83, poz. 2). Jako wartość nieruchomości Sąd przyjął kwotę 77.500 zł., wskazaną w opinii biegłego G. T. . Skoro zatem przedmiotową nieruchomość przyznano na wyłączną własność Gminie B. , uczestniczce należała się spłata w wielkości proporcjonalnej do wielkości jej udziału we współwłasności nieruchomości oraz jej wartości. Dlatego też Sąd zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki spłatę w kwocie 11.071,43 złotych. (77.500 zł. *1/7=11.071,43 zł).