Sygn. akt V U 341/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Ewa Nowakowska Protokolant Alina Kędzia po rozpoznaniu w dniu 23 października 2013 r. w Kaliszu odwołania B. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 12 marca 2012 r. Nr (...) w sprawie B. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o ustalenie kapitału początkowego
- zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 12 marca 2012 r. znak (...) w ten sposób, że zalicza B. S. do kapitału początkowego okresy składkowe z tytułu zatrudnienia w (...) J. od 1 lipca 1974 r. do 19 września 1974 r. , od 15 stycznia 1975 r. do 13 września 1975 r. i od 21 stycznia 1976 r. do 19 września 1976 r.
- oddala odwołanie w pozostałym zakresie. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 12.03.2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w O. odmówił B. S. ponownego ustalenia wartości kapitał początkowy na dzień 01.01.1999 r., ponieważ przedłożone dowody nie powodują zmiany wartości kapitału początkowego, jako że pracy w gospodarstwie rolnym nie dolicza się wcale, a zatrudnienie w (...) nie zostało wystarczająco udowodnione. Odwołanie od tej decyzji wniosła do Sądu B. S. , domagając się uwzględnienia przy obliczaniu wysokości kapitału początkowego zatrudnienia w (...) nie tylko w zakwestionowanych okresach, ale całościowo od 01.07.1974 r. do 19.09.1976 r. uznając, że cały ten okres został zaliczony przez Sąd Okręgowy w Opolu w sprawie VU 38/
- Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd ustalił co następuje: B. S. urodziła się w dniu (...) . W kwestionariuszu o przebiegu okresów składkowych i nieskładkowych do wniosku o emeryturę złożonego 12.12.2008 r. podała, że od 16.02.1966 r. do 04.03.1979 r. pracowała w gospodarstwie rolnym rodziców. Wymieniła ponadto, w przedziale czasowym od 25.09.1971 r. do 10.12.1977 r., siedem okresów gdy pracowała sezonowo podczas kampanii w (...) w W. jako kontystka, co wykazała świadectwem pracy z 26.08.2003 r. (dowód – k 35 akt ZUS plik I). Ponadto we wspomnianym kwestionariuszu z 14.12.2008 r. B. S. podała, że w okresie od 1.07.1974 r. do 19.09.1976 r. pracowała jako siostra (...) w J. (na dowód czego przedstawiła zeznania świadków). Przy ustalaniu prawa do emerytury organ rentowy zaliczył B. S. pracę w gospodarstwie rolnym rodziców od 16 roku życia do podjęcia zatrudnienia (...) w K. tj. od 16.02.1966 r. do 4.03.1979 r. z pominięciem okresów pracy w (...) , które zostały zaliczone jako okresy składkowe. Do kapitału początkowego, którego wysokość stanowi przedmiot sporu w niniejszej sprawie, pominięto okresy pracy w gospodarstwie rolnym i pracy w (...) , w lukach czasowych przypadających między pracą w (...) , gdyż pracy w gospodarstwie rolnym nie uwzględnia się do wysokości kapitału wcale, a praca w (...) nie została wystarczająco udokumentowana. Zgodzić się należy z odwołującą się, że w powołanej w odwołaniu sprawie o sygnaturze VU 38/ 11 o emeryturę, która prowadzona była przez Sąd Okręgowy w Opolu, oceniany był okres pracy w (...) . W uzasadnieniu Sąd uznał wprawdzie, że B. S. zatrudniona była w (...) we wskazanym przedziale czasowym od 01.07.1974 r. do 19.09.1976 r., ale jednak nie jest to wystarczające do uzupełnienia wymaganego stażu ubezpieczeniowego, skoro w tym przedziale czasowym policzone są już okresy pracy w gospodarstwie rolnym rodziców i okresy te nie mogą być zaliczone podwójnie. W efekcie we wspomnianej sprawie zapadł wyrok oddalający roszczenie B. S. o emeryturę w obniżonym wieku, gdyż nie wykazała 30 letniego okresu składkowego i nieskładkowego. Z uwagi na inny przedmiot sporu we wskazanej sprawie VU 38/11, tutejszego sądu nie wiąże ocena zawarta w uzasadnieniu powołanego wyroku. Nie sposób zaakceptować go także z tego powodu, że ocena sądu opierała się o ogólnikowe zeznania świadków i nie odniesiono się do kwestii wzajemnej relacji zatrudnienia w (...) dublującego się w czasie z pracą w gospodarstwie rolnym i z zatrudnieniem w cukrowni podczas kampanii cukrowniczych. Ponadto odwołująca się sama podawała rozbieżne daty początkowe podjęcia pracy w (...) , bowiem w druku informacji o przebiegu zatrudnienia E 207 B. S. podała, że jako siostra (...) zaczęła pracować od 01.07.1977 r. Dokumentacja pracownicza dotycząca odwołującej się w (...) w J. nie zachowała się – została zniszczona (zaświadczenie z dnia 09.12.2008 r. – k 33 pliku I akt ZUS). Przeprowadzając własne postępowanie dowodowe Sąd ustalił, iż w dniu 25.01.1972 r. odwołująca się ukończyła kurs przodownic zdrowia w Ośrodku (...) w O. , a w okresie od 11.02.1974 r. do 08.06.1974 r. przebyła czteromiesięczny kurs sióstr pogotowia (...) przy Zarządzie Wojewódzkim (...) w P. (dowód – kserokopia świadectwa i legitymacji k 138 akt ZUS – plik nieoznaczony zaczynający się od notatki służbowej z 07.05.2009 r.). W przedziale czasowym, podanym jako praca w (...) tj. w latach 1974 r. do 1976 r., praca B. S. w (...) miała miejsce w dwóch okresach: od 20 września 1974 r. do 14 stycznia 1975 r. i od 14 września 1975 r. do 20 stycznia 1976 r. Odwołująca się pracowała tam jako pielęgniarka w zakładowym ambulatorium (dowód – umowy o pracę z dnia 20.09.1974 r. i z 29.09.1976 r. - k 132 i 134 w/w pliku akt ZUS). B. S. pracowała tam zawsze na nocnej zmianie i jej obecność miała służyć zapewnieniu pierwszej pomocy w razie wypadku przy pracy. W efekcie – ponieważ jej interwencja była potrzebna sporadycznie, mogła w ambulatorium przespać się, co pozwalało na regenerowanie sił i rano nie czuła się zmęczona. Taką pracę odwołująca się wykonywała podczas kampanii cukrowniczych w cukrowni już w poprzednich latach, więc po podjęciu pracy w (...) nie chciała z niej zrezygnować (dowód – zeznania odwołującej się, częściowo świadków H. M. i H. J. ). Opieka domowa nad podopiecznymi (...) została w J. uruchomiona od lipca 1974 r. Jej wprowadzenie poprzedzone było przeprowadzeniem kursów specjalistycznych dla opiekunek nazwanych siostrami (...) . Odwołująca się była w pierwszej grupie sióstr (...) . Została zapamiętana przez przełożone i współpracownice nie tylko dlatego, że była jedną z pierwszych opiekunek, ale również z uwagi na to, że była osobą wyróżniającą się swoim zaangażowaniem w pracę. Praca B. S. w (...) polegała na opiekowaniu się, przydzielanymi jej jako siostrze (...) , chorymi w ich miejscu zamieszkania, wykonywaniu przy nich zalecanych czynności pielęgnacyjnych i porządkowych. Podopieczni byli sukcesywnie zmieniani. Średnio odwołująca się opiekowała się dwiema osobami w czasie 8 godzinnego dnia pracy. Czas pracy u każdego podopiecznego był ewidencjonowany (dowód – zeznania świadków H. J. , G. S. , T. S. , H. M. ). Odwołująca się zrezygnowała z pracy w (...) we wrześniu 1976 r. z uwagi na stan zdrowia, bo po przebytej operacji na oddziale chirurgii, gdzie przebywała od 6 do 18 września, zalecono jej oszczędzający tryb życia (dowód – zeznania odwołującej się). Datę zachorowania we wrześniu 1976 r. potwierdza okazany na rozprawie w dniu 31.07.2013 r. wypis z leczenia w szpitalu w G. z 18.09.1976 r. Zgodnie z art..173 ust. 1ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U.162 poz. 1118 ze zm.) dla ubezpieczonych urodzonych po 31.12.1948 r., którzy przed wejściem w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy. Jego wysokość uzależniona jest od ilości udowodnionych okresów składkowych i nieskładkowych. W rozpoznawanej sprawie okresem spornym jest zatrudnienie w (...) w okresie pokrywającym się czasowo z zaliczonym już okresem pracy w gospodarstwie rolnym rodziców odwołującej się. Wątpliwości wiązały się z możliwością pogodzenia przez odwołująca się wykonywania pracy równolegle w kilku miejscach. Zeznania świadków są w tej kwestii przekonujące, spójne, uwiarygodnione kojarzeniem opisywanych okoliczności z innymi faktami. Odwołująca się jest osobą dość szczególną, kontaktową, zapadającą w pamięć dlatego zeznania jej współpracownic i przełożonych z okresu pracy w (...) Sąd ocenił jako wiarygodne. W oparciu o przeprowadzone postępowanie dowodowe sąd uznał, za wiarygodne twierdzenia B. S. , że we wskazanym okresie tj. od 1 lipca 1974 r. do 19 września 1976 r., pracowała stale i pełnym wymiarze czasu pracy jako opiekunka (...) . W okresie bezpośrednio poprzedzającym ten czas ukończyła specjalny kurs opiekunek (...) , miała więc odpowiednie przygotowanie, co nie byłoby jej potrzebne do innych celów. Czytelne są też wskazane przez odwołującą się daty graniczne jej pracy w (...) . Okres początkowy zatrudnienia w (...) wiąże się z uruchomieniem opieki domowej w J. , a końcowy z jej zachorowaniem wykluczającym dalszą pracę. Ponadto specyfika jej pracy w ambulatorium cukrowni pozwalała na łączenie obu tych zajęć, skoro istniała tam możliwość odpoczynku w porze nocnej. Zaliczeniu pracy w (...) nie sprzeciwia się uprzednie zaliczenie w tym samym przedziale czasowym pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. W ocenie sądu zajęcia zawodowe odwołującej się nie wykluczały bowiem również jej angażowania w miarę potrzeby do wykonywania pracy w gospodarstwie gdzie mieszkała jako domownik i miała co najmniej 4 godzinny czas po powrocie z pracy w (...) , a przed wyjazdem na nocną zmianę w (...) . Okresy kampanii (...) przypadały zresztą poza sezonem największych pracy w rolnictwie, zatem gdy konieczne było większe zaangażowanie czasowe w prace w rolnictwie w sezonie wiosenno-letnim nie kolidowało to z pracą w (...) przypadająca głównie w późnojesienne i zimowe miesiące. Wskazanie do ustalania emerytury pracy domownika wiązało się zapewne z tym, że udowodnienie tego okresu było łatwiejsze wobec braku dokumentacji pracy w (...) . Sam fakt zaliczenia pracy w rolnictwie nie wyklucza natomiast uznania odwołującej się w to miejsce pracy w (...) , skoro okres zatrudnienia jest okresem składkowym, co jest korzystniejsze niż zaliczenie tego samego okresu jako okresu uzupełniającego. Zaskarżona decyzja podlegała wiec zmianie i zgodnie z art.. 477 14 § 2 k.p.c. orzeczono jak w pkt. 1 wyroku. Nie jest możliwe natomiast zaliczenie całego okresu, jak tego domagała się B. S. w odwołaniu, gdyż zaliczone są już w tym przedziale czasowym dwa okresy składkowe z tytułu zatrudnienia w (...) i nie jest możliwe podwójne zaliczenie tego samego czasu, stad odwołanie w pozostałym zakresie podlegało oddaleniu i zgodnie z art. 477 14 § 1 k.p.c. orzeczono jak w pkt.2 wyroku.