Sad powszechny, V U 845/13

(2)na stanowisku operatora koparki. Pozwany organ rentowy - Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. wniósł o oddalenie odwołania podnosząc, iż na podstawie przedłożonej dokumentacji ubezpieczony udowodnił zatrudnienie w wymiarze 26 lat, 9 miesięcy i 17 dni okresów składkowych i nieskładkowych. W ocenie organu rentowego nie udowodniono żadnego okresu pracy w warunkach szczególnych. Do okresu pracy w warunkach szczególnych organ rentowy nie uwzględnił okresów zatrudnienia od 17 maja 1974 roku do 3 sierpnia 1983 roku w (...) (...) , od 7 marca 1984 roku do 22 września 1984 roku w (...) , od 1 października 1984 roku do 27 lipca 1985 roku w Przedsiębiorstwie (...) , od 26 sierpnia 1985 roku do 19 sierpnia 1988 roku w Przedsiębiorstwie (...) K. Oddział S. , od 20 sierpnia 1988 do 10 lutego 1992 roku w firmie (...) (...) T. K.

(2). Z uwagi iż, ubezpieczony nie udokumentował co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych na dzień 01.01.1999 r., zaskarżoną decyzją organ rentowy odmówił mu prawa do emerytury. Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczony T. K. , lat 63, urodzony (...) , złożył w dniu 8 kwietnia 2013 roku wniosek o emeryturę. Wraz z wnioskiem przedłożył zaświadczenia i świadectwa pracy, którymi udokumentował nie kwestionowany przez pozwany organ rentowy staż ubezpieczeniowy wynoszący łącznie 26 lat, 9 miesięcy i 17 dni . Organ rentowy nie uwzględnił ubezpieczonemu żadnego okresu pracy do stażu pracy w warunkach szczególnych. Ubezpieczony nie należy do OFE. Zaskarżoną decyzją z dnia 30 kwietnia 2013 roku, znak (...) organ rentowy odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury. dowód: akta emerytalne: wniosek k. 1-3, zaskarżona decyzja k.55-55 verte W okresie od 12 grudnia 1968 roku do 12 stycznia 1974 roku T. K. był zatrudniony w (...) Zakładach (...) Zakład (...) w D. . Od 16 czerwca 1971 powierzono ubezpieczonemu obowiązki kierowcy operatora koparko -ładowarki. Ubezpieczony wykonywał stale i w pełnym wymiarze wykonywał roboty ziemne i prace ładunkowo-rozładunkowe. Ubezpieczony pracował razem z S. M. i W. W. . Dowód: akta emerytalne: świadectwo pracy z dnia 14.03.1974 k.10, akta osobowe , akta sprawy: wyjaśnienia ubezpieczonego złożone w charakterze strony k.64 vert, zeznania świadków: S. M. i W. W. k.67-67 verte W okresie od 17 maja 1974 roku do 3 sierpnia 1983 roku i od 26 sierpnia 1985 roku do 19 sierpnia 1988 roku T. K. był zatrudniony w Przedsiębiorstwie (...) K. Oddział w S. . Początkowo na stanowisku pomocnika operatora, a następnie operatora koparki W dniu 2 stycznia 1975 roku komisja kwalifikacyjna powołana przez dyrektora zakładu przeprowadziła egzamin teoretyczny i praktyczny ubezpieczonego wykonującego pracę operatora koparki KM-251,który został zaliczony na ocenę dobrą, a tym samym złożono wniosek o zaszeregowanie do wyższej stawki wynagrodzenia. W okresach od 2 stycznia 1975 roku do 3 sierpnia 1983 roku (8 lat, 3 miesiące i 16 dni) i od 26 sierpnia 1985 roku do 19 sierpnia 1988 roku (2 lata, 11 miesięcy i 23 dni) z wyłączeniem okresu od 16 czerwca 1986 roku do 16 marca 1987 roku kiedy ubezpieczony wykonywał obowiązki mechanika stale i w pełnym wymiarze czasu pracy świadczył prace na stanowisku operatora koparki. Na okres od 16.06.1986r. do 16.03.1987r. ubezpieczonemu powierzono wykonywanie pracy mechanika z uwagi na remont koparki. Ubezpieczony jako operator koparki wykonywał wykopy pod budownictwo i ciężkie prace załadunkowe i rozładunkowe. Płace w zakładzie naliczane były przez Ł. J. w kartach wynagrodzeń wskazywano stanowisko ubezpieczonego- operator. Ubezpieczony pracował razem z W. B. , który był operatorem spycharki oraz W. P. , który był mechanikiem. Świadkowie potwierdzili okoliczność wykonywania przez T. K. pracy na stanowisku koparki. Dowód: akta sprawy osobowe: protokół, podanie, angaże, świadectwo pracy, umowa o pracę k.61 , zeznania świadka: Ł. J. k.48 verte, zeznania świadka: W. B. k.48 verte, wyjaśnienia ubezpieczonego złożone w charakterze strony k.64-65, zeznania świadka W. P. k.64 verte Od 07 marca 1984 r. do 22 września 1984 r. (6 miesięcy, 15 dni) ubezpieczony pracował w (...) w S. na stanowisku operatora spychacza. Do obowiązków ubezpieczonego stale i w pełnym wymiarze należało wykonywanie prac ziemnych przy budowie domków jednorodzinnych w S. przy ulicy (...) . W okresie od 1 października 1984 roku do 27 lipca 1985 roku (9 miesięcy, 27 dni) ubezpieczony był zatrudniony w Przedsiębiorstwie (...) w K. w pełnym wymiarze czasu pracy. Wykonywał pracę operatora co wynika z umowy o pracę oraz pozostałych dokumentów zgromadzonych w aktach osobowych. Dowód: akta emerytalne: świadectwo pracy k.13, k.14, wyjaśnienia ubezpieczonego złożone w charakterze strony k.64-65 Ubezpieczony T. K. w okresie od 20 sierpnia 1988 do 10 lutego 1992 roku (3 lata, 5 miesięcy, 22 dni) był zatrudniony w firmie (...) (...) T. K.

(2)na stanowisku operatora koparki. W okresie zatrudnienia stale i w pełnym wymiarze czasu pracy świadczył prace jako operator koparki pracując w żwirowni w G. . Dowód: akta sprawy: świadectwo pracy z dnia 11.02.1992 k.47, zeznania świadka W. K. k.48 verte Do pracy w warunkach szczególnych wykonywanych w pełnym wymiarze czasu należy zaliczyć prace ubezpieczonego w okresach: 1) od 16 czerwca 1971 roku do 12 stycznia 1974 roku ( 2 lata, 6 miesięcy i 26 dni ) w (...) Zakładach (...) Zakład (...) w D. 2)- od 2.01.1975r. do 3 sierpnia 1983 roku( 8 lat, 3 miesiące, 16 dni) w Przedsiębiorstwie (...) K. Oddział w S. , oraz - od 26 sierpnia 1985 do 19 sierpnia 1988 roku z wyłączeniem okresu od 16 czerwca 1986 roku do 16 marca 1987 roku kiedy ubezpieczony wykonywał obowiązki mechanika (2 lata, 2 miesiące i 23 dni) w Przedsiębiorstwie (...) K. Oddział w S. , 3) od 07 marca 1984 r. do 22 września 1984 r. (6 miesięcy, 15 dni) w (...) w S. 4) od 1 października 1984 roku do 27 lipca 1985 roku (9 miesięcy, 27 dni) w Przedsiębiorstwie (...) w K. na stanowisku operatora sprzętu ciężkiego w pełnym wymiarze czasu pracy. 5) od 20 sierpnia 1988 do 10 lutego 1992 roku z wyłączeniem urlopu bezpłatnego od 1.06 do 30.06.1990r. (3 lata, 4 miesiące, 22 dni) w firmie (...) (...) T. K.

(2)Ubezpieczony wykonywał prace operatora koparki w pełnym wymiarze czasu pracy. Łączny okres pracy ubezpieczonego w warunkach szczególnych według stanu na dzień 1 stycznia 1999 roku wynosi 17 lat 10 miesięcy i 7 dni zatem przekracza wymagane 15 lat. Dowód: j/w Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego T. K. zasługuje na uwzględnienie. Kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie było ustalenie uprawnień ubezpieczonego do wcześniejszej emerytury z tytułu wykonywania pracy w szczególnych warunkach, na podstawie art. 184 w związku z art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst : Dz. U. z 2009 roku, Nr 153, poz. 1227) oraz przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 , poz. 43 ze zm.). Zgodnie z art.184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ubezpieczonym urodzonym po 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32,33,39 i 40, jeżeli w dniu wejścia ustawy osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat – dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 W myśl ust. 2 art. 184 emerytura przysługuje ubezpieczonym, którzy nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 , to 25 lat w przypadku mężczyzny ( art. 27 pkt 2) . Wiek emerytalny wynika z § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r., nr 8, poz. 43 ze zm.), do którego odsyła art. 32 ust. 4 powołanej ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Dla mężczyzny jest to 60 lat. Wymagany okres zatrudnienia w warunkach szczególnych przewidziany w przepisach dotychczasowych, o którym mowa w art. 184 ust. 1, to okres 15 lat, o czym stanowi § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia. Bezsporne w niniejszej sprawie było, że ubezpieczony T. K. ma ukończone 60 lat, nie jest członkiem OFE, posiada wymagany ponad 25 letni staż pracy liczony na dzień wejścia w życie ustawy, tj. na dzień 01.01.1999 roku. Oznacza to, iż jedyną przesłanką jaką musiał ubezpieczony udowodnić w przedmiotowej sprawie była praca w warunkach szczególnych w wymiarze 15 lat według stanu na dzień 01.01.1999r. Stosownie do § 2.ust 1 i 2 cyt. rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy pracy, o których mowa w ust. 1, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. Ubezpieczony nie przedłożył świadectwa pracy w warunkach szczególnych za sporne okresy. Zważyć przy tym należy, że w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych w sprawach o świadczenia emerytalno-rentowe prowadzenie dowodu z zeznań świadków lub z przesłuchania stron nie podlega żadnym ograniczeniom. Według art. 473 § 1 kpc w postępowaniu w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych nie stosuje się przed sądem przepisów ograniczających dopuszczalność dowodu z zeznań świadków i z przesłuchania stron. Ten wyjątek od ogólnych zasad, wynikających z art. 247 KPC , sprawia, że każdy istotny fakt (np. taki, którego ustalenie jest niezbędne do przyznania ubezpieczonemu prawa do wcześniejszej emerytury), może być dowodzony wszelkimi środkami dowodowymi, które sąd uzna za pożądane, a ich dopuszczenie za celowe (vide wyrok SN z 4 października 2007 r. I UK 111/07). W ocenie Sądu jest oczywiste, iż brzmienie zajmowanego stanowiska, jakie widnieje w dokumentach prowadzonych i wystawionych przez pracodawcę nie może mieć rozstrzygającego znaczenia w sprawie. Decyduje rodzaj wykonywanej pracy, co nadto wynika z powołanych wyżej przepisów prawa, w szczególności art. 32 ust. 2 który stanowi, iż dla celów ustalenia uprawnień do emerytury w obniżonym wieku za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Rodzaje prac ustala się na podstawie powołanego już wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze , który w załączniku A w Działach od I do XIV wymienia rodzaje prac, które są pracą w warunkach szczególnych. W załączniku A do powyżej określonego rozporządzenia w Dziale V w pkt. 3 wymieniono prace maszynistów ciężkich maszyn budowlanych lub drogowych. W ocenie Sądu ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że do okresu pracy w warunkach szczególnych można zaliczyć ubezpieczonemu okres zatrudnienia od 16 czerwca 1971 do 12 stycznia 1974 roku w (...) Zakładach (...) Zakład (...) w D. , bowiem od tej daty powierzono ubezpieczonemu obowiązki kierowcy operatora koparko – ładowarki, na co wskazują dokumenty znajdujące się w aktach osobowych oraz zeznania świadków, którzy pracowali z ubezpieczonym . Kolejnym okresem jest okres od 17 maja 1974 roku do 3 sierpnia 1983 roku , a także okres od 26 sierpnia 1985 roku do 19 sierpnia 1988 roku z tytułu zatrudnienia w Przedsiębiorstwie (...) K. Oddział w S. z wyłączeniem krótkiego okresu od 16 czerwca 1986 roku do 16 marca 1987 roku kiedy ubezpieczony wykonywał obowiązki mechanika. Co prawda początkowo ubezpieczony był zatrudniony w charakterze pomocnika i dopiero w dniu 2 stycznia 1975 roku zdał egzamin teoretyczny i praktyczny na operatora koparki , niemniej w przekonaniu Sądu, dla oceny czy odwołujący pracował w szczególnych warunkach istotne jest nie to, że pracował ucząc się zawodu, ale fakt, że w tym czasie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał czynności, o których mowa w wykazie A, dział XI poz. 1 cyt. wyżej Rozporządzenia Rady Ministrów. Na marginesie wskazać należy, że podobny pogląd wyraził, na tle podobnego stanu faktycznego, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12.09.2006r., w sprawie o sygn. akt. I UK 59/06, w którym stwierdził, że okres zatrudnienia w charakterze stażysty może być wliczony do okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach, gdy w tym okresie rzeczywiście stażysta wykonywał prace ujęte w wykazie stanowiącym załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z 07.02.1983r. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd Najwyższy podkreślił, że okres stażu pracy może być wliczony do okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach, wymaganego do nabycia prawa do wcześniejszej emerytury, gdy w okresie zatrudnienia wykonywał faktycznie prace objęte wykazem uprawniającym do niższego wieku emerytalnego. Ponieważ z dokumentów wynika, że uprawnienia do obsługiwanej maszyny ubezpieczony zdobył od 2.01.1975r. uwzględniono okres pracy od tej daty gdyż łącznie z pozostałymi uwzględnionym okresami był wystarczający do nabycia uprawnień do emerytury. Kolejnym okresem, który w ocenie Sadu przemawia za uznaniem go do pracy w warunkach szczególnych jest okres od 07 marca 1984 r. do 22 września 1984 roku z tytułu zatrudnienia w Zakładzie (...) w S. na stanowisku operatora spychacza, a także od 1 października 1984 roku do 27 lipca 1985 w Przedsiębiorstwie (...) kiedy T. K. świadczył pracę na stanowisku operatora koparki. Na identycznym stanowisku świadczył też pracę od 20 sierpnia 1988 do 10 lutego 1992 roku w firmie (...) (...) T. K.

(2), dlatego w ocenie Sądu należało uwzględnić ten okres. Potwierdzenie pracy w w/w okresach w charakterze maszynisty koparki i spycharki znajduje odbicie w zeznaniach słuchanych świadków: W. K.

(2), W. B. , Ł. J. , W. P. , W. W. , S. M. także wyjaśnieniach ubezpieczonego złożone w charakterze strony. Zeznaniom świadków o fakcie prowadzenia przez ubezpieczonego ciężkiego sprzętu budowlanego Sąd dał wiarę, ponieważ były rzeczowe i korelowały z pozostałą dokumentacją i wyjaśnieniami ubezpieczonego w charakterze strony. Reasumując powyższe, w przekonaniu Sądu, do okresów pracy w szczególnych warunkach należy zaliczyć ubezpieczonemu okresy nieuznane przez ZUS tj. od 20 sierpnia 1988 do 10 lutego 1992 roku (3 lata, 5 miesięcy, 22 dni) w firmie (...) (...) T. K.

(2), od 16 czerwca 1971 roku do 12 stycznia 1974 roku ( 2 lata, 6 miesięcy) w (...) Zakładach (...) Zakład (...) w D. , od 17 maja 1974 do 3 sierpnia 1983 roku( 8 lat, 3 ,miesiące, 16 dni) i od 26 sierpnia 1985 do 19 sierpnia 1988 roku z wyłączeniem okresu od 16 czerwca 1986 roku do 16 marca 1987 roku kiedy ubezpieczony wykonywał obowiązki mechanika (2 lata, 11 miesięcy i 23 dni) w Przedsiębiorstwie (...) K. Oddział w S. , od 07 marca 1984 r. do 22 września 1984 r. (6 miesięcy, 15 dni) w Zakładzie (...) w S. oraz w okresie od 1 października 1984 roku do 27 lipca 1985 roku (9 miesięcy, 27 dni) ubezpieczony był zatrudniony w Przedsiębiorstwie (...) od 20 sierpnia 1988 do 10 lutego 1992 roku (3 lata, 4 miesiące, 20 dni) Reasumując Sąd uznał, że w obu spornych okresach odwołujący zgromadził staż pracy w szczególnych warunkach przekraczający 15 lat w warunkach szczególnych. T. K. spełnił też wszystkie pozostałe przesłanki warunkujące nabycie uprawnień do wcześniejszej emerytury wynikające z art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Na dzień 01.01.1999 r. udowodniła okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat , osiągnął wiek 60 lat, nie jest członkiem OFE . W tym stanie rzeczy z przytoczonych motywów Sąd na podstawie art. 477 14 § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu T. K. prawo do emerytury na podstawie art. 184 w zw. z art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2009 roku, Nr.153,poz.1227 ze zm.) od dnia 8 kwietnia 2013 roku o czym orzekł jak w sentencji. Ustalenie, czy ubezpieczony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w spornych okresach pracy wykonywał pracę w warunkach szczególnych wymagało rozważenia, czy czynności przezeń wykonywane były pracą w warunkach szczególnych oraz wymagało przeprowadzenia postępowania dowodowego przez Sąd. Z tych przyczyn nie można przypisać organowi rentowemu odpowiedzialności za nieprzyznanie świadczenia emerytalnego. Mając na uwadze dyspozycję art. 118 ust. 1 a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych Sąd nie stwierdził odpowiedzialności organu rentowego za nieprzyznanie prawa do emerytury o czym orzekł jak w sentencji.