Sygn. akt I C 896/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2017r. Sąd Rejonowy w Kaliszu w I Wydziale Cywilnym , w składzie: Przewodniczący: SSR Michał Włodarek Protokolant: sekr. sąd. Anna Dulas po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2017r. sprawy z powództwa Miasta K. ( NIP (...) ) przeciwko pozwanemu W. P. ( PESEL (...) ) o nakazanie
- nakazuje pozwanemu W. P. , ażeby opuścił, opróżnił i wydał powodowi Miastu K. lokal mieszkalny nr (...) znajdujący się w budynku położonym w K. przy ul. (...) , składający się z 3 izb o pow. 59, 92m 2 ,
- orzeka, iż pozwanemu W. P. przysługuje uprawnienie do lokalu socjalnego,
- nakazuje wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu w stosunku do pozwanego W. P. do czasu złożenia przez Miasto K. oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego,
- nie obciąża pozwanego w całości kosztami procesu. Sygn. akt I C 896/17 UZASADNIENIE W dniu 24 marca 2017r. powód Miasto K. skierował do tut. Sądu żądanie nakazania pozwanemu W. P. opuszczenie, opróżnienie i wydanie nieruchomości stanowiącej lokal mieszkalny nr (...) położony w K. przy ul. (...) oraz żądanie zasądzenia kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powód podniósł, iż jest właścicielem nieruchomości lokalowej zajmowanej przez pozwanego, że w okolicznościach dotyczących sytuacji faktycznej pozwanego ujawniły się podstawy do rozwiązania stosunku obligacyjnego, że powód złożył pozwanemu skuteczne oświadczenie o wypowiedzeniu umowy najmu i że pozwany posiada stanowiącą jego własność nieruchomość, po ustaniu łączącego strony stosunku obligacyjnego, bez tytułu prawnego. Postanowieniem Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 25 kwietnia 2017r. w sprawie o sygn. akt I C 896/17 zwolniono pozwanego w całości od kosztów sądowych i oddalono wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Pozwany W. sprzeciwił się żądaniu pozwu i wniósł o oddalenie powództwa w całości. Ponadto pozwany podniósł okoliczności dotyczącego jego stanu zdrowia oraz sytuacji osobistej i ekonomicznej. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny . Powód Miasto K. jest właścicielem nieruchomości stanowiącej lokal mieszkalny nr (...) położony w K. przy ul. (...) . W dniu 1 lipca 1998r. powód Miasto K. zawarł z M. i J. P. umowę najmu opisanej wyżej nieruchomości. Uprawnionym do zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu był również pozwany W. P. , który stał się jego najemcą od dnia 31 stycznia 2013r. Umowa została zawarta na czas nieokreślony. Kontrakt wiążący strony określał przedmiot umowy, wysokość należności czynszowych, prawa i obowiązki wynajmującego i najemców. Pozwany w okresie trwania umowy najmu nie ponosił bieżących kosztów utrzymania lokalu, w szczególności nie uiszczał czynszu. W dniu 4 kwietnia 2013r. powód wezwał pozwanego do zapłaty zaległego czynszu, wyznaczając dodatkowy termin na jego uiszczenie pod rygorem rozwiązania stosunku najmu. Pozwany nie uregulował wymagalnych zobowiązań czynszowych. W dniu 6 czerwca 2013r. powód wypowiedział pozwanemu istniejący stosunek najmu oraz wezwał do opuszczenia i zwrotu jego przedmiotu. Pozwany, pomimo wezwania przez powoda do dobrowolnego opuszczenia i wydania nieruchomości zajmuje przedmiotową nieruchomość bez tytułu prawnego. ( umowa najmu k. 8-10, wezwanie do zapłaty k. 11, oświadczenie k. 16, wypowiedzenie k. 12, wezwanie k. 13, karta lokalu k. 14-14v, przesłuchanie pozwanego W. P. k. 52v 00:05:49-00:11:11 ) Pozwany W. P. korzysta z form pomocy społecznej. Pozwany nie pobiera zasiłków, renty i emerytury z zabezpieczenia społecznego. Pozwany nie jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w K. jako osoba bezrobotna. Pozwany nie otrzymuje dodatku mieszkaniowego, ani nie posiada uprawnień do otrzymania lokalu z zasobu mieszkaniowego Miasta K. . Pozwany jest osobą schorowaną, ma zdiagnozowane choroby przewlekłe, posiada ustalony umiarkowany stopień niepełnosprawności. ( inf. PUP k. 21, inf. UM k. 22, zaświadczenie k. 25, 33, 34, 44, decyzje k. 26, 42, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności k. 27, 43, dokumentacja medyczna k. 28, kopia wyroku k. 29,formularz lekarski ds. inwalidztwa k. 30-32, karta informacyjna leczenia szpitalnego k. 35, inf. MOPS k. 38, inf. ZUS k. 39, przesłuchanie pozwanego W. P. k. 52v 00:05:49-00:11:11 ) Pozwany nie posiada żadnych nieruchomości oraz tytułu prawnego o charakterze rzeczowym, obligacyjnym lub faktycznym do zamieszkania w innym lokalu. Potrzeby lokalowe pozwanego nie mogą być również zabezpieczone przez osoby z ich środowiska rodzinnego. Pozwany w związku z rodzajem, charakterem i wysokością uzyskiwanych dochodów oraz rozmiarem obciążających go zobowiązań nie ma obiektywnej możliwości nabycia na własność innego lokalu bądź zawarcia na warunkach cen wolnorynkowych umowy najmu lokalu mieszkalnego z osobą trzecią. ( przesłuchanie pozwanego W. P. k. 52v 00:05:49-00:11:11 ) Sąd Rejonowy zważył, co następuje . Windykacyjne roszczenie powództwa jest zasadne i znajduje podstawę prawną w treści art. 222 § 1 kc. Na podstawie art. 222 § 1 kc właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą. Treścią przewidzianego w art. 222 § 1 kc roszczenia windykacyjnego jest przyznane właścicielowi żądanie wydania oznaczonej rzeczy przez osobę, która włada jego rzeczą. Służy ono przywróceniu właścicielowi władztwa nad rzeczą, a więc ochronie jednego z podstawowych atrybutów prawa własności. Konstrukcja roszczenia windykacyjnego służy ochronie prawa własności przed jakimikolwiek naruszeniami pochodzącymi od osób nieuprawnionych do władania rzeczą. Z istoty prawa własności wynika bowiem, że właściciel może z wyłączeniem innych osób korzystać z rzeczy i nią rozporządzać. W tym miejscu należy podkreślić, że w doktrynie prawa cywilnego powszechnie akceptowany jest pogląd, że prawnorzeczowe środki ochrony własności mają charakter obiektywny, zależą bowiem jedynie od naruszenia prawa własności. Bezspornym jest w niniejszej sprawie, iż powód jest właścicielem przedmiotowej nieruchomości. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób jednoznaczny wskazuje, że pomiędzy powodem i pozwanym istniała ważna i skuteczna umowa najmu nieruchomości w rozumieniu art. 659 kc w zw. z art. 680 i n. kc , która została prawidłowo i właściwie wypowiedziana, wskutek nieregulowania przez pozwanych należności czynszowych, z uwzględnieniem wymagań przewidzianych w art. 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. 2016.1610 – j.t. ze zm.) oraz że pozwany w czasie istnienia stosunku obligacyjnego łączącego go z powodem posiadał atrybut, o którym mowa w art. art. 2 ust. 1 pkt 1 i 3 w/w ustawy, a obecnie posiada nieruchomość powoda bez tytułu prawnego. Wobec konstatacji, że stosunek obligacyjny, który uprawniał pozwanego do korzystania z nieruchomości stanowiącej własność powoda ustał, a pozwany nie legitymuje się skutecznym względem właściciela uprawnieniem do władania tą rzeczą Sąd uwzględnił w całości żądanie powództwa w zakresie roszczenia wydobywczego i nakazał pozwanemu opuszczenie, opróżnienie i wydanie spornej nieruchomości - por. art. 222 § 1 kc i art. 675 § 1 kc. Jednocześnie stosownie do treści art. 14 ust. 1 zd. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. 2016.1610 – j.t.) w wyroku nakazującym opróżnienie lokalu sąd orzeka o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego bądź o braku takiego uprawnienia wobec osób, których nakaz dotyczy. W myśl art. 14 ust. 3 tej ustawy Sąd, badając z urzędu, czy zachodzą przesłanki do otrzymania lokalu socjalnego, orzeka o uprawnieniu osób, o których mowa w ust. 1 , biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez nie z lokalu oraz ich szczególną sytuację materialną i rodzinną. Struktura regulacji zawartej w art. 14 w/w ustawy wskazuje na to, że sąd w pierwszej kolejności powinien brać pod uwagę indywidualną sytuację danej osoby, a więc „dotychczasowy sposób korzystania z lokalu i szczególną sytuację materialną oraz rodzinną osób zobowiązanych do jego opróżnienia” (art. 14 ust. 3), z tym że nie może nie orzec o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego w stosunku do wymienionych w art. 14 ust. 4 w/w ustawy kategorii osób. Takiego obowiązku sąd nie ma jedynie w pewnych, wyjątkowych okolicznościach, np. uprawniony ma zamieszkać w innym lokalu, gdy powodem eksmisji jest znęcanie się nad rodziną (art. 17) lub gdy zachodzi rażące wykraczanie przez pozwanego o eksmisję przeciwko porządkowi domowemu albo rażąco naganne postępowanie uniemożliwiające wspólne zamieszkiwanie (art. 13). W stosunku do pozwanego W. P. występuje obligatoryjna przesłanka przyznania lokalu socjalnego przewidziana w art. 14 ust. 4 pkt 2 i 4 w/w ustawy. Niezależnie od powyższego pozwany W. P. nie jest uprawniony i nie ma możliwości do zamieszkania w innej nieruchomości. Pozwany nie posiada żadnych nieruchomości oraz tytułu prawnego o charakterze rzeczowym, obligacyjnym lub faktycznym do zamieszkania w innym lokalu. Potrzeby lokalowe pozwanego nie mogą być również zabezpieczone przez osoby z jego środowiska rodzinnego. Pozwany w związku z rodzajem, charakterem i wysokością uzyskiwanych dochodów oraz rozmiarem obciążających go zobowiązań nie ma obiektywnej możliwości nabycia na własność innego lokalu bądź zawarcia na warunkach cen wolnorynkowych umowy najmu lokalu mieszkalnego z osobą trzecią. W takich warunkach, gdzie pozwanemu nie przysługuje tytuł prawny do innej nieruchomości, która zabezpiecza jego potrzeby mieszkaniowe oraz w których ujawniły się okoliczności obowiązkowego przyznania mu lokalu socjalnego Sąd pozytywnie rozstrzygnął jego uprawnienia do lokalu socjalnego. Stosownie do treści art. 14 ust.1 zd. 2 w/w ustawy obowiązek zapewnienia lokalu socjalnego ciąży na gminie właściwej ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu, co powoduje, że w niniejszej sprawie obowiązek ten ciąży na powodzie. Z uwagi na orzeczenie eksmisji Sąd stosownie do treści art. 14 ust. 6 w/w ustawy nakazał wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu, co do pozwanego do czasu złożenia przez Miasto K. oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego, O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 102 kpc . Przepis art. 102 kpc ustanawia zasadę słuszności, będącą odstępstwem od zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Szczególnie uzasadnione wypadki, o których mowa w art. 102 kpc zaistniały w stosunku do pozwanego. Do kręgu tych wypadków należą okoliczności zarówno związane z samym przebiegiem procesu, jak i leżące na zewnątrz. Sąd stosując opisaną instytucję brał pod uwagę sytuację wynikającą z charakteru żądania poddanego rozstrzygnięciu oraz sytuację majątkową i życiową strony pozwanej, co daje asumpt do stwierdzenia, iż pozwany nie jest w stanie takich kosztów ponieść – por. wyrok s.apel. w Katowicach z dnia 13 listopada 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 596/14, opubl. LEX nr 1621084, wyrok s.apel. w Białymstoku z dnia 11 lipca 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 209/14, opubl. LEX nr
- Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji wyroku.