Sygn. akt: IX C 404/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 kwietnia 2015 r. Sąd Rejonowy w Opolu IX Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Piotr Sobków Protokolant: st. sekr. sądowy Agnieszka Łukomska po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2015 r. w Opolu sprawy z powództwa A. L. przeciwko (...) Sp. z o.o. w O. o zapłatę I. zasądza od pozwanej (...) Sp. z o. o. w O. na rzecz powoda A. L. kwotę 1.500,00 zł (jeden tysiąc pięćset złotych) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 20 czerwca 2014 roku do dnia zapłaty, II. w pozostałym zakresie powództwo oddala; III. zasądza od powoda A. L. na rzecz pozwanej (...) Sp. z o. o. w O. kwotę 740,00 zł (siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów części postępowania. Sygn. akt IX C 404/15 UZASADNIENIE Pozwem złożonym w dniu 20 czerwca 2014 r. powód A. L. wniósł o zasądzenie od pozwanej (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w O. 8.486 zł. Wniósł także o obciążenie pozwanej kosztami postępowania. W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż 11.06.2013 r. zawarł z pozwaną umowę o świadczeniu usług turystycznych w postaci wycieczki na wyspy kanaryjskie - F. dla pięciu osób w okresie 5.08.2013-12.08.2013 r. Podał, iż samolot z lotniska we W. miał planowo wylecieć o 5.08.2013 r. o godz. 9.20 z przylotem na lotnisko docelowe o 13.
- Jednakże jego wylot był przesunięty i w konsekwencji wyleciał o 17.00 a doleciał o 21.
- Był zatem opóźniony o 7,5 godziny. O późniejszym wylocie powód dowiedział się powiadomiony sms podczas jazdy z Z. do W. . Przez to opóźnienie doszło do skrócenia pobytu powoda o około 8 godzin a usługa turystyczna nie została wykonana zgodnie z umową. Powód wezwał pozwaną do zapłaty odszkodowania - równowartości 400 euro zgodnie z treścią art. 7 rozporządzenia WE nr 261/2004 Parlamentu i Rady Europejskiej z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów. Pozwana potwierdzając fakt opóźnienia odmówiła zapłaty, twierdząc, iż odpowiedzialność zgodnie z wskazanym rozporządzeniem ponosi przewoźnik lotniczy. Powód wskazał, iż orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości potwierdza jego roszczenia , nadto ustawa o usługach turystycznych . W uzasadnieniu wskazał, iż potwierdza fakt opóźnienia samolotu którym podróżował powód. Jednakże brak jest podstaw prawnych aby na podstawie rozporządzenia WE nr 261/2004 Parlamentu i Rady Europejskiej z dnia 11 lutego 2004 r. odszkodowania domagać się od organizatora wycieczki. Wskazał, iż rozporządzenie to dotyczy odpowiedzialności przewoźnika do którego roszczenia winne być kierowane. Pełnomocnik powoda w piśmie z dnia 17.11.2014 r. wskazał, iż zgodnie z ustawa o usługach turystycznych to powód jest odpowiedzialny za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy o usługę turystyczną, przy czym organizator odpowiada także za wszystkie podmioty przy pomocy których wykonuje swoje zobowiązanie, w tym za przewoźników turystycznych. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód w dniu 11.06.2013 r. zawarł z pozwaną umowę o świadczeniu usług turystycznych w postaci wycieczki dla pięciu osób na wyspy kanaryjskie - F. w okresie 5.08.2013 – 12.08.2013 r. Usługa obejmowała pobyt pięciu osób przelot z W. na F. i powrót na tej trasie, zakwaterowanie w Hotelu R2 R. C. kategorii 5 *. Powód wykupił opcję wyżywienia 2 posiłków dziennie. Wylot miał wystąpić 5.08.2013 r. z W. , a powrót 12.08.2013 r. Za usługę powód zapłacił 19.415 zł. Samolot z lotniska we W. miał planowo wylecieć o godz. 9.20, jednakże jego wylot był przesunięty na godzinę 17.
- Samolot wyleciał o 17.00 Był zatem opóźniony o 7 godzin i 40 minut. Na F. przyleciał o 21.00 zł. Pozwana w odpowiedzi na reklamację potwierdziła fakt opóźnienia samolotu w dacie wylotu 5.08.2013 r. wskazując, iż brak jest przesłanek do odszkodowania w oparciu o rozporządzenie WE nr 261/2004 Parlamentu i Rady Europejskiej z dnia 11 lutego 2004r., które odnosi się do przewoźników lotniczych. Podczas dalszej korespondencji strony podtrzymały swoje stanowiska. Dowód: dokument podróży k. 10 Reklamacja i odpowiedź na reklamację k.11-12 Sąd zważył, co następuje: Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest bezsporny. Powód wykupił umowę usługi turystycznej dla pięciu osób podczas której doszło do opóźnienia w wylocie samolotu z W. o blisko 8 godzin. Spór dotyczy możliwości uzyskania przez powoda odszkodowania w oparciu o art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia WE nr 261/2004 Parlamentu i Rady Europejskiej z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów. Pozwany odmawiając odszkodowania twierdzi, iż wskazane rozporządzenie odnosi się w przypadku roszczeń wobec przewoźnika. W polskim systemie prawnym ustawodawca ustawą z dnia z dnia 20 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych( Dz.U. z 2004, Nr 223, poz. 2268 z późn. zm.) w art. 1 określił warunki świadczenia przez przedsiębiorców usług turystycznych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także za granicą, jeżeli umowy z klientami o świadczenie tych usług są zawierane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy 90/314/EWG z dnia 13 czerwca 1990 r. w sprawie zorganizowanych podróży, wakacji i wycieczek (Dz. Urz. WE L 158 z 23.06.1990). Dyrektywa ta wyznaczała standardy i ogólne ramy uregulowań, mające następnie odzwierciedlenie w ustawie o usługach turystycznych . Wskazać należy, iż w rozporządzeniu nr 261/2014 Parlamentu i Rady Europejskiej z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów uregulowano zasadę odpowiedzialności oraz tryb postepowania za opóźnienie, odwołanie czy tez odmowę przyjęcia na pokład jaka ciąży na przewoźniku . Także od tegoż przewoźnika pasażerowie maja prawo domagać się w przypadku zaistnienia konkretnych przesłanek stosownego odszkodowania ( tak np. w art. 4, 5, 6). Artykuł 3 ust. 6 cytowanego rozporządzenia WE nr 261/2004 wskazuje przy tym, iż rozporządzenie to nie narusza praw pasażerów wynikających z dyrektywy 90/314/EWG z dnia 13 czerwca 1990 ( w tym wypadku można to wprost odnieść do ustawy o usługach turystycznych ). Innymi słowy pasażerowie mogą występować z roszczeniami na podstawie wskazanej dyrektywy bezpośrednio do przewoźnika, a pasażerowie będący nadto stroną umowy o usługach turystycznych (usługa ma w zakresie także przelot samolotem) mają także roszczenia do organizatora usługi - w tym wypadku wobec pozwanego. Sąd podziela zatem argumentację wskazaną przez pozwanego, iż brak jest podstaw aby w oparciu o rozporządzenie WE nr 261/2004 przyznać powodowi równowartość 400 euro (jedynie już na marginesie wskazać należy, iż kwota ta przysługuje w przypadku odwołania lotu, a nie jego opóźnienia – co miało miejsce w niniejszej sprawie). Jednakże w piśmie z dnia 17.11.2014 r. pełnomocnik powoda wskazał, iż zgodnie z ustawą o usługach turystycznych to powód jest odpowiedzialny za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy o usługę turystyczną, przy czym organizator odpowiada także za wszystkie podmioty przy pomocy których wykonuje swoje zobowiązanie, w tym za przewoźników turystycznych. Wskazać należy, iż stosownie natomiast do art. 11a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych( Dz.U. z 2004, Nr 223, poz. 2268 z późn. zm.), organizator turystyki odpowiada za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy o świadczenie usług turystycznych, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest spowodowane wyłącznie działaniem lub zaniechaniem klienta, działaniem lub zaniechaniem osób trzecich, nieuczestniczących w wykonywaniu usług przewidzianych w umowie lub siłą wyższą. Powyższe jednak nie zwalnia organizatora turystyki od obowiązku udzielenia w czasie trwania imprezy turystycznej pomocy poszkodowanemu klientowi. Odpowiedzialności przewidzianej przez art. 11a ustawy, nie można wyłączyć ani ograniczyć w drodze umowy, chyba że to określa umowa międzynarodowa, albo umowa z klientami – i to wyłącznie do wysokości dwukrotności ceny imprezy turystycznej względem każdego klienta, czego jednak nie może dotyczyć szkoda na osobie. Nadto w art. 16a. ustawy o usługach turystycznych wskazano, iż organizator turystyki, który w czasie trwania danej imprezy turystycznej nie wykonuje przewidzianych w umowie usług, stanowiących istotną część programu tej imprezy, jest obowiązany, bez obciążania klienta dodatkowymi kosztami, wykonać w ramach tej imprezy odpowiednie świadczenia zastępcze. Jeżeli jakość świadczenia zastępczego jest niższa od jakości usługi określonej w programie imprezy turystycznej, klient może żądać odpowiedniego obniżenia ceny imprezy. Przepisy ujmują „usługę turystyczną" obejmującą w praktyce kilka różnych świadczeń jako jedno zobowiązanie i nadają jej charakter „pakietowy”. Konsekwencją takiej konstrukcji jest to, że za wykonanie wszystkich mieszczących się w ramach umowy świadczeń, pomimo, iż są one z reguły realizowane przez różne podmioty to odpowiedzialność wobec usługobiorcy ponosi jedynie „organizator usługi" (art. 11 a ustawy). Z powyższego wynika szeroko zakreślony zakres odpowiedzialności organizatora, albowiem odpowiada on nie tylko za działania własne ale również osób, z pomocą których zobowiązanie wykonuje, i odpowiedzialność ta oparta jest na zasadzie ryzyka ( art. 474 k.c. ). Bezspornym było w sprawie opóźnienie wylotu i związane z tym konsekwencję krótszego pobytu. Sąd uznał, iż biorąc pod uwagę powyższe niedogodności związane z kilkugodzinnym opóźnieniem przy tygodniowym pobycie zasadnym będzie przyznanie powodowi odszkodowania w kwocie 1.500 zł na podstawie art. 16a ust. 4 ustawy o usługach turystycznych . Jednoczenie Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda od zasądzonej kwoty ustawowe odsetki od dnia 20 czerwca 2014 r. do dnia zapłaty – daty złożenia pozwu, stosownie do art. 481 kc. Przy ustalaniu zakresu odszkodowania należnego powodowi Sąd posiłkował się Kartą F. i stopniem niewypełnienia umowy, przez pozwaną spółkę, ale także stopniem realizacji usługi (zakwaterowanie, transfery i przeloty, wyżywienie, obsługa), co spowodowało, iż zasadnym jest domaganie się przez powoda jedynie części zwrotu uiszczonych przez nią kosztów imprezy turystycznej. Wskazać przy tym należy, iż zgodnie z Kartą F. niewłaściwe wykonanie usługi skutkuje odszkodowaniem w zakresie od rodzaju stwierdzonej nieprawidłowości. (w przypadku spóźnienia ponad 4 godziny przyjmuje się równowartość 5%). Powód zapłacił za całą usługę 19.415 zł, przyznana kwota stanowi blisko 8% wartości całej usługi. Jednocześnie Sąd oddalił dalej idące powództwo. Orzekając o kosztach Sąd miał na uwadze treść art.100 k.p.c. stosunkowo rozdzielając koszty. Z uwagi, iż roszczenie uwzględniono w 18% Sad zasadził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 740 zł tytułem zwrotu części kosztów zastępstwa procesowego. (obie strony reprezentował profesjonalny pełnomocnik – gdzie koszty zastępstwa procesowego wynoszą po 1 200 zł zgodnie z § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.), oraz § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości dnia 28.09.2002 w sprawie opłat za czynności adwokackie prawnych oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.) Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.