Sygn. akt III AUa 820/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 kwietnia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie - Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Jolanta Hawryszko Sędziowie: SSA Zofia Rybicka - Szkibiel SSA Barbara Białecka (spr.) Protokolant: St. sekr. sąd. Edyta Rakowska po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2013 r. w Szczecinie sprawy K. F. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. W. . o przyznanie renty na skutek apelacji organu rentowego od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 września 2012 r. sygn. akt VI U 895/11 zmienia zaskarżony wyrok w punkcie II w ten sposób, że prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy przyznaje ubezpieczonemu od dnia 12 marca 2011r. SSA Barbara Białecka SSA Jolanta Hawryszko SSA Zofia Rybicka – Szkibiel Sygn. akt III AUa 820/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 19 maja 2011 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. odmówił K. F. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, albowiem w ocenie Komisji Lekarskiej ZUS ubezpieczony zachował zdolność do pracy. K. F. złożył odwołanie od tej decyzji i wniósł o jej zmianę poprzez przyznanie mu prawa do świadczenia oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Podniósł, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym na stałe, a decyzja wydana została bez dostatecznego rozeznania stanu jego zdrowia. Ostatecznie K. F. za żądał przyznania prawa do renty od października 2010 roku do października 2014 roku. Organ rentowy wniósł o oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wyrokiem z dnia 14 września 2012 roku Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim wniosek o przyznanie renty za okres od października 2010 roku do lutego 2011 roku przekazał organowi rentowemu do rozpoznania (pkt I); zmienił zaskarżoną decyzję organu rentowego z dnia 19 maja 2011 roku w ten sposób, że przyznał K. F. prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od 1 marca 2011 roku do 31 października 2014 roku (pkt II); zasądził od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego koszty procesu (pkt III). Sąd pierwszej instancji ustalił, że K. F. ( ur. w (...) r.) ostatnio podlegał ubezpieczeniu społecznemu z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej do 31 stycznia 2011 roku. Ubezpieczony udokumentował okres ubezpieczenia wynoszący łącznie 28 lat okresów składkowych i nieskładkowych, zaś w ostatnim 10-leciu przed zgłoszeniem wniosku udowodnił wymagany 5-letni okres ubezpieczenia. K. F. ma wykształcenie wyższe rolnicze. Prowadził działalność gospodarczą-handlową, w ramach której zajmował się zarządzaniem, zaopatrzeniem i zawieraniem umów. Do dnia 5 września 2010 roku przez okres 6 miesięcy ubezpieczony pobierał świadczenie rehabilitacyjne. Decyzją z dnia 13 maja 2011 roku odmówiono mu prawa do dalszego świadczenia rehabilitacyjnego z tego względu, że ubezpieczony nie rokował odzyskania zdolności do pracy. U ubezpieczonego rozpoznano zaburzenia czynnościowe jelita grubego, stan po wielokrotnej elektroresekcji raka brodawczakowatego pęcherza moczowego, stan po niedawno przebytej operacji całkowitego wycięcia pęcherza moczowego z wytworzeniem pęcherza zastępczego z powodu progresji choroby nowotworowej, stan po cystoprostatectomii i ileoplastyce z powodu raka urotelialnego, cukrzycę II typu i nadciśnienie tętnicze. Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego typu czynnościowego pozostają bez istotnego wpływu na stan ogólny i funkcje trawienne ubezpieczonego. Z przyczyn gastrologicznych brak podstaw do orzekania niezdolności do pracy K. F. . Zarówno cukrzyca jak i nadciśnienie tętnicze są dobrze kontrolowane, przebiegają bez powikłań i nie mają wpływu na utratę zdolności do pracy. Jednocześnie Sąd Okręgowy uznał, że całkowite wycięcie pęcherza moczowego z gruczołem krokowym i pęcherzykami nasiennymi, z jednoczesnym odtworzeniem pęcherza z pętli jelita cienkiego, z uwagi na stan zaburzeń sprawności psychofizycznej, nie pozwala na uznanie ubezpieczonego za zdolnego do zatrudnienia na otwartym rynku pracy. K. F. może wykonywać jedynie lekkie prace, w przyjaznym otoczeniu, w ograniczonym wymiarze godzinowym, w warunkach pracy chronionej. Zmiany w układzie moczowym wymagają stałego, ścisłego nadzoru onkologicznego i urologicznego przez okres 5 lat przypisanego dla schorzeń nowotworowych, co czyni ubezpieczonego niezdolnym do pracy na okres od października 2009 roku do końca października 2014 roku. Sąd Okręgowy na podstawie art. 12, art. 13 i art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r., nr 153, poz. 1227 ze zm.; dalej jako ustawa rentowa) uznał, że o dwołanie ubezpieczonego zasługiwało na uwzględnienie. Opierając się na opiniach biegłych sądowych sąd pierwszej instancji ocenił, że ubezpieczony od października 2010 roku jest osobą częściowo niezdolną do pracy. Biegli w sposób jasny przedstawili powody swoich twierdzeń, wskazali rozpoznane u ubezpieczonego schorzenia oraz ocenili ich wpływ na zdolność do wykonywania pracy zgodnej z posiadanymi kwalifikacjami. Różnica w opiniach biegłych dotyczyła jedynie czasu trwania częściowej niezdolności do pracy. Sąd Okręgowy uznał za przekonującą opinię biegłych - H. K. , J. D. i A. A. . Biegli dokonali oceny długości trwania niezdolności do pracy w sposób pełny, oceniając rodzaj procesu nowotworowego, wiek ubezpieczonego, konieczność nadzoru onkologicznego i urologicznego. Mając na uwadze powyższe sąd pierwszej instancji zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając K. F. prawo do renty od miesiąca złożenia wniosku. Ponadto wniosek ubezpieczonego o przyznanie renty za okres wsteczny przekazał organowi rentowemu do rozpoznania. Apelację od powyższego wyroku wywiódł pełnomocnik organu rentowego, który zaskarżył rozstrzygnięcie w części, zarzucając mu: 1) sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału, przez przyjęcie, że ubezpieczonemu przysługuje prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od 1 marca 2011 roku poczynając, a nie od dnia 12 marca 2011 roku, podczas gdy ubezpieczony pobrał zasiłek chorobowy do dnia 11 marca 2011 r., 2) naruszenie prawa materialnego wskutek błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania przepisu art. 100 ust. 2 ustawy rentowej. Wskazując na powyższe zarzuty apelujący wniósł o: 1) o zmianę wyroku w pkt II, w części ustalającej dzień, od którego ubezpieczonemu przysługuje prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy przez wskazanie, iż prawo do tego świadczenia przysługuje mu od dnia 12 marca 2011 roku poczynając; ewentualnie 2) o uchylenie zaskarżonego wyroku w części zaskarżonej i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania w tym zakresie. W ocenie apelującego sąd pierwszej instancji zmieniając decyzję organu rentowego z dnia 19 maja 2011 roku błędnie przyznał ubezpieczonemu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od dnia 1 marca 2011 roku. Uszedł bowiem uwadze sądu pierwszej instancji niesporny fakt, że ubezpieczony w okresie od dnia 12 lutego 2011 roku do dnia 11 marca 2011 roku pobierał zasiłek chorobowy. Tymczasem zgodnie z art. 100 ust. 1 ustawy rentowej prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy powstaje wprawdzie z dniem spełnienia wszystkich warunków do nabycia tego prawa, jednakże z zastrzeżeniem, o którym mowa w ust. 2 tego przepisu. Zgodnie zaś z ust. 2, w sytuacji, gdy ubezpieczony pobiera zasiłek chorobowy, wówczas prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy nie powstanie, ani jej wypłata nie rozpocznie się wcześniej, niż z dniem zaprzestania pobierania tego zasiłku. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Apelacja organu rentowego okazała się w całości uzasadniona. Czyniąc ustalenia faktyczne w sprawie sąd pierwszej instancji pominął okoliczność, że K. F. w okresie od dnia 12 lutego 2011 roku do dnia 11 marca 2011 roku przysługiwał zasiłek chorobowy. Zgodnie zaś z art. 100 ust. 2 ustawy rentowej jeżeli ubezpieczony pobiera zasiłek chorobowy, prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy powstaje z dniem zaprzestania pobierania tego zasiłku. Jak stwierdził w wyroku z dnia 31 marca 2000 roku Sąd Najwyższy (sygn. II UKN 458/99, OSNP z 2001 r., nr 18, poz. 565) nie jest dopuszczalne równoczesne pobieranie dwóch konkurencyjnych lub wyłączających się świadczeń z ubezpieczenia społecznego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Jeżeli w dniu spełnienia wszystkich warunków do przyznania emerytury lub renty osoba uprawniona pobiera zasiłek chorobowy lub inne świadczenie za czas niezdolności do pracy, to ustalone prawo do emerytury lub renty powstaje i może być realizowane z dniem zaprzestania pobierania świadczeń krótkoterminowych (art. 100 ust. 2 ustawy). W konsekwencji istnieje potrzeba zweryfikowania okresu pobierania zasiłku chorobowego i wskazania prawidłowej daty początkowej przyznania świadczenia rentowego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2010 roku, sygn. I UK 16/10, LEX nr 607441). W związku z powyższym na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że ustalił, iż prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu od dnia 12 marca 2011 roku. SSA Barbara Białecka SSA Jolanta Hawryszko SSA Zofia Rybicka - Szkibiel
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.