Sad powszechny, II C 336/16

Sygn. akt II C 336/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 maja 2017 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach Wydział II Cywilny Ośrodek (...) w R. w składzie: Przewodniczący: SSO Jarosław Klon Protokolant: stażysta Agnieszka Lach po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2017 roku w Rybniku sprawy z powództwa T. H. przeciwko Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. o uchylenie uchwały

1. oddala powództwo;
2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego 377 złotych (trzysta siedemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE W pozwie przeciwko Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. powód T. H. wniósł o: 1) uchylenie uchwały nr III/2/2016 podjętej przez Walne Zgromadzenie Członków Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. z dnia 19 lipca 2016 roku w sprawie wyboru T. G. na prezesa zarządu pozwanego, 2) zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania według norm przepisanych. W motywach roszczenia podniósł, iż uchwała ta jest sprzeczna z treścią §49 pkt. 4 statutu pozwanego bowiem T. G. nie spełnia wymogów określonych w tym przepisie. W odpowiedzi na pozew pozwany Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna w M. wniósł o: 1) oddalenie powództwa, 2) zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu. Pozwany stwierdził, iż wybrany na prezesa pozwanego T. H. posiada wykształcenie średnie rolnicze, nie jest osobą karaną i jest osobą rzetelną w transakcjach handlowych i spełnia wszystkie kryteria wymienione w § 49 pkt 4 statutu pozwanego. Na rozprawie w dniu 8 lutego 2017 roku powód podniósł ponadto, ze wybór T. G. na prezesa pozwanego jest obarczony sankcją nieważności bowiem została naruszona norma prawna § 8 ust. 1 i ust. 6 statutu pozwanego. T. G. nie odbył stażu kandydackiego w Spółdzielni, jak też Zarząd pozwanego nie podjął uchwały o skróceniu lub zwolnieniu T. G. z obowiązku odbycia takiego stażu, zatem jego wybór na prezesa pozwanego nie mógł się odbyć bowiem nie mógł on zostać członkiem Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. . W replice na to stanowisko pozwany podniósł, iż: - po pierwsze doszło po stronie powoda do niedopuszczalnej zmiany powództwa, - po drugie, T. G. został przyjęty na członka pozwanego na podstawie uchwały z dnia 19 lipca 2016 roku nr (...) i nie została ona zaskarżona. W ocenie pozwanego prawomocność tej uchwały sprawiła, iż T. G. został skutecznie przyjęty w poczet członków Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. i mógł kandydować na stanowisko prezesa pozwanego. W konsekwencji i te argumenty powoda są bezzasadne. Nadto pozwany opisał działalność powoda, jako prezesa pozwanego i doprowadzenie Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. prawie do stanu upadłości, zatem już na koniec podniósł, iż roszczenie powoda winno być oddalone a to z uwagi na naruszenie zasad współżycia społecznego. (Pismo k. 88 – 90 akt sprawy). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W Rolniczej Spółdzielni Mieszkaniowej w M. prezesem do 12 lipca 2016 roku był powód T. H. . W tym dniu Walne Zgromadzenie Członków Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. odwołało T. H. z pełnienia funkcji prezesa zarządu. Wcześniej w dniu 2 czerwca 2016 roku Walne Zgromadzenie Członków Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. podjęło uchwałę o nieudzieleniu prezesowi T. H. absolutorium. Dowód: protokół Walnego Zgromadzenia Członków Spółdzielni Produkcyjnej w M. z dnia 12 lipca 2016 roku k. 29 – 30 akt, uchwała nr II/1/2016 k. 31 akt, uchwała nr 1/3/2016 k. 114 akt, Wcześniej powód T. H. , jako prezes pozwanego, stracił zaufanie członków Spółdzielni, którzy zaczęli szukać nowego kandydata na prezesa. Spółdzielcy zarzucali powodowi samowolę w zarządzaniu Spółdzielnią, złe traktowanie pracowników, brak transparentności w podejmowaniu decyzji, dotyczących dzierżawy gruntów ornych, doprowadzenie Spółdzielni do fatalnej sytuacji finansowej. Propozycję objęcia funkcji prezesa otrzymał T. G. . Dowód: zeznania świadków R. O. , J. C. , S. K. , K. T. , W. J. – rozprawa z dnia 8 lutego 2017 roku – skrócony protokół k. 83 -86 akt, zeznania T. G. – rozprawa z dnia 24 maja 2017 roku – skrócony protokół k. 129 – 130 akt sprawy, T. G. jest absolwentem technikum rolniczego i posiada kwalifikacje rolnicze w zawodzie technik rolnik o specjalności uprawa roślin i hodowla zwierząt. Jest osobą, która nie figuruje w Krajowym Rejestrze Karnym jako osoba skazana. Dowód: świadectwo ukończenia technikum zawodowego k. 22 akt, świadectwo z Krajowego Rejestru Karnego k. 23 akt, W dniu 19 lipca 2016 roku Walne Zgromadzenie Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. na podstawie uchwały nr III/1/2016 przyjęła T. G. na członka Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w M. . Na tym samym Zgromadzeniu T. G. został wybrany prezesem zarządu pozwanego. Dowód: uchwały z 19 lipca 2016 roku k. 36 i 37 akt sprawy, Przed powołaniem na prezesa T. G. stan spółdzielni to: - kredyt w kwocie 390 000 zł, - dług w kwocie 450 000 zł na środki do produkcji roślin, - wynagrodzenia pracowników na poziomie 750 - 1100 zł netto. Aby uregulować długi pozwany sprzedał 220 ha pola uprawnego. Nadal jest prowadzona hodowla bydła i hodowla mleka. Za mleko nadal pozwany otrzymuje 90 groszy za litr w wyniku umowy podpisanej przez poprzedniego prezesa – powoda T. H. . Inne firmy otrzymują kwotę 1,5 złotych za litr mleka. Zmiana tej umowy jest aktualnie negocjowana. Wszystkie długi zostały uregulowane, zostały podniesione pensje pracowników, którzy są dodatkowo premiowani za dobrą pracę- średnia płaca to aktualnie 2500 złotych. Wcześniej ponad 70 ha pól było wydzierżawionych bez żądnej umowy i również aktualnie umowy te nie są rozliczone z uwagi na brak dokumentacji. Aktualnie pozwany nie wydzierżawia żadnego pola a chętnie sam dzierżawiłby pola z uwagi na brak ziemi uprawnej. Pozwany, w wyniku bezumownej dzierżawy ziemi przez poprzedniego prezesa, stracił dopłaty unijne. Dowód: zeznania T. G. – rozprawa z dnia 10 maja 2017 roku – skrócony protokół k. 129 – 130 akt sprawy, uchwała nr 1/5/2016 roku k. 115 akt, uchwała nr 1/6/2016 roku k. 116 akt, Sąd zważył co następuje: Powództwo powoda okazało się bezzasadne. Bezspornym w sprawie było, iż: - powód był prezesem pozwanego, nie otrzymał w czerwcu 2016 roku absolutorium i w lipcu 2016 roku został odwołany z tej funkcji, - 19 lipca 2016 roku T. G. został przyjęty w poczet członków Spółdzielni i następnie został wybrany na prezesa pozwanego. Spornym było: - czy uchwała o wyborze na prezesa pozwanego z dnia 19 lipca 2016 roku o numerze (...) nie naruszała prawa, nie godziła w interesy spółdzielni bądź to nie godziła w dobre obyczaje? Stosownie do treści art. 42 prawa spółdzielczego z dnia 16 września 1982 r. tekst jednolity z dnia 4 grudnia 2015 roku (Dz.U. z 2016 r.poz.21) §
3. Uchwały walnego zgromadzenia obowiązują wszystkich członków spółdzielni oraz wszystkie jej organy. §
4. Uchwała sprzeczna z ustawą jest nieważna. §
5. Uchwała sprzeczna z postanowieniami statutu bądź dobrymi obyczajami lub godząca w interesy spółdzielni albo mająca na celu pokrzywdzenie jej członka może być zaskarżona do sądu. §
6. Każdy członek spółdzielni lub zarząd może wytoczyć powództwo o uchylenie uchwały. Jednakże prawo zaskarżenia uchwały w sprawie wykluczenia albo wykreślenia członka przysługuje wyłącznie członkowi wykluczonemu albo wykreślonemu. §
7. Jeżeli zarząd wytacza powództwo, spółdzielnię reprezentuje pełnomocnik ustanowiony przez radę nadzorczą, a spółdzielnię, w której nie powołuje się rady nadzorczej, pełnomocnik ustanowiony przez walne zgromadzenie. W wypadku nieustanowienia pełnomocnika sąd właściwy do rozpoznania sprawy ustanawia kuratora dla spółdzielni. §
8. Powództwo o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia powinno być wniesione w ciągu sześciu tygodni od dnia odbycia walnego zgromadzenia, jeżeli zaś powództwo wnosi członek nieobecny na walnym zgromadzeniu na skutek jego wadliwego zwołania - w ciągu sześciu tygodni od dnia powzięcia wiadomości przez tego członka o uchwale, nie później jednak niż przed upływem roku od dnia odbycia walnego zgromadzenia. §
9. Jeżeli ustawa lub statut wymagają zawiadomienia członka o uchwale, termin sześciotygodniowy wskazany w § 6 biegnie od dnia tego zawiadomienia dokonanego w sposób wskazany w statucie. §
10. Sąd może nie uwzględnić upływu terminu, o którym mowa w § 6, jeżeli utrzymanie uchwały walnego zgromadzenia w mocy wywołałoby dla członka szczególnie dotkliwe skutki, a opóźnienie w zaskarżeniu tej uchwały jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami i nie jest nadmierne. §
11. Orzeczenie sądu ustalające nieistnienie albo nieważność uchwały walnego zgromadzenia bądź uchylające uchwałę ma moc prawną względem wszystkich członków spółdzielni oraz wszystkich jej organów. Poza sporem było, że powód w terminie zaskarżył wymienioną wyżej uchwałę. Po pierwsze, odnosząc się do zarzutów powoda, iż poprzez podjęcie uchwały doszło do naruszenia §49 ust. 4 statutu pozwanego, konieczne jest przytoczenie tej regulacji. Zgodnie z jej treścią kandydat na Prezesa winien wykazać się: a) zdolnością w zakresie kierowania i zarządzania, b) umiejętnością w zakresie organizacji pracy, c) zdolnościami w zakresie kierowania zespołami ludzkimi, d) umiejętnościami w zakresie oceny i prognozowania rynku, e) umiejętnościami właściwej współpracy ze środowiskiem, f) zdolnością godzenia interesów członków z interesami Spółdzielni. Jak wynika z zeznań świadków R. O. , J. C. , S. K. , K. T. i W. J. , kandydata na prezesa pozwanego zaproponowano osobę T. G. , bowiem najpierw dokonana została ocena jego osoby i pracy. Z zeznań tych świadków wynika, iż członkowie Spółdzielni posiadali wiedzę o tym, że T. G. prowadzi własne gospodarstwo rolne i to z sukcesem. Zatem – biorąc pod uwagę, dosyć ogólne zapisy statutu w tym zakresie – właśnie fakt, iż T. G. prowadził własne gospodarstwo rolne, czyli własny biznes, pozwalało wysnuć wniosek, iż jeśli taka osoba radzi sobie we własnym biznesie, to poradzi sobie w zakresie prowadzenia biznesu pozwanego. W ocenie sądu w żaden sposób nie można w tym zakresie ocenić tej decyzji jako sprzecznej z treścią wyżej przytoczonej normy prawnej. W tym miejscu koniecznym jest też przytoczenie ocen wyżej wymienionych świadków, co do aktualnej sytuacji gospodarczej pozwanego, którą ocenili jako bardzo dobrą w zupełnym przeciwieństwie do tej, jaka była udziałem pozwanego za rządów powoda. Reasumując w wyborze T. G. na prezesa pozwanego w drodze uchwały nr. (...) w kontekście §49 ust. 4 statutu pozwanego sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa, dobrych obyczajów czy też godzenia w interesy członków spółdzielni. Wręcz przeciwnie dokonany wybór, poprzez efekty pracy T. G. , potwierdził jego słuszność. Po drugie, brak jest możliwości przyjęcia, iż wybór T. G. na prezesa był nieważny bowiem nie spełniał on kryteriów opisanych w §8 statutu Spółdzielni. Stosownie do treści tej normy prawnej osoba fizyczna, zgłaszająca zamiar przystąpienia do Spółdzielni ma obowiązek odbycia stażu kandydackiego, który trwa 3 lata, który to staż może zostać w szczególnych przypadkach skrócony albo można kandydata zwolnić od obowiązku odbywania stażu. Bezspornym było, iż T. G. nie odbył stażu kandydackiego, a zarząd Spółdzielni nie podjął pisemnej uchwały o skróceniu stażu bądź zwolnieniu kandydata z obowiązku odbycia stażu. Jednak możliwa do przyjęcia jest interpretacja, iż już samo wskazanie przez zarząd, jako kandydata na członka Spółdzielni, T. G. , było wyrazem woli Zarządu zwolnienia T. G. z obowiązku odbycia stażu, co zostało ustnie przedstawione na Walnym Zgromadzeniu Członków Spółdzielni i przez nich zaakceptowane. Nadto o ile takie założenie byłoby wadliwe to koniecznym jest podkreślenie, że 19 lipca 2016 roku najpierw podjęto uchwałę nr III/1/2016 o przyjęciu T. G. jako członka Spółdzielni a dopiero następnie przyjęto uchwałę o powołaniu go na prezesa Spółdzielni. Zatem słusznie wywodzi pozwany, iż w sytuacji, gdy ta uchwała nie została zaskarżona, to uprawomocniła się i nie można już mówić o sankcji jej nieważności. Powód mógł zaskarżyć tą uchwałę i to właśnie w tym zakresie mogły być przedstawione zarzuty naruszenia norm statutu, co do §8 ust. 1 –
12. Natomiast w sytuacji gdy powód zaskarżył jedynie uchwałę nr III/2/2016 o wyborze T. G. na prezesa pozwanego, to uprawomocnienie się uchwały nr III/1/2016 sanowało kwestie dotyczące braku stażu kandydackiego po stronie T. G. i nie miały one już żadnego znaczenia w zakresie prawidłowości uchwały nr III/2/
13. Po trzecie, konieczne jest dostrzeżenie kontekstu w jakim powód odwołał się od uchwały nr III/2/
14. Z zeznań świadków wyżej wymienionych wynika, iż stan gospodarczy i ekonomiczny pozwanego za rządów powoda, był taki, iż Spółdzielni groziła upadłość. Świadkowie przedstawili sposób prowadzenia przedsiębiorstwa rolnego przez powoda zarówno w zakresie ekonomicznym, managerskim, jaki i w kontekście relacji międzyludzkich pomiędzy prezesem i pracownikami. Ocena ta była dla powoda jednoznacznie negatywna. Zmiana prezesa na T. G. uzdrowiła przedsiębiorstwo rolne Spółdzielni i to nie tylko w sensie ekonomiczno – finansowym, ale też i w zakresie relacji międzyludzkich, co – jak już wyżej sąd zaznaczył – potwierdziło prawidłowość dokonanego przez członków Spółdzielni wyboru. Natomiast osoba, która: - doprowadziła Spółdzielnię do złego stanu gospodarczego i finansowego, - została jednoznacznie oceniona negatywnie przez członków Spółdzielni, czego wyrazem był brak absolutorium a następnie uchwała o odwołaniu z prezesury, zaskarżając uchwałę nr III/2/2016 naruszyła tym samym zasady współżycia społecznego, czyli normę prawną art. 5 k.c. Stąd i z tej też przyczyny powództwo winno zostać oddalone. Jako, iż powód w całości przegrał proces należało na podstawie art. 98§1 i 99 k.p.c. w związku z § 8 Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804) zasądzić od niego na rzecz pozwanego koszty postępowania w wysokości: - 360 złotych tytułem wynagrodzenia za profesjonalną reprezentację, - 17 złotych tytułem opłaty od pełnomocnictwa, Sędzia Jarosław Klon