Sygn. akt I C 232/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 września 2016 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : SSO Mariusz Bartnik Protokolant : st. sekr. sad. Aneta Graban po rozpoznaniu w dniu 16 września 2016 roku w Gdańsku na rozprawie sprawy z powództwa M. W. i Z. A. przeciwko J. L. i Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w G. o ustalenie, I.oddala powództwo w całości; II.zasądza od powodów M. W. i Z. A. solidarnie na rzecz pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w G. kwotę 1.000 zł ( jeden tysiąc złotych ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; III.odstępuje od obciążenia powodów kosztami procesu w pozostałym zakresie; IV.zasądza od Skarbu Państwa - Sąd Okręgowy w Gdańsku na rzecz Kancelarii radcy prawnego T. U. kwotę 7200 zł (siedem tysięcy dwieście złotych), powiększoną o 23 % podatku VAT, tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej powodom z urzędu, które nie zostały opłacone. UZASADNIENIE Powodowie M. W. oraz Z. A. w pozwie skierowanym przeciwko J. L. wnosili o ustalenie nieważności aktu notarialnego - umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego położonego w G. ul. (...) oraz przeniesienia własności zawartej pomiędzy Spółdzielnią Mieszkaniową (...) a J. L. w dniu 14.03.2013 r. w kancelarii notarialnej notariusza T. B. w G. , ewentualnie o stwierdzenie nieważności powyższego aktu notarialnego. Wnosili również o zasądzenie na ich rzecz od pozwanego kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazywano okoliczności związane z zawarciem między powodami a S. L. umowy zamiany mieszkania komunalnego położonego w G. przy ul. (...) , wynajmowanego przez powodów z mieszkaniem znajdującym się w G. przy ul. (...) , co do którego S. L. przysługiwało spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu oraz dokonanym przydziałem mieszkania przy ul. (...) na rzecz powodów. Wywodzono, że w zaistniałej sytuacji brak podstaw prawnych do przyjęcia spadkobiercy S. L. - J. L. w poczet członków Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w G. i przyznaniu mu spółdzielczego lokatorskiego prawa do tego lokalu, a w konsekwencji także zawarcia umowy o ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego oraz przeniesienia jego własności na rzecz pozwanego. Wskazywano na sprzeczność powyższego z przepisami statutu pozwanej Spółdzielni, w szczególności § (...) pkt (...) oraz § (...) pkt (...) . Podniesiono też zarzut nadużycia prawa przez pozwanych, zarzucając, że Spółdzielni było wiadomym, że pozwany J. L. posiada mieszkanie przy ul. (...) , a mimo to przyjęto go w poczet członków Spółdzielni, przyznano mu lokatorskie prawo do mieszkania powodów, a następnie przeniesiono jego własność. Podkreślono, że wskutek tego powodowie zostali pozbawieni jedynego mieszkania, podczas gdy J. L. posiada uprawnienia do dwóch mieszkań. Pozwany J. L. wniósł o oddalenie powództwa w całości, twierdząc, że wszystko było robione zgodnie z prawem - k.
- Postanowieniem z dnia 11.05.2016 r. Sąd na wniosek powodów wezwał w trybie art. 194 § 3 k.p.c. do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Spółdzielnię Mieszkaniową (...) w G. . Pozwana Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w G. wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na swoją rzecz kosztów sądowych wg norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w minimalnej kwocie 5.400 zł. Pozwana wskazywała na brak interesu prawnego powodów w ustaleniu nieważności umowy notarialnej ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ul. (...) , ewentualnie unieważnieniu tej umowy, a także brak wskazania przez nich przyczyn, w jakich upatrują oni wadliwości umowy. Podkreślono, że prawomocnie przesądzono, iż uchwały pozwanej Spółdzielni w przedmiocie przyjęcia w poczet członków J. L. oraz przydziału na jego rzecz lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego są ważne. Wskazano także, że powodowie żądanie opierają na umowach zamiany z dnia 25.07.1994 r. oraz 1.08.1994 r., co do których prawomocnie rozstrzygnięto o ich nieważności. Spółdzielnia odwołując się do szeregu orzeczeń zapadłych w sprawach toczących się między stronami umowy oraz stronami niniejszego postępowania wywodziła, że S. L. nigdy nie utracił członkostwa w pozwanej Spółdzielni, zaś po jego śmierci, zgodnie z ówczesnym brzmieniem ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych , jego spadkobiercy byli uprawnieni do ubiegania się o członkostwo w pozwanej Spółdzielni i zawarcie umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu. Ostatecznie przyjęto do grona członków jednego ze spadkobierców - pozwanego J. L. , który po uzyskaniu przydziału spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu uzyskał uprawnienie do wystąpienia o ustanowienie prawa odrębnej własności lokalu i przeniesienia tego prawa na niego, co też uczynił. Wobec zaś tego, że spełnił on wszystkie wymogi, w tym spłacił nominalną kwotę umorzenia kredytu, zadłużenie z tytułu opłat eksploatacyjnych i zadłużenie z tytułu kosztów sądowych w sprawach poprzednio rozpoznawanych, umowa została zawarta, a prawo odrębnej własności powstało z uwagi na odpowiedni wpis do księgi wieczystej. W tych okolicznościach podkreślano, że pozwany J. L. został przyjęty w poczet członków Spółdzielni przez jej Zarząd, zgodnie z jej kompetencjami wg zasad określonych w statucie . Również umowa ustanowienia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu zawarta została przez Zarząd Spółdzielni jako organ kompetentny, natomiast kwestionowaną umowę o ustanowienie odrębnej własności zawarto w przewidzianej prawem formie aktu notarialnego. W tej sytuacji brak jest w ocenie pozwanej podstaw do ustalenia, że umowa o ustanowienie prawa odrębnej własności jest nieważna lub że istnieją podstawy do jej unieważnienia. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 8.03.1991 r. S. L. uzyskał członkostwo w pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w G. . Wówczas też otrzymał przydział lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ul. (...) na zasadach spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu. W dniu 4.07.1994 r. S. L. zwrócił się do pozwanej o wyrażenie zgody na zamianę zajmowanego lokalu mieszkalnego przy ul. (...) na mieszkanie przy ul. (...) z powodami - K. A. (obecnie M. W. ) oraz Z. A. . Natomiast w dniu 14.07.1994 r. zgłosił wniosek o skreślenie go z rejestru członków w związku z umową zamiany mieszkania z małżonkami A. , co też uczyniono uchwałą z dnia 22.07.1994 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) anulowała jednocześnie przydział lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) wydany S. L. . W tym samym dniu przydział tego lokalu otrzymali powodowie. Natomiast w dniu 26.07.1994 r. Urząd Miejski w G. wydał decyzję o zezwoleniu na dokonanie zamiany i przydziale lokalu mieszkalnego położonego przy ul. (...) na rzecz pozwanego J. L. - syna S. L. . Umowę zamiany obu lokali powodowie zawarli ze S. L. oraz jego synem J. L. w dniu 25.04.1994 r. oraz 1.08.1994 r. Strony uzgodniły również, że zgromadzony wkład mieszkaniowy S. L. sceduje na ówczesnych małżonków A. . Ostatecznie na skutek powyższego powodowie zostali przyjęci w poczet członków pozwanej Spółdzielni i uzyskali spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego przy ul. (...) . Natomiast J. L. uzyskał przydział lokalu mieszkalnego przy ul. (...) , który z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 2.07.1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 105 poz. 509), przekształcił się z mocy prawa w umowę najmu lokalu zawartą na czas nieoznaczony. [dowód: decyzja z 26.07.1994 r. k. 34-34v, umowa z 1.08.1994 r. k. 35, umowa z 25.07.1994 r. k. 35v, przydział z 22.07.1994 r. k. 36-36v, decyzja z 2.06.2009 r. o zmianie imienia i nazwiska k. 37, pismo Prezydenta Miasta G. z dnia 24.06.2014 r. k. 228, ] Uchwałą Rady Nadzorczej pozwanej Spółdzielni Nr (...) z dnia 4.06.1998 r. powodowie zostali wykluczeni z grona członków Spółdzielni z powodu zaległości z tytułu eksploatacji mieszkania. [okoliczność bezsporna] Wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 10.02.1998 r. sygn. akt I C 1384/96 ustalono, że umowa zamiany z 25.07.1994 r. i 1.08.1994 r. jest nieważna. [dowód: wyrok Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 10.02.1998 r. sygn. akt I C 1384/96 wraz z uzasadnieniem k. 384-391] S. L. wystąpił z pozwem przeciwko małżonkom A. o ich eksmisję z mieszkania przy ul. (...) w G. . Wyrokiem z dnia 20.03.2000 r. sygn. akt I C 3593/99 Sąd Rejonowy w Gdańsku oddalił powództwo, stojąc na stanowisku, że powód, mimo korzystnego dla siebie orzeczenia Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku o nieważności umowy zamiany, nie ma żadnego prawa do przedmiotowego lokalu. Pogląd ten podzielił również Sąd Okręgowy w Gdańsku, oddalając wyrokiem z dnia 27.06.2000 r. apelację powoda. [ dowód: wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z 27.06.2000 r. sygn.. akt III Ca 533/2000 k. wraz z uzasadnieniem 10- 17, wyrok Sądu Rejonowego w Gdańsku z dnia 20.03.2000 r. sygn. akt I C 3593/99 wraz z uzasadnieniem k. 19- 20v, 303-304v,] S. L. składał do pozwanej Spółdzielni wnioski o przyjęcie go w poczet członków spółdzielni i przydzielenie lokalu, który wcześniej zajmował, jednakże pozwana odmawiała mu z uwagi na brak oświadczenia małżonków A. w przedmiocie wkładu i udziału członkowskiego. Wobec powyższego powód wystąpił w pozwem przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w G. o nakazanie, zaś Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 5.10.2001 r. sygn. akt I C 1303/00 nakazał pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w G. przyjęcie S. L. w poczet członków pozwanej Spółdzielni. Apelację od powyższego wyroku Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił wyrokiem z dnia 19.06.2002 r. sygn. akt I ACa 122/02, zaś Sąd Najwyższy oddalił kasację małżonków A. , występujących w tamtym procesie jako interwenienci uboczni, wyrokiem z dnia 9.07.2003 r. sygn. akt IV CK 379/
- [dowód: wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 5.10.2001 r. sygn. akt I C 1303/00 wraz z uzasadnieniem k. 392-394, wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 19.06.2002 r. sygn. akt I ACa 122/02 k. 395 wraz z uzasadnieniem k. 396-400, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9.07.2003 r. sygn. akt IV CK 379/02 k. 401-404v] Wyrokiem z dnia 22 listopada 2007 r. sygn. akt I C 71/05 w sprawie z powództwa S. L. przeciwko K. A. , Z. A. , M. A. , K. W. , Ł. W. i małoletniej N. W. o eksmisję Sąd Rejonowy Gdańsk - Południe w Gdańsku nakazał pozwanym K. A. , Z. A. , K. W. , Ł. W. i małoletniej N. W. opróżnienie i opuszczenie lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w G. , orzekając jednocześnie o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego i nakazując wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu do czasu złożenia pozwanym przez Gminę G. oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Jednocześnie oddalono powództwo w stosunku do M. A. . Na skutek apelacji pozwanych Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 19.06.2009 r. sygn. akt III Ca 43/09 uchylił zaskarżony wyrok, zniósł postępowanie w zakresie czynności podjętych na rozprawach w dniu 10.07.2007 r., 4.09.2007 r., 23.10.2007 r., 22.11.2007 r. i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu Gdańsk - Południe w Gdańsku, pozostawiając temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania za instancję odwoławczą. Postanowieniem z dnia 20.12.2011 r. sygn. akt I C 1065/11 Sąd Rejonowy Gdańsk - Południe w Gdańsku na podstawie art. 359 § 1 k.p.c. uchylił postanowienie z dnia 2.11.2011 r. o podjęciu postępowania w sprawie z udziałem spadkobierców zmarłego powoda S. L. i umorzył postępowanie w sprawie. [dowód: wyrok Sądu Rejonowego Gdańsk - Południe w Gdańsku z dnia 22.11.2007 r. sygn. akt I C 71/05 k. 287, 351 wraz z uzasadnieniem k. 288-296, postanowienie z dnia 20.12.2011 r. sygn. akt I C 1065/11 Sądu Rejonowego Gdańsk - Południe w Gdańsku k. 308-309, wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 19.06.2009 r. sygn. akt III Ca 43/09 k. 310 wraz z uzasadnieniem k. 311-318] W dniu 9.04.2010 r. zmarł S. L. . [okoliczność bezsporna] Ostatecznie po zakończeniu postępowania o dział spadku po zmarłym do grona członków Spółdzielni przyjęto jednego ze spadkobierców S. L. - syna J. L. , z którym w dniu 8.03.2013 r. zawarto umowę o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przy ul. (...) w G. . J. L. złożył wniosek o przekształcenie lokatorskiego prawa do mieszkania przy ul. (...) w G. w prawo odrębnej własności. W związku ze spełnieniem warunków, umową z dnia 14.03.2013 r., zawartą przed notariuszem T. B. , notariuszem w G. , pozwana Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) z siedzibą w G. oraz pozwany J. L. ustanowili odrębną własność powyższego lokalu, ustalając, że związany z jego własnością udział w nieruchomości wspólnej wynosi 9454/1000000 części, a następnie Spółdzielnia przeniosła własność przedmiotowego lokalu wraz z przynależnym udziałem w nieruchomości wspólnej na rzecz J. L. . W tym samym dniu pozwany J. L. zawarł umowę sprzedaży, którą zbył własność powyższego lokalu na rzecz P. N. , zaś w dniu 12.04.2013 r. własność lokalu została przeniesiona umową zamiany na rzecz O. S. . [dowód: wydruk księgi wieczystej (...) k. 3-6, 32-33, umowa ustanowienia odrębnej własności lokalu oraz przeniesienia własności z dnia 14.03.2013 r. k. 51-53v, 282-284v, umowa zamiany z dnia 12.04.2013 r. k. 285-286v,odpis księgi wieczystej (...) k. 162-163 ] Wyrokiem z dnia 3.11.2015 r. sygn. akt I C 432/14 Sąd Okręgowy w Gdańsku oddalił powództwo powodów o ustalenie nieważności uchwał Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w G. o przyjęciu w poczet członków J. L. oraz o przydziale na jego rzecz lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ul. (...) , z uwagi na brak interesu prawnego po stronie powodów w wytoczenia powództwa. Wyrokiem z dnia 24 maja 2016 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił apelację powodów M. W. oraz Z. A. od powyższego wyroku. Roszczenie to było objęte tym samym pismem M. W. i Z. A. co sprawa niniejsza, jednakże oba roszczenia rozdzielono do rozpoznania w osobnych sprawach. [dowód: wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 3.11.2015 r. sygn. akt I C 432/14 wraz z uzasadnieniem k. 319-322, wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 24.05.2016 r. sygn. akt I ACa 1163/15 k. 453-459v] Sąd zważył, co następuje: Podstawą ustaleń faktycznych w sprawie Sąd uczynił materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy w postaci złożonych przez obie strony postępowania dokumentów, mając na względzie, że ich autentyczność nie była w żaden sposób kwestionowana i nie wzbudziła też wątpliwości Sądu. Sąd dokumenty urzędowe uznał za dowód tego, co w nich urzędowo zaświadczono, natomiast dokumenty prywatne - za dowód tego, że osoba, która się pod nimi podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w tym dokumencie. Sąd miał zresztą na względzie, że w zakresie, w jakim okoliczności faktyczne były niezbędne dla orzekania w sprawie, były one między powodami a pozwaną Spółdzielnią bezsporne. Strony jedynie różniły się co do oceny skutków prawnych z nich wynikających. Natomiast pozwany J. L. wziął faktyczny udział w sprawie w końcowym jej etapie, nie odnosząc się szczegółowo do całości zgromadzonej dokumentacji, przy czym stwierdził jedynie, że wszelkie działania jego i jego ojca były zgodne z prawem. Sąd ocenił powyższe, jako brak zaprzeczenia z jego strony podnoszonym okolicznościom. W ocenie Sądu powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Powództwo w sprawie niniejszej zostało przez powodów sprecyzowane jako powództwo o ustalenie nieważności aktu notarialnego - ewentualnie o stwierdzenie jego nieważności, Sąd uznał jednak, że argumentacja podnoszona przez stronę wskazuje, iż w istocie kwestionują oni nie tyle prawidłowość sporządzenia aktu notarialnego, lecz dokonanej tym aktem czynności prawnej w postaci umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego położonego w G. ul. (...) oraz przeniesienia prawa własności tegoż lokalu, zawartej pomiędzy Spółdzielnią Mieszkaniową (...) a J. L. w dniu 14.03.2013 r. Powodowie, uzasadniając swoje żądania, podważali prawidłowość zawarcia takiej umowy z pozwanym, kwestionując możliwość przyjęcia go w ogóle w poczet członków Spółdzielni i ustanowienia na jego rzecz spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu umową z dnia 8.03.2013 r., czego konsekwencją było zawarcie spornej umowy z dnia 14.03.2013 r. Odwoływali się również do argumentów merytorycznych, mających w ich ocenie przesądzać, że mimo ustalenia nieważności umów zamiany z 1994 r. i nakazaniu przyjęcia spadkodawcy S. L. , w poczet członków pozwanej Spółdzielni, prawomocnymi wyrokami sądowymi, to oni winni być uprawnieni do władania lokalem w G. przy ul. (...) . Sąd przyjął, że wobec takiego uzasadnienia, podstawą powództwa o ustalenie nieważności umowy jest w takim wypadku art. 58 kc , wskazujący podstawy nieważności czynności prawnych z powodu ich niedopuszczalnej treści, w zw. z art. 189 kpc . Stosownie do treści art. 189 kpc , strona może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Interes ten musi być interesem "prawnym", czyli powinien dotyczyć szeroko rozumianych praw i obowiązków jednostki, poza tym musi być zgodny z prawem, zasadami współżycia społecznego oraz celem procesu cywilnego. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 lutego 1997 r. (II CKU 7/97 Lex nr 29538) sprecyzował, iż interes prawny, w rozumieniu cytowanego przepisu, występuje wówczas, gdy istnieje niepewność stanu prawnego lub prawa. Niepewność ta powinna być jednak obiektywna, czyli zachodzić według rozumnej oceny sytuacji, a nie tylko subiektywna, tj. według odczucia powoda. Z kolei w wyroku z dnia 27.01.2011 r. (I CSK 237/10, Lex nr 784978) Sąd ten wyjaśniał, że legitymacja do poszukiwania ochrony prawnej przysługuje każdemu, kto ma interes prawny, a więc nie tylko podmiotom tych praw czy stosunków prawnych. W konsekwencji interes prawny może mieć także podmiot, którego wiąże stosunek prawny z jednym z podmiotów ustalanego prawa lub stosunku prawnego, albo podmiot na którego prawa lub obowiązki w pewnym zakresie może wpłynąć istnienie lub nieistnienie prawa przysługującego innym podmiotom. Powód musi przy tym udowodnić w procesie o ustalenie, że ma interes prawny w wytoczeniu powództwa przeciwko konkretnemu pozwanemu, który przynajmniej potencjalnie stwarza zagrożenie dla jego prawnie chronionych interesów, a sam skutek, jaki wywoła uprawomocnienie się wyroku ustalającego, zapewni powodowi ochronę jego praw przez definitywne zakończenie istniejącego między tymi stronami sporu lub prewencyjnie zapobiegnie powstaniu sporu w przyszłości (por. wyrok Sądu Najwyższego z 18 czerwca 2009 r., II CSK 33/09, OSNC- ZD 2010 , nr B, poz. 47). Biorąc pod uwagę ustalone w sprawie okoliczności Sąd uznał, że w zaistniałej sytuacji brak jest interesu prawnego po stronie powodów w żądaniu ustalenia nieważności umowy o ustanowieniu odrębnej własności lokalu mieszkalnego położonego w G. ul. (...) oraz przeniesienia własności zawartej pomiędzy Spółdzielnią Mieszkaniową (...) a J. L. w dniu 14.03.2013 r. Zapadły w sprawie niniejszej wyrok w żaden bowiem sposób, nawet pośredni, nie wpłynie na sytuację prawną M. W. i Z. A. . Ewentualne pozytywne rozstrzygnięcie i przesądzenie o nieważności umowy wywołałoby bowiem jedynie ten skutek, że należałoby przyjąć, iż J. L. nie został nigdy właścicielem wskazanego lokalu mieszkalnego. Nie przesądzałoby to jednak o tym, że jakiekolwiek prawo do lokalu uzyskaliby powodowie, gdyż to pozwanemu nadal przysługiwałoby spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu, ustanowione umową z dnia 8.03.2013 r. Ważność tej umowy została zaś już przesądzona prawomocnym wyrokiem sądowym. W tym miejscu wskazać bowiem należy, że powodowie podważali również i tę czynność prawną, podobnie jak uchwałę o przyjęciu pozwanego w poczet członków pozwanej Spółdzielni, jednakże powództwo w sprawie toczącej się przed tutejszym Sądem pod sygn. akt I C 432/14, zostało prawomocnie oddalone wyrokiem z dnia 3.11.2015 r. oraz wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 24.05.2016 r. sygn. akt I ACa 1163/15 - również z uwagi na brak interesu prawnego. Tym bardziej więc brak jest tego interesu w żądaniu ustalenia nieważności umowy z 14.03.2013 r. Sąd miał na uwadze, że powodowie M. W. i Z. A. po zawarciu ze S. L. umów zamiany w 1994 r. zostali przyjęci do grona członków pozwanej Spółdzielni i uzyskali przydział lokalu przy ul. (...) w G. . Tym niemniej, całkowicie niezależnie od kwestii związanych z podważeniem ważności umowy zamiany jak również wykreśleniem S. L. z grona członków pozwanej, na skutek powstania po stronie powodów zaległości w opłatach, uchwałą nr (...) Rady Nadzorczej z dnia 4 czerwca 1998 r. również ich wykluczono z grona członków pozwanej. W konsekwencji tego ustało ich członkostwo i wygasło przysługujące im wcześniej spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu nr (...) położonego przy ul. (...) . Wskutek tego zdarzenia wygasły więc wszelkie prawa i obowiązki powodów do zajmowanego przez nich lokalu, a ponieważ nie zawierali oni w okresie późniejszym żadnych umów cywilnoprawnych z pozwaną, nie nabyli żadnych nowych uprawnień do tegoż mieszkania. Ich sytuacja prawna została również określona treścią prawomocnego wyroku Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 10 lutego 1998 r. sygn. akt I C 1384/96, którym Sąd ustalił nieważność umów zamiany zawartych przez nich w 1994 r. ze S. L. i pozwanym J. L. , z których powodowie początkowo wywodzili swoje ewentualne prawa do tego lokalu i na podstawie których, za zgodą Spółdzielni wyrażoną na zamianę lokali ze S. L. , uzyskali przydział lokalu przy ul. (...) . W takiej bowiem sytuacji umowa ta nie wywarła żadnych skutków prawnych ex tunc tj. od samego początku. Wreszcie na sytuację powodów wpływ miał również późniejszy wyrok tutejszego Sądu sygn. akt I C 1303/00, którym nakazano przyjęcie S. L. w poczet członków pozwanej spółdzielni. W konsekwencji powyższego należy więc stwierdzić, że aktualnie powodowie nie posiadają więc żadnych uprawnień do spornego lokalu i nie mogliby ich uzyskać również w toku niniejszego postepowania, nawet w wypadku wydania wyroku ustalającego nieważność umowy z dnia 14.03.2013 r. To zaś przesądza o braku interesu prawnego po ich stronie w zaskarżeniu umowy o ustanowieniu odrębnej własności lokalu mieszkalnego położonego w G. ul. (...) oraz przeniesienia jego własności zawartej pomiędzy Spółdzielnią Mieszkaniową (...) a J. L. . Dodatkowo należy zaznaczyć, że prawo własności spornego lokalu zostało później dwukrotnie zbyte na rzecz kolejnych osób, a ustalenie nieważności umowy z 14.03.2013 r. nie spowodowałoby samo przez się skutku w postaci nieważności tychże umów, zwłaszcza że kolejnych nabywców co do zasady chroni rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych. Powyższe przesądzało o oddaleniu powództwa o ustalenie na podstawie art. 189 k.p.c. a contrario. Sąd wskazuje również, że powodowie nie wskazali żadnych podstaw, które pozwalałyby na stwierdzenie nieważności kwestionowanej umowy o ustanowieniu odrębnej własności lokalu mieszkalnego położonego w G. ul. (...) oraz przeniesienia własności, zawartej pomiędzy Spółdzielnią Mieszkaniową (...) a J. L. w dniu 14.03.2013 r. Uzasadniając swe żądanie powodowie powoływali się jedynie na opinię wyrażoną przez jeden z Sądów orzekających w sprawach między stronami, iż samo ustalenie nieważności umowy zamiany z 1994 r. wywołało jedynie skutki w sferze cywilnoprawnej, nie miało zaś wpływu na wydane decyzje o przydziale mieszkania komunalnego przy ul. (...) oraz ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przy ul. (...) na rzecz powodów i przyjęcie ich w poczet członków pozwanej Spółdzielni. Opinia ta nie jest jednak żadnym dowodem na istnienie uprawnienia powodów, a jedynie poglądem jednego z Sądów, który zresztą nie jest oczywisty i nie został podzielony przez inne składy orzekające. Nawet jednak gdyby przyjąć, że w istocie taki był skutek prawny zapadłego w 1998 r. wyroku, to oceniając obecnie sytuację prawną powodów nie można abstrahować od tego, że później zostali oni pozbawieni członkostwa i prawo ich wygasło, co strona powodowa zupełnie pomija w swoich wywodach. W tej sytuacji nie istnieje więc prawo powodów, które - jak wywodzą powodowie - stałoby na przeszkodzie zawarciu umowy z 14.03.2013 r. Strona powodowa wskazywała także na sprzeczność z postanowieniami statutu, co jednak nie może być podstawą do ustalenia nieważności umowy w świetle art. 58 k.c. Ten bowiem stanowi, że nieważna jest czynność prawna sprzeczna z ustawą lub mająca na celu obejście ustawy - chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek - oraz z zasadami współżycia społecznego. Statut zaś jest aktem wewnętrznym spółdzielni i nie ma rangi ustawowej, w konsekwencji sprzeczność z nim umowy nie może skutkować jej nieważnością. Dodatkowo Sąd wskazuje, że wobec niewykazania treści statutu pozwanej, zarzut w tym zakresie nie został udowodniony. Powodowie powoływali się wreszcie także na sprzeczność umowy z zasadami współżycia społecznego, wskazując, że zostali oni pozbawieni lokalu, w którym mieszkają od ponad 20 lat i nie mają funduszy, by nabyć nowy. Sąd wskazuje jednak, że to nie kwestionowaną umową zostali oni pozbawieni tegoż prawa, ale na skutek wykluczenia ich z grona członków Spółdzielni. Tym samym zawarcie umowy o ustanowieniu odrębnej własności lokalu mieszkalnego położonego w G. ul. (...) oraz przeniesienia własności z dnia 14.03.2013 r. nie może być uznane za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, skoro nawet bez jej zawarcia uprawnienie do lokalu, choć innego rodzaju, przysługiwało pozwanemu a nie powodom. Sąd pomija w całości zeznania złożone na rozprawie w dniu 16 września 2016 roku przez powódkę i pozwanego J. L. . Okoliczności wskazywane w tychże zeznaniach okazały się całkowicie nieprzydatne dla rozstrzygnięcia sprawy. Powódka przedstawiła własna interpretacje stanu faktycznego i wynikających z niego skutków prawnych, co nie przystaje do powyższych ustaleń. Powódka powoływała stan faktyczny, który miał obrazować doznana przez powodów krzywdę na skutek działań pozwanego, a wcześniej jego zmarłego ojca, gdy tymczasem z wyżej przywołanych orzeczeń wynikało, że dokonana zamiana mieszkań nie miała cech ekwiwalentności i była właśnie krzywdząca dla S. L. . Te jednak okoliczności i ich analiza nie mogły mieć jakiegokolwiek w sprawie znaczenia, właśnie z uwagi na brak interesu prawnego po stronie powodów - co wyżej szczegółowo wskazano. Dlatego też Sąd pominął słuchanie powoda na wskazane, nie istotne dla sprawy okoliczności. Powód był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, a jego osobisty udział i przesłuchanie w charakterze strony, nie wpłynęłyby na rozstrzygniecie sprawy. Również ze wskazanych wyżej względów zeznania pozwanego J. L. , nic do sprawy nie wniosły. Na wniosek pozwanej Spółdzielni Sąd odstąpił od słuchania osób uprawnionych do jej reprezentacji. Ostatecznie, biorąc pod uwagę powyższe rozważania, Sąd oddalił powództwo w całości, o czym orzekł w punkcie I wyroku na podstawie ar. 189 kpc a contario. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 kpc , w punkcie II i III wyroku, zasądzając od powodów jako strony przegrywającej proces w całości, na rzecz pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w G. kwotę 1.000 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika ustalono na podstawie § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t. jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 490 ze zm.) i obniżono do kwoty 1.000 zł - zgodnie z art. 102 k.p.c. biorąc pod uwagę trudna sytuację materialna i osobistą powodów, która legła u podstaw zwolnienia ich od kosztów sadowych w sprawie. Sad wyraża jednak pogląd podobny do tego, który przyjął S. A. w G. w sprawie I ACa 1163/15 ( na skutek apelacji od wyroku tut. Sądu w sprawie I C 432/14 ) - vide - k.453-459 akt sprawy niniejszej. Mianowicie, powodowie wytaczając kolejne procesy, musza liczyć się z wnioskiem pełnomocnika strony przeciwnej o przyznanie wynagrodzenia i dlatego nawet biorąc pod uwagę ich trudna sytuację materialna, wynagrodzenie to należy się stronie przeciwnej w tej wysokości jak określono to w pkt. II niniejszego orzeczenia. Natomiast w punkcie IV wyroku zasądzono od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Gdańsku na rzecz radcy prawnego T. U. kwotę 7200 zł tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej powodom z urzędu, powiększonej o należny podatek od towarów i usług. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły w tym zakresie przepisy § 15 w zw. z § 2, § 3 oraz § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu .