Sygn. akt IV C 161/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 maja 2016 roku Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział IV Cywilny w składzie: Przewodnicząca : SSO. Anna Bartoszewska Protokolant: praktykant Dorota Grobelna po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa Miasta S. W. - D. W. przeciwko (...) Spółka Akcyjna w W. o zapłatę
- powództwo oddala;
- zasądza od powoda Miasta S. W. - D. W. na rzecz pozwanego (...) Spółka Akcyjna w W. kwotę 3.600 zł ( trzy tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt IV C 161/14 UZASADNIENIE Pozwem z 13.12.2013 r. powód Miasto S. W. wniósł o zapłatę kwoty 117.179,62 zł wraz z ustawowymi odsetkami, liczonymi od dnia doręczenia pozwu do dnia zapłaty, tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez pozwanego (...) S.A. w W. z części nieruchomości o pow. 648 m kw poł. w W. przy ul. (...) , stanowiącej działkę o nr ewidencyjnym 29 z obrębu (...) , za okres od lipca 2012 r. do 13.02.2013 r. Jednocześnie powód wniósł o zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy w postępowaniu upominawczym. Sąd nie znalazł podstaw do wydania nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym i rozpoznał sprawę w postępowaniu zwykłym. W odpowiedzi na pozew pozwany (...) S.A w W. wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut nabycia przez poprzedniego właściciela gruntu ( (...) S.A. w W. ), urządzeń służących do przesyłu gazu – Stacji Redukcyjno-Pomiarowej, w drodze zasiedzenia nieodpłatnej służebności gruntowej, odpowiadającej służebności przesyłu na spornej części nieruchomości. Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Powód Miasto S. W. jest właścicielem nieruchomości położonej w W. przy ul. (...) w D. W. , stanowiącej działkę ewidencyjną nr (...) o powierzchni 3.383 m kw z obrębu (...) . Pozwany (...) S.A. w W. jest przedsiębiorcą, którego głównym przedmiotem działalności jest transport paliw gazowych siecią przesyłową. Dowód: odpis księgi wieczystej nr (...) (k.7-9) oraz KRS pozwanego (k. 17-21). Pozwany użytkował znajdującą się na części działki nr (...) o powierzchni 648 m kw Stację Redukcyjno-Pomiarową Gazu I Stopnia (...) w okresie od 04.10.2007 r. do 13.02.2013 r. Budowa ww. Stacji została zrealizowana na podstawie decyzji Nr (...) z 27.03.1979 r. o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej, wydanej z upoważnienia Prezydenta (...) . Dowód: decyzja Nr (...) (k. 76). Na wniosek Naczelnika Miasta W. z 18.01.1980 r. grunty pod budowę Stacji zostały wywłaszczone na rzecz Skarbu Państwa z przeznaczeniem dla (...) ds. Gazyfikacji Miasta W. . Dowód: wniosek z 18.01.1980 r. (k. 75)oraz akty wywłaszczeniowe (k.71-74). Po wybudowaniu (...) przekazana została do eksploatacji (...) Zakładowi (...) w W. i zgodnie z art. 49 k.c. weszła w skład przedsiębiorstwa. Na podstawie zarządzenia Ministra Górnictwa i Energetyki z 01.08.1982 r. (...) Zakład (...) w W. przekształcił się w Przedsiębiorstwo Państwowe (...) . Dowód: zarządzenie nr 56 (k. 172-181). Decyzją Nr (...) z 29.07.1996 r., wydaną z upoważnienia Wojewody (...) , (...) nabyło z dniem 05.12.1990 r. prawo użytkowania wieczystego gruntu z obrębu R. oraz nieodpłatnie prawo własności budynków i urządzeń znajdujących się na przedmiotowym gruncie. Dowód: decyzja nr (...) z załącznikiem (k.183-186). Na mocy rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 30.09.1996 r. Przedsiębiorstwo Państwowe (...) przekształciło się w (...) Spółkę Akcyjną Skarbu Państwa. Dowód: rozporządzenie (k. 182). W dniu 04.10.2007 r. (...) S.A. w W. przeniosło na pozwanego (...) S.A. w W. własność przysługujących mu praw, w tym prawo do urządzeń przesyłowych na działce nr (...) . Dowód: akt notarialny z 04.10.2007 r. (k. 77-101). Przedmiotowa nieruchomość na mocy decyzji Wojewody (...) z 20.12.2000 r. z mocy prawa stała się własnością Gminy M. W. . Dowód: decyzja z 20.12.2000 r. (k. 10). Pismem z 29.06.2011 r. powód wezwał pozwanego do okazania dokumentów świadczących o prawie do dysponowania częścią działki nr (...) . Dowód: pismo z 29.06.2011 r. (k. 11). 18.12.2012 r. pozwany zakończył rozbiórkę urządzeń przesyłowych, znajdujących się na części działki nr (...) . Dowód: zawiadomienie z 12.02.2013 r. wraz z załącznikiem (k. 22-23) Pismem z 25.01.2013 r. powód wezwał pozwanego do wydania nieruchomości. Dowód: pismo z 25.01.2013 r. (k. 24). Protokołem zdawczo-odbiorczym z 13.02.2013 r. nieruchomość została zwrócona powodowi. Dowód: protokół zdawczo-odbiorczy (k. 13). Pismami z 26.04.2013 r. oraz z 15.03.2013 r. powód wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 117.179,62 zł, tytułem bezumownego korzystania z nieruchomości. Dowód: pisma z 26.04.2013 r. oraz z 15.03.2013 r.(k. 26-27). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie przedłożonych do akt dokumentów, w tym dokumentów prywatnych. Sąd przedmiotowe dowody uznał za wiarygodne, albowiem nie budziły one zastrzeżeń Sądu i nie były kwestionowane przez strony w toku postępowania. Sąd Okręgowy zważył co następuje. Sąd podzielił stanowisko strony pozwanej, że w sprawie doszło do zasiedzenia służebności gruntowej, odpowiadającej treści służebności przesyłu. Budowa urządzeń przesyłowych na działce nr (...) została zrealizowana na podstawie decyzji administracyjnej, wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta (...) z dnia 27.03.1979 r. Z dniem 18.01.1980 r. grunty pod budowę Stacji zostały wywłaszczone na rzecz Skarbu Państwa, a urządzenia przesyłowe weszły w skład (...) w W. . Z powyższego wynika bezsprzecznie, że czas korzystania z ww. urządzeń przesyłowych przez pozwanego (...) S.A. w W. i jego poprzedników prawnych sięga końca lat 70-tych i trwał nieprzerwanie do 13.02.2013 r. Przepisy o służebności przesyłu ( art. 305 1 k.c. i nast.) zostały dodane do Kodeksu cywilnego na podstawie ustawy z 30.05.2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 116, poz. 731). Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą istnieje możliwość ustanowienia służebności przesyłu w drodze analogii do art. 145 k.c. , a także nabycia jej przez zasiedzenie nawet wówczas, gdy rozpoczęcie posiadania rozpoczęło się przed wejściem ww. przepisów. Przed nowelizacją Kodeksu cywilnego z 2008 r. zakłady przemysłowe mogły zasiadywać prawo do korzystania z działki o treści odpowiadającej służebności przesyłu, co oznacza, że okres osadowienia instalacji przed 2008 r. jest doliczany do okresu zasiedzenia (vide uchwała Sądu Najwyższego z 22.05.2013 r., sygn. akt III CZP 18/13). Pozwana spółka i jej poprzednicy prawni korzystali z nieruchomości powoda od końca lat 70-tych i było to posiadanie ciągłe. Ww. podmioty korzystały z nieruchomości w celu transportu paliwa i konserwacji sieci przesyłowej. Z uwagi na treść decyzji administracyjnych, w tym decyzji Nr (...) z 29.07.1996 r., wydanej z upoważnienia Wojewody (...) , podmioty te korzystały z nieruchomości w usprawiedliwionym przekonaniu, że do korzystania tego są prawnie umocowane. Dodatkowo w tym okresie posiadanie nie było w żaden sposób kwestionowane przez stronę powodową, która po 2008 r. nie wystąpiła o ustanowienie służebności przesyłu za odpowiednim wynagrodzeniem. Powyższe przesądza o posiadaniu przez pozwanego oraz jego poprzedników prawnych z nieruchomości powoda w dobrej wierze. Zgodnie z art. 172 k.c. okres zasiedzenia w dobrej wierze wynosi lat
- W okresie obowiązywania tzw. zasady jednolitej własności państwowej tj. do 01.02.1989 r., kiedy został zmieniony art. 128 k.c. , stwierdzający, że własność ogólnonarodowa przysługuje Skarbowi Państwa, albo innym państwowym osobom prawnym, nie było możliwości zasiadywania nieruchomości. Oznacza to, że czas biegu zasiedzenia można liczyć dopiero od 01.02.1989 r. Zatem 20-letni okres zasiedzenia w sprawie nastąpił 01.02.2009 r. Ponieważ upływ terminu zasiedzenia wyłącza możliwość dochodzenia wynagrodzenia za korzystanie z cudzej własności w okresie biegu zasiedzenia, powództwo podlegało oddaleniu. O kosztach Sad orzekł na zasadzie art. 98 k.p.c. , zasądzając od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości ustalonej w oparciu o § 6 pkt
- rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349). Z tych względów Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.