Sygn. akt VII Ka 765/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 września 2013 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Firkowski Sędziowie: SO Magdalena Chudy (spr.) SO Anna Górczyńska Protokolant: st.sekr.sądowy Marzena Wach przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej Małgorzaty Stypułkowskiej po rozpoznaniu w dniu 17 września 2013r. sprawy oskarżonego K. B. o przestępstwo z art. 13§1 kk w zw z art. 282 kk w zw z art. 64§2 kk , art. 282 kk w zw z art. 64§2 kk ; na skutek apelacji wniesionej przez oskarżonego i obrońcę od wyroku Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 30 kwietnia 2013r. sygn. akt VII K 738/10 orzeka: I zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, uznając apelacje za oczywiście bezzasadne, II zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. R. kwotę 420 zł ( czterysta dwadzieścia złotych) tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu oskarżonego wykonywaną w postępowaniu odwoławczym oraz kwotę 96,60 zł ( dziewięćdziesiąt sześć złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem podatku VAT od zasądzonego wynagrodzenia, III zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Olsztynie wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie VII K 738/10 przeciwko K. B. , oskarżonemu o to, że:
- w dniu 14 maja 2009 r. w O. na ul. (...) działając wspólnie i w porozumieniu używając przemocy, bijąc pięściami po głowie i twarzy G. D. , w wyniku czego doznał on krwiaka okolicy jarzmowej prawej, krwiaka okularowego oka prawego, otarcia naskórka ucha prawego co naruszyło czynności narządu ciała na okres poniżej 7 dni, usiłował zmusić G. D. do określonego działania polegającego na wypłaceniu im kwoty 1.500 zł, jednak zamierzonego celu nie osiągnęli z uwagi na sprzeciw pokrzywdzonego, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w ciągu 5 lat od odbycia co najmniej 1 roku kary pozbawienia wolności będąc uprzednio karanym za umyślne przestępstwo podobne w warunkach określonych w art. 64 § 1 kk - tj. o przestępstwo z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 282 kk w zw. z art. 64 § 2 kk ;
- w dniu 10 maja 2009 r. w miejscowości W. gm. O. grożąc popełnieniem przestępstwa na osobie R. M. zmusił go do określonego działania poprzez wypłacenie jemu kwoty 190 zł, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w ciągu 5 lat od odbycia co najmniej 1 roku kary pozbawienia wolności będąc uprzednio karanym za umyślne przestępstwo podobne w warunkach określonych w art. 64 § 1 kk , - tj. o przestępstwo z art. 282 kk w zw. z art. 64 § 2 kk ; Orzekł: I. oskarżonego K. B. w ramach zarzucanego mu w pkt 1 aktu oskarżenia czynu, uznał za winnego tego, że w dniu 14 maja 2009 r. w O. przy ul. (...) działając wspólnie i w porozumieniu z inną osobą, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej używając przemocy wobec G. D. polegającej na biciu go pięściami po głowie i twarzy, w wyniku czego doznał on krwiaka okolicy jarzmowej prawej, krwiaka okularowego oka prawego, otarcia naskórka ucha prawego co naruszyło czynności narządu ciała na okres poniżej 7 dni, usiłował doprowadzić G. D. do rozporządzenia mieniem poprzez wypłacenie mu kwoty 1.500 zł, jednak zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na sprzeciw pokrzywdzonego, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu powyżej 1 roku kary pozbawienia wolności będąc uprzednio skazanym za umyślne przestępstwo rozboju w warunkach określonych w art. 64 § 2 kk - tj. przestępstwa z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 282 kk w zw. z art. 64 § 2 kk i za to na podstawie art. 13 § 1 kk w zw. z art. 282 kk w zw. z art. 64 § 2 kk , opierając wymiar kary o art. 14 § 1 kk w zw. z art. 282 kk w zw. z art. 64 § 2 kk skazał go na karę 1 (jednego) roku i 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności; II. oskarżonego K. B. w ramach zarzucanego mu w pkt 2 aktu oskarżenia czynu, uznał za winnego tego, że w dniu 10 maja 2009 r. w miejscowości W. gm. O. , działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, grożąc popełnieniem przestępstwa przeciwko zdrowiu na osobie R. M. , doprowadził go do rozporządzenia mieniem poprzez wypłacenie mu kwoty 190 zł, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu powyżej 1 roku kary pozbawienia wolności będąc uprzednio skazanym za umyślne przestępstwo rozboju w warunkach określonych w art. 64 § 2 kk , tj. przestępstwa z art. 282 kk w zw. z art. 64 § 2 kk i za to na podstawie art. 282 kk w zw. z art. 64 § 2 kk skazał go i wymierzył mu karę 1 (jednego) roku i 2 (dwóch) miesięcy pozbawienia wolności; III. na podstawie art. 85 kk i art. 86 § 1 kk w miejsce jednostkowych kar pozbawienia wolności orzekł wobec oskarżonego K. B. karę łączną 1 (roku) i 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności; IV. na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. R. kwotę 504 (pięciuset czterech) złotych oraz stosowną kwotę od tej kwoty z tytułu VAT, za nieopłaconą obronę z urzędu oskarżonego w postępowaniu sądowym; V. na podstawie art. 624 § 1 kpk zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych. Apelację od powyższego wyroku złożył obrońca oskarżonego , zaskarżając wyrok w odniesieniu do wskazanego oskarżonego w całości. Apelujący wyrokowi zarzucił: I. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia , polegający na błędnym przyjęciu, iż oskarżony dopuścił się przypisanych mu przestępstw , kiedy okoliczności sprawy a w szczególności wyjaśnienia oskarżonego kwestionują takie ustalenia , II. naruszenie art.5§2kpk w zw. z art.7kpk poprzez rozstrzygnięcie nieusuwalnych wątpliwości na niekorzyść oskarżonego oceny przeprowadzonych w sprawie dowodów w szczególności zeznań pokrzywdzonych i uznanie , iż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozostawia wątpliwości, że oskarżony dopuścił się popełnienia przypisanych mu czynów , podczas gdy zebrane dowody nie pozwalały na sformułowanie takiej oceny. W oparciu o powyższe zarzuty obrońca w oparciu o art.437§1 i2 w zw. z At.454 §1kpk wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Oskarżony zaskarżył wyrok w całości . z treści jego nieformalnej apelacji wynika , iż zarzuciła sądowi naruszenie jego prawa do obrony, w uzupełnieniu apelacji wskazywał na rażącą surowość orzeczonej wobec niego kary. Z treści natomiast jego oświadczenia złożonego na rozprawie odwoławczej wynika, iż zarzucił sądowi błędne ustalenia faktyczne poczynione w niniejszej sprawie. W konsekwencji jak należy wnioskować z jego oświadczenia na rozprawie odwoławczej domagał się uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja obrońcy oskarżonego oraz oskarżonego nie mogły wywrzeć zamierzonego przez skarżących skutku zmierzającego do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Kontrola odwoławcza nie wykazała bowiem, aby postępowanie jurysdykcyjne w niniejszej sprawie było obarczone uchybieniami, które mogłyby mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia. Na wstępie należy jednak odnieść się do zarzutu obrazy przepisów prawa procesowego tj. art. 5 § 2 k.p.k. i 7 k.p.k. . Zauważyć należy, że apelujący oparł wskazany zarzut na stwierdzeniu, iż w przedmiotowym postępowaniu pojawiły się liczne wątpliwości, które nie zostały przez Sąd Rejonowy usunięte, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. W ocenie autora apelacji wątpliwości te pojawiają się co do oceny zeznań złożonych w sprawie przez świadków G. D. , A. C. oraz R. M. , którzy składali w sprawie zmienne relacje. Zgodzić należy się z obrońcą oskarżonego, iż zeznania w/w świadków różnią się na różnych etapach postępowania. W toku postępowania przygotowawczego w/w konsekwentnie wskazywali na oskarżonego , jako na sprawcę przypisanych mu czynów. Podnieść należy, iż te relacje znajdowały wówczas potwierdzenie w innych dowodach , tworzyły spójny obraz zdarzeń z udziałem oskarżonego. Takiego waloru nie posiadają zeznania w/w świadków, które zostały złożone w postępowaniu jurysdykcyjnym. Istotnym jest, iż zarzuty stawiane oskarżonemu dotyczyły zdarzeń, które miały miejsce w 2009r. Znaczny upływ czasu miał niewątpliwie wpływ na składane przez świadków relacje w roku
- Od tego bowiem czasu zdaniem Sądu Okręgowego obraz zdarzeń z 2009 r. mógł ulec zniekształceniu w pamięci świadków. Dodatkowo nie bez znaczenia jest okoliczność, iż u pokrzywdzonych zniknęła, co jest dość naturalnym zjawiskiem, pamięć o wyjątkowo przykrych dla nich elementach zdarzenia i w chwili obecnej z ich postawy na rozprawie widać, iż nie są zainteresowani ukaraniem oskarżonego i ożywieniem dość dawnego pomiędzy nimi zatargu. Wskazywane przez Sąd I instancji w pisemnych motywach zaskarżonego orzeczenia powody , które wpłynęły na ocenę zeznań w/w świadków dokonaną przez Sąd I instancji i tym samym uznaniu za wiarygodne złożonych przez nich relacji z postępowania przygotowawczego, zasługują na pełne podzielenie przez Sąd Okręgowy. Sąd dysponując odmiennymi relacjami pokrzywdzonych lub innych świadków miał prawo dać wiarę tym relacjom, które zostały złożone w postępowaniu przygotowawczym , a odmówić wiarygodności tym złożonym w postępowaniu jurysdykcyjnym, byleby swoje stanowisko w tej kwestii szczegółowo umotywował. Sąd I instancji powyższemu wymogowi uczynił zadość. W pisemnych motywach zaskarżonego orzeczenia, które są wręcz wzorcowe , odniósł się do wszystkich dowodów w sprawie , ocenił je we wzajemnym powiązaniu , zaś ocena powyższa zasługiwała na całkowite podzielenie przez Sąd Odwoławczy. Podnieść należy, iż bezzasadny jest również zarzut oskarżonego zmierzający do wykazania , iż Sąd naruszył zasadę bezpośredniości przy przesłuchaniu niektórych świadków. Sąd ujawnił , za zgodą również oskarżonego, zeznania świadka K. L. po tym, jak ustalił, że świadek ten od 2 lat nie przebywa w kraju, w trybie art.394§1kpk . Prawidłowość procedowania Sądu w tej materii nie budziła żadnych wątpliwości Sądu Okręgowego. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż stawiane przez skarżącego zarzuty obrazy prawa procesowego sprowadzają się w swojej istocie do zanegowania przeprowadzonej w sprawie przez Sąd I instancji prawidłowej oceny dowodów i stwarzają dla skarżącego możliwość przedstawienia wersji zdarzeń i ich interpretacji zgodnej z wyjaśnieniami złożonymi w sprawie przez oskarżonego. Wyjaśnienia zaś te nie znajdują oparcia w dowodach i stanowią jedynie realizację linii obrony oskarżonego, mającej uchronić go od surowej odpowiedzialności. Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do uznania , iż oskarżony był w sprawie niewłaściwie reprezentowany przez obrońcę. Podnieść należy, iż analiza czynności dokonywanych przez obrońcę oskarżonego doprowadziła Sąd Okręgowy do konkluzji, iż obrońca wyjątkowo aktywnie uczestniczył w rozprawach przed sądem . Przyczynił się do uchylenia stosowanego wobec oskarżonego tymczasowego aresztowania, wywiódł apelację. Z protokołów rozprawy wynika, iż składane przez obrońcę wnioski były wynikiem konsultacji z oskarżonym. Z uwagi na powyższe okoliczności Sąd Okręgowy nie dopatrzył się okoliczności pozwalających na uznanie , iż obrońca oskarżonego nie wywiązywał się należycie z powierzonego mu przez sąd obowiązku obrony oskarżonego. Na uwzględnienie nie zasługuje zarzut rażącej niewspółmierności orzeczonej kary pozbawienia wolności podnoszony przez oskarżonego. Sąd wymierzając oskarżonemu kary jednostkowe pozbawienia wolności orzekł je w dolnych granicach ustawowego zagrożenia. Wymiar kary łącznej nie stanowił sumy orzeczonych wobec niego kar pozbawienia wolności. Sąd potraktował oskarżonego dość łagodnie, jeśli zważy się na fakt, iż przypisał mu działanie w warunkach art.64§2kk . Zauważyć bowiem należy, że z treści uzasadnienia wynika, że Sąd I instancji wyraził pogląd, że zastosowaniu instytucji z art. 69 § 1 k.p.k. sprzeciwia się uprzednia wielokrotna karalność oskarżonego, jego niepoprawność i wysoki stopień zdemoralizowania. Sąd Okręgowy stanowisko Sądu I instancji w pełni podzielił. W sprawie brak okoliczności, które pozwoliłyby na uznanie istnienia po stronie oskarżonego dodatniej prognozy kryminologicznej powalającej na przyjęcie, iż mimo nie wykonania kar pozbawienia wolności będzie on przestrzegał porządku prawnego i nie popełni więcej przestępstw. Oskarżony przypisanych mu przestępstw dopuścił się mając stosowany środek probacyjny. Uznając tym samym, iż brak jest argumentów po stronie skarżących, aby uwzględnić ich apelacje i zaskarżony wyrok uchylić do ponownego rozpoznania, Sąd odwoławczy utrzymał zaskarżony wyrok w mocy, uznając apelacje za oczywiście bezzasadne ( art. 437 § 1 k.p.k. ). Na podstawie art. 29 pkt. 1 ustawy Prawo o adwokaturze w zw. z § 14 ust. 2 pkt.4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. nr 163 poz. 1348) Sąd Okręgowy przyznał obrońcy oskarżonego A. R. kwotę 420 zł tytułem opłaty za obronę wykonywaną z urzędu w postępowaniu odwoławczym oraz kwotę 96,60 zł tytułem podatku VAT od zasądzonego wynagrodzenia. . Sąd Okręgowy na podstawie art. 624 § 1 k.k. w zw. z art. 634 k.p.k. , uwzględniając sytuację materialną oskarżonego którą w znacznym stopniu kształtuje fakt odbywania przez niego kary pozbawienia wolności, uznał za słuszne zwolnić go od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.