← Polska

Sad powszechny, IV P 3/15

Sygnatura akt: IV P 3/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 listopada 2015 roku Sąd Rejonowy w Choszcznie, Wydział IV Pracy w składzie: Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Tomasz Klimczak Ławnicy: Anna Tomaszewska, Eugenia Żmudzka – Adadyńska Protokolant: sekr. sądowy Monika Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 19 października 2015 roku w Choszcznie sprawy z powództwa E. L. przeciwko (...) Centrum Pomocy (...) w M. o odszkodowanie za niezgodne z prawem wypowiedzenie zmieniające i o wynagrodzenie I. oddala powództwo; II. zasądza od powódki E. L. na rzecz pozwanego (...) Centrum Pomocy (...) w M. kwotę 960 zł (dziewięćset sześćdziesiąt złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; Sygn. akt IV 3/15 UZASADNIENIE Powódka E. L. pozwem z dnia 11 maja 2011r. skierowanym przeciwko stronie pozwanej oznaczonej jako (...) Centrum Pomocy (...) w M. , wniosła odwołanie od wypowiedzenia warunków pracy i płacy z dnia 4 maja 2011r., żądając uznania go za bezskuteczne, a w przypadku upływu okresu wypowiedzenia przed zamknięciem rozprawy wniosła o przywrócenie do pracy u strony pozwanej na poprzednio zajmowane stanowisko dyrektora jednostki na dotychczasowych warunkach pracy i płacy. Nadto powódka wniosła o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz wynagrodzenia w wysokości 5700 zł za każdy miesiąc pozostawania bez pracy oraz kosztów postępowania według norm przepisanych . W uzasadnieniu powództwa powódka podniosła, iż w wyniku wygrania konkursu od dnia 21 października 2010r. świadczyła pracę u strony pozwanej na stanowisku dyrektora . W dniu 4 maja 2011r. powódce wręczono wypowiedzenie zmieniające warunki płacy i pracy , zmieniając jej rodzaj poprzez przeniesienie na stanowisko głównego specjalisty - koordynatora realizacji partnerskich projektów systemowych w ramach Priorytetu VII Promocja (...) Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki , ze znacznie niższym uposażeniem , co nie jest zgodne z wykształceniem powódki . Nadto powódka dodała , iż w strukturze organizacyjnej (...) Centrum Pomocy (...) stanowisko lidera przewidziane jest na umowę zlecenia. Jako przyczynę wypowiedzenia zmieniającego wskazano ujawnione w wyniku przeprowadzonej w jednostce kontroli problemowej gospodarki finansowej za rok 2010: niezastosowanie się do zaleceń pokontrolnych z roku 2010, niegospodarność i niecelowość wydatkowania środków publicznych , nieprawidłowości w przeprowadzeniu postepowania o udzielenie zamówienia publicznego, brak koordynacji pracy jednostki i zwierzchnictwa nad pracownikami . W ocenie powódki w/w wypowiedzenie jest nieuzasadnione, a wskazana przez pozwanego przyczyna nierzeczywista , co powódka szeroko uzasadniła w uzasadnieniu żądania pozwu. W odpowiedzi na pozew, pozwane (...) Centrum Pomocy (...) w M. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów postępowania . W uzasadnieniu swojego stanowiska, strona pozwana wskazała , iż w wypowiedzeniu zmieniającym wskazała rzeczywiste i istniejące przyczyny wypowiedzenia będące następstwem kontroli problemowej gospodarki finansowej za rok 2010 przeprowadzonej w jednostce kierowanej przez powódkę . Nadto strona pozwana podkreśliła, iż powoływanie się przez powódkę już w samym pozwie na ”gromadzenie się pracowników w pomieszczeniu socjalnym” , „duży podział załogi” czy też odizolowanie osób nie będących z M. , nie może świadczyć o prawidłowo sprawowanym przez powódkę zwierzchnictwie nad pracownikami kierowanej przez nią jednostki. Pozwany dodał również , iż z w/w względów całkowicie niecelowe jest zatrudnianie powódki na dotychczas zajmowanym stanowisku. Jednakże z uwagi na posiadane przez powódkę wykształcenie została jej zaproponowana praca na stanowisku głównego specjalisty, korelującym z jej kwalifikacjami . W piśmie procesowym z dnia 6 października 2015r. powódka zmodyfikowała żądanie pozwu wnosząc o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz odszkodowania w wysokości 15.900 zł ( k. 730 akt) w miejsce przywrócenia do pracy na poprzednio zajmowane stanowisko na dotychczasowych warunkach pracy i płacy. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: Od 1 stycznia 2008r. powódka była zatrudniona podstawie umowy o pracę na stanowisku zastępcy dyrektora (...) Centrum Pomocy (...) w M. . Z tym samym dniem E. L. powierzono pełnienie obowiązków dyrektora tej jednostki organizacyjnej powiatu do czasu wyłonienia dyrektora w drodze konkursu. Uchwałą nr 83/153/2008 zarządu powiatu (...) z dnia 11 września 2008r. uchylono uchwałę zarządu powiatu (...) nr (...) z dnia 20 grudnia 2007r. w sprawie powierzenia E. L. obowiązków dyrektora (...) Centrum Pomocy (...) w M. . Dowód: 1. pismo z dnia 28 grudnia 2007r. – karta 7B akt osobowych powódki ; 2. umowa o pracę z dnia 28 grudnia 2007r. 3. uchwała z dnia 11 września 2008r. – karta 17B akt osobowych powódki ; Z dniem 15 sierpnia 2009r. na podstawie art. 20 ustawy z dnia 21 listopada 2008r. o pracownikach samorządowych powódce powierzono stanowisko zastępcy dyrektora (...) Centrum Pomocy (...) w M. . Dowód : - pismo z dnia 13 sierpnia 2009r. – karta 22B akt osobowych powódki ; Uchwałą nr 181/336/2010 zarządu powiatu (...) z dnia 21 października 2010r. E. L. powierzono na czas nieokreślony stanowisko dyrektora (...) Centrum Pomocy (...) w M. . Wykonanie uchwały powierzono staroście (...) . W wykonaniu tej uchwały w dniu 21 października 2010r. starosta (...) zawarł z powódką umowę o pracę. Dowód : - uchwała nr 181/336/2010 zarządu powiatu (...) z dnia 21 października 2010r. – karta 32B akt osobowych; - umowa o pracę z dnia 21 października 2010r. – karta 33B akt osobowych ; Z chwilą objęcia stanowiska dyrektora (...) Centrum Pomocy (...) w M. powódka przystąpiła do prac związanych w pozyskiwaniem funduszy unijnych i takie środki kierowana przez nią jednostka otrzymała . Realizowała również wnioski pokontrolne sformułowane przez pracowników Urzędu Wojewódzkiego w S. w związku z kontrolami przeprowadzonymi przed rokiem 2011. Nie dochodziło również do konfliktów kierownictwa (...) z dyrektorem Domu Pomocy Społecznej w M. . Osoby korzystające z pomocy (...) w M. nie składały skarg do zarządu powiatu na pracę jednostki kierowanej przez E. L. . Dowód: 1. zeznania świadków: - J. M. – karta 154 – 156 akt; - I. I. – karta 289 akt; - D. W. – karta 286 – 288 akt; - W. W. – karta 279 – 285 akt; - D. P. – karta 290 -291 akt; - A. J. z d. G. – karta 292 – 294, 690 - 695 akt; - M. D.

(1)– karta 295 – 296 akt; - M. K.
(1)– karta 401 – 402 akt; - J. B.
(1)– karta 403 akt; - A. H. – karta 495 – 498 akt; - T. L. –karta 499 – 500 akt. - A. P. – karta 487 – 491 akt; - J. B.
(2)– karta 492 – 493 akt; - K. A. – karta 615 – 616 akt;
  1. przesłuchanie w charakterze powódki E. L. – karta 734 -736 akt; W miesiącu lutym i marcu 2011r. pracownicy wydziału Kontroli i Audytu Wewnętrznego Starostwa Powiatowego w M. przeprowadzili kontrolę (...) Centrum Pomocy (...) w M. w zakresie : uregulowań organizacyjno – prawnych, gospodarki środkami pieniężnymi , gospodarki rzeczowymi składnikami majątku, rachunkowości i sprawozdawczości, dochodów i wydatków budżetowych, realizacji zaleceń pokontrolnych. Kontrolą objęto okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2010r.. Bezsporne ; W wyniku kontroli kontrolujący ustalili m.in. uchybienia i nieprawidłowości w zakresie prowadzenia dziennika korespondencyjnego, systematyczności odbierania pism , potwierdzania faktu odebrania pisma przez pracownika. Kontrolujący stwierdzili również m.in. iż nie wykonano zaleceń pokontrolnych wskazanych w piśmie z dnia 9 sierpnia 2010r. ( (...) ) w zakresie : - dostosowania regulaminu wynagradzania pracowników do aktualnie obowiązujących przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych - przekroczenia planu finansowego funduszu nagród jednostki o kwotę (...) ,06 - niewykonania w całości dokumentacji majątku jednostki; - nie przestrzeganie maksymalnego terminu pobytu dziecka w zawodowej, niespokrewnionej z dzieckiem rodzinie zastępczej , zgodnie z art. 74 ust. 1 , pkt 4 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej . Ustalenia kontrolujących znalazły wyraz w protokole nr (...) .1.3.2011 z dnia 25 marca 2011r.. Bezsporne ; E. L. od niosła się na piśmie do tych zarzutów wskazując , że się z nimi nie zgadza. Bezsporne; Po objęciu stanowiska dyrektora (...) Centrum Pomocy (...) w M. E. L. popadła w konflikt z większością podległych jej pracowników. W znacznej mierze ów konflikt wynikał z tego, iż powódka zwlekała z dekretowaniem poczty, przetrzymywała kierowane do niej do podpisu przez pracowników „merytorycznych” projekty pism , które miały wychodzić na „zewnątrz urzędu”. Za powstałe z tego tytułu opóźnienie powódka obciążała podwładnych . Pismem z dnia 9 marca 2011r. dziesięciu spośród jedenastu pracowników zatrudnionych w (...) Centrum Pomocy (...) w M. zawiadomiło starostę powiatu (...) , że w związku z przeprowadzaną w jednostce kontrolą, powódka w sposób nieuprawniony próbuje wpłynąć na treść składanych przez pracowników osobom kontrolującym wyjaśnień. Nadto w piśmie tym wskazano , iż działania E. L. wobec pracowników nosiły znamiona mobbingu tj. dyrektor upokarzał, oczerniał, ośmieszał pracowników bezpośrednio jak i w rozmowach z innymi pracownikami . Podwładni zarzucili powódce , że nieformalnie wprowadziła zakaz rozmów z nękanymi pracownikami , bez podania przyczyny uniemożliwiała pracownikom wykorzystywanie urlopów , twierdziła, że pracownicy podrzucają jej pisma . Podkreślono w nim również , że pracownicy są traktowani przez dyrektora w sposób uwłaczający ich godności , w pracy są w ciągłym stresie , nie mogą prawidłowo funkcjonować w środowisku rodzinnym. Wskazano także , że niektórych pracowników E. L. doprowadzała do łez. Dowód:
  2. pismo z dnia 9 marca 2011r. – karta 146 -147 akt;
  3. zeznania świadków: - M. R. - karta 210 – 215 akt; - M. K.
(2)– karta 216 – 221 akt; - M. K.
(3)– karta 222 – 230 akt; - A. Ż. – karta 237 – 241 akt; - M. D.
(2)– karta 297 - 299 akt; - M. B. – karta 300 – 304 akt; - R. S. – karta 305 – 306 akt; - A. B.
(1)– karta 308 – 313 akt; - J. T. – karta 323 – 329 akt; - H. K. – karta 330 – 339 akt; - A. B.
(2)– karta 352 – 360 akt ; - A. M. – karta 625 – 630 akt; W odpowiedzi na w/w pismo w dniu 16 marca 2011r. doszło do spotkania starosty (...) z wszystkimi pracownikami (...) w M. , w tym również i z E. L. . W trakcie tego spotkania poruszono kwestie związane z ochroną dóbr osobistych , zasadami równego traktowania w zatrudnieniu, mobbingiem , a także środkami ochrony prawnej i przysługującym pracownikom z tego tytułu roszczeniom. Dowód 1. zeznania świadków: - M. R. - karta 210 – 215 akt; - M. K.
(2)– karta 216 – 221 akt; - M. K.
(3)– karta 222 – 230 akt; - A. Ż. – karta 237 – 241 akt; - M. D.
(2)– karta 297 - 299 akt; - M. B. – karta 300 – 304 akt; - R. S. – karta 305 – 306 akt; - A. B.
(1)– karta 308 – 313 akt; - J. T. – karta 323 – 329 akt; - H. K. – karta 330 – 339 akt; - A. B.
(2)– karta 352 – 360 akt ; - A. M. – karta 625 – 630 akt; W dniu 16 kwietnia 2008r. Powiat (...) Centrum Pomocy (...) zawarł z Województwem (...) – Wojewódzkim Urzędem Pracy jako instytucją pośredniczącą umowę o dofinasowanie projektu „Pomocna dłoń”. Następnie instytucja pośrednicząca przeprowadziła kontrolę , która wykazała , że beneficjent tj. Powiat (...) Centrum Pomocy (...) nie zachowuje procedur określonych w ustawie o finansach publicznych , dotyczących realizacji projektu. Wobec powyższego decyzją z 16 kwietnia 2010r. Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. orzekł o zwrocie udzielonej Powiatowi (...) dotacji rozwojowej , wskazując, że kwota w wysokości 166.411,78 zł stanowi wydatki niekwalifikowane. Decyzją z dnia 10 czerwca 2010r. minister rozwoju regionalnego orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej przez powiat (...) decyzji dyrektora (...) z dnia 16 kwietnia 2010r. . Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę powiatu (...) na w/w decyzję ministra rozwoju regionalnego. Bezsporne , a nadto dowód :
  1. wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2011r. – karta 664 – 672 akt; W trackie posiedzenia zarządu powiatu w dniu 4 maja 2011r. starosta poinformował członków zarządu o braku współpracy pomiędzy E. L. , a podległymi jej pracownikami. Stąd też zarekomendował zarządowi uchwałę o jej odwołaniu z funkcji dyrektora i przeniesieniu na inne stanowisko. Jednomyślną uchwałą nr 22/45/2011 zarządu powiatu (...) z dnia 4 maja 2011r. E. L. odwołano ze stanowiska dyrektora (...) Centrum Pomocy (...) w M. . Wykonanie uchwały powierzono staroście (...) . W wykonaniu tej uchwały w dniu 4 maja 2011r. starosta (...) dokonał wypowiedzenia powódce warunków pracy i płacy wynikających z umowy zawartej na czas nieokreślony z dnia 21 października 2010r. i w związku z tym zaproponował powódce nowe warunki pracy i płacy: - rodzaj umówionej pracy : główny specjalisty - koordynator realizacji partnerskich projektów systemowych w ramach Priorytetu VII Promocja (...) Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki; - wynagrodzenie za pracę : wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii XVII osobistego zaszeregowania tj. 3.000 zł brutto miesięcznie , dodatek funkcyjny według stawki 2 w kwocie 550 zł brutto, oraz wysługa lat 14% od wynagrodzenia zasadniczego brutto miesięcznie tj. 420 zł. Jako przyczynę wypowiedzenia wskazano ujawnione w wyniku przeprowadzonej w jednostce kontroli problemowej gospodarki finansowej za rok 2010: niezastosowanie się do zaleceń pokontrolnych z roku 2010, niegospodarność i niecelowość wydatkowania środków publicznych , nieprawidłowości w przeprowadzeniu postepowania o udzielenie zamówienia publicznego, brak koordynacji pracy jednostki i zwierzchnictwa nad pracownikami . Nadto w dokumencie tym zawarto pouczenie wynikające z treści przepisu art.42 § 3 k.p. tj. „ w razie odmowy przyjęcia przez pracownika zaproponowanych warunków pracy lub płacy, umowa o pracę rozwiązuje się z upływem okresu dokonanego wypowiedzenia. Jeżeli pracownik przed upływem połowy okresu wypowiedzenia nie złoży oświadczenia o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków, uważa się, że wyraził zgodę na te warunki; Dowód:
  2. uchwała nr 22/45/2011 zarządu Powiatu w M. z dnia 4 maja 2011r. – karta 3C akt osobowych powódki;
  3. wypowiedzenie zmieniające z dnia 4 maja 2011r. – karta 40b akt osobowych powódki;
  4. zeznania świadka A. P. – karta 487 – 491 akt;
  5. zeznania świadka A. M. – karta 625 – 630 akt; Uchwałą zarządu Powiatu w M. nr (...) z dnia 18 maja 2011r. zmianie uległ Regulamin Organizacyjny (...) Centrum Pomocy (...) w M. . Zmiana polegała m.in. na utworzeniu stanowiska głównego specjalisty – koordynatora realizacji partnerskich projektów systemowych w ramach Priorytetu VII Promocja (...) Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Uchwała weszła w życie z dnia 18 maja 2011r. . Dowód:
  6. uchwała Zarządu Powiatu w M. nr (...) z dnia 18 maja 2011r. – karta 83 - 84 akt; Sąd zważył, co następuje : Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Na wstępie należy podkreślić, iż konieczne elementy uzasadnienia orzeczenia wskazane zostały w art. 328 § 2 k.p.c. . Czytamy w nim, iż uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, a mianowicie: ustalenie faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Czyniąc zatem zadość temu obowiązkowi Sąd wskazuje , iż ustalając stan faktyczny w sprawie oparł się na dokumentacji pracowniczej powódki, i innych dokumentach powyżej przywołanych. Ich autentyczność , jak też prawdziwość zawartych w nich oświadczeń, nie była kwestionowana przez żadną ze stron postępowania. Nadto za wiarygodne Sąd uznał również zeznania przesłuchanych w sprawie świadków w osobach : M. R. (k. 210 – 215 ), M. K.
(2)(k. 216 – 221 ) , M. K.
(3)(k. 222 – 230 ), A. Ż. (k. 237 – 241), M. D.
(2)(k. 297 - 299 ) , M. B. (k. 300 – 304 ), R. S. (k. 305 – 306 ) , A. B.
(1)(k. 308 – 313 ), J. T. (k. 323 – 329 ) , H. K. (k. 330 – 339 ); A. B.
(2)( k. 352 – 360 ), - A. M. ( k. 625 – 630 ). Teza ta jest tym bardziej zasadna jeżeli zważy się, że treść ich zeznań, w szczególności w zakresie panującej w (...) atmosfery pracy znalazła odzwierciedlenie w piśmie z dnia 9 marca 2011r., które zostało sporządzone na kilka miesięcy przed zawiśnięciem sporu w przedmiotowej sprawie. Podobny przymiot Sąd przypisał również świadkom w osobach W. W. (k. 279 – 285), J. M. ( k. 154 – 156 ), D. W. (k. 286 – 288), I. I. (k. 289 ) , D. P. (k. 290 -291) , A. J. ( k. 292 – 294 przed zmianą nazwiska z G. , 690 - 694 ), M. D.
(1)(k. 295 – 296), M. K.
(1)(k. 401 – 402) - J. B.
(1)(k. 403 ), A. P. ( 487 – 491 ) , J. B.
(2)(k.492 – 494 ), A. H. (k. 495 – 498 ), T. L. (k. 499 – 500 ) K. A. ( k. 615 – 616 ) ale tylko w zakresie w jakim relacje tych osób dotyczyły ich osobistych kontaktów z powódką. Świadkowie ci nie mogli natomiast w sposób uprawniony wypowiadać się na temat relacji powódki z sygnatariuszami w/w pisma. Wynika to z kilku powodów . Po pierwsze wśród tych osób znajdują się takie ( W. W. , J. M. , D. W. (zatrudniona na zlecenie), I. I. , J. B.
(1), A. P. , J. B.
(2)(zatrudniona na zlecenie ) , T. L. , które nie pracowały w pozwanej placówce. Nie mogły zatem posiadać obiektywnej wiedzy o panujących tam stosunkach interpersonalnych, oraz o tym w jaki sposób powódka zarządza kadrami oraz czy w prawidłowy sposób koordynuje pracę jednostki . Ich relacje stanowiły wiarygodne źródło wiedzy o sposobie realizowania zadań stawianych (...) jako całości , a nie o metodach jakimi osiągano te cele. Co więcej - o stawianych powódce zarzutach co do braku współpracy z pracownikami świadek A. P. został poinformowany na posiedzeniu zarządu powiatu w dniu 4 maja 2015r. Podjęta tego dnia uchwała w przedmiocie odwołania powódki z funkcji dyrektora (...) zapadła jednogłośnie . Prowadzi to zatem do wniosku , iż także ten świadek , który jako ówczesny starosta „zatrudnił” powódkę na stanowisku dyrektora (...) również podzielał wysuwane pod jej adresem zarzuty . W przeciwnym bowiem wypadku albo co najmniej wstrzymałby się od głosu albo co zrozumiałe - zagłosowałby przeciwko odwołaniu. Tymczasem jak już wskazano wspomniana uchwała zapadła jednogłośnie . Z kolei świadkowie w osobach A. J. (z d. G. ) , M. D.
(1), M. K.
(1), A. H. choć w analizowanym okresie były zatrudnione u strony pozwanej , nie mogły mieć wiedzy na temat wszystkich spotkań powódki z podległymi jej pracownikami i zaobserwowania jej niewłaściwych zachowań dotyczących szeroko rozumianego zwierzchnictwa nad wszystkimi pracownikami . Nadto nie można również nie zauważyć , iż chociażby M. D.
(1)i A. H. nie były kluczowymi pracownikiem (...) ( pierwsza z nich była zatrudniona na etacie sprzątaczki, druga odbywała tam staż ). Stąd też z uwagi na fakt, iż ich relacje z powódką nie dotyczyły kwestii merytorycznych, mogły one odbiegać od tych , które zgoła odmiennie opisali tzw pracownicy merytoryczni . Warto również podkreślić , iż gdyby relacja A. H. , A. J. z d. G. oraz M. D.
(1)w całości odpowiadały rzeczywistości, w szczególności w zakresie tego jak były one traktowane przez koleżanki z pracy (skonfliktowane z powódką) i w jaki sposób osoby te wykonywały swoje obowiązki pracownicze, w tym również w zakresie odnoszenia się do przełożonego, to świadkowie ci powinny byli o tych nieprawidłowościach niezwłocznie zawiadomić pracodawcę, tak jak uczynili to zresztą pracownicy , którzy podpisali pismo z dnia 11 marca 2011r. . W odpowiedzi na takie zawiadomienie pracodawca mógłby wyciągnąć wobec tych osób stosowne konsekwencje służbowe przewidziane przepisami k.p. . Skoro jednak one tego nie uczyniły, nie sposób przyjąć , że ich spostrzeżenia w tym zakresie są wiarygodne . Sąd uznał również za wiarygodny dowód z przesłuchania strony powodowej ale tylko w części. Jest to konsekwencją tego, że powódka jako strona procesu, zainteresowana w korzystnym dla niej rozstrzygnięciu o przedmiocie procesu, nie ma charakteru obiektywnego źródła dowodowego i do jej relacji należy podchodzić z dużą dozą krytycyzmu. Zatem samo twierdzenie strony nie jest dowodem, a twierdzenie dotyczące istotnej dla sprawy okoliczności ( art. 227 kpc ) powinno być – zgodnie z dyspozycją art. 232 kpc i art. 6 kc – udowodnione przez stronę to twierdzenie zgłaszającą ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 listopada 2001 r., sygn. akt I PKN 660/00, (...) 2002/7-8/44 ). Stąd też , jak wskazano powyżej wyjaśnienia powódki Sąd uznał za wiarygodne tylko w częściowo. Ustalenia faktyczne dotyczące atmosfery pracy panującej w (...) w M. Sąd oparł na zeznaniach przywołanych na wstępie świadków , uznając sprzeczne w tymi zeznaniami wyjaśnienia i oceny powódki za nieobiektywne. Odtwarzając stan faktyczny w przedmiotowej sprawie Sąd pominął natomiast zeznania świadka M. S. (k. 340 – 343) albowiem osoba ta była związana z (...) umową cywilnoprawną wyłącznie w 2008r. Nie miała natomiast wiedzy na temat źródeł ewentualnych nieprawidłowości w funkcjonowaniu tej jednostki w okresie późniejszym tj. po powierzeniu powódce stanowiska dyrektora (...) . Przechodząc natomiast do rozważań natury prawnej na wstępie należy podkreślić , iż rozstrzygając przedmiotowa sprawę Sąd musiał się zająć także kwestią określenia pracodawcy samorządowego osoby zatrudnionej na stanowisku dyrektora powiatowego centrum pomocy rodzinie oraz wyjaśnieniem wątpliwości związanych z reprezentacją pracodawcy samorządowego wobec kierowników samorządowych jednostek organizacyjnych. Problematyka właściwego określenia pracodawcy samorządowego oraz jego reprezentacji do dokonywania czynności w sprawach z zakresu prawa pracy była wielokrotnie poruszana w literaturze i orzecznictwie. Pomimo podnoszonych w doktrynie uwag i ingerencji ustawodawcy w obowiązującą regulację, nie udało się usunąć wszystkich wątpliwości. Nie ulega wątpliwości, że ustawodawca w ustawie 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych wprost wskazał podmioty będące pracodawcami samorządowymi. Stąd obecnie jest jasne, że pracodawcą pracowników samorządowych są określone urzędy, biura i inne samorządowe jednostki organizacyjne, a nie województwo, powiat czy gmina. W przedmiotowej sprawie chodziło natomiast o ustalenie pracodawcy kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie. Co prawda, ustawa z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej w art. 6 pkt 5 stanowi jedynie, że powiatowe centrum pomocy rodzinie to jednostka organizacyjna pomocy społecznej, jednak już art. 123 wprost zawiera odesłanie do ustawy o pracownikach samorządowych w kwestii praw i obowiązków pracowników zatrudnionych w samorządowych jednostkach organizacji pomocy społecznej. Ustawa o pracownikach samorządowych z 1990 r. dla osób zatrudnionych w powiecie wskazywała dwa podmioty będące pracodawcami: starostwo powiatowe i powiatowe jednostki organizacyjne (art. 1 pkt 2). Regulację tę powtarza także nowa ustawa z 21 listopada 2008 r. w art. 2 pkt 2. Nie budzi zatem wątpliwości, że powiatowe centrum pomocy rodzinie to powiatowa jednostka organizacyjna będąca pracodawcą dla osób w niej zatrudnionych. Odrębnym problemem jest natomiast określenie podmiotu uprawnionego do rozwiązania umowy o pracę lub tak jak w przedmiotowej sprawie wypowiedzenia warunków pracy i płacy z kierownikiem powiatowego centrum pomocy rodzinie. Czynności te należą do czynności z zakresu prawa pracy, które powinny być dokonywane przez osoby reprezentujące pracodawcę samorządowego. Zasadniczo podmioty te zostały wymienione w art. 4 ustawy o pracownikach samorządowych z 1990 r. (obecnie jest to art. 7 nowej ustawy). Z przepisu tego wynika, że czynności w sprawach z zakresu prawa pracy za powiatowe jednostki organizacyjne wobec kierowników tych jednostek dokonuje starosta. Odrębne uregulowania wprowadzają art. 32 ust. 2 pkt 5 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowymi i art. 112 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej z 12 marca 2004r. . Powyższe akty prawne wskazują zarząd powiatu jako organ właściwy do zatrudniania i zwalniania kierowników jednostek organizacyjnych powiatu. Stąd też , nawiązanie i rozwiązanie umowy o pracę z wyżej wspomnianymi osobami należy do zarządu powiatu, starosta zaś dokonuje pozostałych czynności z zakresu prawa pracy. Do zadań starosty należy więc w szczególności wydawanie poleceń, ustalanie terminów urlopów czy też jak w przedmiotowej sprawie wywiedzenie pracownikowi warunków pracy i płacy . W przedmiotowej sprawie powódka została odwołana z funkcji dyrektora (...) Centrum Pomocy (...) w M. uchwałą nr 22/45/2011 zarządu powiatu z dnia 4 maja 2011r. . Wykonanie tej uchwały zarząd powierzył staroście (...) . Powódka nie kwestionowała wspomnianej uchwały . Odwołała się jedynie od wypowiedzenia zmieniającego jej warunki pracy i płacy z dnia 4 maja 2011r., które było następstwem przywołanej uchwały. Zgodnie z art. 42 k.p. , przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę stosuje się odpowiednio do wypowiedzenia warunków pracy i płacy. Wypowiedzenie warunków pracy lub płacy uważa się za dokonane, jeżeli pracownikowi zaproponowano na piśmie nowe warunki. W razie odmowy przyjęcia przez pracownika zaproponowanych warunków pracy lub płacy, umowa o pracę rozwiązuje się z upływem okresu dokonanego wypowiedzenia. Jeżeli pracownik przed upływem połowy okresu wypowiedzenia nie złoży oświadczenia o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków, uważa się, że wyraził zgodę na te warunki; pismo pracodawcy wypowiadające warunki pracy lub płacy powinno zawierać pouczenie w tej sprawie. W razie braku takiego pouczenia, pracownik może do końca okresu wypowiedzenia złożyć oświadczenie o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków. Krąg przyczyn uzasadniających wypowiedzenie warunków pracy lub płacy jest bardzo szeroki. Są to przyczyny zachodzące zarówno po stronie pracodawcy, jak i po stronie pracownika. Przede wszystkim okoliczności dające pracodawcy podstawę do definitywnego wypowiedzenia umowy są z reguły także przyczynami wypowiedzenia tylko warunków pracy lub płacy (argument a maiori ad minus ). Natomiast zasadność wypowiedzenia opartego na przyczynach, które nie uzasadniają definitywnego wypowiedzenia umowy o pracę, lecz mają jedynie usprawiedliwić jej zmianę, zależy najogólniej od tego, czy wypowiedzenie warunków pracy lub płacy z tych przyczyn służy społeczno-gospodarczemu przeznaczeniu omawianej czynności prawnej, a więc czy zmierza do dalszego zatrudnienia pracownika stosownie do jego kwalifikacji i aktualnych możliwości pracodawcy ( tak L. Florek w Kodeks pracy. Komentarz, komentarz do art. 42, LEX 2011) . Mając na uwadze orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące definitywnego wypowiedzenia stosunku pracy, należy stwierdzić, że przyczyna wypowiedzenia nie musi mieć szczególnej wagi czy nadzwyczajnej doniosłości ( vide : wyrok SN z 4.12.97; I PKN 419/97; OSNAPiUS 1998/20/598 ), nie oznacza to jednak przyzwolenia na arbitralne, dowolne i nieuzasadnione lub sprzeczne z zasadami współżycia społecznego wypowiedzenie umowy o pracę ( vide: wyrok SN z dnia 2001.12.06, I PKN 715/00, Pr. Pracy 2002/10/34 ). Pracodawca jest obowiązany udowodnić zasadność wypowiedzenia, przy czym może to czynić tylko w oparciu o tę przyczynę, którą wskazał w wypowiedzeniu ( vide : wyrok SN z dnia 19 lutego 1999 r., I PKN 571/98, OSNAPiUS 2000, z. 7, poz. 266) . Tak wskazana przyczyna podlega kontroli Sądu z punktu widzenia jej konkretności i rzeczywistości. Podanie w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę przyczyny pozornej (nierzeczywistej, nieprawdziwej) jest równoznaczne z brakiem wskazania przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie w pojęciu art. 30 § 4 k.p. . Ponadto należy stwierdzić, iż jeżeli wskazana w wypowiedzeniu przyczyna jest pozorna, to równocześnie jest ono bezzasadne ( art. 45 § 1 KP ), chyba że pracodawca wskazuje ponadto jakieś inne przyczyny wypowiedzenia usprawiedliwiające odmienne twierdzenie ( vide: wyrok SN z dnia 1999.10.13, I PKN 304/99, OSNP 2001/4/118 ). Ocena zasadności wypowiedzenia powinna być dokonywana także z uwzględnieniem słusznych interesów pracodawcy, a nie tylko okoliczności leżących po stronie pracownika (orz. SN z 4.11.2010 r., III PK 23/10). Powódka nie złożyła oświadczenia o nie przyjęciu zaproponowanych jej nowych warunków pracy i płacy. Wniosła natomiast od niego odwołanie do Sądu , kwestionując prawdziwość przyczyn wskazanych w tym wypowiedzeniu. Sąd Rejonowy nie podzielił stanowiska powódki w zakresie braku uzasadnionej przyczyny dokonania wypowiedzenia zmieniającego warunki umowy o pracę . W tym miejscu należy podkreślić , iż przyczyny wypowiedzenia wskazane w piśmie z dnia 04 maja 2011r. wynikają z wniosków pokontrolnych sformułowanych w następstwie kontroli przeprowadzonej w jednostce kierowanej przez powódkę . Można je podzielić na dwie kategorie . Jedna z nich dotyczy uchybień szeroko rozumianej natury finansowej ( niezastosowanie się do zaleceń pokontrolnych z roku 2010, niegospodarność i niecelowość wydatkowania środków publicznych , nieprawidłowości w przeprowadzeniu postepowania o udzielenie zamówienia publicznego ). Druga zaś odnosi się braku umiejętności powódki w kierowaniu podległymi jej pracownikami ( brak koordynacji pracy jednostki i zwierzchnictwa nad pracownikami ) . Jakkolwiek pracodawca powódki formułując wspomniane przyczyny nie wskazał żadnych konkretnych liczb czy też uchybień w jej pracy, to jednak z drugiej strony przyczyny wypowiedzenia o takim stopniu ogólności nie mogą być uznane za przyczyny niekonkretną i lakoniczne. Jest to podyktowane tym, iż przyczyny wskazana przez stronę pozwaną z perspektywy adresata oświadczenia, czyli powódki, są wystarczająco konkretne i zrozumiałe. To pracownik, a nie Sąd ma rozumieć powód dokonanego wypowiedzenia stosunku pracy. W realiach przedmiotowej sprawy nie możne natomiast budzić wątpliwości , iż wskazane powódce przyczyny wypowiedzenia były dla niej jasne i zrozumiałe. Wynikały one z wniosków pokontrolnych sporządzonych przez zespół kontrolerów w następstwie kontroli przeprowadzonej w placówce kierowanej przez powódkę jak i pisma pracowników (...) z dnia 9 marca 2011r. adresowanego do starosty . Powódka znała doskonale treść obu tych dokumentów. Jeśli chodzi o protokół kontroli to jeszcze na etapie postępowania przedsądowego E. L. prowadziła obszerną polemikę z wnioskami tam sformułowanymi . Odnośnie natomiast pisma z dnia 9 marca 2011r. nie można zapomnieć , iż zachowania tam opisane skłoniły starostę do zorganizowania stosownego spotkania ze wszystkimi pracownikami (...) w tym i powódką , w trakcie którego omawiano opisaną przez pracowników sytuację . Co więcej - w sądowym postępowaniu odwoławczym dopuszczalna jest również konkretyzacja wskazanej pracownikowi przyczyny wypowiedzenia i dotyczy to możliwości uzupełnienia opisu wskazanej przyczyny wypowiedzenia w oparciu o okoliczności oczywiście znane zwalnianemu pracownikowi, które występują jako sekwencja powiązanych związkiem przyczynowo-skutkowym zdarzeń objętych wskazaną na piśmie przyczyną wypowiedzenia umowy o pracę. W ocenie Sądu, wskazanie powódce przez pracodawcę jako przyczyny wypowiedzenia warunków pracy i płacy „ brak koordynacji pracy jednostki i zwierzchnictwa nad pracownikami” jest prawdziwą przesłanką wypowiedzenia. Przeprowadzone bowiem postępowanie dowodowe wykazało, iż powódka nie miała predyspozycji aby kierować tym konkretnym , powierzonym jej kierownictwu zespołem pracowników zatrudnionych w (...) . Takie ustalenie wynika z tego, iż powódka była skonfliktowana z przeważająca częścią załogi. Zarzewiem owego konfliktu w dużej mierze był niewłaściwy obieg dokumentów i opieszałość powódki w dekretacji korespondencji i podpisywaniu projektów pism „wychodzących” z urzędu, a przygotowanych przez pracowników „merytorycznych” . Za powstałe z tego tytułu opóźnienie powódka obciążała swoich podwładnych. Doprowadzało to do nerwowych sytuacji – część pracowników po prostu płakała po spotkaniach z powódką. Relacje między pracodawcą a pracownikami były więc bardzo napięte. Zresztą ci ostatni dali temu wyraz w przywołanym powyżej piśmie , adresowanym do bezpośredniego przełożonego swojego dyrektora . Opisali w nim atmosferę panującą w (...) w M. pod „rządami” E. L. . Oczywistym jest przy tym, iż starosta jako podmiot odpowiedzialny za prawidłowe funkcjonowanie wszystkich jednostek organizacyjnych starostwa i jako przełożony powódki, po myśli przepisu art. 94 3 § 1 k.p. jest obowiązany również do przeciwdziałania praktykom , które zostały tam przywołane. Trudno zatem zarzucić mu , iż po lekturze wniosków pokontrolnych i wspomnianego pisma doszedł do wniosku , iż ówczesnemu dyrektorowi (...) w M. można przypisać „ brak koordynacji pracy jednostki i zwierzchnictwa nad pracownikami ”. Takie stwierdzenie starosty wpisuje się również w spostrzeżenia samej powódki, która w uzasadnieniu pozwu sama wskazała , iż podlegli jej „ pracownicy gromadzą się w pomieszczeniu socjalnym ”, że dostrzega „ duży podział załogi ” czy też „ odizolowanie osób nie będących z M. ”. W ocenie Sądu rolą powódki jako pracodawcy było zatem przeciwdziałanie takim podziałom pracowników . Powódka tym oczywistym oczekiwaniom jednak nie sprostała . Stąd też w takim stanie rzeczy starosta miał pełne prawo do dokonania zmian na stanowisku zarządzającym aby zapewnić jak najlepsze wykonywanie powierzonych (...) zadań. Wypowiedzenie więc powódce warunków pracy i płacy podyktowane chęcią usprawnienia pracy wspomnianej jednostki było uzasadnione nawet w sytuacji gdy jej kwalifikacje zawodowe były wysoko oceniane np. przez rodziny zastępcze (na co wskazywała powódka) czy też osoby nie związane organizacyjnie z (...) w M. ( podobnie uzasadnienie wyroku SN z dnia 2.08.1985 r., I PRN 61/85, OSNCP 1986/6/76, podobnie w wyroku SN z dnia 2 października 1996r. , sygn. akt I PRN 69/96 OSNAPiUS 1997/10/163 ) . Mając powyższe na uwadze już z tej przyczyny Sąd uznał , że dokonane wobec powódki wypowiedzenie warunków pracy i płacy jest w pełni uprawnione i nie narusza dyspozycji art. 30 § 4 k.p. . Dla uznania bowiem zgodności z prawem wypowiedzenia wystarczy, aby jedna ze wskazanych przyczyn okazała się zasadna ( vide: postanowienie SN z 04.10.2003, I PK 218/03 ). Stąd też Sąd uznał za zbędne odnoszenie się o pozostałych wskazanych przyczyn wypowiedzenia. Z pola widzenia Sądu nie uszło przy tym jednak i to, że we wspomnianym dokumencie zaproponowano powódce stanowisko głównego specjalisty, które wbrew jej twierdzeniom funkcjonuje w strukturze organizacyjnej (...) . Co więcej - jest to stanowisko samodzielne , podporządkowane bezpośrednio dyrektorowi . Powódka zatem niewątpliwe będzie miała okazję wykorzystać posiadane przez siebie wykształcenie i kwalifikacje dla dobra samego (...) jak i osób korzystających z jego pomocy . Konkludując Sąd orzekł jak w pkt I sentencji przyjmując również , iż w ustalonym stanie faktycznym żądanie zasądzenia na rzecz powódki wynagrodzenia w wysokości 5700 zł za każdy miesiąc pozostawania bez pracy jawi się jako oczywiście bezzasadne. Orzeczenie o kosztach w punkcie II sentencji wyroku, znajduje podstawę w treści art. 98 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Reguła ta dotyczy także spraw rozpatrywanych przez sądy pracy. Jeżeli zatem pracownik przegra sprawę zainicjowaną przez niego , winien liczyć się z obowiązkiem zwrotu przeciwnikowi kosztów procesu obejmujących koszty sądowe (o ile były poniesione) oraz koszty zastępstwa procesowego strony reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika. W przedmiotowej sprawie kosztami poniesionymi przez pozwanego były koszty wynagrodzenia reprezentującego go w sprawie profesjonalnego pełnomocnika ustalone na podstawie § 11 ust 1 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłaty za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu. SSR Tomasz Klimczak

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.