Sygn. akt XI Ns 1228/13 POSTANOWIENIE Dnia 22 marca 2016 r. Sąd Rejonowy w Toruniu XI Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodnicząca SSR Joanna Grzempka Protokolant sekr. sąd. Anna Karulska po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2016 r. w Toruniu na rozprawie sprawy z wniosku A. W. i H. W. przy uczestnictwie (...) spółki akcyjnej w G. o ustanowenie służebności przesyłu postanawia: 1. ustanowić na nieruchomości położonej w S. , dla której Sąd Rejonowy w Toruniu prowadzi księgę wieczystą (...) obejmującej działkę nr (...) i na nieruchomości położonej w T. , dla której Sąd Rejonowy w Toruniu prowadzi księgę wieczystą (...) , obejmującej działkę nr (...) służebność przesyłu polegającą na znoszeniu istnienia na nieruchomościach obciążonych i przestrzeni nad powierzchnią tych nieruchomości urządzeń przesyłowych linii średniego napięcia 15kV oraz prawie korzystania z nieruchomości obciążonych w zakresie niezbędnym do dokonywania remontów, konserwacji i modernizacji urządzeń przesyłowych z prawem wejścia i wjazdu na teren odpowiednim sprzętem, o przebiegu określonym w opinii D. A.
(1)z maja 2015 r. stanowiącej integralną część niniejszego postanowienia;
- zasądzić do uczestnika na rzecz wnioskodawcy kwotę 31.600 zł (trzydzieści jeden tysięcy sześćset złotych) tytułem jednorazowego wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu opisanej w punkcie 1 (pierwszym) sentencji;
- nakazuje pobrać od uczestnika na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Toruniu kwotę 1569,80 zł (tysiąc pięćset sześćdziesiąt dziewięć złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu części kosztów opinii biegłego, poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa;
- ustalić, że każdy z uczestników postępowania ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Sygn. akt XI Ns 1228/13 UZASADNIENIE Wnioskodawcy A. W. i H. W. wnieśli o ustanowienie za wynagrodzeniem służebności przesyłu obciążającej nieruchomości, dla których Sąd Rejonowy w Toruniu prowadzi księgi wieczyste (...) ( działka (...) ) oraz (...) ( działka nr (...) ). W toku postępowania zmodyfikowali wniosek o tyle że w miejsce działki (...) wnieśli o ustanowienie służebności przesylu na działce (...) , objętej księgą wieczystą KW (...) , z uwagi na podział działek i założenie nowej księgi wieczystej dla działki po której przebiega infrastruktura przesyłowa uczestnika. (...) S.A. w G. wniósł o oddalenie wniosku podnosząc zarzut zasiedzenia służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesylu opisanej we wniosku. Z uwagi na złożenie wniosku o stwierdzenie zasiedzenia, postanowieniem z dnia 8 października 2013 r. postępowanie zostało zawieszone. Postanowieniem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 9 lipca 2014 r. XI Ns 1661/13 wniosek o stwierdzenie zasiedzenia został oddalony. Postanowienie to jest prawomocne. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało podjęte w dniu 26 lutego 2015 r. W toku postępowania wnioskodawca zaproponował ustanowienie służebności za wynagrodzeniem 50.000 zl ; uczestnik wyraził zgodę na 23.854 zł. Ostatecznie wnioskodawca wniósł o zasądzenie wynagrodzenia zgodnie z uzupełnioną opinią biegłego, a uczestnik 4432 zł dla działki (...) i 20210,22 zł dla działki (...) (k. 171). Sąd ustalił, co następuje. Wnioskodawcy są właścicielami nieruchomości położonej w T. gmina Ł. , dla której Sąd Rejonowy w Toruniu prowadzi księgę wieczystą (...) , obejmującej działkę nr (...) , a także byli właścicielami nieruchomości położonej w S. gmina C. , dla której Sąd Rejonowy w Toruniu prowadzi księgę wieczystą (...) , obejmującej uprzednio działkę nr (...) . W toku postępowania działka nr (...) została podzielona na działki nr (...) , a działka nr (...) została objęta nowo założoną księgą wieczystą (...) , prowadzoną dla nieruchomości należącej do wnioskodawców. dowód: odpisy ksiąg wieczystych, k. 15-25 zawiadomienie, k. 15-25 Przez działki (...) przebiega sieci elektroenergetyczne 15 kV należące do uczestnika. dowód: mapy załączone do opinii biegłego D. A. z maja 2015 r., k. 163 Działka nr (...) została w dniu 10 września 2015 r. podzielona na dwie działki oznaczone numerami (...) . Działka nr (...) objęta jest obecnie księgą wieczystą (...) . Infrastruktura przesyłowa uczestnika zlokalizowana jest wyłącznie na działce nr (...) dowód: zawiadomienie Starostwa Powiatowego w T. z dnia 26 stycznia 2016 r. k. 235 wykaz zmian w danych ewidencji gruntów i budynków, k. 237-238 wypis z rejestru gruntów, k. 239 odpis księgi wieczystej (...) kopia mapy ewidencyjnej, k. 247 Wysokość wynagrodzenia za ustanowenie służebności przesyłu energii elektrycznej na dotychczasowej działce (...) wynosi 25.900 zł a na działce nr (...) / - 5700 zł. Wynagrodzenie to uwzględnia obniżenie wartości nieruchomości z uwagi na lokalizację urządzeń przesyłowych. dowód: opinia biegłego z dziedziny wyceny nieruchomości z czerwca 2015 r. A. k. 163 i z października 2015 r. k. 210-213 W piśmie z dnia 9 stycznia 2012 r. wnioskodawca wystąpił o zawarcie umowy o ustanowienie służebności przesyłu na działkach (...) . W odpowiedzi uczestnik poinformował, że posiada już tytuł prawny do korzystania ze wskazanych nieruchomości, gdyż nabył odpowiednią służebność gruntową w drodze zasiedzenia zatem ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu jako kolejnego tytułu prawnego jest bezprzedmiotowe. dowód: pismo z dnia 9 stycznia 2012 r., k. 8 pismo (...) S.A. z dnia 28 maja 2012 r., k. 6 Sąd zważył, co następuje. Stan faktyczny sprawy został ustalony na podstawie dokumentów w postaci map geodezyjnych, odpisów ksiąg wieczystych, które jako dokumenty urzędowe stanowiły dowód tego co zostało w nich urzędowo zaświadczone, dokumentach prywatnych (kopiach), które nie były kwestionowane i nie budziły wątpliwości Sądu, a na także opinii biegłego z dziedziny geodezji i (...) . Biegły zgodnie z tezą dowodową określił wynagrodzenie za ustanowienie służebności na kwotę 5700 zł dla nieruchomości położonej w T. ( działka nr (...) ) oraz 25900 zł dla nieruchomości w S. (dotychczasowa działka (...) ). Biegły przekonująco odniósł się do zarzutów uczestnika odnośnie do przyjęcia współczynnika za współkorzystanie z gruntu na poziomie 0,5, wskazując, że dla linii napowietrznych 15kV przyjmuje się współczynnik 0,5, zaś dopiero dla linii 110 kV - 0,
- Zaznaczył, że dotychczas poziom tego współczynnika nie był negowany przez uczestnika w tego typu sprawach i wyjaśnił, że określa on nie tylko sposób współkorzystania z nieruchomości, ale również zyski przedsiębiorcy energetycznego związane z przesyłem energii. Ostatecznie potrzymał stanowisko, iż współczynnik za współkorzystanie z nieruchomości objętych wnioskiem wynosi 0,5 (k. 180). W piśmie z dnia 5 sierpnia 2015 r. pełnomocnik wnioskodawców wniósł o sporządzenie opinii uzupełniającej uwzględniającej obniżenie wartości nieruchomości, podnosząc, że rekompensata trwałego obniżenia wartości jest elementem wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesylu, powołując się na orzecznictwo SN a ponadto twierdząc, że uczestnik nie wypłacił wnioskodawcom ani ich poprzednikom odszkodowania z tego tytułu. Sąd dopuścił dowód z opinii uzupełaniającej w tym zakresie. Ustosunkowując się do tej opinii, pełnomocnik uczestnika podniósł zarzuty odnoszące się jedynie do zastosowania współczynnika za współkorzystanie z gruntu na poziomie 0,5 zamiast 0,
- Poza tym aspektem, po doręczeniu opinii uzupełaniającej nie zgłosił już zastrzeżeń do sposobu obliczenia wynagrodzenia i składających się na nie elementów. W tych okolicznościach Sąd uznał wynagrodzenie określone przez biegłego za prawidłowe, a jego opinię wraz z uzupełnieniem za rzetelną, kompletną, opartą na właściwie określonych przesłankach. Przechodząc do rozważań prawnych należy przypomnieć, że zgodnie z art. 3051 k.c. nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1 , prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu ). W art. 49 § 1 k.c. mowa jest natomiast m.in. o urządzeniach służących do doprowadzania energii elektrycznej. Stosownie do art. 3052 § 2 k.c. jeżeli przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna do korzystania z urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 , właściciel nieruchomości może żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu . Ponieważ uczestnik (...) S.A. mimo oferty wnioskodawców, sformułowanej w piśmie z dnia 9 stycznia 2012 r. nie zawarł umowy o ustanowienie służebności przesyłu, , wnioskodawcy byli uprawnieni do żądania ustanowienia służebności na drodze sądowej. Mając na uwadze ustalenia faktyczne sprawy, Sąd orzekł zatem jak w pkt. 1-2 ( art. 305 2 § 2 k.c. ). O kosztach orzeczono zgodnie z art. 520 § 1 k.p.c. Zdaniem Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy nie było przesłanek do zastosowania art. 520 § 2 lub 3 k.p.c. , z uwagi na różny stopień zainteresowania lub sprzeczności interesów uczestników. Niezależnie od zgłaszanych twierdzeń, wnioskodawca i uczestnik byli jednakowo zainteresowani ustanowieniem służebności (odmiennie niż np. w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia) mimo że różnili się co do wysokości wynagrodzenia (por. postanowienie SN z dnia 23 października 2013 r., IV CZ 74/13, Lex nr 1388478). Ich interesy były wspólne o tyle, że celem postępowania było ustanowienie służebności i uregulowanie kwestii wynagrodzenia. Nadto Sąd zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2015 r. (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1025 ze zm.) sąd nakazał pobrać nieuiszczoną część wynagrodzenia biegłego od uczestnika. Sąd miał na uwadze, że skoro co do zasady stanowisko każdego z uczestników zostało uwzględnione częściowo, to również w równych częściach powinni być obciążeni kosztami opinii biegłego.