Sad powszechny, III AUa 506/12

Sygn. akt III AUa 506/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 października 2012 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie III Wydział Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Krystian Serzysko Sędziowie: SSA Feliksa Wilk SSA Ewa Drzymała (spr.) Protokolant: sekr. sądowy Barbara Dudzik po rozpoznaniu w dniu 2 października 2012 r. w Krakowie sprawy z wniosku A. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w T. o emeryturę pomostową na skutek apelacji wnioskodawcy A. M. od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnowie Wydziału IV Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 16 lutego 2012 r. sygn. akt IV U 40/12 o d d a l a apelację. Sygn. akt III AUa 506/12 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 16 lutego 2012 r. Sąd Okręgowy w Tarnowie Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie A. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 25 listopada 2011 r. odmawiającej mu prawa do emerytury pomostowej. Jako bezsporne Sąd Okręgowy przyjął, że wnioskodawca A. M. , ur. (...) , od dnia 17 listopada 2009 r. pobiera świadczenie przedemerytalne. W dniu 30 sierpnia 2011 r. wystąpił on o ustalenie prawa do emerytury w obniżonym wieku, ale decyzją z dnia 20 października 2011 r. organ rentowy odmówił mu prawa do tego świadczenia, uznając, że na dzień 1 stycznia 1999 r. nie udowodnił co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Decyzji tej wnioskodawca nie zaskarżył. Zaś na dzień 1 stycznia 1999 r. wykazał 31 lat i 6 dni okresów składkowych oraz 18 dni okresów nieskładkowych. Nadto ustalił Sąd Okręgowy, że w dniu 10 listopada 2011 r. wnioskodawca wystąpił o przyznanie emerytury pomostowej przedkładając świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 3 listopada 2011 r., potwierdzające, że w okresie od dnia 1 listopada 1992 r. do 15 kwietnia 1993 r. był zatrudniony w Zespole Szkół (...) w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku palacza c.o. wymienionym w wykazie A dział XIV pkt 1 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43). Zaś zgodnie ze świadectwem wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 17 października 2011 r. w okresie od dnia 15 lipca 1994 r. do 30 kwietnia 2009 r. wnioskodawca był zatrudniony w Spółdzielni (...) w W. Mazowieckiem (...) , gdzie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony, wymienioną w wykazie A dział VIII pkt 2 stanowiącym załącznik do powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. W ramach tego zatrudnienia praca wnioskodawcy polegała na zbieraniu mleka ze zlewni i ze schładzalników od rolników indywidualnych – na swojej trasie miał 45-60 punktów odbioru mleka. U każdego rolnika musiał się zatrzymać, wyjść z kabiny, rozłożyć wąż do mleka, pobrać próbę ze zbiornika, zapisać ilość litrów, uruchomić pompę znajdującą się na samochodzie (ale poza kabiną kierowcy) i przepompować mleko ze zbiornika do cysterny samochodu, następnie zwijał wąż i przemieszczał się do następnego punktu odbioru mleka, gdzie powtarzał te same czynności. Po zakończeniu zwózki mleka codziennie mył cysternę środkami myjąco-dezynfekującymi. Praca ta była odpowiedzialna i uciążliwa, w okresie zimowym wykonywana w warunkach wręcz ekstremalnych. Powyższe ustalenia Sąd Okręgowy poczynił na podstawie dokumentacji zalegającej w aktach rentowych oraz dokumentów pracowniczych wnioskodawcy, a w szczególności zaświadczenia SM (...) z dnia 10 lutego 2012 r., które ocenił jako w pełni wiarygodne, podkreślając, że nie było ono kwestionowane w toku postępowania. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy uznał, że wnioskodawca nie spełnił wszystkich warunków wymaganych do przyznania emerytury pomostowej określonych w art. 3 i 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. Nr 237, poz. 1656 ze zm.). Ustawa ta za pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze uznaje jedynie prace wymienione wykazach prac stanowiących załączniki Nr 1 i Nr 2 do ustawy. Tymczasem zatrudnienie wnioskodawcy w Spółdzielni (...) w W. Mazowieckiem (...) w okresie od dnia 15 lipca 1994 r. do 30 kwietnia 2009 r. nie mieści się w tych wykazach. Zatem organ rentowy zasadnie odmówił mu prawa do emerytury pomostowej, albowiem wnioskodawca nie wykazał co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. W konsekwencji Sąd Okręgowy odwołanie oddalił. Apelację od wyroku Sądu pierwszej instancji wywiódł wnioskodawca A. M. . Zaskarżając go w całości wniósł w istocie o jego zmianę i przyznanie mu prawa do emerytury pomostowej. Nie precyzując zarzutów apelujący podniósł jedynie, że udokumentował, iż przepracował w warunkach szkodliwych oraz o szczególnym charakterze 15 lat i 3 miesiące. W szczególności w okresie od dnia 15 lipca 1994 r. do 30 kwietnia 2009 r. wykonywał pracę w SM (...) jako kierowca samochodu – cysterny ze specjalistycznym urządzeniem do pobierania mleka. Dodatkowo do jego obowiązków należała cała obsługa związana z pobieraniem mleka i jego pompowaniem oraz późniejsze mycie samochodu i jego dezynfekcja. Pracę tą wykonywał w bardzo ciężkich warunkach, szczególnie w zimie. W jego ocenie spełnił przesłanki do nabycia prawa do emerytury pomostowej. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Apelacyjny w całości podziela ustalenia oraz rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji podjęte w oparciu o przepisy ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. Nr 237, poz. 1656 ze zm.), które w całości przytoczył i nie widzi potrzeb ich powtarzania. Należy jedynie podkreślić, że art. 4 tej ustawy dla nabycia prawa do emerytury pomostowej wymaga m.in. wykazania pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat, oraz aby prace te wykonywane przed dniem 1 stycznia 1999r. były pracami o których mowa w art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych lub w art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, zaś prace wykonywane po dniu 31 grudnia 2008r. były wymienione w art.3ust.1i 3 ustawy o emeryturach pomostowych , czyli objęte załącznikiem nr 1 lub 2 do tej ustawy. Wnioskodawca, poza okresem zatrudnienia jako palacz c.o. (od dnia 1 listopada 1992 r. do 15 kwietnia 1993 r.) legitymuje się okresem zatrudnienia od dnia 15 lipca 1994 r. do 30 kwietnia 2009 r. w Spółdzielni (...) w W. Mazowieckiem (...) na stanowisku kierowcy samochodowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym 3,5 tony wykonującym również czynności związane z pompowaniem mleka w punktach jego odbioru oraz obsługą samochodu-cysterny. Stanowisko takie nie zostało jednak wymienione ani w załączniku Nr 1 ani Nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych . Fakt, że przed dniem 1 stycznia 1999 r. wnioskodawca wykonywał pracę w szczególnych warunkach opisaną w wykazie A dział VIII pkt 2 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. Nr 8, poz. 43, ze zm.), nie przesadza o tym, że pracę w szczególnych warunkach w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych świadczył również po dniu 31 grudnia 2008r. Celem ustawy o emeryturach pomostowych była bowiem właśnie likwidacja możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę przez niektóre grupy zawodowe. Ustawodawca uznał, że wprowadzone w 1983 r. przepisy regulujące te kwestie (w szczególności rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. ) przewidują zbyt szeroką grupę uprawnionych do wcześniejszych świadczeń emerytalnych i niezbędna jest konsekwentna realizacja założeń reformy systemu ubezpieczeń społecznych, co do stopniowej likwidacji możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę. W wyniku reformy systemu ubezpieczeń społecznych, zgodnie z regulacjami zawartymi w ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 153 poz. 1227) ulegała stopniowej likwidacji możliwość wcześniejszego przejścia na emeryturę. W powszechnym systemie emerytalnym przyjęto założenie, że uprawnienia emerytalne wszystkich ubezpieczonych, którzy płacili taką samą składkę, będą takie same. Wszelkie dodatkowe uprawnienia będą finansowane z innych niż powszechna składka na ubezpieczenie emerytalne źródeł, a także będą regulowane w trybie odrębnym (zob. uzasadnienie projektu ustawy o emeryturach pomostowych nr druku 1070). Zatem nie wszystkie osoby korzystające w starym systemie emerytalnym z obniżonego wieku emerytalnego będą mogły skorzystać z emerytur pomostowych. Skoro zaś stanowisko, na jakim był zatrudniony wnioskodawca nie zostało obecnie wymienione ani w załączniku Nr 1 ani Nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych , to nie przysługuje mu prawo do tego świadczenia. Zasadne było więc stwierdzenie, że nie spełnił on przesłanki wymaganej dla nabycia prawa do emerytury pomostowej z art. 4 ustawy o emeryturach pomostowych . W świetle powyższego Sąd Apelacyjny na podstawie art. 385 k.p.c. orzekł jak w sentencji.