Sad powszechny, III Ca 707/15

Sygn. akt III Ca 707/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 października 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Andrzej Dyrda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 października 2015 r. w Gliwicach sprawy z powództwa B. (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Z. w G. przeciwko M. G. ( G. ) o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. akt I C 792/14 oddala apelację. SSO Andrzej Dyrda Sygn. akt III Ca 707/15 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 14 stycznia 2015r. Sąd Rejonowy w Raciborzu oddalił powództwo B. (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą w G. przeciwko M. G. o zapłatę. Orzeczenie to poprzedził ustaleniem, że 26 kwietnia 2011r. została zawarta umowa przelewu wierzytelności pomiędzy powodem a (...) Bankiem Spółką Akcyjną w W. . 23 września 2013r. powód wystawił wyciąg z ksiąg rachunkowych. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Rejonowy oddalił powództwo, gdyż powód, wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 6 k.c. nie dołączył dokumentów, z których wynikałoby, że pozwany jest zobowiązany do zapłaty powodowi kwoty 664,09 zł. Wskazując, że powód do pisma z dnia 2 września 2014r. dołączył jedynie kopie: umowy kredytu, bte i wniosku o nadanie klauzuli wykonalności, Sąd zwrócił uwagę, że w świetle przepisów k.p.c. i orzecznictwa Sądu Najwyższego przez dokument rozumie się jego oryginał, natomiast niepoświadczona kserokopia nie jest dokumentem. Poświadczenie jej zgodności z takim oryginałem mieści w sobie jednocześnie oświadczenie strony o istnieniu dokumentu o treści i formie odwzorowanej kserokopią, natomiast zwykła odbitka ksero nie może zastąpić dokumentu, na którego bazie powstała. Sąd wskazał także, że wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego nie ma mocy dokumentu urzędowego. Apelację od powyższego wyroku wywiódł powód, zaskarżając go w całości i zarzucając sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez bezpodstawne przyjęcie, że powód nie udowodnił legitymacji czynnej do dochodzenia roszczenia, mimo, iż w dokumentacji sprawy znajdują się zarówno wyciąg z umowy cesji i wyciąg z załącznika do tej umowy zawierający dane nabytej wierzytelności, umowa kredytu odnawialnego, bankowy tytuł egzekucyjny, jak również wyciąg z ksiąg rachunkowych powoda. Zarzucił także naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez wyjście poza zasadę swobodnej oceny dowodów i dowolne przyjęcie, że przedłożony przez powoda wyciąg z ksiąg rachunkowych powoda, umowa cesji wierzytelności wraz z wyciągiem z załącznika do umowy cesji nie stanowią dowodów nabycia wierzytelności, mimo, iż okoliczność ta wynika wprost z przedmiotowych dokumentów; naruszenie art. 6 k.c. w związku z art. 232 k.p.c. polegające na błędnym uznaniu przez Sąd, że strona powodowa nie przedłożyła dowodów na poparcie swoich twierdzeń oraz wniosków, z których wywodzi skutki prawne; naruszenie art. 128 k.p.c. i art. 129 k.p.c. polegające na ich błędnym zastosowaniu i uznaniu, że przedłożone przez powoda niepoświadczone za zgodność z oryginałem dokumenty nie mogą stanowić dowodu, podczas gdy zarówno strona pozwana jak i Sąd I instancji nie zażądał przedłożenia oryginałów w/w dokumentów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; naruszenie art. 217 § 1 k.p.c. w związku z art. 227 k.p.c. poprzez całkowite pominięcie wniosku w przedmiocie przeprowadzenia dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania klauzulowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy w Olkuszu o sygn. akt I CO 429/11 oraz nierozpoznanie istoty sprawy. Na tych podstawach wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i orzeczenie zgodnie z żądaniem pozwu oraz zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych za I i II instancję, ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji i pozostawienie temu sądowi orzeczenia o kosztach postępowania za obie instancje. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Art. 505 1 § 1 k.p.c. jest przepisem szczególnym do art. 387 § 1 k.p.c. Zatem, jeżeli Sąd II instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa. Mając na uwadze powyższe unormowania, Sąd Odwoławczy dokonując oceny całości ustaleń i oceny prawnej uznał, że apelacja powoda jest nieuzasadniona i jako taka nie może odnieść w żadnym zakresie oczekiwanego skutku. Zgodnie z art. 509 § 1 k.c. , wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. W świetle art. 509 k.c. dopuszczalne jest zbycie wierzytelności niedokładnie oznaczonej, jeżeli można ją określić na podstawie stosunku zobowiązaniowego, z którego wynika (tak Sąd Najwyższy m.in. w wyrokach: z dnia 5 września 2001r., I CKN 379/00; z dnia 5 listopada 1999r. III CKN 423/98). Oznaczenie wierzytelności powinno nastąpić poprzez wskazanie stron tego stosunku, świadczenia oraz przedmiotu świadczenia. Zgodnie z art. 511 k.c. , jeżeli wierzytelność jest stwierdzona pismem, przelew tej wierzytelności powinien być również pismem stwierdzony. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 8 lutego 2002r. (II CKN 1160/99), przepis ten nie przewiduje rygoru nieważności w razie dokonania przelewu bez zachowania wymogu formy pisemnej. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 74 § 1 k.c. , niezachowanie formy pisemnej zastrzeżonej w art. 511 k.c. nie skutkuje nieważnością umowy przelewu, a jedynie określonymi ustawowo ograniczeniami dowodowymi. Art. 6 k.c. stanowi, iż ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Zgodnie z tą zasadą na powódce spoczywał ciężar udowodnienia faktów przemawiających za zasadnością jej roszczenia, natomiast na pozwanym spoczywa ciężar udowodnienia ekscepcji i faktów uzasadniających w jej ocenie oddalenie powództwa (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 1982 r., I CR 79/82). Stosownie do art. 232 k.p.c. na stronach ciąży obowiązek przedstawienia dowodów dla stwierdzenia faktów z których wywodzą skutki prawne. Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach ( art. 3 k.p.c. ), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie ( art. 227 k.p.c. ) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (tak m.in. Sąd Najwyższy w wyroku: z dnia 17 grudnia 1996r., I CKU 45/96; z dnia 11 lipca 2001r., V CKN 406/00; z dnia 12 kwietnia 2000 r., IV CKN 22/00) W świetle powyższego to powód powinien wykazać, że dołączona umowa przelewu wierzytelności dotyczy pozwanej. Uwzględniając przy tym treść art. 511 k.c. , należy zwrócić uwagę, że „pismem stwierdzającym wierzytelność może być zarówno dokument będący wynikiem zachowania zwykłej formy pisemnej, jak i tym bardziej kwalifikowanej formy pisemnej: akt notarialny, pismo z urzędowym poświadczeniem podpisu lub pismo z urzędowym poświadczeniem daty, pismo w postaci elektronicznej opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu ( art. 78 § 2 k.c. ).” (Agnieszka Rzetecka-Gil - Komentarz do art.511 Kodeksu cywilnego). Za dowód taki nie można uznać wydruku wyciągu z załącznika do umowy cesji wierzytelności z dnia 26 kwietnia 2011r. Umowa z dnia 26 kwietnia 2011r. zawarta z (...) Bankiem Spółką Akcyjną w W. ma bowiem ramowy charakter, natomiast załącznik do umowy, na którym wymieniono imię i nazwisko pozwanej, jej numer PESEL oraz stan jego zadłużenia, stanowi jedynie wydruk komputerowy. Załącznik ten został jedynie podpisany przez pracownika J. P. , co stanowi potwierdzenie, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie w nim zawarte. Nie jest zatem zasadne twierdzenie powoda, iż wykazał nabycie wierzytelności pierwotnego wierzyciela w stosunku do pozwanej. Sąd Okręgowy podziela także pogląd wyrażony w postanowieniu Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 15 lutego 2013r., sygn. akt I ACz 284/13, iż oświadczenie funduszu tylko potwierdzające istnienie wierzytelności i nabycie ich przez fundusz nie mieści się w kategorii dokumentów urzędowych wymienionych w art. 194 ustawy z 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i w konsekwencji nie może stanowić wystarczającej podstawy do wykazania przejścia uprawnień na następcę. Wykazanie faktu przejścia uprawnienia, tu: nabycia wierzytelności w drodze umowy cesji, wymaga zaoferowania odpowiednich dowodów, czego – jak wyżej wskazano – powód nie uczynił. W konsekwencji trzeba uznać, że powód nie wykazał by przysługiwała mu legitymacja czynna, co prowadzić musiało do oddalenia powództwa. Z tych przyczyn na podstawie art. 385 k.p.c. apelacja podlegała oddaleniu. SSO Andrzej Dyrda