Sad powszechny, VI U 5337/12

Sygn. akt VI U 5337/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 lipca 2013 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Janusz Madej Protokolant – st. sekr. sądowy Jolanta Bieniaszewska po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2013 r. w Bydgoszczy na rozprawie odwołania: P. T. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 25 października 2012 r., znak: (...) w sprawie: P. T. przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o emeryturę oddala odwołanie. Na oryginale właściwy podpis. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 25 października 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. – po rozpoznaniu wniosku P. T. z dnia 19 października 2012 r. – odmówił wnioskodawcy przyznania emerytury. W uzasadnieniu swego stanowiska organ rentowy wskazał, iż wnioskodawca nie udokumentował do dnia 1 października 1999 r. zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wykonywanego stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującym na danym stanowisku pracy. Organ ten nie uwzględnił świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach od 1 lipca 1982 r. do 31 sierpnia 1992 r. z Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa , ponieważ podane stanowisko pracy nie jest zgodne ze stanowiskiem pracy podanym w zarządzeniu nr 16 Ministra Rolnictwa, Leśnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 31.03.1988 r. Ponadto organ rentowy nadmienił, że zeznania świadków nie podlegają rozpatrzeniu przez organ rentowy. Na podstawie dowodów dołączonych do wniosku oraz uzyskanych w wyniku przeprowadzonego postępowania organ rentowy przyjął za udowodnione na dzień 1 stycznia 1999 r. okresy : - wymaganego stażu pracy w wymiarze 26 lat 1 miesiąca i 7 dni; - stażu pracy w szczególnych warunkach w wymiarze 1 roku 10 miesięcy i 17 dni. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł wnioskodawca, domagając się zaliczenia do okresu pracy w szczególnych warunkach okresu swojego zatrudnienia w PGR w J. , gdzie pracował na samochodzie marki I. o ciężarze 20 ton. Na rozprawie ubezpieczony sprecyzował swoje stanowisko procesowe, domagając się zaliczenia do okresu swojej pracy w szczególnych warunkach dwóch okresów zatrudnienia : - w PGR J. od 1 lipca 1982 r. do 31 sierpnia 1993 r.; - w Nadleśnictwie O. od 12 stycznia 1973 r. do 30 czerwca 1982 r., gdzie jeździł samochodem o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Ponadto wnioskodawca podał, że przez pierwsze 5 lat zatrudnienia w Nadleśnictwie O. jeździł samochodem osobowym produkcji rumuńskiej marki M. , w którym zamontowany był obsługiwany przez niego radiotelefon, wytwarzający bardzo duże pole magnetyczne ( e-protokół rozprawy : 00:01:47 – 00:22:26 ). Organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd O k r ę g o w y ustalił i rozważył, co następuje : Stosownie do treści art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40,jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27. Zgodnie zaś z art. 184 ust. 2 ustawy emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa oraz rozwiązania stosunku pracy - w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem, Warunek rozwiązania stosunku pracy obowiązywał do dnia 31 grudnia 2012 r. albowiem na mocy art. 1 pkt 20 ustawy z dnia 1 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( Dz. U. z 2012 r. poz. 637 ) art. 184 ust. 2 otrzymał nowe brzmienie, niezawierające już tego warunku nabycia prawa do emerytury. W myśl art. 32 ustawy w związku z § 3 i § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm. ) prawo do emerytury może nabyć mężczyzna który spełnia następujące przesłanki : ukończył 60 lat; posiada co najmniej 25 letni okres zatrudnienia ( art. 27 pkt 2 ustawy ), w tym co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Zgodnie z § 2 ust 1 cytowanego rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy ( ust. 1 ). Okresy pracy, o których mowa w ust. 1, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy ( ust. 2 ). Okolicznością istotną dla rozstrzygnięcia sprawy było to, czy do pracowniczego okresu zatrudnienia wnioskodawcy w szczególnych warunkach może być zaliczony okres jego pracy w Nadleśnictwie O. od 12 stycznia 1973 r. do 30 czerwca 1982 r. Organ rentowy zaliczył do okresu pracy w szczególnych warunkach zatrudnienie wnioskodawcy w Zakładach (...) w Ś. od 9 lutego 1971 r. do 27 grudnia 1972 r. ( 1 rok 10 miesięcy i 17 dni ), i nawet doliczenie do powyższego okresu pracy w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia wnioskodawcy w PGR w J. od 1 lipca 1982 r. do 31 sierpnia 1993 r. ( na podstawie świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 12.04.2002 r. wystawionego przez Agencję Własności Rolnej Skarbu Państwa Oddział Terenowy w B. – k. 10 akt emerytalnych ) nie daje wnioskodawcy wymaganych 15 lat pracy w warunkach szczególnych lecz tylko 13 lat i 17 dni ( 1 rok 10 miesięcy i 17 dni + 11 lat i 2 miesiące ). Odnośnie charakteru zatrudnienia wnioskodawcy w Nadleśnictwie O. Sąd Okręgowy ustalił, iż u tego pracodawcy był on zatrudniony w okresie od 12 stycznia 1973 r. do 30 września 1981 r. na stanowisku kierowcy i od 1 października 1981 r. do 30 czerwca 1982 r. na stanowisku mechanika maszyn i urządzeń leśnych w warsztacie Nadleśnictwa oraz kierowcy. W aktach osobowych ubezpieczonego ( nadesłanych przez tego pracodawcę do akt sprawy ) brak jest dowodów z dokumentów potwierdzających pracę P. T. jako kierowcy samochodów ciężarowych powyżej 3,5 tony. W aktach osobowych wnioskodawcy znajduje się pismo z dnia 11.01.1973 r. nadleśniczego J. K. adresowane do P. T. , z którego wynika iż został on zatrudniony na stanowisku kierowcy samochodu (...) . Okolicznością przyznaną przez wnioskodawcę było to, iż nie był to samochód ciężarowy powyżej 3,5 tony, lecz samochód osobowy. Podczas informacyjnego wysłuchania wnioskodawca podał, że samochodem tym jeździł 5 lat, twierdząc iż drugie pięć lat jeździł samochodem ciężarowym marki L. i S. (...) o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Jednak z zeznań świadków i samego wnioskodawcy wynikało, iż przez cały okres zatrudnienia w Nadleśnictwie (...) pracował on jako kierowca różnych samochodów, zarówno osobowych marki (...) , U. czy A. , jak też ciężarowych, których ciężar całkowity przekraczał 3,5 tony ( S. (...) , L. czy R. ). Pracę kierowcy wykonywał on naprzemiennie raz prowadząc jeden rodzaj pojazdów, a innym razem drugi rodzaj pojazdów, w zależności od potrzeb pracodawcy ( dowód : zeznania świadków E. R. i L. W. ). Pierwszy z tych świadków podawał, że wnioskodawca samochodem (...) jeździł na przemian z samochodem ciężarowym, jak była potrzeba przewożenia osób, to jeździł M. , a jak była potrzeba przewożenia towarów, to jeździł ciężarowymi ( e- protokół (...) :51:03 – 00:58:20 ). Świadek L. W. także podał w swoich zeznaniach, że P. T. jeździł na zmianę, raz samochodem ciężarowym, a raz osobowym : „ Jak były sadzenia, to więcej jeździło się samochodami osobowymi, a jak trzeba było przewieźć towary, to samochodami ciężarowymi. Przez rok jeździło się trochę osobowymi, trochę ciężarowymi ” ( e- protokół (...) :58:42 – 1:08:30 ). Okoliczności te potwierdził sam ubezpieczony w czasie przeprowadzenia dowodu z jego przesłuchania : „ Były dni, że woziłem ludzi M. , także wtedy gdy zdobyłem uprawnienia na samochód ciężarowy. M. dowoziłem pracowników do lasu do pracy i z pracy. W międzyczasie wsiadałem na samochód L. i woziłem materiały różne : budowlane, paliwo, sadzarki. Ludzi do lasu woziłem przeważnie zimą, a latem więcej pracowałem na ciężarowym. Latem też ich dowoziłem do lasu do pracy... . Przeciętnie 2 godziny dziennie woziłem pracowników do pracy w lesie. Jedną godzinę do pracy, a jedną z pracy i wtedy jeździłem samochodem marki M. . Pozostałą część czasu pracy jeździłem samochodami ciężarowymi. Było też sporo nadgodzin”. Z tego fragmentu przesłuchania ubezpieczonego wynika, iż nie pracował on stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony. Mimo, iż wykonywał on pracę tego rodzaju to przynajmniej 2 godziny dziennie dowoził on pracowników do pracy samochodem osobowym, którego ciężar całkowity nie przekraczał 3,5 tony. Aby praca kierowcy samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony ( pozycja 3 działu VIII wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ) mogła zostać zakwalifikowana do pracy w szczególnych warunkach musi być wykonywana – tak jak stanowi § 2 ust. 1 tego rozporządzenia - stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Zebrane w sprawie dowody nie potwierdziły jednak takiego charakteru zatrudnienia wnioskodawcy w Nadleśnictwie O. . Wnioskodawca w toku procesu upatrywał także szczególnych warunków swojego zatrudnienia na stanowisku kierowcy w tym, iż samochody osobowe i ciężarowe, którymi jeździł, wyposażone były w radiotelefony emitujące szkodliwe pole magnetyczne. Okoliczność ta nie mogła jednak wpłynąć w żaden sposób na rozstrzygnięcie Sądu, gdyż wnioskodawca był zatrudniony na stanowisku kierowcy pojazdów samochodowych ( a więc w transporcie ), a nie na stanowisku radiotelegrafisty, radiotelefonisty, telegrafisty i teletypisty czy radiooperatora kontroli emisji radiowej w łączności ( poz. 18 działu VIII wykazu A ). Sam fakt wyposażenia samochodów Nadleśnictwa O. w radiotelefony nie zmieniał charakteru pracy wnioskodawcy wynikającego z łączącej go z tym pracodawcą umowy o pracę. Ponadto z zeznań świadków E. R. i L. W. wynikało, iż wnioskodawca nie prowadził łączności przez 8 godzin dziennie, lecz co najwyżej pół godziny. Okoliczność ta świadczy o tym, że o ile był on narażony na szkodliwe oddziaływanie radiotelefonu, to w ograniczonym zakresie w stosunku do obowiązującej go normy czasu pracy. Dostrzec w tym miejscu także należy, iż w okresie od 1 października 1981 r. do 30.06.1982 r., z powodu kryzysu paliwowego – wnioskodawca przesunięty został do pracy w warsztacie Nadleśnictwa, gdzie pracował na stanowisku mechanika maszyn i urządzeń leśnych, a tylko dorywczo jako kierowca ( okoliczność niesporna, przyznana przez wnioskodawcę i potwierdzona pismem z 24.03.1982 r. w aktach osobowych ). Do jego obowiązków pracowniczych na tym stanowisku należały : naprawa ciągników, a głównie sprzętu leśnego takiego jak pługi i piły mechaniczne. Tego rodzaju zatrudnienie nie było wykonywane w szczególnych warunkach. Skoro postępowanie dowodowe wykazało, iż wnioskodawca nie legitymuje się co najmniej 15-letnim okresem zatrudnienia w szczególnych warunkach, to jego odwołanie podlegało oddaleniu na podstawie art. 477 14 § 1 K.p.c. albowiem nie było podstaw do jego uwzględnienia w powołanych wyżej przepisach prawa materialnego. SSO Janusz Madej