Sygn. akt XI Ka 882/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 listopada 2013r. Sąd Okręgowy w Lublinie w XI Wydziale Karnym-Odwoławczym w składzie : Przewodniczący: SSO Sławomir Kaczor Sędziowie: SO Ewa Bogusz – Patyra – spr. SO Katarzyna Żmigrodzka Protokolant: apl. sędz. Kamila Sawicka przy udziale Prokuratora Urszuli Komor po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2013 r. sprawy J. R. oskarżonego z art. 157 § 1 kk i in. na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim z dnia 23 maja 2013 r. sygn. akt II K 1229/12 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę J. R. przekazuje Sądowi Rejonowemu w Radzyniu Podlaskim do ponownego rozpoznania. Sygn. akt XI Ka 882/12 UZASADNIENIE J. R. oskarżony został o to, że: I. w dniu 26 maja 2012 roku w U. , woj. (...) , przy użyciu drewnianego kołka uderzył w głowę jadącego rowerem, drogą gruntową W. K. , powodując tym samym jego upadek, a następnie kilkakrotnie uderzył nim w/w po całym ciele, wskutek czego pokrzywdzony doznał wstrząśnienia mózgu, złamania kości łokciowej prawej oraz stłuczenia łokcia lewego, które to obrażenia ciał naruszyły czynności narządu ciała na okres powyżej dni siedmiu, tj. o czyn z art. 157 § 1 k.k. , II. w okresie od 2006 roku w czasie bliżej nie ustalonym d 26 maja 2012 roku w U. woj. (...) warunkach czynu ciągłego wielokrotnie groził W. K. pozbawieniem życia, przy czym wzbudziły one w pokrzywdzonym uzasadnioną obawę ich spełnienia, tj. o czyn z art. 190 § 1 k.k w zw. z art. 12 k.k. Sąd Rejonowy w Radzyniu Podlaskim wyrokiem z dnia 23 maja 2013r. uznał J. R. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów i skazał go za czyn I wyczerpujący dyspozycję art. 157 § 1 k.k. na mocy tegoż artykułu na karę jednego roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności, natomiast za czyn II wyczerpujący dyspozycję art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. na podstawie art. 190 § 1 k.k. na karę 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawie art. 85 k.k. i 86 § 1 k.k. orzeczone w ten sposób kary jednostkowe pozbawienia wolności Sąd połączył i jako karę łączną wymierzył oskarżonemu karę jednego roku i 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 pkt. 1 k.k. wykonanie tak orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności warunkowo zawiesił oskarżonemu na okres próby wynoszący 4 lata. Na podstawie art. 71 § 1 k.k. orzekł od oskarżonego grzywnę w wymiarze 100 (stu) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 15 (piętnastu) złotych a na podstawie art. 46 § 2 k.k. orzekł od oskarżonego na rzecz W. K. nawiązkę w kwocie 5 000 (pięciu tysięcy) złotych. Sąd na podstawie art. 63 § 1 k.k. zaliczył oskarżonemu na poczet orzeczonej kary grzywny okres zatrzymania od dnia 26 do 28 maja
- r. uznając w ten sposób grzywnę za uiszczoną w wysokości 6 stawek dziennych. Ponadto Sąd zasądził za rzecz Skarbu Państwa kwotę 450 (czterystu pięćdziesięciu) złotych tytułem opłaty i 488 (czterysta osiemdziesiąt osiem) złotych tytułem wydatków postępowania. Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego . Na zasadzie art. 444 kpk zaskarżył wyrok w całości: Na zasadzie art. 438 pkt. 1 i 2 k.p.k. wyrokowi temu zarzucił:
- obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść wyroku, tj. art. 366 k.p.k. w zw. z art. 9 § 1 i 167 k.p.k. objawiające się w niezapoznaniu się przez Sąd z materiałami wcześniejszych skarg składanych przez W. K. , orzeczeniami kończącymi postępowanie i jednocześnie uznanie winy za rzekome groźby karalne w okresie od 2006 do 2012 r., przez co nie zostało ustalone czy za czyn objęty zarzutem nie toczyło się inne postępowanie (co stanowi negatywną przesłankę do skazania za czyn z pkt. II aktu oskarżenia) oraz nie została ustalona wiarygodność pokrzywdzonego i treść jego wcześniejszych zeznań opisujących zachowanie oskarżonego, które to okoliczności mają znaczenia dla oceny wiarygodności pokrzywdzonego;
- obrazę przepisów prawa materialnego tj. art. 12 k.k. poprzez uznanie, że rzekome groźby karalne złożone wg zeznań pokrzywdzonego „ 2 lata temu, 4 lata temu” stanowią czyn ciągły z rzekomymi groźbami wypowiedzianymi krytycznego dnia, podczas gdy nie sposób uznać, aby groźby wypowiadane co dwa lata były dokonywane w krótkim odstępie czasu;
- obrazę art. 424 § 1 pkt. 2 k.p.k. objawiający się w niewskazaniu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku z jakich względów Sąd uznał, że rzekome groźby te były realne i z jakich powodów wzbudziły u pokrzywdzonego uzasadnioną obawę spełnienia, tym bardziej że pokrzywdzony nie wskazał czy obawiał się spełnienia tych gróźb;
- obrazę art. 392 k.p.k. poprzez odczytanie zeznań M. W. bez bezpośredniego przesłuchania jej na rozprawie, pomimo tego, że jej zeznania są sprzeczne z zeznaniami świadka K. K. odnośnie istotnej okoliczności, mianowicie tego czy widzieli oskarżonego wracającego z miejsca rzekomego napadu czy nie i w tej sytuacji przesłuchanie tego świadka było niezbędne;
- art. 410 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez pominięcie istotnych wątpliwości przemawiających na korzyść oskarżonego w postaci protokołu oględizn miejsca zdarzenia, gdzie stwierdzono: „Na drodze widoczne ślady znoszenia (bocznego poślizgu) koła. W rejonie roweru nie ujawniono żadnych śladów krwi oraz innych śladów, mogących mieć związek ze zdarzeniami.” oraz wniosków opinii biegłego z zakresu medycyny, który wskazując na mechanizm powstania urazów ujawnionych u pokrzywdzonego nie wykluczył powstania ich na skutek upadku z roweru bądź uderzenia w drzewo;
- obrazę przepisów postępowania tj. art. 7 k.p.k. objawiające się w uznaniu winy oskarżonego pomimo licznych sprzeczności w zeznaniach świadków, dotyczących istotnych kwestii, odnoszących się do zachowania pokrzywdzonego i oskarżonego, przez co doszło do wadliwego uznania winy J. R. . Wskazując na powyższe zarzuty obrońca oskarżonego wniósł o: - uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja obrońcy jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie, co powoduje konieczność wydania orzeczenia kasatoryjnego. Przede wszystkim słusznie podnosi skarżący, iż Sąd Rejonowy, dokonując oceny zgromadzonego materiału dowodowego, pominął dowód w postaci protokołu oględzin miejsca zdarzenia, który w istotny sposób podważa wiarygodność relacji pokrzywdzonego odnośnie przebiegu zdarzenia z dnia 26 maja 2012r. Z treści tego dowodu wynika, że rower leżał na środku drogi gruntowej do B. , na drodze widoczne były jedynie ślady znoszenia (bocznego poślizgu) koła, a w rejonie roweru nie ujawniono żadnych śladów krwi oraz innych śladów mogących mieć związek ze zdarzeniem (k 6-7). Dopełnieniem protokołu oględzin jest dokumentacja fotograficzna znajdująca się na k 65-
- Nadto zasadnie wskazuje skarżący, iż Sąd Rejonowy nie przeprowadził dowodów pozwalających na ustalenie czy nie toczyło się postępowanie w przedmiocie gróźb karalnych jakie miał wypowiadać J. R. pod adresem W. K. przed dniem 26 maja 2012r, tym bardziej, że jak na rozprawie zeznał W. K. , oskarżony wcześniej mu groził, była sprawa i umorzono postępowanie (k 102). Obowiązkiem Sądu Rejonowego było zatem podjęcie inicjatywy dowodowej i poczynienie ustaleń także w tym zakresie, wszak prawomocne umorzenie postępowania w przedmiocie gróźb, obligowałoby do czynienia ustaleń jedynie w zakresie tych zachowań oskarżonego z zarzutu aktu oskarżenia, które nie były objęte uprzednio prowadzonym postępowaniem. Nadto w przypadku uprzedniego prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie gróźb wypowiadanych w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru ustalić należało, czy zarzut aktu oskarżenia w sprawie niniejszej nie obejmuje fragmentu już osądzonego całego czynu ciągłego, co z kolei mogłoby przesądzać o zaistnieniu negatywnej przesłanki procesowej z art. 17 § 1 pkt. 7 k.p.k. Już z tych względów koniecznym było uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy J. R. Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd Rejonowy przesłucha oskarżonego, oczywiście o ile nie skorzysta on z przysługującego mu prawa do odmowy złożenia wyjaśnień i udzielenia odpowiedzi na zadane pytania, prawidłowo stosując art. 389 kpk . Szczegółowo przesłucha pokrzywdzonego, dążąc do precyzyjnego i chronologicznego odtworzenia przebiegu wydarzeń oraz zachowań oskarżonego, w tym sposobu zadawania uderzeń, przy czym ze względu na treść wyjaśnień J. R. (k 33) oraz zeznań G. G. (k 104v) rozważy zasadność przesłuchania W. K. z udziałem biegłego ( art. 192 § 2 k.p.k. ), a w razie istnienia ku temu podstaw, poddania pokrzywdzonego, za jego zgodą, stosownemu badaniu ( art. 192 § 4 k.p.k. ). Nadto Sąd Rejonowy przesłucha M. W. , zaś odnośnie pozostałych świadków może poprzestać na ujawnieniu ich zeznań zgodnie z art. 442 § 2 k.p.k. Uzupełni materiał dowodowy w zakresie uprzednio prowadzonego lub prowadzonych postępowań odnośnie gróźb karanych zgłaszanych przez W. K. , których sprawcą miał być J. R. , a także przeprowadzi dowody nieosobowe zgodnie z przepisami kpk i ewentualnie inne dowody z urzędu lub na wniosek stron, których potrzeba wyłoni się w toku postępowania. Zgromadzony materiał dowodowy podda wnikliwej analizie. Oceny wszystkich dowodów dokona zgodnie z zasadami wiedzy, logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, w granicach określonych w art. 7 kpk oraz respektując zasady wynikające z art. 4 kpk . Na tej podstawie ustali stan faktyczny, który podda właściwej ocenie prawnej. W razie potrzeby Sąd Rejonowy swoje stanowisko uzasadni, zgodnie z wymogami art. 424 § 1 kpk . Z powyższych względów Sąd Okręgowy na podstawie art. 437 § 2 kpk orzekł jak w wyroku.