Sad powszechny, IV Ka 568/14

Sygn. akt IV Ka 568/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 czerwca 2015 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Mariusz Górski (spr.) Sędziowie: SSO Agnieszka Połyniak SSO Sylwana Wirth Protokolant: Magdalena Telesz przy udziale Andrzeja Mazurkiewicza Prokuratora Prokuratury Okręgowej, po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2015 r. sprawy G. S. syna Z. i M. z domu L. urodzonego (...) w N. oskarżonego z art. 177 § 1kk na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora, pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego oraz obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 21 marca 2014 r. sygnatura akt III K 1234/12 I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że oskarżonego uniewinnia od popełnienia przypisanego mu czynu, a to występku z art. 177 § 1 kk , a kosztami procesu w sprawie obciąża Skarb Państwa; II. uchyla orzeczenie o zasądzeniu od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego kwoty 1239,84 zł tytułem poniesionych przez niego kosztów zastępstwa procesowego, a zawarte w punkcie II dyspozycji; III. zwalnia oskarżyciela posiłkowego od ponoszenia kosztów sądowych związanych z apelacją jego pełnomocnika, przy czym wydatki za to postępowanie zalicza na rachunek Skarbu Państwa. Sygn. akt IV Ka 568/14 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem w oparciu o art. 66 § 1 kk i art. 67 § 1 kk umorzono warunkowo postępowanie karne na okres lat 2 wobec G. S. o to, że w dniu 30 lipca 2012 r. w W. woj. (...) w obrębie skrzyżowania ulic (...) jako kierujący samochodem osobowym marki F. o nr rej. (...) w sposób nieumyślny naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym poprzez zajechanie drogi prawidłowo poruszającemu się motocyklowi marki S. o nr rej. (...) co skutkowało zderzeniem się tych pojazdów w wyniku czego: - pasażerka samochodu M. S. doznała urazów kręgosłupa w odcinku szyjnym i lędźwiono-krzyżowym, urazu obręczy biodrowej, które to obrażenia naruszały czynności ciała na czas dłuższy niż dni siedem, - kierujący motocyklem M. T. doznał urazów w postaci urazu głowy bez utraty przytomności, urazu stawu barkowego prawego, stłuczenia klatki piersiowej i miednicy, lewego nadgarstka i złamania paliczka palca III prawej ręki, które to obrażenia naruszały czynności ciała na czas dłuższy niż dni siedem, - pasażerka motocykla A. K. doznała urazów w postaci urazu głowy oraz wieloodłamowego złamania kości miednicy z deformacją obręczy miednicy, które to obrażenia naruszały czynności ciała na czas dłuższy niż dni siedem, to jest o czyn z art. 177 § 1 kk . Wyrok powyższy zaskarżył obrońca oskarżonego, prokurator oraz pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego. Pierwszy ze skarżących zarzucił orzeczeniu: 1) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mający wpływ na jego treść a polegający na przyjęciu, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci zeznań świadków T. M. , A. K. pozwala na przyjęcie, iż oskarżony dopuścił się zarzucanego mu czynu w sytuacji gdy prawidłowa ocena materiału dowodowego w postaci wyjaśnień oskarżonego oraz zeznań świadka M. S. nie pozwala na powyższe przyjęcie i prowadzi do wniosku, iż oskarżony nie popełnił zarzucanego mu czynu; 2) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mający wpływ na jego treść a polegający na przyjęciu, iż opinia biegłego z zakresu ruchu drogowego jest logiczna, wyczerpująca dokładnie w sposób jasny problematykę niniejszej sprawy, wyjaśniająca przyczyny i okoliczności wypadku w sytuacji gdy prawidłowa ocena powyższej opinii prowadzi do wniosku, iż zarówno opinia wstępna jak i uzupełniająca są opiniami niejasnymi, niepełnymi i wewnętrznie sprzecznymi, wobec uchybień jakie zostały przez obronę wskazane we wniosku dowodowym z dnia 27.02.2014 r. a co za tym idzie nie mogąca stanowić podstawy do prawidłowego wyrokowania, 3) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 4 kpk i art. 6 kpk w zw. z art. 201 kpk mające wpływ na treść orzeczenia poprzez oddalenie wniosku dowodowego obrońcy oskarżonego zmierzający do przeprowadzenia w sprawie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu ruchu drogowego i rekonstrukcji wypadków drogowych w sytuacji gdy opinia biegłego M. Ł. jest niepełna, niejasna i wewnętrznie sprzeczna, a nadto wydana w sposób osłabiający zaufanie do wiedzy i bezstronniczości biegłego co w istotny sposób ograniczyło prawo do obrony oskarżonego. Tym samym apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Z kolei prokurator zarzucił wyrokowi błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę orzeczenia, mający istotny wpływ na jego treść, polegający na niesłusznym uznaniu, iż stopień społecznej szkodliwości czynu i winy nie jest znaczny, a warunkowe umorzenie postępowania karnego wobec G. S. jest wystarczające dla zapewnienia przestrzegania przez niego porządku prawnego, podczas gdy biorąc pod uwagę fakt, iż w wyniku czynu oskarżonego trzy osoby doznały obrażeń powodujących naruszenie narządów ciała na czas dłuższy niż dni siedem, w tym poważnych wieloodłamowych złamań, jak i biorąc pod uwagę postawę G. S. , który po popełnieniu przestępstwa nie poczuwa się do winy za swój błąd, jego warunki osobiste i dotychczasowy sposób życia uznać należy, iż stopień szkodliwości czynu i winy jest wyższy niż w stopniu nieznacznym a warunkowe umorzenie postępowania nie spowoduje przestrzegania przez oskarżonego porządku prawnego w przyszłości. Tak więc skarżący ten wniósł o uchylenie wyroku Sądu I instancji w całości i przekazanie go do ponownego rozpoznania. Podobnie pełnomocnik T. M. zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia a mającym wpływ na jego treść, który polegał na przyjęciu, że czyn przypisany oskarżonemu G. S. niósł za sobą nieznaczną szkodliwość społeczną, co z kolei skutkowało warunkowym umorzeniem postępowania wobec oskarżonego, podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że czyn oskarżonego wskazanych kryteriów nie spełnia, bowiem stopień jego społecznej szkodliwości uznać należy za znaczny. W konsekwencji apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Sąd okręgowy zważył : Jedynie apelacja obrońcy zasługuje na uwzględnienie. I tak, w sprawie omawianej istnieją dwie, całkowicie przeciwstawne wersje omawianego zdarzenia. Pierwszą z nich przedstawił T. M. (k.16 oraz k.165-167) oraz pokrzywdzona A. K. (k.19-20 oraz k.167). Zeznania tych osób, a zwłaszcza oskarżyciela posiłkowego (kobieta pokrzywdzona niewiele ze zdarzenia pamiętała) jawią się jako spójne, konsekwentne i z ich treści można wyprowadzić wniosek, że istotnie do wypadku doprowadził niewłaściwie wykonujący manewr zawracania oskarżony. Drugą wersję wypadku przedstawił G. S. oraz jego matka – pokrzywdzona M. S. . Oskarżony w postępowaniu przygotowawczym odmówił składania wyjaśnień (k. 54-55), zaś w postępowaniu sądowym podał przebieg zdarzeń przed wypadkiem, z których można wyprowadzić jedyny wniosek, iż to na skutek szybkiej, nieostrożnej jazdy motocyklisty doszło do zderzenia pojazdów. Wersję tę potwierdziła jednoznacznie matka oskarżonego (k. 65-66 oraz 178-180). Także relacja tych osób jawi się jako spójna, logiczna i przekonująca, a wskazuje ona wprost na sprawstwo i zawinienie T. M. . W takiej sytuacji, skoro tzw. źródła osobowe nie pozwalają na ustalenie przyczyn omawianego wypadku drogowego, to oczywistym jest że należało zwrócić się do biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków. Tak też uczynił już prowadzący postępowanie przygotowawcze. W następstwie tego 15.11.2012 pierwszą opinię złożył M. Ł. (k.71-78). Mankamenty tejże opinii zauważył w pierwszej kolejności obrońca oskarżonego, który na rozprawie 19 grudnia 2013 r. złożył wniosek o opinię uzupełniającą. Żądania tego nie uwzględnił wówczas Sąd I instancji, powołując się na art. 170 § 1 pkt 5 kpk (k-204), po czym zamknął przewód sądowy i odroczył „ogłoszenie” wyroku, jednak do tego czasu Sąd Rejonowy zmienił zdanie, wznowił przewód sądowy i dopuścił dowód z opinii uzupełniającej biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych (k-208). M. Ł. taką opinię złożył 29 stycznia 2014 r. (k. 216-224). Również ta opinia została zakwestionowana przez obrońcę, który pismem z 27 lutego 2014 r. (k. 235) zawnioskował o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego. Żądanie to nie zostało uwzględnione w oparciu o art. 170 § 1 pkt 5 kpk (k.246), po czym wydano wyrok. Sąd Okręgowy podczas rozprawy odwoławczej 21 stycznia 2015 r. zauważył mankamenty obu opinii biegłego M. Ł. , a które legły u podstaw wyroku „skazującego” i z tej to przyczyny postanowił uzupełnić w postępowaniu odwoławczym postępowanie dowodowe, poprzez dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych, a to W. K. . Ten w opinii z 12 maja 2015 r. (k. 335-355) rozważył praktycznie wszystkie dotychczasowe dowody niezbędne dla ustalenia przyczyn przedmiotowego wypadku. Posługując się przy tym nie tylko swoją wiedzą, długoletnim doświadczeniem ale także programami komputerowymi (czego nie uczynił M. Ł. ) umożliwiającymi symulację wszystkich możliwych zachowań kierujących na drodze – stwierdził jednoznacznie, iż nie ma obecnie możliwości jednoznacznego ustalenia kąta pod jakim zetknęły się oba pojazdy w chwili zderzenia. Tym samym nie ma możliwości jednoznacznej oceny, czy kierujący F. wykonywał manewr skrętu w lewo z lewego, czy też prawego pasa ruchu. Jednocześnie W. K. odniósł się w sposób szczegółowy do opinii pierwszego biegłego, poddając ją druzgocącej lecz konstruktywnej krytyce. Mając na względzie stanowisko biegłego K. , który potrafił przyznać się do tego, że nie jest w stanie jednoznacznie wskazać na przyczynę wypadku i uzasadnił przekonująco fakty, które do takiej konstatacji doprowadziły - Sąd Okręgowy w pełni zaakceptował powyższy pogląd. Konsekwencją tego jest stwierdzenie, że nie ma obecnie możliwości jednoznacznego ustalenia, który z kierujących naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu i doprowadził do wypadku. Tym samym, zasada wyrażona w art. 5 § 2 kpk nakazała uniewinnienia G. S. od zarzutu popełnienia przypisanego mu występku. Z uwagi na powyższe odnoszenie się do apelacji obrońcy i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego jest bezprzedmiotowe.