Sad powszechny, I C 1484/15

(1)przeciwko (...) Bank S.A. w W. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności orzeka: I. Pozbawia w całości wykonalności tytuł wykonawczy w postaci bankowego tytułu egzekucyjnego nr (...) , wystawionego w dniu 12 sierpnia 2014 r. przez (...) Bank S.A. , któremu klauzulę wykonalności nadał Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2014 r., sprostowanym postanowieniem z dnia 7 października 2014 r. (sygn. akt I Co 2010/14); II. Zasądza od (...) Bank S.A. w W. na rzecz A. K.

(1)kwotę 7267 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym 7200 złotych tytułem zastępstwa procesowego; III. Nakazuje ściągnąć od (...) Bank S.A. w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie kwotę 950 złotych tytułem nieuiszczonej części opłaty od pozwu. Sygn. akt I C 1484/15 UZASADNIENIE W dniu 15 października 2015 r. A. K.

(1)skierował przeciwko (...) Bank S.A. w W. pozew o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci bankowego tytułu egzekucyjnego nr (...) wystawionego w dniu 12 sierpnia 2014 r., zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem referendarza sądowego w Sądzie Rejonowym dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie z dnia 27 sierpnia 2014 r. (sygn. akt I Co 2010/14), sprostowanego postanowieniem z dnia 7 października 2014 r. – w części, tj. w zakresie kwoty 1000 zł. Powód uzasadnił żądanie pozwu twierdząc, że nie została mu skutecznie wypowiedziana umowa pożyczki, a zatem brak było podstaw do wydania bankowego tytułu egzekucyjnego i tym samym do nadania temu tytułowi klauzuli wykonalności. Pozew został wniesiony w Sądzie Rejonowym dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie (pozew – k. 1-5) . Pismem procesowym z dnia 10 listopada 2015 r. A. K.

(1)rozszerzył powództwo w ten sposób, że wniósł o pozbawienie wykonalności ww. tytułu wykonawczego w całości, tj. w zakresie kwoty 232 054,58 zł wraz z odsetkami i kosztami (pismo – k. 29-30) . Postanowieniem z dnia 18 listopada 2015 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie przekazał sprawę wg właściwości do tutejszego Sądu (postanowienie – k. 32) . (...) Bank S.A. w W. wniósł o oddalenie powództwa w całości. Pozwany podniósł, że ostateczne wezwanie do zapłaty z dnia 3 grudnia 2013 r., sporządzone w imieniu banku przez (...) S.A. , oraz wypowiedzenie umowy z dnia 12 grudnia 2013 r. zostały skierowana do powoda na adres wskazany w umowie pożyczki, który został potwierdzony w treści pełnomocnictwa z dnia 7 lutego 2014 r., udzielonego przez powoda E. R.

(1). Bank dodał, że dyspozycja zmiany adresu do korespondencji na ul. (...) wpłynęła do banku w dniu 25 lutego 2014 r. (odpowiedź na pozew – k. 35-36) . Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 20 maja 2010 r. A. K.

(1)zawarł z (...) umowę pożyczki hipotecznej nr (...) . W umowie jako korespondencyjny został wskazany adres: ul. (...) w W. . W § 8 ust. 1 lit. b umowy strony postanowiły, że bank ma prawo wypowiedzieć umowę pożyczki z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia w przypadku, między innymi, niewykonania lub nieterminowego regulowania przez pożyczkobiorcę zobowiązań wobec banku, w szczególności w przypadku, gdy pożyczkobiorca zalega w całości lub w części z zapłatą dwóch rat pożyczki i pomimo wezwania do zapłaty listem poleconym nie spłaci zaległości w terminie 7 dni od dnia otrzymania tego wezwania (umowa pożyczki – k. 9-13, 44-48, 50v, oświadczenie o poddaniu się egzekucji – k. 49) . Od 2004 r. A. K.

(1)mieszka na stałe w W. . Zawierając umowę pożyczkobiorca działał przez pełnomocnika – swojego brata A. K.

(2). Pełnomocnictwo udzielone w dniu 6 kwietnia 2010 r. (ponowione w dniu 4 maja 2010 r.) na formularzu (...) Banku S.A. obejmowało upoważnienie do: 1) zawarcia w imieniu mocodawcy umowy kredytu na cel dowolny z bankiem wybranym według uznania pełnomocnika oraz ustanowienia zabezpieczeń tego kredytu, w szczególności złożenia oświadczenia o poddaniu się egzekucji, wystawienia weksla własnego in blanco wraz z deklaracją wekslową, ustanowienia hipoteki bądź hipotek, cesji wierzytelności, udzielenia pełnomocnictwa dla banku do zbycia nieruchomości (jeśli ma być zabezpieczeniem – dla pełnomocnictwa wymagana forma aktu notarialnego) oraz ustanowienia innych zabezpieczeń wymaganych przez bank w związku z umową kredytową na warunkach według uznania pełnomocnika; 2) dokonywania w imieniu mocodawcy czynności przygotowawczych w stosunku do czynności, o których mowa w pkt 1, a także czynności następczych polegających na zmianie lub rozwiązaniu, a także na wykonywaniu uprawnień lub obowiązków wynikających z tych czynności, w szczególności złożenia wniosku o wypłatę środków kredytu na warunkach według uznania pełnomocnika; 3) odbioru w imieniu mocodawcy oświadczeń związanych z czynnościami, o których mowa w pkt 2; 4) dokonywania czynności faktycznych mających charakter służebny wobec czynności, o których mowa w pkt 1-3, w szczególności udostępniania dokumentów oraz udzielania informacji wymaganych przez bank; 5) zawarcia w imieniu mocodawcy umowy rachunku bankowego (konta osobistego) przeznaczonego do uruchomienia i spłaty kredytu zaciągniętego na cel dowolny w banku wybranym według uznania pełnomocnika oraz do dysponowania środkami zgromadzonymi na tym rachunku bankowym (koncie osobistym) (umowa pożyczki hipotecznej – k. 13, 48, 50v, pełnomocnictwo – k. 14, 50, 67) . A. K.

(1)od początku spłacał pożyczkę hipoteczną nieregularnie (wyciąg nr 1/2014 z 16 sierpnia 2014 r. – k. 58-66) . Pismem z dnia 3 grudnia 2013 r. (...) S.A. , działając w imieniu (...) Bank S.A. , skierował do A. K.

(1), na adres: ul. (...) , (...)-(...) W. Bar (...) , ostateczne wezwanie do zapłaty zadłużenia w kwocie 7911,10 zł, wynikającego z „umowy kredytowej” nr (...) (pismo – k. 15) . W dniu 12 grudnia 2013 r. (...) Bank S.A. sporządził oświadczenie o wypowiedzeniu A. K.

(1)umowy „kredytu hipotecznego/pożyczki hipotecznej” nr (...) . Oświadczenie o wypowiedzeniu umowy nadane listem poleconym na adres ul. (...) (...)-(...) W. , zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 27 grudnia 2013 r. i było awizowane w dniu 11 stycznia 2014 r. (wypowiedzenie umowy – k. 52, zawiadomienie o skutkach niespłacenia zadłużenia – k. 52v, potwierdzenie odbioru – k. 53) . W dniu 12 lutego 2014 r. A. K.

(1)udzielił swojej matce E. R.

(2)pełnomocnictwa do zarządu i administracji jego majątkiem, w tym do reprezentowania go przed bankiem w sprawie „kredytu” (...) . Podpis pod pełnomocnictwem został poświadczony przez notariusza w W. . W pełnomocnictwie i składając podpis A. K.

(1)podał jako adres zamieszkania ul. (...) w W. (pełnomocnictwo – k. 68, pisma (...) Banku S.A. z dnia 12 lutego i 14 kwietnia 2014 r. – k. 69, 17, zgłoszenie reklamacji – k. 70, email z dnia 26 lutego 2014 r. – k. 71) . W dniu 12 sierpnia 2014 r. (...) Bank S.A. wystawił bankowy tytuł egzekucyjny nr (...) , opiewający na kwotę 252 852,61 zł oraz dalsze odsetki za okres od 13 sierpnia 2014 r. (BTE – k. 54v-55) . Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2014 r. (sygn. akt I Co 2010/14) Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie nadał klauzulę wykonalności ww. bankowemu tytułowi egzekucyjnemu. Postanowienie z dnia 27 sierpnia 2014 r. zostało sprostowane postanowieniem z dnia 7 października 2014 r. (postanowienia – k. 55v-56, 56v-57) . Na podstawie ww. tytułu wykonawczego zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie P. A. (sygn. akt (...) ) (wezwanie do zapłaty należności – k. 19, informacja w przedmiocie opisu i oszacowania lokalu mieszkalnego – k. 20, pismo komornika sądowego z dnia 25 stycznia 2016 r. – k. 88, email z dnia 25 stycznia 2016 r. – k. 91) . Stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wskazanych wyżej dokumentów w oryginale, oraz odpisach i kserokopiach, których autentyczność nie została zakwestionowana przez strony, a i Sąd nie znalazł racji do podważenia ich z urzędu. Sąd oparł także ustalenia faktyczne na zeznaniach E. R.

(2)(k. 134-136, protokół rozprawy z 15 września 2016 r., godz. 00:06:25-00:31:04) i A. K.

(2)(k. 162-164, protokół rozprawy z 21 listopada 2016 r., godz. 00:06:03-00:27:43) , które korespondują z nieosobowymi środkami dowodowymi. Sąd pominął pisma Komornika P. A. z dnia 6 sierpnia 2015 r. ze spraw (...) (k. 16) i (...) (k. 18), bowiem nie dotyczą sporu między stronami występującymi w tej sprawie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powództwo jest zasadne. Zgodnie z art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście. W przypadku tytułów egzekucyjnych niepochodzących od sądu dłużnik w trybie powództwa przeciwegzekucyjnego może kwestionować zasadność tych tytułów, tzn. powoływać się także na zdarzenia zaszłe przed jego powstaniem, a skutkujące bezzasadnością roszczenia stwierdzonego tym tytułem (patrz: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1961 r., I CR 540/60, OSNCP 1964, nr 1, poz. 21, w uchwale z dnia 27 czerwca 1996 r., III CZP 73/96, OSNC 1996, nr 10, poz. 134) . Bankowy tytuł egzekucyjny nr (...) został wystawiony wobec uznania przez (...) Bank S.A. , iż doszło do skutecznego wypowiedzenie A. K.

(1)umowy pożyczki hipotecznej nr (...) , udzielonej w dniu 20 maja 2010 r. W ocenie Sądu brak było podstaw do uznania, że umowa pożyczki została rozwiązana i pożyczkobiorca obowiązany jest do zwrotu całości niespłaconej pożyczki. Podstawę takiemu stanowisku zapewnia § 8 ust. 1 lit. b umowy, określając procedurę rozwiązania pożyczki, w której wypowiedzenie poprzedzone jest wezwaniem pożyczkobiorcy listem poleconym do zapłaty zaległości w terminie 7 dni od dnia otrzymania tego wezwania. Pozwany nie wykazał, kiedy doręczył A. K.

(1)wezwanie do zapłaty zaległości poprzedzające wypowiedzenie; (...) Bank S.A. nie wykazał, czy, kiedy i jaką drogą zostało doręczone powodowi pismo z dnia 3 grudnia 2013 r. sporządzone przez (...) S.A. , działający w imieniu banku. Jeżeli tak, to za przedwczesne należało uznać oświadczenie banku z dnia 12 grudnia 2013 r. o wypowiedzeniu A. K.

(1)pożyczki hipotecznej. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia ma kwestia udzielenia przez A. K.

(1)pełnomocnictwa swojemu bratu A. K.

(2), co nastąpiło w kwietniu 2010 r. i zostało potwierdzone w maju 2010 r. Pełnomocnictwo to stanowi część dokumentacji kredytu złożonej przez pozwanego, z czego należy wnosić, że od momentu udzielenia kredytu znajdowało się w jego posiadaniu. Z pełnomocnictwa tego wynika upoważnienie nie tylko do zawarcia umowy pożyczki hipotecznej, lecz także do odbioru korespondencji dotyczącej czynności przygotowawczych w stosunku do czynności zawarcia umowy i ustanowienia zabezpieczeń, a także czynności następczych polegających na zmianie lub rozwiązaniu umowy. W pełnomocnictwie użyte zostało słowo „kredyt” dla określenia podstawowego przedmiotu czynności między bankiem i jego klientem, reprezentowanym przez pełnomocnika, lecz wobec faktu, że pełnomocnictwo to zostało sporządzone na formularzu banku, a więc wzorze zestandaryzowanym, oraz wobec faktu, że na podstawie tego pełnomocnictwa powód i pozwany zawarli umowę pożyczki, przyjąć trzeba, że między stronami zgodna była wykładnia pełnomocnictwa taka, iż obejmuje także upoważnienie do zawarcia umowy pożyczki bankowej. Zgodnie z art. 61 § 1 zd. 1 k.c. oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Z ustalonych faktów wynika, że powód od 2004 r. na stałe mieszka w W. , to z faktu udzielenia przez niego swojemu bratu pełnomocnictwa do zawarcia umowy pożyczki oraz dokonywania czynności przygotowawczych i następczych, oraz z faktu sporządzenia pełnomocnictwa na formularzu pozwanego banku, oraz z faktu, że pełnomocnictwo to stanowi część dokumentacji umowy pożyczki, w której posiadaniu jest bank, wywieść trzeba, że wolą obu stron umowy pożyczki było, że korespondencja, a tym obejmująca czynności następcze, kierowana będzie przez bank nie bezpośrednio do pożyczkobiorcy, lecz do jego pełnomocnika – A. K.

(2). W tej sytuacji, gdy A. K.

(1)na stałe zamieszkuje w W. od 2004 r. i dla zawarcia i obsługi umowy pożyczki udzielił pełnomocnictwa swojemu bratu, nie można przyjąć, że korespondencja obejmująca wezwanie do zapłaty oraz oświadczenie o wypowiedzeniu umowy pożyczki, nie kierowana do pełnomocnika pożyczkobiorcy, została skutecznie doręczona i wywołała przewidziany w niej skutek. Oznacza to, że doszło do postawienia w stan wymagalności całości niespłaconej pożyczki i wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego. Podkreślić trzeba, że motywem wydanego przez Sąd rozstrzygnięcia nie jest uznanie, iż A. K.

(1)nie jest dłużnikiem banku z umowy pożyczki zawartej w dniu 20 maja 2010 r. (nr (...) ), lecz że w opisanych okolicznościach brak było podstaw do wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego nr (...) opiewającego na wskazaną w nim wierzytelność. Wobec powyższego, Sąd orzekł jak w punkcie I wyroku. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu Sąd oparł na art. 98 § 1 i 3 k.p.c. , obciążając pozwanego jako stronę przegrywającą spór w całości kosztami procesu poniesionymi przez powoda, które stanowią koszty zastępstwa procesowego w wysokości wynikającej z § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 490) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804) w wysokości 7200 złotych oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa. O obowiązku uiszczenia części opłaty od pozwu, której powód nie uiścił, Sąd orzekł na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 623) z uwzględnieniem opisanej wyżej zasady poniesienia kosztów procesu.