Sad powszechny, I Ns 16/14

(1)I stwierdza, że spadek po A. K.

(1)zmarłym dnia 07 października 2008r. w K. ostatnio stale zamieszkałym w J. na podstawie ustawy nabyła z dobrodziejstwem inwentarza: - Gmina J. w całości II kosztami postępowania obciąża zainteresowanych w zakresie przez nich poniesionym. SSR Paweł Warczyński I Ns 16/14 UZASADNIENIE Wnioskodawca wierzyciel spadkodawcy (...) wniósł o stwierdzenie, iż spadek po A. K.

(1), zmarłym w dniu 07.10.2008 r. na podstawie ustawy nabył jego brat J. K. , względnie inni spadkobiercy ustaleni przez Sąd. Wszyscy kolejni uczestnicy postępowania – krewni i kolejni spadkobiercy A. K.

(1)złożyli oświadczenia o odrzuceniu spadku, nie kwestionując interesu prawnego wnioskodawcy w złożeniu wniosku. Wezwana w ostatniej kolejności do udziału w sprawie Gmina J. nie zajęła stanowiska w sprawie. Sąd ustalił, co następuje: A. K.

(1)zmarł 07.10.2008 r. w K. , a stale przed śmiercią mieszkał w J. . Spadkodawca zmarł jako rozwiedziony, pozostawiając dwoje dzieci P. K.

(1)i I. K. oraz siedmioro rodzeństwa. Rodzice spadkodawcy zmarli przed nim: L. K. w 1986 r., a W. K.

(1)w 1976 r. Spadkodawca nie sporządził testamentu. Nikt nie zrzekł się po nim dziedziczenia. ( Dowód odpis aktu zgonu k. 20, zapewnienie spadkowe k. 84 - 85 ) P. K.

(1)odrzucił spadek 24.10.2008 r. jako bezdzietny. Również I. K. odrzuciła spadek i to również w dniu 24.10.2008 r. jako bezdzietna. (Dowód: akta I Ns 443/08, I Ns 444/08) A. K.

(1)miał siedmioro rodzeństwa: 1. J. K. , który spadek odrzucił 12.06.2014 r. Spadek odrzuciły również jego dzieci i wnuki. Córka A. K.

(2)odrzuciła spadek 09.09.2014 r., a jej jedyny syn małoletni M. K.

(1)odrzucił spadek 27.08.2015 r. jako bezdzietny. Syn W. K.

(2)spadek odrzucił 09.09.2014, a jego małoletnia i bezdzietna córka W. K.

(3)spadek odrzuciła 20.08.2015 r. ( Dowód: oświadczenia k. 86, akta I Ns 496/15, I Ns 538/14, I Ns 537/14, akta I. N. 124/15 i I. N. 219/15 Sądu Rejonowego w Kaliszu )

1. G. Ś. , która spadek odrzuciła 12.06.2014 r. Jej dzieci i wnuki również spadek odrzuciły. Syn H. Ś. odrzucił spadek 09.09.2014, a jego małoletnie i bezdzietne dzieci B. Ś. i A. Ś. odrzuciły spadek (...) Córka J. J. spadek odrzuciła 15.10.2014 r., a jej małoletnie i bezdzietne dzieci G. J. i M. J. spadek odrzuciły (...) Syn Z. Ś. spadek odrzucił 03.03.2015 r., a jego jedyna małoletnia i bezdzietna córka M. Ś. spadek odrzuciła (...) Córka I. G. odrzuciła spadek 09.09.2014 r., a jej jedyny syn W. G. odrzucił spadek 23.09.2015 r. jako małoletni i bezdzietny. ( Dowód: oświadczenia k. 86, 297, akta I Ns 709/15, I Ns/247/15, I Ns 731/14, I Ns 684/15, I Ns 411/14, I Ns 413/14, I. N. 330/14 i I. N. 327/14 tut. Sądu )
2. C. S. , która spadek odrzuciła 12.06.2014 r. Jej dzieci i wnuki również spadek odrzuciły. Córka K. A. odrzuciła spadek 30.09.2014 r., a jej małoletnie i bezdzietne dzieci S. A. i M. A. odrzuciły (...) Syn T. S. spadek odrzucił 09.09.2014, a jego jedyny bezdzietny syn J. S.

(1)spadek odrzucił (...) Syn J. S.

(2)odrzucił spadek 30.09.2014 r. jako bezdzietny. ( Dowód: oświadczenia k. 85, akta I Ns 605/14, I Ns 52/15, I Ns 606/14, I Ns 138/15, I Ns 410/14 ) 4. P. K.

(2), który spadek odrzucił 12.06.2014 r., a jego bezdzietny synowie Z. K. i M. K.

(2)spadek odrzucili 20.11.2014 r. ( Dowód: oświadczenia k. 85, 188 ) 5. M. K.

(3), która odrzuciła 12.06.2014 r., a jej jedyny syn S. K. odrzucił spadek 20.11.2014 r. jako bezdzietny. ( Dowód: oświadczenia k. 86, 187 )

1. J. M. , która spadek odrzuciła 12.06.2014 r. Jej jedyny syn R. M. spadek odrzucił 12.06.2014 r., a jego bezdzietne dzieci Ł. M. i E. M. odrzucili spadek 11.09.2014 r. ( Dowód: oświadczenia k. 86, 87, )
2. M. K.

(4), która spadek odrzuciła 12.06.2014 r. jej dzieci i wnuki również spadek odrzuciły. Syn W. K.

(4)spadek odrzucił 25.09.2014 r., a jego bezdzietny syn K. K.

(1)odrzucił spadek 25.09.2014 r. Drugi syn K. K.

(2)odrzucił spadek 12.06.2014 r., a jego bezdzietne dzieci M. K.

(5)i A. K.

(3)spadek odrzuciły w dniu 25.09.2014 r. (dowód: oświadczenia k. 87, akta I Ns 583/14 ). Zstępni spadkodawcy odrzucili spadek w terminie 3 tygodni po jego śmierci. Rodzeństwo zmarłego o tytule powołania dowiedzieli się w trakcie trwania niniejszej sprawy wskutek wzywania ich do udziału w sprawie przez Sąd i doręczania zawiadomień o kolejnych odrzuceniach spadku. Stan faktyczny nie był przedmiotem sporu w przedmiotowej sprawie. Krąg spadkobierców został ustalony na podstawie złożonego zapewnienia spadkowego, a zachowanie terminów do złożenia oświadczeń o odrzuceniu spadku wynika z akt niniejszej sprawy oraz załączonych spraw sądów rodzinnych. Sąd zważył, co następuje: Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku, który otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. W sytuacji, gdy spadkodawca nie pozostawił testamentu dziedziczenie następuje z mocy ustawy ( art. 924-926 kc ). Przepisy art. 931 – 935 ( w brzmieniu obowiązującym na dzień śmierci spadkodawcy ) określają zarówno krąg spadkobierców ustawowych jak i kolejność, w jakiej spadkobiercy dochodzą do dziedziczenia. Istnienie spadkobierców wymienionych w pierwszej kolejności wyłącza dziedziczenie dalszych spadkobierców. W pierwszej kolejności powołane są do dziedziczenia dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek. W braku zstępnych i małżonka do spadku powołani są rodzice spadkodawcy, a w razie ich śmierci spadek przypada ich zstępnym, czyli rodzeństwu (względnie zstępnym rodzeństwa w razie uprzedniej śmierci któregokolwiek z rodzeństwa). Ostatecznym spadkobierca ( w braku małżonka i krewnych powołanych do dziedziczenia z ustawy ) jest gmina ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy względnie Skarb Państwa, jeżeli miejsca zamieszkania spadkodawcy nie da się ustalić lub jest ono położone za granicą. Artykuły 1012 i 1014 kc stanowią, iż w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania może złożyć oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku. Spadkobierca, który spadek odrzucił jest wyłączony od dziedziczenia na tej samej zasadzie jakby nie dożył otwarcia spadku ( art. 1020 kc ). Skarb Państwa oraz gmina nie mogą spadku odrzucić, a przypadający im spadek uważa się zawsze za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. W przypadku, gdy spadkobiercy składają oświadczenia o odrzuceniu spadku, termin dla dalszego spadkobiercy rozpoczyna swój bieg od dnia dowiedzenia się lub zawiadomienia go o tym fakcie. Termin 6 miesięczny jest zachowany jeżeli przed jego upływem zostanie złożone oświadczenie przed notariuszem względnie zostanie złożony w sądzie ( spadku lub właściwym dla miejsca zamieszkania) wniosek o odebranie oświadczenia. Bieg terminu do złożenia oświadczenia przez małoletniego spadkobiercę przerywa złożenie przez jego spadkobierców ustawowych wniosku w sądzie opiekuńczym o dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka ( tak SN w postanowieniu z dnia 20.11.2013 r. w sprawie I CSK 329/13 LEX 143781). W przedmiotowej sprawie wszyscy krewni złożyli w wymaganym terminie oświadczenia o odrzuceniu spadku, a zatem spadek przypadł Gminie J. z dobrodziejstwem inwentarza, jako gminie ostatniego miejsca zamieszkania A. K.

(1). Zachowanie terminu do złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku w przypadku wszystkich spadkobierców wynika już z samego porównania dat złożenia tych oświadczeń lub dat złożenia wniosków o odebranie tych oświadczeń. W stosunku do spadkobierców małoletnich Sąd uwzględnił czas trwania postępowania przed sądem opiekuńczym. O kosztach Sąd orzekł zgodnie z art. 520 § 1 kpc . Zgodnie z tym przepisem w postępowaniu nieprocesowym, odmiennie niż w procesie, każdy uczestnik postępowania ponosi te koszty, które są związane z jego udziałem w sprawie. Sąd w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do odstąpienia od tej zasadniczej reguły rozdziału kosztów w postępowaniu nieprocesowym (SN z 26.01.2011 r. IV CZ 101/10 LEX 898272) i zastosowania reguł zawartych w §§ 2 i 3 cytowanego artykułu. Trudno zarzucić uczestnikom tego postępowania niesumienne lub oczywiście niewłaściwe postępowanie. Do rozważenia pozostaje zatem jedynie czy interesy uczestników niniejszego postepowania były sprzeczne lub wynikiem postępowania byli zainteresowani w różnym stopniu. Zdaniem Sądu interesy zainteresowanych w niniejszym postępowaniu nie były sprzeczne, a stopień zainteresowania wynikiem postępowania taki sam. To, iż wnioskodawca jest wierzycielem spadkobierców nie oznacza, iż w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku wierzyciel spadkodawcy i spadkobiercy zajmują zawsze stanowiska przeciwstawne. Trudno stawiać uczestnikom postępowania w niniejszej sprawie zarzut, że ich działania były przeciwstawnymi do żądań wnioskodawczyni. Uczestnicy postępowania ponosili koszty związana ze składaniem oświadczeń co do przyjęcia spadku, a jednocześnie pozwolili Sądowi na ustalenie kręgu spadkobierców ustawowych, podając znanych im krewnych spadkodawczyni. Wybór terminu do złożenia wniosku o stwierdzenie nabycia spadku, w szczególności przed upływem terminów dla składania oświadczeń o odrzuceniu spadku przez krewnych spadkobiercy , nie może powodować obciążania uczestników postępowania kosztami postępowania poniesionymi przez „drugą stronę”. Każdy uprawniony ma prawo do wystąpienia do Sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku w czasie dla siebie wygodnym, zależnym od jego interesów. SSR Paweł Warczyński