← Polska

Sad powszechny, V U 677/12

Sygn. akt VU 677/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 października 2013 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Agnieszka Leżańska Protokolant Cezary Jarocki po rozpoznaniu w dniu 30 października 2013 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie sprawy z wniosku A. L. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . o dalsze prawo do renty socjalnej na skutek odwołania A. L. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . z dnia 4 czerwca 2012 r. sygn. (...) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznaje ubezpieczonej A. L. prawo do renty socjalnej od dnia 29 maja 2012 roku do dnia 29 maja 2014 roku. Sygn. akt VU 677/12 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia 4 czerwca 2012 roku, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. odmówił A. L. prawa do renty socjalnej, wskazując w uzasadnieniu, iż nie jest ona osobą całkowicie niezdolną do pracy. A. L. złożyła w dniu 13 czerwca 2012 r. odwołanie od powyższej decyzji, domagając się jej zmiany, poprzez przyznanie jej prawa do renty socjalnej. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych ustalił następujący stan faktyczny: A. L. urodziła się (...) , 18 lat ukończyła (...) . Wnioskodawczyni w roku szkolnym 2011/2012 uczęszczała do II klasy (...) Liceum (...) w P. . Naukę w powyższym liceum ukończyła 31 sierpnia 2013 roku. (okoliczności bezsporne, zaświadczenie k. 76) Wnioskodawczyni w dniu 24 maja 2010 roku złożyła wniosek o przyznanie prawa do renty socjalnej. Organ rentowy decyzją z dnia 13 sierpnia 2010 roku odmówił A. L. prawa do renty socjalnej, podając w uzasadnieniu, że Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia 2 sierpnia 2010 roku stwierdziła, iż nie jest ona całkowicie niezdolna do pracy. (dowód: wniosek o rentę k. 1-3 akt rentowych plik I, decyzja z dnia 13.08.2010 r. k. 25 akt rentowych plik I) W dniu 14 marca 2012 roku wnioskodawczyni złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa do renty socjalnej. (dowód: wniosek o rentę k. 1-3 akt rentowych plik II) W ocenie biegłej neurolog B. M. wnioskodawczyni z powodu przyczyn neurologicznych nie jest całkowicie niezdolna do pracy. (dowód: opinia biegłej neurolog B. M. k. 22-23) W ocenie biegłego otolaryngologa M. Z.

(1)wnioskodawczyni, u której występują stan po operacji plastycznej rozszczepu podniebienia twardego z przetoką i niedorozwojem żuchwy oraz skrzywienie przegrody nosa, nie jest całkowicie niezdolna do pracy z przyczyn laryngologicznych. (dowód: opinia biegłego laryngologa M. Z. k. 29-29verte) Biegli psycholog M. P. oraz biegły psychiatra B. J. w swojej opinii łącznej głównej stwierdzili u wnioskodawczyni : - upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim (Raven — centyl 1), - upośledzenie zdolności uczenia się nowych umiejętności i przyswajania nowych informacji, - upośledzenie procesów mnestycznych, głównie dotyczące pojemności pamięci świeżej wzrokowej, - zaburzenia koordynacji wzrokowo-ruchowej, - znaczny deficyt w zakresie koncentracji uwagi, - znacznego stopnia przewaga sfery popędowej nad poznawczą, bardzo duże trudności z samokontrolą, rozhamowanie emocjonalne, - znacznego stopnia deficyt w zakresie dojrzałości społecznej i kompetencji społecznych (rozumienia i przestrzegania norm). - organiczne uszkodzenia OUN. Podczas badania rozpoznali oni u wnioskodawczyni upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim z zaburzeniami zachowania oraz organiczne zaburzenia osobowości. W uzasadnieniu swojej opinii biegli zgodnie stwierdzili, że aktualny stopień nasilenia wyżej rozpoznanych zaburzeń czyni badaną całkowicie niezdolną do pracy zarobkowej na okres 1 roku od daty badania przez biegłych. W tym czasie z powodu opisanych wyżej zaburzeń powinna ona podjąć leczenie psychiatryczne. Biegli obserwowali w trakcie badania nie opisywane i nie występujące wcześniej znaczne rozhamowanie, niedostosowanie afektu i bezkrytyczne zachowanie, co sugeruje pogorszenie stanu psychicznego, które mogło powstać w terminie późniejszym tj. po badaniu przez orzeczników ZUS (dowód: opinia psychiatryczno-psychologiczna k. 40-41) W opinii uzupełniającej, wydanej w oparciu o nowa dokumentacje medyczną, biegli podtrzymali opinię główną z rozpoznaniem: upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim F70, organiczne zaburzenia osobowości F O6, oraz dodatkowym zaburzenia obsesyjno –kompulsyjne. W uzasadnieniu opinii biegli wskazali, iż z dostarczonej dokumentacji medycznej wynikało, że A. L. pozostawała pod opieką neurologa dziecięcego dr M. W. , która w roku 2008 rozpoznawała u wnioskodawczyni encefalopatię z upośledzeniem umysłowym, wadą wymowy po rozszczepie podniebienia i zaburzeniami lękowo — hiperkinetycznymi. W zaświadczeniu o stanie zdrowia z 2011r. dokonała opisu ujawnionych następnie dodatkowo zaburzeń psychicznych obserwowanych również przez biegłych w trakcie badania sądowego 21.01.2013r. - „Przejawia objawy gelolepsji, natręctwa słowne, myślowe (ruminacje), lęki, kompulsje, hiperkinetyczne, zaburzenia adaptacyjne w grupie” - dr M. W. . Zaburzenia lękowo -kompulsyjne obok encefalopatii i upośledzenia stwierdziła w badaniu psychiatrycznym w 2011r. dr L. G. — specjalista psychiatra. Informacja dotycząca kontynuowania nauki w zaocznym liceum przez wnioskodawczynię, sporządzona przez Szkołę 2.03.2013r., jest dla biegłych niemiarodajna, ponieważ trudno wyobrazić sobie np., w jaki sposób wnioskodawczyni zdaje egzaminy na poziomie szkoły średniej, będąc po szkole specjalnej i w znikomym stopniu prawidłowo posługując się językiem pisanym. Kontynuacja nauki miała w tym przypadku, w ocenie biegłych, jedynie walor rehabilitacyjny W ocenie biegłych, A. L. wymaga leczenia psychiatrycznego. Stopień aktualnego nasilenia rozpoznanych zaburzeń psychicznych czyni wnioskodawczynię całkowicie niezdolną do pracy zarobkowej na okres 2 lat od 29.05.2012r. (dowód: opinia uzupełniającą psychiatryczno-psychologiczna k. 89-90) W drugiej swojej opinii uzupełniającej wydanej z uwagi na zarzuty organu rentowego z dnia 23 kwietnia 2013 roku (k.101) biegli podtrzymali opinie wydane w sprawie do tej pory, bowiem w ich ocenie istnieją medyczne dowody na to, że wnioskodawczyni A. L. od okresu dzieciństwa ujawnia zaburzenia psychiczne (uprzednio jedynie opóźnienie w rozwoju psychoruchowym), które narastają i pogłębiają się (obecnie: upośledzenie umysłowe lekkie — dolna granica, zaburzenia obsesyjno -kompulsyjne i zaburzenia osobowości na podłożu organicznych uszkodzeń mózgu), czyniąc ją aktualnie całkowicie niezdolną do pracy zarobkowej na okres 2 lat od 29.05.2012r. Biegli koncentrowali się wydając opinię w niniejszej sprawie w szczególności na dokumentacji od neurologa dziecięcego, pod opieką którego wnioskodawczyni pozostaje od wielu lat, odmawiając wizyt u psychiatry, a który w zaświadczeniu z 5.05.2011r. dokonał opisu stanu psychicznego następującej treści: „,Encefalopatia — upośledzenie umysłowe umiarkowane. Wada wymowy, Stan po rozszczepie podniebienia. Zaburzenia lękowe, kompulsyjne, natręctwa słowne, gelolepsja. Dziewczynka od urodzenia rozwijała się z opóźnieniem w sferze mowy, umysłowej, emocjonalno-społecznej. Przejawia objawy gelolepsji, natręctwa słowne, myślowe (ruminacje), lęki, kompulsje, hiperkinetyczne, zaburzenia adaptacyjne w grupie” -dr M. W. . Opisywane powyżej objawy zaburzeń utrzymują się do tej pory i były obserwowane przez biegłych w trakcie badania 21.01.2013r. Także specjalista psychiatra rozpoznawał je 11.07.201 r. dla potrzeb orzeczniczych zespołu orzekania o stopniu niepełnosprawności - „ Zaburzenia lękowo -kompulsyjne. Encefalopatia z upośledzeniem umiarkowanego stopnia z wadą wymowy. Stan po operacji rozszczepu podniebienia. - dr L. G. . Biegli nie oceniali faktu uzyskiwania promocji wnioskodawczyni do kolejnej klasy zaocznej, płatnej szkoły średniej, bo nie leżało to w ich kompetencjach, podkreślając ponownie, że nauka miała w tym przypadku jedynie walor rehabilitacyjny, ponieważ wnioskodawczyni z powodu głębokości deficytu intelektu i towarzyszących mu zaburzeniach kompulsyjnych i charakteropatycznych, nie jest w stanie opanować materiału szkoły średniej, chyba że poziom nauki w tej szkole odpowiada młodszym klasom szkoły podstawowej. Zdaniem biegłych brak jest dowodów w dokumentacji i wywiadzie na to, że w 2012r. wnioskodawczyni funkcjonowała lepiej niż w 2011 r. i 2013r. Niniejszym podtrzymali opinię wydaną 21.0l.2013r. z rozpoznaniem: upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim, organiczne zaburzenia osobowości oraz zaburzenia obsesyjno –kompulsyjne oraz uznali wnioskodawczynię A. L. za całkowicie niezdolną do pracy zarobkowej na okres 2 lat od 29.05.2012r. (dowód: opinia uzupełniająca k. 108-109) Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń społecznych zważył, co następuje: odwołanie jest uzasadnione. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2003 r., nr 135, poz. 1268), renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej całkowicie niezdolnej do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało: - przed ukończeniem 18 roku życia; - w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej – przed ukończeniem 25 roku życia; - w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej. Osobie, która spełnia warunki określone w art. 4 ust. 1 cytowanej ustawy, przysługuje renta socjalna stała – jeżeli całkowita niezdolność do pracy jest trwała lub renta socjalna okresowa – jeżeli całkowita niezdolność do pracy jest okresowa. Przepis art. 5 powołanej ustawy nakazuje przy tym, aby ustalenie całkowitej niezdolności do pracy następowało na zasadach i w trybie określonym w ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227). Stosownie do treści art. 12 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS za niezdolną do pracy uważa się osobę, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Przy ocenie stopnia i trwałości niezdolności do pracy oraz rokowania co do odzyskania zdolności do pracy uwzględnia się po pierwsze stopień naruszenia sprawności organizmu oraz możliwości przywrócenia niezbędnej sprawności w drodze leczenia i rehabilitacji oraz po drugie możliwości wykonywania dotychczasowej pracy lub podjęcia innej pracy oraz celowość przekwalifikowania zawodowego, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej pracy, poziom wykształcenia, wiek i predyspozycje psychofizyczne (art. 13 ust. 1). Całkowita niezdolność do pracy występuje przy tym, gdy osoba utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy (art. 12 ust. 1 i 2). W świetle wskazanych przepisów całkowicie niezdolną do pracy jest zatem osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek prac, przyczyną tej utraty jest naruszenie sprawności organizmu i nie rokuje ona, że po przekwalifikowaniu odzyska zdolność do pracy. Jak wykazało przeprowadzone w sprawie postępowania dowodowe, A. L. jest dotknięta upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, organicznymi zaburzeniami osobowości oraz zaburzeniami obsesyjno –kompulsyjnymi z natężenia których jest całkowicie niezdolna do pracy, na co wskazali biegli psycholog M. P. i psychiatra B. J. . Ustalając niezdolność wnioskodawczyni do pracy, Sąd oparł się na wnioskach opinii biegłej psycholog M. P. i psychiatry B. J. . Sąd ocenił je jako jasne, pełne, logiczne oraz należycie uzasadnione. Biegli sporządzili opinie po zapoznaniu się z dokumentacją lekarską wnioskodawczyni oraz po dokonaniu osobistego jej badania. Określili w opiniach, na jakie schorzenie cierpi obecnie wnioskodawczyni, nadto e sposób szczegółowy odnieśli się do zgromadzonej dokumentacji medycznej wnioskodawczyni, a także zarzutów organu rentowego. Sąd podzielił w pełni wnioski opinii biegłej psycholog M. P. i psychiatry B. J. , którzy zarówno w swojej opinii głównej jak i dwóch uzupełniających podkreślili, iż A. L. jest całkowicie niezdolna do pracy. Biegli wnikliwe i precyzyjnie wypowiedzieli się co do zdiagnozowanych u wnioskodawczyni schorzeń oraz objawów im towarzyszących, które powodują całkowitą niezdolność do pracy. Podkreślili, iż w ich ocenie istnieją medyczne dowody wskazujące, że A. L. od okresu dzieciństwa ujawnia zaburzenia psychiczne (uprzednio jedynie opóźnienie w rozwoju psychoruchowym), które narastają i pogłębiają się (obecnie: upośledzenie umysłowe lekkie — dolna granica, zaburzenia obsesyjno -kompulsyjne i zaburzenia osobowości na podłożu organicznych uszkodzeń mózgu), czyniąc ją aktualnie całkowicie niezdolną do pracy zarobkowej na okres 2 lat od 29.05.2012r. Zgodzić należy się ze stanowiskiem biegłych, (wbrew zarzutom organu rentowego k. 117), że sam fakt uczęszczania wnioskodawczyni do (...) Liceum (...) , nie oznacza, że nie jest ona całkowicie niezdolna do pracy. Nauka dla A. L. miała jedynie walor rehabilitacyjny, ponieważ wnioskodawczyni z powodu głębokości deficytu intelektu i towarzyszących mu zaburzeniach kompulsyjnych i charakteropatycznych, nie jest w stanie opanować materiału szkoły średniej. W świetle powyższych rozważań, za bezpodstawne uznać należy, w ocenie Sądu zastrzeżenia zgłoszone do opinii biegłych przez organ rentowy w piśmie z dania 23 kwietnia 2013 roku (k. 101-102) i w piśmie z dnia 12 czerwca 2013 roku (k. 117). Wbrew stanowisku organu w uzasadnieniu w opinii głównej jak i uzupełniających biegli w sposób dostateczny wykazali, iż wnioskodawczyni A. L. jest całkowicie niezdolna do pracy. Z tych też względów brak było podstaw do uwzględnienia wniosku organu rentowego zgłoszonego w piśmie procesowym o powołanie dowodu z opinii innego biegłego psychologa i psychiatry. Sąd bowiem nie jest obowiązany do uwzględnienia kolejnego wniosku dowodowego strony, tak by mogła udowodnić korzystną dla siebie tezę (por. wyrok SN z dnia 29.03.1997r., II UKN 45/97, OSNAPiUS z 1998r., nr 1, poz. 24). Sąd Okręgowy, jako prawidłową ocenił również opinię wydaną w sprawie przez biegłą neurolog B. M. i otolaryngologa M. Z. , w których biegli opowiedzieli się za uznaniem wnioskodawczyni za zdolną do pracy. Istotne jest jednak, iż w opiniach tych biegli dokonali oceny zdolności do pracy wnioskodawczyni przez pryzmat jedynie schorzeń należących do gałęzi medycyny z zakresu ich specjalności. Z tych wszystkich względów, Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uznał, iż wnioskodawczyni spełniła przesłanki z art. 4 ust. l powoływanej ustawy i na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał wnioskodawczyni prawo do renty socjalnej na okres od dnia 29 maja 2012 roku do dnia 29 maja 2014 roku.

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.