Sad powszechny, IV Pa 11/16

Sygn. akt IV Pa 11/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2016r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący : SSO Jacek Witkowski (spr.) Sędziowie : SO Elżbieta Wojtczuk SO Jerzy Zalasiński Protokolant : st.sekr.sądowy Marta Żuk po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2016 r. w Siedlcach na rozprawie sprawy z powództwa D. C. przeciwko Zespołowi (...) w M. o ustalenie istnienia stosunku pracy na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 28 grudnia 2015r. sygn. akt IV P 473/15 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Siedlcach IV Wydziałowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sygn. IV Pa 11/16 UZASADNIENIE Powódka D. C. w pozwie z dnia 14.09.2015 r. skierowanym przeciwko Zespołowi (...) w M. domagała się ustalenia, że od dnia 22.08.1986 r. łączy ją z pozwanym stosunek pracy na czas nieokreślony jako nauczyciela mianowanego zatrudnionego na pełen etat. Powódka wnosiła również o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych. W odpowiedzi na pozew dyrektor pozwanego Zespołu (...) wnosił o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu od powódki według norm przepisanych. Sąd Rejonowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 28.12.2015 r.: I. ustalił, iż powódkę D. C. łączy z pozwanym Zespołem (...) w M. stosunek pracy na czas nieokreślony od 01.09.1986 r. jako nauczyciela mianowanego zatrudnionego na pełen etat; II. w pozostałej części powództwo oddalił; III. zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Rejonowy rozstrzygnięcie swoje wydał na podstawie następujących ustaleń faktycznych: Powódka D. C. podjęła zatrudnienie od 22.08.1986 r. jako nauczyciel Szkoły Podstawowej w L. w pełnym wymiarze godzin, a od 31.08.1986 r. za porozumieniem stron przeniesiona została do Szkoły Podstawowej w W. . Tam też zawarła umowę o pracę na czas nieokreślony. Od dnia 01.06.1999 r. Burmistrz Miasta i Gminy w M. powierzył powódce funkcję dyrektora Szkoły Podstawowej w W. . W okresie pełnienia tej funkcji D. C. uzyskała stopień nauczyciela mianowanego i w 2003 r. nauczyciela dyplomowanego. Na stanowisku dyrektora szkoły w W. powódka pracowała do 31.08.2005 r. realizując jednocześnie czynności dydaktyczne w ramach obniżonego pensum dyrektora. W dniu 27.05.2005 r. ten sam burmistrz powierzył powódce od dnia 01.09.2005 r. funkcję dyrektora Zespołu (...) w M. na okres 5 lat. W ramach tego zatrudnienia powódka realizowała program zajęć dydaktycznych o obniżonym pensum. Od 01.09.2010 r. powódka D. C. została powołana na kolejną kadencję dyrektora w tej samej placówce na następne 5 lat. Od 01.09.2015 r. funkcję dyrektora pełni T. K. , która poinformowała powódkę, iż ta nie jest już od 01.09.2015 r. pracownikiem tej placówki oświatowej. Powódka pismem z dnia 03.09.2015 r. zgłosiła gotowość do świadczenia pracy w Zespole (...) w M. . Nie została jednak dopuszczona do świadczenia pracy. W dniu 17.09.2015 r. nowa dyrektor placówki wystawiła jej świadectwo pracy, w którym stwierdzono, że stosunek pracy D. C. ustał w wyniku upływu czasu, na który umowa była zawarta. W ocenie Sądu Rejonowego powództwo w znacznej części jest uzasadnione. Powódka wykazała istnienie interesu prawnego na podstawie art. 189 kpc . Sąd ten podzielił argumentację powódki, że ustalenie istnienia stosunku pracy na czas nieokreślony będzie miało wpływ na szereg uprawnień wynikających z przepisów prawa pracy. Sąd I instancji przyjął, iż powództwo jest zasadne, jednakże z korektą daty podjęcia zatrudnienia w pierwszej placówce szkolnej, tj. zamiast od 22.08.1986 r. Sąd ustalił, że powódka pracę rozpoczęła od 01.09.1986 r. W dalszej części wywodów Sąd Rejonowy ocenił dowody z dokumentów zawartych w aktach osobowych powódki i na ich podstawie ustalił, iż stosunek pracy powódki ze Szkołą Podstawową w W. nie został rozwiązany. Zespół (...) w M. był następcą prawnym Szkoły Podstawowej w W. . Do wniosków tych Sąd doszedł także na podstawie zeznań świadka A. P. . Powódka została, zdaniem Sądu, przeniesiona ze szkoły w W. do Zespołu (...) w M. . W tej sytuacji Sąd Rejonowy przyjął, że upływ kadencji dyrektora nie spowodował rozwiązania stosunku pracy z dnia 31.08.2015 r. i nadal aktualne jest zatrudnienie jako nauczyciela zatrudnionego na czas nieokreślony. Dlatego żądanie było uzasadnione. Od wyroku tego apelację złożył pełnomocnik pozwanego Zespołu (...) , który zaskarżył wyrok w całości. Skarżący zarzucił wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 233 § 1 kpc poprzez błędną ocenę materiału dowodowego polegającą na niewłaściwej ocenie zeznań świadka A. P. i zeznań powódki jako spójne, stanowcze i logiczne dotyczące okoliczności przeniesienia powódki ze Szkoły Podstawowej w W. do Zespołu (...) w M. , niewłaściwej ocenie aktów powierzenia powódce funkcji dyrektora Zespołu Szkół w M. , których treść wskazuje na okresowość nawiązanego pomiędzy stronami kontraktu zawartego na podstawie art. 10 ust. 7 Karty Nauczyciela, błędnej ocenie realizacji pensum przez powódkę w Zespole (...) w M. , a także rozważenia dowodów ze świadectw pracy. Ponadto apelujący zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie art. 328 § 2 kpc poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku jego podstawy faktycznej, a także podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa w sprawie rzekomego przeniesienia powódki pomiędzy placówkami w W. i w M. . Autor apelacji zarzucił również brak oceny dowodów tj. wniosku powódki o sprostowanie świadectwa pracy z dnia 03.09.2015 r. oraz świadectwa z dnia 17.09.2015 r. Kolejnym zarzutem było ustalenie Sądu dotyczące istnienia umowy na czas nieokreślony, które to ustalenie wyklucza przeniesienie nauczyciela pomiędzy placówkami szkolnymi. W konkluzji autor apelacji wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa, ewentualnie o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na apelację pełnomocnik powódki wnosił o jej oddalenie. W ocenie Sądu Okręgowego apelacja pełnomocnika, o ile zmierzała do uchylenia zaskarżonego wyroku, jest zasadna. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż powództwo wytoczone zostało na podstawie art. 189 kpc . W świetle tego przepisu powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia bądź nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Interes prawny powoda jest przesłanką materialnoprawną powództwa o ustalenie. Stwierdzenie jego istnienia może nastąpić dopiero na etapie merytorycznego rozpatrywania sprawy, przy czym interes musi istnieć obiektywnie. W przedmiotowej sprawie powództwo o ustalenie obejmowało okres począwszy od 22.08.1986 r. Istnienie interesu prawnego zostało uzasadnione tym, iż takie ustalenie będzie miało bezpośredni wpływ na szereg uprawnień powódki wynikających z przepisów prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Sąd Rejonowy ustalając interes prawny powódki w wytoczeniu powództwa poprzestał na powtórzeniu twierdzenia pełnomocnika powódki zawartym w końcowej części pozwu. Tego rodzaju ustalenie nie jest wykazaniem istnienia interesu prawnego w rozumieniu art. 189 kpc . Okresy zatrudnienia powódki przed 31.08.2015 r. nie budzą wątpliwości. Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że istotą sporu było to, czy powódka po 31.08.2015 r. była nauczycielem w pozwanym Zespole (...) . Sąd Rejonowy dokonał ustaleń i rozstrzygnął powództwo o całym żądanym okresie, nie badając obiektywnych przesłanek powództwa o ustalenie za okres począwszy od 1986 r. Niezależnie od tego zwrócić należy uwagę, iż pracodawcami powoda przed 2005 r. były Szkoły Podstawowe w L. i w W. . Zatem pozwany nie miał legitymacji biernej do występowania w roli pozwanego za okres obejmujący lata 1986-2005, bo nie był pracodawcą powódki. Zatem powyższe istotne wady zaskarżonego wyroku spowodowały, iż Sąd Okręgowy nie był w stanie merytorycznie ocenić zasadności powództwa o ustalenie istnienia stosunku pracy powódki. W związku z tym zaszła konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu celem dokonania ustaleń dotyczących interesu prawnego po stronie powódki i na podstawie poczynionych ustaleń wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. Powyższe orzeczenie wydane zostało na podstawie art. 386 § 4 kpc .