Sad powszechny, IV Ca 1518/15

Sygn. akt IV Ca 1518/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie IV Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Małgorzata Truskolaska-Żuczek (spr.) Sędzia SO Beata Błaszczyk Sędzia SO Paulina Wawrzynkiewicz Protokolant sekr. sądowy Katarzyna Kowal po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa Z. J. przeciwko M. J. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie z dnia 23 lutego 2015 r., sygn. akt I C 518/13 I. oddala apelację; II. zasądza od Z. J. na rzecz M. J. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej. Beata Błaszczyk Małgorzata Truskolaska-Żuczek Paulina Wawrzynkiewicz Sygn. akt IV Ca 1518/15 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy oddalił powództwo Z. J. skierowane przeciwko M. J. o zapłatę kwoty 4.147,20 zł stanowiącej równowartość kwoty 1.000 euro w przeliczeniu na walutę polską według średniego kursu euro na dzień 29 października 2012 r. z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 14 lipca 2012 r. do dnia zapłaty (pkt 1), zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 617 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt 2) oraz postanowił, że nieuiszczone koszty sądowe ponosi Skarb Państwa (pkt 3). Sąd Rejonowy ustalił, że pozwanego M. J. łączyła z jego bratem W. J. (ojcem powoda) ustna umowa, na podstawie której ojciec powoda pożyczył pozwanemu w drugiej połowie 2005 roku w U. kwotę 1.000 euro. W. J. w ciągu 10 dni od udzielenia pożyczki odwiedził pozwanego w jego domu, gdzie pozwany w obecności swojej żony E. J. zwrócił bratu pożyczkę w kwocie 4.000 zł, co stanowiło równowartość 1.000 euro. Spadek po zmarłym W. J. na podstawie ustawy nabyli żona K. R. i syn Z. J. w 1/2 części każde z nich. Sąd Rejonowy dał wiarę zeznaniom świadka E. J. , która w logiczny i spójny sposób opisała okoliczności związane ze zwrotem pożyczki przez pozwanego. Sąd nie dał zaś wiary zeznaniom G. S. w zakresie, w jakim twierdziła, że pozwany z pożyczkodawcą ustalili, iż pozwany zwróci pożyczkę do rąk powoda oraz że pożyczka nie została zwrócona. Za wiarygodne uznał jedynie twierdzenia świadka, zgodnie z którymi pozwany i pożyczkodawca przy zawarciu umowy nie ustalili terminu jej zwrotu oraz że pożyczkodawca nie zwracał się do pozwanego o zwrot pożyczki. Sąd dał wiarę zeznaniom powoda jedynie co do tego, że o umowie pożyczki dowiedział się od matki, a także, że nie wie, czy pożyczka została zwrócona. W pozostałym zakresie zeznania powoda uznał za chaotyczne i niespójne. Sąd przytoczył treść art. 720 § 1 kc. Wskazał, że w niniejszej sprawie ustna umowa pożyczki doszła do skutku. Powód nie udowodnił jednak, że pożyczka miała zostać zwrócona do jego rąk, pozwany udowodnił zaś, że zwrócił pożyczkę ojcu powoda w 2005 roku, co skutkowało oddaleniem powództwa. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 98 kpc . W złożonej apelacji powód zaskarżył wyrok w całości wnosząc o jego zmianę poprzez uwzględnienie powództwa i zasądzenie na jego rzecz kwoty 4.147,20 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 14 lipca 2012 r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, z pozostawieniem temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach za obie instancje. Skarżący zarzucił naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 233 § 1 kpc poprzez sprzeczne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego uznanie, że pożyczka została zwrócona przez pozwanego ojcu powoda w przeciągu 10 dni od jej udzielenia oraz brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i wybiórczą ocenę dowodów oraz pominięcie części zeznań świadków i powoda w zakresie, w jakim były sprzeczne z zeznaniami świadków zawnioskowanych przez pozwanego i samego pozwanego; art. 233 kpc poprzez dokonanie błędnej oceny materiału dowodowego, w szczególności zeznań świadków oraz treści ustnej umowy pożyczki z pominięciem reguł interpretacyjnych wynikających z treści art. 65 kc , skutkiem czego Sąd błędnie ustalił, że pożyczka została zwrócona, zamiast właściwego ustalenia, że pożyczka nie została zwrócona, a miała zostać zwrócona do rąk powoda; art. 231 kpc poprzez przyjęcie faktu zwrotu pożyczki przez pozwanego ojcu powoda za ustalony bez dostatecznej podstawy, tzn. gdy fakt ten nie jest potwierdzony zebranym materiałem dowodowym; art. 233 § 1 kpc przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i odmowę wiarygodności i mocy dowodowej znacznej części zeznań G. S. i wyjaśnień powoda, chociaż ich zeznania są logiczne, wzajemnie się uzupełniają i nie stoją w sprzeczności z istotną częścią materiału dowodowego zebranego w sprawie, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia, że pożyczka została zwrócona, jak również, że zwrot pożyczki miał nastąpić do rąk ojca powoda; art. 233 § 1 kpc przez dokonanie oceny materiału dowodowego z pominięciem jego istotnej części, tj. zeznań świadka K. R. , z których jednoznacznie wynika, że pozwany zobowiązał się do zwrotu pożyczki, czego jednak nie uczynił; art. 233 § 1 kpc poprzez sprzeczne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego pominięcie okoliczności, że nawet gdyby uznać, że pożyczka miała zostać zwrócona ojcu powoda, to powód i tak wykazał legitymację do występowania w procesie. Pozwany wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów postępowania apelacyjnego, wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja podlegała oddaleniu, jako pozbawiona uzasadnionych podstaw prawnych. Sąd Okręgowy podziela w całości ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Rejonowy oraz dokonaną przez ten Sąd ich prawną ocenę – i przyjmuje je za własne. We wniesionej apelacji powód nie przedstawił żadnych argumentów mogących podważyć zasadność zaskarżonego orzeczenia w zakresie naruszenia przepisów postępowania. Poczynienie skutecznego zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 233 kpc musi zmierzać do wykazania, że dokonana ocena jest sprzeczna z zasadami doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Takich zarzutów brak w apelacji powoda. Sąd Rejonowy nie wykroczył poza granice uprawnienia przyznanego mu w art. 233 § 1 kpc . Zaznaczyć należy, że nie jest wystarczające przekonanie strony o innej niż przyjął sąd wadze poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie niż ocena sądu . Apelacja zawiera w istocie jedynie polemikę z ustaleniami Sądu Rejonowego zmierzającą do wykazania, że pożyczka nie została zwrócona ojcu powoda. Sąd Rejonowy słusznie uznał, że powód nie udowodnił, by w umowie pożyczki strony ustaliły, iż jej zwrot nastąpi do jego rąk, pozwany wykazał natomiast, że zwrócił pożyczkę ojcu powoda w 2005 roku. Podkreślić należy, że z wyjaśnień powoda, złożonych podczas rozprawy w dniu 11 września 2014 r. (k. 168) wynika, iż jego wiedza o udzielonej pozwanemu pożyczce pochodzi od matki G. S. . Powód wskazał jednocześnie, że nie wie, czy pożyczka została zwrócona, czy też nie . G. S. zeznała zaś, że „nie słyszała, żeby ta kwota została zwrócona” (k. 138). W apelacji powód podnosił, że jego matka G. S. po rozwodzie utrzymywała kontakt z byłym mężem W. J. i mieszkała z nim po sąsiedzku, w związku z czym wiedziałaby o zwrocie pożyczki, gdyby do tego doszło. Nie ulega jednak wątpliwości, że w/w okoliczności nie świadczą o tym, że pożyczka nie została W. J. zwrócona. Sąd Rejonowy słusznie wskazał, że G. S. nie prowadziła z byłym mężem gospodarstwa domowego i nie musiała być poinformowana o zwrocie pożyczki. Podobnie ocenić należy podnoszone w apelacji okoliczności związane ze wsparciem finansowym, którego udzielali sobie wzajemnie bracia W. J. i M. J. . Nie jest możliwe ustalenie na tej jedynie podstawie, że nie doszło do zwrotu pożyczki będącej przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie. Zaznaczyć należy ponadto, że powód wskazał, iż dowiedział się o pożyczce, kiedy skończył 18 lat i chciał kupić samochód (k. 169). Wyjaśnienia powoda w tym zakresie są jednak sprzeczne z twierdzeniami pozwu, a także zeznaniami matki powoda G. S. , która wskazała, że pozwany obiecał oddać pożyczkę w dniu pogrzebu ojca powoda (k. 3, 138). Ponadto w pozwie wskazano, że strony zawierając umowę pożyczki ustaliły, iż jej zwrot nastąpi na rzecz powoda. Z zeznań świadka G. S. nie wynika jednak, by ustalenia takie poczyniono istotnie już w dniu udzielenia pozwanemu pożyczki. Świadek zeznała, że „[ W. J. ] nie wzywał brata [pozwanego] do zwrotu pieniędzy, nie wiem kiedy konkretnie, ale ustalili, że pieniądze zwróci też po jego śmierci, jak syn będzie potrzebować” (k. 138). Sąd Rejonowy trafnie uznał zatem, że wyjaśnienia powoda, a także znaczna część zeznań G. S. , jako niespójne i nielogiczne, nie mogły zostać uznane za wiarygodne, w związku z czym nie było możliwe przyjęcie na ich podstawie, że w istocie nie doszło do zwrotu kwoty pożyczki W. J. . Podzielić należy również dokonaną przez Sąd Rejonowy ocenę zeznań świadka K. R. . Świadek wskazała, że „mąż [ W. J. ] wspominał o pożyczce cyklicznie, było to w ciągu kilku lat” (k. 153) – należy mieć jednak na uwadze, że pożyczka będąca przedmiotem niniejszej sprawy udzielona została w drugiej połowie 2005 roku, a W. J. zmarł już w dniu 02 stycznia 2007 r. Sąd Rejonowy słusznie przyjął, że na uwzględnienie zasługują spójne i logiczne twierdzenia pozwanego, który wskazywał, że zwrócił kwotę 4.000 zł W. J. , co potwierdziła również jego żona E. J. (k. 139). Na marginesie jedynie wskazać należy, że Sąd Rejonowy nie kwestionował w niniejszej sprawie legitymacji czynnej powoda – uwzględnienie powództwa nie było możliwe z uwagi na to, że pozwany wykazał, iż zwrócił pożyczkę W. J. . Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na mocy art. 385 kpc postanowił oddalić apelację jako niezasadną [punkt I sentencji]. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zapadło na mocy art. 98 § 1 i § 3 kpc w zw. z § 6 pkt 3 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490) – [punkt II sentencji]. Beata Błaszczyk Małgorzata Truskolaska-Żuczek Paulina Wawrzynkiewicz