Sad powszechny, II Ka 307/13

Sygn. akt II Ka 307/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 września 2013 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie Wydział II Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Andrzej Borek Sędziowie: SSO Mariusz Sztorc (spr.) SSR del. do SO Anna Romańska Protokolant: st. sekretarz sądowy Ewa Gronko przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Rzeszowie - Marioli Zarzyki-Rzucidłoi pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej E. M. po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2013 r. sprawy A. W. oskarżonej o przestępstwo z art. 157 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonej od wyroku Sądu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 25 lutego 2013 r., sygnatura akt II K 262/12 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok uznając apelację za oczywiście bezzasadną, II. zasądza od oskarżonej A. W. na rzecz oskarżycielki posiłkowej E. M. kwotę 420 (czterysta dwadzieścia) zł tytułem wydatków poniesionych w związku z udziałem pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym, III. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata P. S. – Kancelaria Adwokacka w R. kwotę 516,60 (pięćset szesnaście i 60/100) zł tytułem udzielenia nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu odwoławczym, IV. zwalnia oskarżoną A. W. od ponoszenia na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym. Sygn. akt II Ka 307/13 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Rzeszowie wyrokiem z dnia 25 lutego 2013 r. sygn. akt II K 262/12 uznał oskarżoną A. W. za winną tego, że w dniu 16 grudnia 2011 roku w R. przy ul. (...) w okolicy klatki schodowej a przedpokojem mieszkania nr (...) zadając uderzenia E. M. pięścią w nos spowodowała u niej obrażenia ciała w postaci urazu twarzy ze złamaniem nosa z przemieszczeniem, które to obrażenia naruszyły czynności narządu jej ciała na okres powyżej dni siedmiu, co stanowi występek z art. 157 § 1 kk i za to na podstawie art. 157 § 1 kk skazał ją na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności Na podstawie art. 69 § 1 kk i art. 70 § 1 pkt 1 kk warunkowo zawiesił oskarżonej wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres próby 5 (pięciu) lat; Na podstawie art. 46 § 2 kk orzekł wobec oskarżonej na rzecz oskarżycielki posiłkowej E. M. nawiązkę w kwocie 1000 zł (tysiąc złotych); Na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej w R. adw. P. S. kwotę 1151,28 zł (tysiąc sto pięćdziesiąt jeden złotych dwadzieścia osiem groszy) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonej z urzędu; Na podstawie art. 627 kpk zasądził od oskarżonej na rzecz oskarżycielki posiłkowej E. M. kwotę 1008 zł (tysiąc osiem złotych) tytułem zwrotu wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika w sprawie; Na podstawie art. 624 § 1 kpk zwolnił oskarżoną od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie, a wydatkami obciążył Skarb Państwa. Apelację od wyroku złożył obrońca oskarżonej. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, a to: - art. 5 § 2 kpk poprzez rozstrzygnięcie nie dających się usunąć wątpliwości na niekorzyść oskarżonej, - art. 7 kpk poprzez ocenę dowodów, wyjaśnień oskarżonej, zeznań pokrzywdzonej oraz świadków, bez uwzględnienia zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Powołując powyższe obrońca oskarżonej wniósł o: - zmianę zaskarżonego wyroku – uniewinnienie oskarżonej od popełnienia przypisanego jej przestępstwa. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Rejonowy ujawniony w trakcie rozprawy głównej poddał wnikliwej ocenie. Ze względu na to, że Sąd Rejonowy wskazał na przyczynę, dla której pozytywnie ocenił dowody, na podstawie których dokonał ustaleń faktycznych, jak i wskazał powody, dla których odmówił wiary dowodom przeciwnym, nie dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych. Tym samym Sąd I instancji nie pozostawił w sprawie wątpliwości, które nie zostałyby usunięte, a tym bardziej rozstrzygnięte na niekorzyść oskarżonej. Uzasadnienie wyroku Sądu Rejonowego zostało sporządzone stosownie do reguł wynikających z art. 424 kpk . Dało ono Sądowi Okręgowemu podstawę do skontrolowania słuszności rozumowania Sądu I instancji i zgodności tego rozumowania z materiałem dowodowym. Ocenie zawartej w uzasadnieniu nie można zarzucić, by była sprzeczna ze wskazaniami wiedzy, czy doświadczenia życiowego, by zawierała błędy logiczne. Ocenę tę Sąd Okręgowy w pełni podziela. W tej sytuacji zarzuty apelacji obrońcy oskarżonej nie zawierają argumentów, które podważałyby stanowisko Sądu Rejonowego. Zasada in dubio pro reo ( art.5 § 2 kpk ) nie ogranicza utrzymanej w granicach racjonalności swobodnej oceny dowodów. Jeżeli zatem z materiału dowodowego wynikają różne wersje zdarzenia, to nie jest to jeszcze równoznaczne z zaistnieniem „niedających się usunąć wątpliwości” w rozumieniu tego przepisu. W takim wypadku Sąd jest zobowiązany do dokonania ustaleń właśnie na podstawie swobodnej oceny dowodów. Dopiero wtedy, gdy po wykorzystaniu wszelkich istniejących możliwości wątpliwości nie zostaną usunięte należy je wytłumaczyć w sposób korzystny dla oskarżonego. Jeżeli jednak Sąd dokona stanowczych ustaleń, to w ogóle nie może zachodzić obraza art. 5 § 2 kpk (bo według tych ustaleń nie ma wątpliwości), a tylko powstaje kwestia, czy ustalenia te są dokonane prawidłowo, czy też błędnie (wyrok SN z 27 lipca 2000 r. – IV KKN 532/99). W rozpatrywanej sprawie, w której przeciwstawione sobie są dwie wersje wydarzeń, prezentowane przez oskarżoną i pokrzywdzoną, Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych ustaleń, że rzeczywistemu przebiegowi zdarzenia odpowiada relacja pokrzywdzonej. Ustalenia te są jednoznaczne i dokonane zgodnie z powyżej przedstawioną zasadą rozumowania w ramach swobodnej oceny dowodów, która jest przez Sąd I instancji ścisłe przestrzegana i nie wkracza na pole dowolnej oceny materiału dowodowego. Zasadnie Sąd Rejonowy podnosi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że zeznania pokrzywdzonej E. M. weryfikowane są obiektywnymi dowodami. Taka weryfikacja nie zachodzi natomiast w stosunku do linii obrony przedstawianej przez oskarżoną, z której ma wynikać, że do zdarzenia nie doszło. Podkreślić przy tym wymaga, że dowody w sprawie nie są liczne, a Sąd I instancji dokonuje prawidłowo, niezbędnej w takiej sytuacji, precyzyjnej ich oceny. Trafnie Sąd I instancji zwraca uwagę, że świadkowie z dwóch odrębnych mieszkań, będący sąsiadami stron, nie słyszeli odgłosów awantury, na którą powoływała się oskarżona A. W. . Zeznania te czynią zatem uprawniony wniosek Sądu Rejonowego, że stanowią oparcie dla zeznań pokrzywdzonej, która stwierdziła, że doszło do szamotaniny i wtedy z zaskoczenia oskarżona zadała jej kilka uderzeń, co spowodowało, że odgłosy zajścia nie były usłyszane przez sąsiadów. Zwrócić należy uwagę, że oskarżona utrzymywała, iż pokrzywdzona była pijana, a obrażeń doznała w innych okolicznościach. Weryfikując tę linię obrony, Sąd Rejonowy słusznie odwołał się do opinii lekarskiej, w tym do zeznań lekarza udzielającego bezpośrednio pomocy pokrzywdzonej, z których jednoznacznie wynika, że obrażenia u pokrzywdzonej były świeże, a lekarz badający pokrzywdzoną nie wyczuł od niej woni alkoholu, ani też nie zauważył innych objawów mogących wskazywać na jej stan nietrzeźwości lub użycia alkoholu. Z medycznego punktu widzenia jest to okoliczność istotna w trakcie udzielania pomocy i dlatego Sąd I instancji był uprawniony do dania wiary lekarzowi, który stwierdził, że taką okoliczność odnotowałby w dokumentacji medycznej. Zeznania te w sposób obiektywny obaliły wyjaśnienia oskarżonej o pochodzeniu obrażeń pokrzywdzonej z innych okoliczności, niż przez nią podawane oraz o mającym występować u niej działaniu po spożyciu alkoholu. W ten sposób wyjaśnienia oskarżonej zostały jednoznacznie zanegowane, a w tej sytuacji Sąd Rejonowy wyciągnął prawidłowy wniosek o wiarygodności zeznań pokrzywdzonej. Zasadnie zatem Sąd Rejonowy dał też wiarę zeznaniu świadka M. M. , męża pokrzywdzonej, który potwierdził datę zdarzenia oraz wskazał, że nie wyczuł od żony zapachu alkoholu. Wiarygodność tych zeznań znajduje bowiem oparcie w zeznaniach S. Ł. , który jako lekarz udzielający pomocy pokrzywdzonej nie stwierdził symptomów użycia przez nią alkoholu. Do zeznań męża pokrzywdzonej Sąd Rejonowy podchodził z należytą ostrożnością i trafnie usytuował je wśród dowodów przeczących linii obrony oskarżonej. Szczegółowe rozważania na temat wartości poszczególnych dowodów, Sąd Rejonowy zawarł na kartach 160-165 w pisemnych motywach wyroku. Ustalenia te Sąd Okręgowy w całości podziela i dlatego nie ma powodów do przytaczania ich w uzasadnieniu wyroku Sądu Odwoławczego. Przedstawiona powyżej ocena przeprowadzonego postępowania dowodowego przekonuje, że Sąd I instancji nie wykroczył poza ramy art. 7 kpk . Na podstawie prawidłowo dokonanych ustaleń faktycznych uznać należy, że kwalifikacja prawna czynu jest zasadna. Sąd Rejonowy wymierzając oskarżonej karę 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres próby 5 lat uwzględnił wszystkie przesłanki z art. 53 kk . W pisemnych motywach wyroku swoje stanowisko w tym względzie przekonująco uzasadnił, wskazując na okoliczności, które legły u podstaw wymierzenia takiej kary. Prawidłowo w wymiarze kary, Sąd I instancji biorąc pod uwagę wymagania prewencji kryminalnej oraz elementy wychowawczego oddziaływania kary wziął pod uwagę przeszłość kryminalną oskarżonej, która była kilkakrotnie karana (k. 133 – 134). Sąd I instancji wymierzając karę uwzględniał odległość czasową popełnionych przestępstw od przestępstwa, za które obecnie oskarżona została skazana i słusznie przyjął, że spełnione są wobec niej przesłanki warunkowego zawieszenia wykonania kary, w trakcie którego możliwe jest osiągnięcie efektu resocjalizacyjnego kary. Wymiar kary powinien w sposób właściwy oddziaływać na otoczenie społeczne oskarżonej, w którym jej czyn jest znany, a nadto czynić zadość poczuciu naprawienia krzywdy u pokrzywdzonej. Ze względu na to, że w postępowaniu odwoławczym pokrzywdzona korzystała z pomocy pełnomocnika, zasądzone zostały na jej rzecz od oskarżonej A. W. poniesione z tego tytułu wydatki. Dostrzegając, że oskarżona A. W. ma trudną sytuację finansową, Sąd Okręgowy zwolnił ją od ponoszenia na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym. Zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów za obronę z urzędu wynika z jej obligatoryjnego charakteru i ich nieopłacenia do tej pory. Z przedawnionych wyżej powodów, Sąd Okręgowy orzekł jak w wyroku na podstawie art. 437 § 1 kpk , art. 444 kpk , 456 kpk , 624 § 1 kpk .