Sad powszechny, V U 826/13

(1)przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . o emeryturę na skutek odwołania A. K.

(1)od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . z dnia 19 maja 2013 r. sygn. (...) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje wnioskodawcy A. K.

(1)prawo do emerytury z dniem (...) roku. Sygn. akt VU 826/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 19 maja 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . odmówił wnioskodawcy A. K.

(1)prawa do emerytury z uwagi na brak wymaganego stażu pracy w warunkach szczególnych. Od powyższej decyzji wnioskodawca odwołał się w dniu 7 czerwca 2013r. W odwołaniu wniósł o zaliczenie do pracy w warunkach szczególnych okresu pracy od dnia 19 lutego 1975r. do 22 listopada 1975r. w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego ładowności powyżej 3,5 tony; Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . wniósł o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Wnioskodawca A. K.

(1), urodzony w dniu (...) , złożył w dniu 9 maja 2013r. wniosek o przyznanie emerytury. (dowód: wniosek o emeryturę k. 1-2 akt ZUS) Na dzień 1 stycznia 1999 roku skarżący udowodnił staż pracy wynoszący 25 lat 3 miesiące i 15 dni, w tym 14 lat, 5 miesięcy i 13 dni pracy w szczególnych warunkach. (dowód: decyzja z dnia 19 maja 2013r. – k. 24 akt ZUS) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . nie zaliczył wnioskodawcy jako pracy wykonywanej w szczególnych warunkach okresu od dnia 19 lutego 1975r. do 22 listopada 1975r. w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. na stanowisku kierowcy. (okoliczność bezsporna - odpowiedź organu rentowego na odwołanie wnioskodawcy k. 4 – 5 akt sprawy) Wnioskodawca nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego, od 1 maja 2011r. nie pracuje, jest osobą bezrobotną. (dowód: wniosek o emeryturę- 1-5 akt ZUS) A. K.

(1)od dnia 19 lutego 1975r. do dnia 22 listopada 1975r. był zatrudniony na podstawie umowy o pracę, w pełnym wymiarze czasu pracy w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. na stanowisku kierowcy. W tym okresie wnioskodawca opuścił bez usprawiedliwienia 18 dni pracy. Wnioskodawca w okresie od dnia 21 lutego 1974r. posiadał prawo jazdy kategorii A, B i C ważne do dnia 10 stycznia 1979r. (dowód: świadectwo pracy z 22 listopada 1975. – k. 1 akt osobowych, zaświadczenie z dnia 4 listopada 1975r. – k. 9 akt osobowych, odpis prawa jazdy – k. 14 akt osobowych, umowa o pracę z dnia 19 lutego 1975r. – k. 16 akt osobowych ) W okresie zatrudnienia w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. wnioskodawca pracował na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego o ładowności powyżej 3,5 tony. W Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. były tylko duże samochody ciężarowe. Wnioskodawca jeździł cały czas samochodem ciężarowym S. (...) , S. (...) lub J. . Samochodami ciężarowymi S. (...) i (...) wnioskodawca przewoził artykuły spożywcze i przemysłowe do sklepów prowadzonych przez Gminną Spółdzielnię na terenie powiatu (...) . Natomiast samochodem J. woził węgiel lub sztuczne nawozy. Pracował w pełnym wymiarze czasu pracy, minimum 8 godzin dziennie. (dowód: zeznania wnioskodawcy- k. 22 odwrót akt, zeznania świadka A. K.

(2)– k. 22 odwrót akt, zeznania świadka M. P. – k. 22 odwrót akt) Sąd Okręgowy dokonał oceny dowodów i zważył co następuje: Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 1 stycznia 1999 r.) osiągnęli: 1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat – dla mężczyzn oraz 2)okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.

1. Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa (ust. 2). W świetle powyższych regulacji żądanie wnioskodawcy należało zatem rozpoznać w aspekcie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8 poz. 43 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Z treści § 4 tego rozporządzenia wynika, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w Wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:
2. osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,
3. ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Ten „wymagany okres zatrudnienia” to okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia (§ 3 rozporządzenia), natomiast pracą w warunkach szczególnych jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tegoż aktu (§ 1 i § 2 rozporządzenia). W przedmiotowej sprawie kwestią sporną między stronami było to, czy wnioskodawca posiada wymagany 15-letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach. Spełnienie pozostałych przesłanek nie było przedmiotem sporu, a jednocześnie nie budzi żadnych wątpliwości – wnioskodawca ma wymagany okres zatrudnienia, to jest 25 lat, ukończył 60 lat i nie był członkiem OFE. Za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Prawidłowe rozumienie pojęcia pracy w szczególnych warunkach nie jest możliwe bez wnikliwej analizy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.). Z zestawienia § 1 i 2 tegoż rozporządzenia wynika, że pracą w szczególnych warunkach jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tego aktu. Warunek wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy jest spełniony tylko wówczas, gdy pracownik w ramach obowiązującego go pełnego wymiaru czasu pracy na określonym stanowisku pracy nie wykonuje czynności pracowniczych nie związanych z tym stanowiskiem pracy, ale stale, tj. ciągle wykonuje prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 listopada 2000 roku, II UKN 39/00, OSNAP 2002/11/272). Odnośnie oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu zważyć należy, iż okresy pracy w warunkach szczególnych, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia lub w świadectwie pracy. Należy jednak wskazać, że z cytowanego wyżej § 2 rozporządzenia nie wynika, aby stwierdzenie zakładu pracy w przedmiocie wykonywania przez pracownika pracy w warunkach szczególnych miało charakter wiążący i nie podlegało kontroli organów przyznających świadczenia uzależnione od wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Brak zatem takiego świadectwa lub jego zakwestionowanie przez organ rentowy, nie wyklucza dokonania ustalenia zatrudnienia w warunkach szczególnych innymi środkami dowodowymi w toku postępowania sądowego. Podnoszona zatem przez organ rentowy okoliczność nie dysponowania przez skarżącego świadectwem pracy w szczególnych warunkach, nie przesądza jeszcze, że wnioskodawca takiej pracy nie wykonywał. Stanowisko takie wielokrotnie zajmował również Sąd Najwyższy, który między innymi w wyroku z dnia 2 lutego 1996 roku, II URN 3/95, OSNAP 1996/16/239 stwierdził, że w postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi w kodeksie postępowania cywilnego . Ograniczenia dowodowe zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń (Dz. U. Nr 10, poz. 49 ze zm.) dotyczą wyłącznie postępowania przed tymi organami. Dokonując ustaleń w zakresie rodzaju prac wykonywanych przez wnioskodawcę w okresie zatrudnienia w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. od 19 lutego 1975r. do 22 listopada 1975r. Sąd oparł się na zeznaniach świadków: A. K.

(2)i M. P. oraz zeznaniach wnioskodawcy. Sam fakt zatrudnienia wnioskodawcy w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. był bowiem niesporny w świetle dokumentów znajdujących się w jego aktach ubezpieczeniowych. Spornym pozostawał charakter pracy wykonywanej przez wnioskodawcę, tj. czy była to praca wykonywana w szczególnych warunkach, czy też nie. Stało się tak dlatego, że z dokumentów w postaci świadectwa pracy oraz umowy o pracę potwierdzających zatrudnienie wnioskodawcy w spornym okresie wynika jedynie, że był on zatrudniony na stanowisku kierowcy. Okoliczność nieprecyzyjnego określenia stanowiska pracy w w/w dokumentach polegającego na nie wskazaniu kierowcą jakich pojazdów był ubezpieczony, nie oznacza – jak chce organ rentowy – że wnioskodawca nie był kierowcą samochodów ciężarowych o ciężarze całkowity ponad 3,5 tony. Fakt pracy wnioskodawcy w spornym okresie na stanowisku kierowcy samochodów ciężarowych o ciężarze całkowitym ponad 3,5 tony wynika ze spójnych w swej treści zeznań świadków A. K.

(2)i M. P. . Przesłuchani świadkowie w spornym okresie pracowali razem z wnioskodawcą, a zatem dysponują bezpośrednią i wiarygodną wiedzą na temat wykonywanych przez niego obowiązków pracowniczych, a także warunków, w jakich praca była świadczona. A. K.

(2)była wówczas dyspozytorką ruchu, zajmowała się wystawianiem kart drogowych dla kierowców, w tym także dla wnioskodawcy. Miała zatem wiedzę zarówno na temat rodzaju prowadzonych przez niego pojazdów jak i przewożonego towaru oraz tras przejazdu i godzin pracy. Z kolei M. P. był tak samo jak wnioskodawca kierowcą samochodów ciężarowych o ładowności powyżej 3,5 tony. Z własnego doświadczenia wiedział zatem jakimi samochodami jeździli zatrudnieni w firmie kierowcy oraz co i gdzie przewozili. Zeznania świadków oraz wnioskodawcy są logiczne i wzajemnie ze sobą korespondują, dlatego zostały w całości przez Sąd podzielone. Wynika z nich, iż A. K.

(1)w całym okresie swojego zatrudnienia w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. pracował jako kierowca tylko i wyłącznie samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. W firmie bowiem – jak zeznali świadkowie - nie było samochodów ciężarowych o ładowności poniżej 3,5 tony. Wnioskodawca nie mógł zatem pracować na samochodach ciężarowych o ładowności poniżej 3,5 tony, bo takich samochodów po prostu tam nie było. Wnioskodawca nie miał też innych obowiązków pracowniczych poza obowiązkami kierowcy. Wnioskodawca jeździł samochodem ciężarowym S. (...) i S. (...) oraz samochodem ciężarowym J. . Samochodami tymi przewoził artykuły spożywcze i przemysłowe do sklepów oraz węgiel i nawozy sztuczne na ternie (...) . Organ rentowy nie przedstawił w toku postępowania jakiegokolwiek dowodu podważającego wiarygodność dowodów zgłoszonych przez skarżącego . W świetle przeprowadzonego postępowania dowodowego nie budzi zatem żadnych wątpliwości, że wnioskodawca faktycznie wykonywał w spornym okresie od 19 lutego 1975r. do 22 listopada 1975r. w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w R. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, prace wymienione w Wykazie A, Dziale VIII pkt 2 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku, tj. prace na stanowisku kierowcy samochodów ciężarowych o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Po zaliczeniu wnioskodawcy do uznanego przez organ rentowy okresu pracy w warunkach szczególnych w wymiarze 14 lat 5 miesięcy i 13 dni , okresu od 19 lutego 1975r. do 22 listopada 1975r., pomniejszonego o nieusprawiedliwione nieobecności w pracy w tym okresie w maksymalnej liczbie 18 dni ( 9 miesięcy zatrudnienia x 2 dni nieobecności w każdym miesiącu –co wynika z zaświadczenia z dnia 4 listopada 1975r. – k. 9 akt osobowych ) A. K.

(1)legitymuje się wymaganym 15-letnim stażem pracy w warunkach szczególnych. Biorąc pod uwagę, iż wnioskodawca spełnił jednocześnie pozostałe wymagane przepisami rozporządzenia warunki, to jest ukończył 60 lat, a jego łączny okres zatrudnienia składkowy i nieskładkowy wyniósł ponad 25 lat, należy uznać, że wydana przez organ rentowy decyzja jest błędna, a żądanie wnioskodawcy zasługuje na uwzględnienie. Z uwagi na to, że skarżący spełnił ostatni warunek, od którego ustawodawca uzależnia prawo do emerytury z dniem osiągnięcia wieku emerytalnego, co nastąpiło z dniem (...) . , z tym dniem nabył on prawo do emerytury. Z tych też względów, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.