Sad powszechny, IV Ua 30/15

Sygn. akt IV Ua 30/15 POSTANOWIENIE Dnia 29 grudnia 2015r. Sąd Okręgowy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w S. w składzie: Przewodniczący: SSO Katarzyna Antoniak Sędziowie: SO Elżbieta Wojtczuk (spr.) SO Jacek Witkowski Protokolant: sekr. sądowy Anna Wąsak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2015r. w S. sprawy z wniosku A. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddziałowi w W. o prawo do zasiłku macierzyńskiego na skutek apelacji wnioskodawczyni od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 6 maja 2015 r. w sprawie o sygn. IV U 124/15 p o s t a n a w i a : odrzucić apelację. Sygn. akt IV Ua 30/15 UZASADNIENIE postanowienia Sądu Okręgowego w Siedlcach IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 29 grudnia 2015 r. Wyrokiem z dnia 6 maja 2015 r. wydanym w sprawie o sygn. akt IV U 124/15 Sąd Rejonowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie A. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddziału w W. z dnia 27 lutego 2015 r. o prawo do zasiłku macierzyńskiego. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony ubezpieczonej A. M. w dniu 28 maja 2015 r. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przesyłkę zawierającą odpis orzeczenia z uzasadnieniem wydano adresatowi A. M. (k. 32). Dwutygodniowy termin na złożenie apelacji upłynął z dniem 11 czerwca 2015 r. W dniu 12 czerwca 2015 r. (data nadania w placówce pocztowej) ubezpieczona złożyła apelację od ww. wyroku. Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy w Siedlcach na podstawie art. 370 kpc odrzucił apelację A. M. jako wniesioną po upływie przepisanego terminu. W dniu 23 czerwca 2015 r. (data nadania) ubezpieczona wniosła zażalenie na ww. postanowienie Sądu Rejonowego, wskazując, iż przesyłki nie odebrała osobiście, lecz uczyniła to jej teściowa H. M. , która mieszka na innej posesji, zaś korespondencja zawierająca odpis wyroku z uzasadnieniem została jej przekazana następnego dnia, tj. 29 maja 2015 r. Wobec powyższego ubezpieczona wniosła o „przyjęcie apelacji” (k. 36). Postanowieniem z dnia 9 lipca 2015 r. Sąd Rejonowy w Siedlcach, na skutek zażalenia ubezpieczonej na postanowienie z 18 czerwca 2015 r. o odrzuceniu apelacji, na podstawie art. 395 § 2 kpc uchylił zaskarżone postanowienie i przywrócił ubezpieczonej A. M. termin do wniesienia apelacji mimo braku wniosku o przywrócenie terminu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja ubezpieczonej A. M. podlegała odrzuceniu na podstawie art. 373 kpc w zw. z art. 370 kpc jako wniesiona po upływie przepisanego terminu. Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony ubezpieczonej w dniu 28 maja 2015 r., co wynika ze znajdującego się w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru, w którym doręczyciel wskazał, iż przesyłkę wydano adresatowi A. M. . Tym samym dwutygodniowy termin na złożenie apelacji upłynął z dniem 11 czerwca 2015 r. Ubezpieczona złożyła apelację w dniu 12 czerwca 2015 r. (data nadania w placówce pocztowej). Należy wskazać, iż równoznaczne z wniesieniem apelacji do sądu jest oddanie jej w placówce pocztowej operatora świadczącego powszechne usługi pocztowe. Dokonując zatem oceny, czy został zachowany termin na złożenie apelacji w przypadku przesłania pisma za pośrednictwem poczty, decyduje data stempla pocztowego, nie zaś data sporządzenia pisma, która została wskazana w jego treści. W tych okolicznościach apelacja została wniesiona przez ubezpieczoną po upływie przepisanego terminu i powinna zostać odrzucona przez Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 370 kpc . Sąd Rejonowy wydał takie postanowienie w dniu 18 czerwca 2015 r., lecz następnie postanowieniem z dnia 9 lipca 2015 r. błędnie uwzględnił zażalenie ubezpieczonej na ww. postanowienie i na podstawie art. 395 § 2 kpc uchylił orzeczenie odrzucające apelację, zaś w punkcie 2 przywrócił ubezpieczonej termin do wniesienia apelacji. Sąd drugiej instancji w ramach przewidzianej w art. 373 kpc w zw. z art. 370 kpc kontroli dopuszczalności apelacji ma prawo dokonać oceny, czy niezachowany przez stronę termin do wniesienia apelacji został zasadnie przywrócony przez sąd pierwszej instancji. W okolicznościach niniejszej sprawy przywrócenie ubezpieczonej A. M. terminu do wniesienia apelacji było niemożliwe, a Sąd Rejonowy rażąco uchybił przepisowi art. 168 § 1 kpc , który przewiduje możliwość przywrócenia przez sąd terminu do dokonania czynności procesowej wyłącznie na wniosek strony postępowania. Sąd pierwszej instancji przywrócił zaś termin do wniesienia apelacji z urzędu, co jest niezgodne z obowiązującymi przepisami. W aktach sprawy brak jest wniosku ubezpieczonej o przywrócenie terminu. A. M. złożyła jedynie zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 18 czerwca 2015 r., wskazując, że przesyłka nie została przez nią odebrana osobiście, lecz przez jej teściową H. M. , która mieszka na innej posesji, zaś sama korespondencję otrzymała następnego dnia, tj. 29 maja 2015 r. Zażalenie na postanowienie jest środkiem zaskarżenia i nie można traktować go jako wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji, który nie został złożony przez ubezpieczoną. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji nie miał żadnej podstawy prawnej do przywrócenia ubezpieczonej terminu do wniesienia apelacji z urzędu. W tych okolicznościach apelacja jako wniesiona po upływie przepisanego terminu podlega odrzuceniu na podstawie art. 373 kpc w zw. z art. 370 kpc . W orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, że sąd drugiej instancji w ramach kontroli dopuszczalności apelacji ocenia zasadność przywrócenia przez sąd pierwszej instancji terminu do wniesienia apelacji. W uchwale siedmiu sędziów z dnia 30 stycznia 1968 r. Sąd Najwyższy wskazał, iż sąd drugiej instancji odrzuca apelację, jeżeli sąd pierwszej instancji bezpodstawnie przywrócił termin do jej wniesienia (III CZP 77/67, OSNC 1968/12/202). Również w świetle nowszego orzecznictwa nie budzi wątpliwości, że w granicach kontroli zachowania warunków formalnych apelacji, którą sąd drugiej instancji przeprowadza na podstawie art. 373 kpc , mieści się sprawdzenie zasadności przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia apelacji (zob. postanowienie SN z dnia 21 maja 1998 r., III CKN 471/97, OSP 1999, z. 4, poz. 83; postanowienie SN z dnia 19 czerwca 2013r., I CZ 57/13, LEX nr 1360184). W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd pierwszej instancji nie miał podstawy prawnej do przywrócenia ubezpieczonej terminu do wniesienia apelacji z urzędu, zaś orzeczenie w tym przedmiocie z dnia 9 lipca 2015 r. zostało wydane wadliwie. W sytuacji, gdy Sąd pierwszej instancji nie odrzucił apelacji pomimo wniesienia jej po upływie wyznaczonego terminu, a zachodzi jednoznaczna podstawa do podważenia zasadności przywrócenia terminu do jej wniesienia, Sąd drugiej instancji odrzuca apelację. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 373 kpc w zw. z art. 370 kpc , orzeczono jest w sentencji postanowienia.