Sad powszechny, VII P 56/16

Sygn. akt VII P 56/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 maja 2017 roku Sąd Rejonowy dla Miasta Stołecznego Warszawy w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSR Magdalena Szymańska Ławnicy: Halina Sobota C. S. Protokolant: Małgorzata Wadoń po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2017 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa M. D. przeciwko K. G. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) w W. o odszkodowanie orzeka:

1. zasądza na rzecz powoda M. D. od pozwanej K. G. kwotę 1.000 zł (jeden tysiąc złotych) tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę,
2. w pozostałym zakresie powództwo oddala,
3. zasądza na rzecz powoda M. D. od pozwanej K. G. w W. kwotę 197 zł (sto dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu,
4. nakazuje pobrać od pozwanej K. G. na rzecz Skarbu Państwa – Kasy Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie kwotę 50 zł (pięćdziesiąt złotych) tytułem opłaty od pozwu,
5. wyrokowi w pkt 1 nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. UZASADNIENIE Pozwem z dnia 10 listopada 2015 roku ( data stempla operatora pocztowego na kopercie ) powód M. D. , wniósł powództwo przeciwko K. G. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia, przywrócenie do pracy, wynagrodzenie za okres pozostawania bez pracy w kwocie 48.000 zł oraz 150.000 zł tytułem odszkodowania za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu wraz z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz o zasądzenie na swoją rzecz od pozwanej kosztów procesu. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 4 listopada 2015 roku pozwana wręczyła mu wypowiedzenie, którego przyczyn on nie rozumie. W pozwie powód zawarł też wniosek o zwolnienie z opłaty sądowej od pozwu wraz z oświadczeniem majątkowym ( pozew k. 2-4, oświadczenie majątkowe k. 9-10). Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2015 roku Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie, VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu dla m.st. Warszawy w Warszawie ( postanowienie k. 12). W dniu 10.11.2015 roku powód złożył do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wniosek nie nosi prezentaty żadnego Sądu ani nie znajduje się przy nim koperta. W chwili przekazania do tutejszego Sądu pismo leżało luzem przy okładce bez prezentat ( wniosek k. 19, notatka urzędowa k. 24). Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2016 roku Sąd zwolnił powoda od obowiązku uiszczania opłaty sądowej od pozwu ( postanowienie k. 20). Postanowieniem z dnia 1 lutego 2016 roku Sąd oddalił wniosek o ustanowienie dla powoda pełnomocnika z urzędu ( postanowienie k. 25-26). W odpowiedzi na pozew zawodowy pełnomocnik pozwanej, w osobie radcy prawnego, wniósł o oddalenie powództwa w całości, zasądzenie kosztów postępowania, wskazując w uzasadnieniu, że przyczyny wypowiedzenia były prawdziwe, konkretne, zrozumiałe i uzasadniały rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie, a pozwana nie dyskryminowała powoda ( odpowiedź na pozew k. 28-33). W dniu 31 marca 2016 roku powód ustanowił zawodowego pełnomocnika w osobie radcy prawnego ( pełnomocnictwo k. 79). Pismem procesowym z dnia 06 kwietnia 2016 roku pełnomocnik powoda wskazał, że faktyczne wynagrodzenie powoda za pracę stanowiło 5.000 zł miesięcznie (pismo k. 75-78). Pismem procesowym z dnia 30 maja 2016 roku pełnomocnik powoda wskazał, że pozwana wypłacała powodowi kwotę ponad tę wynikającą z umowy o pracę „pod stołem” (pismo k. 87-88). Postanowieniem z dnia 04 czerwca 2016 roku skierował strony procesu do mediacji ( postanowienie o mediacji k. 92). Na rozprawach w dniach 18 lipca 2016 roku, 21 listopada 2016 roku, 20 lutego 2017 roku, 08 maja 2017 roku Przewodnicząca bezskutecznie nakłaniała strony do ugodowego zakończenia sporu ( protokoły rozpraw k. 109,168, 197, 216). Na rozprawie w dniu 21.11.2016 roku pełnomocnik pozwanej wycofał wniosek o przesłuchanie świadka L. (k. 167). Sąd postanowieniem z dnia 18 lipca 2016 roku przekazał roszczenie o odszkodowania za nierówne traktowania w wysokości 150.000 zł do Sądu Okręgowego w Warszawie na podstawie art. 17 pkt 4 kpc ( postanowienie k. 118). Powód ustnie na rozprawie w dniu 20.02.2017 roku dokonał modyfikacji powództwa wnosząc zamiast o przywrócenie do pracy o odszkodowanie w wysokości 24.000 zł ( protokół rozprawy k. 203), a następnie pełnomocnik powoda potwierdził modyfikację pisemnie wnosząc o odszkodowanie w wysokości 6.000 zł ( modyfikacja powództwa k. 206) , którą to kwotę powód potwierdził ustnie na rozprawie w dniu 8 maja 2017 roku ( protokół rozprawy k. 216). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód został zatrudniony u pozwanej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony od dnia 20 lipca 2015 roku, na stanowisku kasjera walutowego ( umowa o pracę k. 6). Powód nie posiadał pisemnego zakresu obowiązków ( bezsporne). Powód zwracał się do pozwanej jak podwładny do szefa, nie podważał jej autorytetu, zadania wykonywał w normalnym tempie. (dowody: zeznania świadków : częściowo M. G. (k. 109-114), J. D. ( k. 114-116 ), częściowo H. D. ( k. 157-160 ), P. K. (k. 168-170 ), zeznania powoda, częściowo zeznania pozwanej ). Pracodawca w dniu 4 listopada 2015 roku dokonał wręczenia powodowi oświadczenia woli o rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem. Jako przyczynę wskazano „podważanie autorytetu właściciela firmy oraz opieszałość w wykonywaniu poleceń służbowych” ( wypowiedzenie k. 7) . W dniu, w którym wręczano powodowi wypowiedzenia stawił się do firmy w celu świadczenia pracy ( zeznanie powoda). Po wręczeniu wypowiedzenia powód przebywał na zwolnieniu lekarskim od dnia 4 listopada do dnia 19 listopada 2015 roku (L4 k. 8). Wynagrodzenie powoda brutto liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy wynosiło 2.000 zł ( zaświadczenie o zarobkach k. 36). Opisany powyżej stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie powołanych dokumentów, w tym akt osobowych powoda oraz ich kserokopii, których wiarygodności nie kwestionowała żadna ze stron postępowania, a Sąd nie znalazł podstaw ku temu by czynić to z urzędu. Sąd ustalił stan faktyczny także na zeznaniach świadków: częściowo M. G. (k. 109-114), J. D. ( k. 114-116 ), częściowo H. D. ( k. 157-160 ), P. K. ( k. 168-170). Sąd dał wiarę zeznaniom świadków, gdyż były wzajemnie spójne, logiczne, zgodne z treścią dokumentów złożonych do akt sprawy przez obie strony, nadto były zgodne z zasadniczą częścią zeznań samej powoda, którym także Sąd dał wiarę co do faktów ( zeznania powoda k. 131- 132), Sąd nie dał wiarę zeznaniom pozwanej (k. 197-201), iż przyczyny wskazane wypowiedzeniu były prawdziwe, gdyż przeczy im materiał dowody w postaci zeznań świadków niespokrewnionych z powodem i pozwaną. Pozwana w zeznaniach skupiała się na rzekomych błędach powoda dotyczących sposoby dokonywania transakcji ponadprogowych, podczas gdy przyczyna taka nie znalazła się w ogóle w oświadczeniu woli o rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem. Sąd nie dał wiary tej części zeznań świadka M. G. , że zachowanie powoda do pozwanej było naganne, nie tylko jako do pracodawcy ale i jako do kobiety (k. 112). Sąd zważył, że świadek jest mężem pozwanej, co mogło wpłynąć na subiektywizm jego zeznań. W przeważającej większości jego zeznania nie przyczyniły się do ustalenia stanu faktycznego w sprawie, gdyż dotyczyły historii zatrudnienia powoda oraz sposobu wykonywania przez niego operacji ponadprogowych, co nie zostało wskazane jako przyczyny wypowiedzenia, a których dotyczył proces. Sąd dał wiarę zeznaniom świadka J. D. , że nigdy nie zauważyła, aby powód odnosił się lekceważąco do pozwanej oraz że w jej obecności powód nigdy nie podważał kompetencji pozwanej. Sąd dał wiarę zeznaniu świadka H. D. , iż powód mówił jej, że nie rozumie treści wypowiedzenia (k. 159v). Zeznania świadka P. D. ( k. 160-163 ) – brata powoda - nie przyczyniły się do ustalenia stanu faktycznego w sprawie, gdyż dotyczyły roszczenia o odszkodowanie za nierówne traktowanie, które zostało przekazane do Sądu Okręgowego w warszawie. Sąd dał wiarę zeznaniu świadka P. K. , iż powód zwracał się do pozwanej „szefowo” lub „pani K. ” oraz że zwracała się do pozwanej „normalnie jak podwładny do przełożonej” (k. 169). Sąd dał wiarę, że pozwana zgłaszała zarzutu do powoda dotyczące przerzutów walutowych, ale świadek nie wiedział, czy i jaki termin powód otrzymał na wykonanie polecenia (k. 168). Zeznania powoda, którym Sąd dał wiarę potwierdzają nieprawdziwość i niekonkretność przyczyn zawartych w wypowiedzeniu. Sąd ustalał stan faktyczny w takim zakresie, jaki był niezbędny dla rozstrzygnięcia o zasadności żądania pozwu. Sąd zważył, co następuje: Roszczenie powoda zasługiwało na uwzględnienie. W niniejszej sprawie spór dotyczył przyczyn rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę z powodem za wypowiedzeniem. Sporne było, czy wskazane przez pracodawcę przyczyny rozwiązania umowy o pracę były rzeczywiste, czy uzasadniały rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem, czy też rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło niezgodnie z prawem, a tym samym, czy zasadne jest roszczenie powoda o odszkodowanie. Na podstawie art. 45§1 kp w razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nie określony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, sąd pracy - stosownie do żądania pracownika - orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu - o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowaniu. Wypowiedzenie umowy o pracę stanowi zwykły sposób jej rozwiązania. Przyczyna wypowiedzenia nie musi zatem charakteryzować się znaczną wagą, nadzwyczajną doniosłością, czy też powodować szkód po stronie pracodawcy ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 sierpnia 2007 roku, sygn. akt I PK 79/07, Monitor Prawa Pracy z 2007 roku, Nr 12, str. 651). Przyczynę wypowiedzenia mogą stanowić zarówno okoliczności zależne od pracownika, jak i okoliczności od niego niezależne, jeżeli przemawia za tym uzasadniony interes pracodawcy. Ciężar dowodu w zakresie wykazania okoliczności wskazanych w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę spoczywa na pozwanym pracodawcy ( art. 6 kc ). Wykazując zasadność wypowiedzenia, pracodawca musi przedstawić dowody potwierdzające prawdziwość i zasadność jego przyczyny. Natomiast pracownika obciąża dowód istnienia okoliczności przytoczonych przez niego w celu wykazania, że wypowiedzenie umowy o pracę jest nieuzasadnione ( wyrok SN z 08.09.1977 r., I PRN 17/77, (...) ). Odnosząc powyższe rozważania prawne do ustalonego przez Sąd stanu faktycznego przy jednoczesnej analizie wskazanych przez pracodawcę przyczyn rozwiązania stosunku pracy z powódką, przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że w oświadczeniu woli pracodawca wskazał jako pierwszą przyczynę „podważanie autorytetu właściciela”. Z zeznań świadków wynika, że powód odnosił się do pozwanej jak podwładny używając zwrotów „szefowo” lub „pani K. ” i nie podważał jej autorytetu. Druga przyczyna „opieszałość w wykonywaniu obowiązków służbowych” jest ogólna i niekonkretna. Powód już w pozwie wskazywał, że nie rozumie przyczyny wypowiedzenia. Także z zeznań jego matki – H. dury – wynika, że powód żalił się jej, że nie rozumie przyczyny wypowiedzenia. Sąd zważył, że przyczyna w postaci „opieszałości” zazwyczaj jest stosowana w zakładach produkcyjnych, fabrykach, gdzie istnieją normy pozwalające zmierzyć wydajność i szybkość pracy. Sformułowanie „opieszałość w wykonywaniu obowiązków służbowych” użyte w wypowiedzeniu sugeruje, że chodzi o wszelkie obowiązki służbowe, każdej kategorii. Już w toku procesu pozwana zdawała się sugerować, że chodziło o obowiązek powoda przyuczenia przez powoda pozostałych pracowników do dokonywania czynności przerzutów bankowych. Takie zawężenie przyczyny dopiero na etapie procesu sądowego jest niedopuszczalne, gdyż przyczyny wypowiedzenia ograniczają się do tych wskazanych w pisemnym oświadczeniu woli. Nadto, jedyny świadek, który zeznał, że nauczył się wykonywać przerzuty już po zwolnieniu powoda – P. K. – nie posiadał wiedzy, jaki termin powód otrzymał na wykonanie zadania. Dodatkowo należy wskazać, że obowiązek przeszkolenia stanowiskowego należy do pracodawcy, a skoro pozwana wielokrotnie w toku procesu podkreślała, że powód był „szeregowym” pracownikiem nie było więc logiczne ani zgodne z doświadczeniem życiowym, aby to właśnie on dokonywał w imieniu pracodawcy szkoleń stanowiskowych. Odnosząc się do wysokości zasądzonego odszkodowania Sąd zważył, że finalnie powód wycofał się z kwestionowania zaświadczenia o zarobkach, przez co jego wysokość stała się niesporna (2.000 zł brutto). Także na rozprawie w dniu 8 maja 2017 roku wskazywała na zapytanie Sądu, iż dochodzi odszkodowania w wysokości 6.000 zł jako trzykrotności miesięcznych zarobków tj. 3x2.000 zł=6.000 zł. Sąd zgodnie z dyspozycją art. 45§1 w zw. z art. 47