Sygn. akt IV U 486/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 czerwca 2013 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Dorota Załęska Protokolant: st. sekr. sąd. Beata Krysiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2013 roku w Sieradzu odwołania S. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. z dnia 14.01.2013 roku Nr (...) w sprawie S. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. o emeryturę zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje S. J. prawo do emerytury od dnia 3 stycznia 2013 roku. Sygn. akt IV U 486/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 14.01.2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. odmówił S. J. prawa do emerytury na podstawie ustawy o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) w związku z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.). W odwołaniu z dnia 29.01.2013r., w/w wnosił o uznanie jako pracy w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia w (...) na stanowisku spawacza i przyznanie prawa do emerytury. W odpowiedzi organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania wskazując, że na wymagane 15 lat pracy w szczególnych warunkach, odwołujący nie udowodnił żadnego okresu. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: S. J. , urodzony (...) W okresie od 14.07.1977 – 14.07.1987, 01.02.1989 – 31.12.1998 , w/w był zatrudniony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w (...) z tym, że od: 31.07.1992 – 07.08.1992, 02.09.1992 – 12.09.1992, 24.11.1992 – 04.12.1992, 23.04.1993 – 30.04.1993, 30.06.1993, 01.07.1993 – 17.07.1993, 20.10.1993 – 26.10.1993, 29.11.1994 – 02.12.1994, 08.02.1995 – 11.02.1995, 07.08.1995 – 14.08.1995, 19.02.1996 – 29.02.1996, 16.01.1998 – 23.01.1998, w/w przebywał na zwolnieniu lekarskim. (...) w S. specjalizował się w budownictwie mieszkaniowym z wielkiej płyty żelbetonowej. Wnioskodawca początkowo został przyjęty na 2 – tygodniowy okres próbny, a po jego upływie na okres wstępny, a od dnia 01.01.1980r. na czas nieokreślony, na stanowisko spawacza. Przez 1 miesiąc zatrudnienia, S. J. odbywał przyuczenie do wykonywania montażu. S. J. posiadał już uprawnienia w zakresie spawania elektrodą otuloną i w osłonie CO 2, które uzyskał w okresie zatrudnienia w Stoczni im. (...) w G. , tj. od 1.09.1976 - 16.04.
- W dniu 26.09.1978r., S. J. złożył egzamin kwalifikacyjny na stanowisko spawacza. Od 1.01.1980r., S. J. wykonywał pracę spawacza na budowach w S. . Z dniem 01.03.1982r., powierzono odwołującemu obowiązki spawacza - montażysty Uchwałą Państwowej Komisji Egzaminacyjnej, w dniu 24.09.1982r., S. J. otrzymał tytuł mistrza w zawodzie monter konstrukcji żelbetowych. W dniu 14.09.1983, odwołujący uzyskał uprawnienie w zakresie spawania ręcznego elektrodą otuloną (złącza doczołowe i kątowe; pozycja spawania – A1 podolna, A4 pionowa, B1 naboczna, B4 pionowa) i został wpisany do rejestru spawaczy Inspektoratu Dozoru Technicznego w K. . Uprawnienia ponowiono: 11.08.1986r., 05.05.1989r., 04.03.1991r., 13.03.1991r. Zgodnie z angażami od dnia 01.07.1985r. powierzono odwołującemu stanowisko montażysty, z dniem 01.09.1986r. stanowisko spawacza – montażysty, a od 01.04.1987r. stanowisko montażysty. W okresie od 20.07.1987 – 31.12.1988, S. J. korzystał z urlopu bezpłatnego i przebywał na kontrakcie w b. NRD. Był delegowany przez Zakłady (...) - Zakład (...) w K. . Po powrocie z kontraktu, od dnia 1.02.1989r. powierzono S. J. obowiązki montażysty w (...) . Od dnia 01.09.1989r. Zakład przyznał w/w dodatek wysokościowy. Wnioskodawca Praca odbywała się w 4 osobowych brygadach, w systemie akordowym - 12 godzin na 12 godzin. W skład brygady wchodzili: hakowy, który zapinał elementy betonowe do żurawia i robił zaprawę betonową na ściany, 2 montażystów, którzy ustawiali płytę do wyznaczonych osi oraz spawacza. Elementy znajdowały się na podkładkach, ściana betonowa miała wysokość 2,75m. Spawacze byli wynagradzani w zależności od wyceny wykonanych elementów. Miesięczna norma na brygadę wynosiła 450 elementów, bywało także 1100 elementów. Przykładowo montaż i spawanie elementu pod oknem było wycenione na 57zł. 80% spawaczy było równocześnie brygadzistami. Montaż płyt żelbetowych odbywał się na budowie. Spawanie konstrukcji odbywało się na placu (...) . Montaż polegał na przykręcaniu słupów, wciąganiu do góry dźwigiem. Płyty były spawane na wysokości. Najwyższa kondygnacja w S. miała 11 pięter. Praca odbywała się cały rok z wyjątkiem okresów, kiedy temperatura uniemożliwiała spawanie i montaż. Wówczas wykonywano prace zastępcze, tj. sprzątanie, pomoc w rozwożeniu okien, wykończeniówki. S. J. był także brygadzistą 4 osobowej grupy; był brygadzistą pracującym razem z brygadą. W jednym roku w brygadzie było dwóch spawaczy, którzy na zmianę zajmowali się spawaniem, podczas gdy drugi wykonywał montaż. Pracą biurową zajmował się mistrz (wyjaśnienia wnioskodawcy zawarte na płycie CD - 00:04:23 - 00:25:22 k. 21, oraz na k. 22, kserokopia kart 18 – 21 książki spawacza nr (...) k. 15 – 17/akta sprawy; umowa o pracę z dnia 14.07.1977r., kserokopia świadectwa pracy z dnia 18.04.1977r., karty obiegowe zmian, protokół z egzaminu kwalifikacyjnego, angaże, umowa o pracę z dnia 01.01.1980r., zaświadczenia Nr: (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , załącznik do świadectwa pracy, pismo dot. oddelegowania na umowę eksportową, zgoda na udzielenie urlopu bezpłatnego, świadectwo pracy z dnia 31.12.1999r., świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach/akta osobowe). W dniu 03.01.2013r., S. J. złożył w ZUS wniosek o emeryturę (wniosek/akta ZUS). Po rozpoznaniu wniosku organ rentowy uznał za udowodnione łącznie 25 lat, 9 miesięcy i 18 dni okresów składkowo – nieskładkowych, w tym żadnego w szczególnych warunkach (karta przebiegu zatrudnienia k. 8/akta ZUS). Decyzją z dnia 14.01.2013r., odmówiono S. J. przyznania prawa do emerytury (decyzja k. 9/akta ZUS). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. Ustalenia dotyczące charakteru pracy wnioskodawcy w (...) od 14.07.1977 – 14.07.1987, 01.02.1989 – 31.12.1998 , Sąd oparł na dokumentacji osobowej nadesłanej przez archiwum, zawierającej: umowę o pracę z dnia 14.07.1977r., kserokopię świadectwa pracy z dnia 18.04.1977r., karty obiegowe zmian, protokół z egzaminu kwalifikacyjnego, angaże, umowę o pracę z dnia 01.01.1980r., zaświadczenia Nr: (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , załącznik do świadectwa pracy, pismo dot. oddelegowania na umowę eksportową, zgodę na udzielenie urlopu bezpłatnego, świadectwo pracy z dnia 31.12.1999r., świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Sąd uwzględnił także uzupełniająco wyjaśnienia strony złożone na rozprawie. Całość materiału dowodowego wyjaśniła okoliczności wiążące się z charakterem pracy wnioskodawcy w spornych okresach. W świetle powyższych dowodów, w ocenie Sądu, praca S. J. w w/w okresach zatrudnienia nosiła znamiona wykonywanej w szczególnych warunkach. Sąd Okręgowy zważył: Odwołanie S. J. jest zasadne. W myśl art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. z 2009, Nr 153, poz. 1227 ze zm.), ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.
- Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa (ust. 2). Prawo do emerytury z uwagi na pracę w szczególnych warunkach regulują przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.). Zgodnie z jego §3 i §4 pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury jeżeli łącznie spełnia warunki: mężczyzna jeżeli osiągnął wiek 60 lat, ma wymagany „okres zatrudnienia” 25 lat, w tym przepracował co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Dla celów ustalania uprawnień, o których mowa w ust. 1, za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia (art. 32 ust. 2). Zgodnie z § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia konieczne jest, by praca taka wykonywała była stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Ustęp 2 cyt. paragrafu stanowi, że okresy pracy o których mowa w ust. 1 stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie §1 ust. 2 rozporządzenia, lub świadectwie pracy. §1 1 ust. 2 w/w rozporządzenia stanowi, iż właściwi ministrowie, kierownicy urzędów centralnych oraz centralne związki spółdzielcze w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych ustalają w podległych i nadzorowanych zakładach pracy stanowiska pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazach A i B. Zgodnie z wykazem załącznikiem Nr 1 do Zarządzenia Nr 9 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 1 sierpnia 1983r., w dziale V pod poz. 5 (prace przy montażu konstrukcji metalowych na wysokości), w pkt 2 zostało wymienione stanowisko montera konstrukcji żelbetowych i prefabrykowanych na wysokości, a w dziale XIV pod poz. 12 w pkt 1 wymienione zostało stanowisko spawacza elektrycznego i gazowego. Postępowanie dowodowe wykazało ponad wszelką wątpliwość, że w okresie zatrudnienia w (...) w S. od 14.07.1977 – 14.07.1987, 01.02.1989 – 31.12.1998 , S. J. wykonywał pracę montera konstrukcji żelbetowych na wysokości oraz przy spawaniu elektrycznym i gazowym. Sąd Okręgowy w pełni podziela stanowisko Sądu Najwyższego , że dla oceny, czy pracownik pracował w szczególnych warunkach, nie ma istotnego znaczenia nazwa zajmowanego przez niego stanowiska, tylko rodzaj powierzonej mu pracy. Praca w szczególnych warunkach to praca wykonywana stale (codziennie) i w pełnym wymiarze czasu pracy (przez 8 godzin dziennie, jeżeli pracownika obowiązuje taki wymiar czasu pracy) w warunkach pozwalających na uznanie jej za jeden z rodzajów pracy wymienionych w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) (wyrok SN z dnia 19.05.2011r., sygn. akt III UK 174/10). W ocenie Sądu ustalenia faktyczne prowadzą do jednoznacznego wniosku, że S. J. spełnił kwestionowany warunek co najmniej 15 – letniego zatrudnienia w szczególnych warunkach, bowiem wskazane wyżej okresy zatrudnienia, z wyłączeniem okresów urlopu bezpłatnego stanowią co najmniej 15 lat. Z tych względów, Sąd Okręgowy na podstawie art. 477
(14)§2 kpc , zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał S. J. prawo do emerytury od dnia 3 stycznia 2013 roku.