Sad powszechny, I Ns 342/16

Sygn.akt INs 342/16 POSTANOWIENIE Dnia 30 października 2017 r. Sąd Rejonowy w Szczytnie Wydział I Cywilny w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia Sylwia Staniszewska Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Cichorz Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 30 października 2017 r. w Szczytnie na rozprawie sprawy z wniosku K. K. z udziałem M. K. o dział spadku po S. K. i I. K. p o s t a n a w i a : I. dokonać działu spadku po S. K. zmarłym w dniu 17.04.1981 r. w O. ostatnio stale zamieszkałym w W. , którego spadkobiercy zostali ustaleni postanowieniem (...) z dnia 10 lutego 1982 r. w sprawie sygn. akt INs 4/82 oraz działu spadku po I. K. zmarłej dnia 01.03.1993 r. w S. ostatnio stale zamieszkałej w W. , której spadkobiercy zostali ustaleni postanowieniem Sądu Rejonowego w Szczytnie z dnia 14.07.2015 r. w sprawie sygn. akt INs 504/14 w skład którego wchodzi nieruchomość rolna zabudowana położona w W. składająca się z działek nr (...) o pow. 2,9737 ha opisana w księdze wieczystej nr (...) o wartości 249.000 zł, w ten sposób, że nieruchomość tą przyznać na wyłączną własność uczestnika M. K. , II. zasądzić od uczestnika M. K. na rzecz wnioskodawcy K. K. kwotę 93.375 zł (dziewięćdziesiąt trzy tysiące trzysta siedemdziesiąt pięć zł) tytułem spały płatną w dwóch ratach w kwocie po 46.687,50 zł w ten sposób, że pierwsza rata płatna w terminie 6 miesięcy od daty uprawomocnieni się orzeczenia, druga rata płatna w terminie 12 miesięcy od daty uprawomocnienie się orzeczenia, z ustawowymi odsetkami w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, III. koszty postępowania wnioskodawca i uczestnik ponoszą we własnym zakresie, IV. nakazuje ściągnąć od wnioskodawcy i uczestnika na rzecz (...) kwotę po 1.357,28 zł tytułem kosztów sądowych. INs 342/16 UZASADNIENIE Wnioskodawca K. K. wniósł o dział spadku po S. K. i I. K. w skład którego wchodzi nieruchomości rolna zabudowana położona w W. , dla której prowadzona jest księga wieczysta nr (...) o wartości 650.000 w ten sposób że nieruchomość tą przyznać na wyłączną własność uczestnika M. K. , ze spłatą na jego rzecz oraz o rozliczenie nakładów poniesionych przez wnioskodawcę na majątek spadkowy w postaci kosztów ubezpieczenia nieruchomości w latach 2004 – 2016, rozliczenie pożytków uzyskanych przez uczestnika w postaci dochodów z tytułu wynajmu budynku mieszkalnego w latach 2006 – 2016 . W uzasadnieniami wniosku wskazał, że w skład spadku po rodzicach S. K. i I. K. wchodzi nieruchomość opisana we wniosku. Nieruchomość ta od wielu lat jest we władaniu uczestnika. Podniósł, że przez wiele lat uiszczał składkę z tytułu ubezpieczenie nieruchomości. Od 2006 r. uczestnik samodzielnie z pominięciem wnioskodawcy wynajmował budynek mieszkalny znajdujący się na tej nieruchomości nie rozliczając się z wnioskodawcą z tego tytułu. Uczestnik M. K. zgodził się, że w skład spadku po S. K. i I. K. wchodzi nieruchomość wymieniona we wniosku. Zakwestionowała wartość tej nieruchomości wskazaną przez wnioskodawcę. Wyraził zgodę na przyznanie mu tej nieruchomości na wyłączną własność ze spłatą na rzecz uczestnika, z tym że wniósł o rozłożenie tej spłaty na raty na okres 10 lat. Ponadto wniósł o rozliczenie nakładów poniesionych na nieruchomość spadkową w postaci prac remontowych, podatku od nieruchomości i kosztów ubezpieczenia nieruchomości. W toku postępowania wnioskodawca i uczestnik zrezygnowali z rozliczenia nakładów poniesionych na nieruchomość spadkową, a wnioskodawca także z rozliczenia pożytków uzyskanych przez uczestnika z tytułu korzystania z nieruchomości spadkowej. (k.111 odwr.) Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: S. K. zmarł dnia 17.04.1981 r. Postanowieniem z dnia 10.02.1982 r., (...) w sprawie INs 4/82 stwierdził, że spadek po S. K. zmarłym dnia 17.04.1981 r. w O. , ostatnio stale zamieszkałym w W. na podstawie ustawy nabyli żona I. K. oraz dzieci M. K. i K. K. po 1/3części każdy z nich, z tym że wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne dziedziczą z mocy ustawy: żona I. K. i syn M. K. po ½ części. (dowód: odpis postanowienia k. 13 akt INs 4/82) Postanowieniem z dnia 14.07.2015 r., (...) INs 504/14 stwierdził, że spadek po I. K. zmarłej dnia 1.03.1993 r. w S. , ostatnio stale zamieszkałej w W. na podstawie ustawy, wraz z wchodzącym w skład spadku udziałem w gospodarstwie rolnym nabyli synowie K. K. i M. K. po 1/2 części każdy z nich. (dowód: orzeczenie k.9) W skład spadku po S. K. i I. K. wchodzi nieruchomość składająca się z działek nr (...) położona w W. o pow. 2,9737 ha, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr (...) . (dowód: odpis KW k. 11) Oprócz tej nieruchomości nic więcej nie wchodzi w skład spadku po Zmarłych. (bezsporne) Wartość nieruchomości wynosi 249.000 zł (dowód: pisemna opinia biegłego z zakresu (...) k. 116-168) S. K. i I. K. zawarli związek małżeński w dniu 23.02.1953 r. (dowód: odpis aktu małżeństwa k. 3 akt INs 4/82) W wyniku wykonania aktu nadania z dnia 11.12.1961 r. S. K. stał się właścicielem nieruchomości, działki nr (...) o pow. 2,51 ha położonej w W. , dla której została założona księga wieczysta nr (...) . (dowód: dokumenty akt księgi wieczystej nr (...) ) Przedmiotowa nieruchomość stanowiła zatem wspólność ustawową małżeńską S. K. i I. K. . Udział wnioskodawcy K. K. w nieruchomości wynosi 3/8 części a udział uczestnika M. K. 5/8 części. Uczestnik M. K. otrzymuje rentę z ZUS w kwocie 1711,47 zł brutto. (dowód: decyzja k. 193) Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Bezspornym między wnioskodawcą a uczestnikiem jest, że w skład spadku po S. K. i I. K. wchodzi jedynie nieruchomość składająca się z działek nr (...) położona w W. o pow. 2,9737 ha, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr (...) . Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, odpisu skróconego aktu małżeństwa S. K. i I. K. wynika, że zawarli oni związek małżeński w dniu 23.02.1953 r. Natomiast z dokumentów księgi wieczystej nr (...) / wynika, że S. K. stał się właścicielem nieruchomości, działki nr (...) o pow. 2,51 ha położonej w W. , dla której została założona księga wieczysta nr (...) w wyniku wykonania aktu nadania z dnia 11.12.1961 r. Ponieważ przedmiotowa nieruchomość została nabyta w czasie trwania małżeństwa S. K. i I. K. , a brak jest dowodów by łączył ich inny niż ustawowy ustrój majątkowy małżeński, Sąd uznał że nieruchomość ta stanowiła majątek wspólny małżonków. Zgodnie z Wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 28.10.2016 r. (ICSK 683/15) ustalenie, kto jest rzeczywistym właścicielem nieruchomości, mimo wpisu w księdze wieczystej wskazującego na inny podmiot, może się odbyć nie tylko w ramach powództwa opartego na art. 10 u.k.w.h., a le może również być dokonane „przesłankowo”, w ramach innego toczącego się postępowania sądowego. Ponieważ postanowieniem z dnia 10.02.1982 r., (...) INs 4/82 stwierdził, że spadek po S. K. zmarłym dnia 17.04.1981 r. w O. , ostatnio stale zamieszkałym w W. na podstawie ustawy nabyli żona I. K. oraz dzieci M. K. i K. K. po 1/3części każdy z nich, z tym że wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne dziedziczą z mocy ustawy: żona I. K. i syn M. K. po ½ części. Natomiast postanowieniem z dnia 14.07.2015 r., Sąd Rejonowy w Szczytnie w sprawie INs 504/14 stwierdził, że spadek po I. K. zmarłej dnia 1.03.1993 r. w S. , ostatnio stale zamieszkałej w W. na podstawie ustawy, wraz z wchodzącym w skład spadku udziałem w gospodarstwie rolnym nabyli synowie K. K. i M. K. po 1/2 części każdy z nich. Z tych też względów, Sąd ustali, że udział wnioskodawcy K. K. w nieruchomości wynosi 3/8 części a udział uczestnika M. K. 5/8 części. Wartość nieruchomości została ustalona w oparciu o opinię biegłego z zakresu szacowania nieruchomości M. W. . Opinia ta ostatecznie, po sporządzeniu przez biegłego opinii uzupełniającej, nie była kwestionowana przez wnioskodawcę i uczestnika. Z opinii tej wynika, że wartość nieruchomości wynosi 249.000 zł. Wnioskodawca i uczestnik zgodnie wnieśli by nieruchomość przyznać na wyłączną własność uczestnika. Sąd zatem przyznał mu na wyłączną własność należącą do spadku nieruchomość, zasądzając od niego na rzecz wnioskodawcy spłatę w kwocie 93.375 zł (249.000 zł x 3/8) Sąd rozłożył zasądzoną spłatę na raty ale nie w taki sposób jak to wnosił uczestnik. Zdaniem Sądu rozłożenie spłaty na dwie raty w kwocie po 46.687,50 zł płatne, pierwsza rata w terminie 6 miesięcy od daty uprawomocnienie orzeczenia, druga rata płatna w terminie 12 miesięcy od daty uprawomocnienie orzeczenia uwzględnia jego możliwości płatnicze. To że otrzymuje rentę z ZUS nie oznacza, że nie ma innych możliwości finansowych, oszczędności pozwalających mu na uiszczenie tych kwot w ustalonych terminach. Ponadto otrzymując nieruchomość na wyłączną własność będzie on mógł w sposób swobodny dysponować nią i uzyskać środki na spłatę wnioskodawcy chociażby przez sprzedaż jej części. Ponieważ wnioskodawca i uczestnik ostatecznie zrezygnowali z rozliczenia nakładów poniesionych na nieruchomość spadkową, a wnioskodawca także z rozliczenia pożytków uzyskanych przez uczestnika z tytułu korzystania z nieruchomości spadkowej, Sąd nie analizował, dokumentów załączonych do wniosku w postaci zdjęć i dowodu uiszczania składki na ubezpieczenie, dowodów załączonych do odpowiedzi na wniosek, zeznań świadków gdyż dotyczyły one tych roszczeń. Mając na uwadze powyższe rozważania, na mocy art.617, 618, 622 k.p.c. , 680 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. Ponieważ dokonanie działu spadku było w interesie zarówno wnioskodawcy jak i uczestnika Sąd na mocy art. 510 § 1 k.p.c. uznał, że koszty postępowania ponoszą oni we własnym zakresie. Z tych też względów na mocy art.103 u.k.s.c. sąd nakazał ściągnąć od wnioskodawcy i uczestnika po ½ koszty sądowe wyłożone tymczasowo przez Skarb Państwa związane z opinią biegłego z zakresu szacowania nieruchomości. ZARZĄDZENIE 1. (...) 2. (...) 3. (...)