Sad powszechny, I C 1608/16

Sygn. akt I C 1608/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 października 2017 r. Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny: Przewodniczący: SSR Tadeusz Kotuk Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Szymańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2017 r. w G. sprawy z powództwa A. L. i D. C. przeciwko A. A. o zapłatę I. zasądza od pozwanego A. A. na rzecz powódki A. L. kwotę 15.000 zł (piętnaście tysięcy złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za okres od dnia 7 listopada 2016 r. do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego A. A. na rzecz powoda D. C. kwotę 15.000 zł (piętnaście tysięcy złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za okres od dnia 7 listopada 2016 r. do dnia zapłaty; III. w pozostałym zakresie powództwo oddala, w tym co do żądania zasądzenia solidarnego na rzecz powodów; IV. zasądza od pozwanego A. A. na rzecz powódki A. L. kwotę 961,47 zł (dziewięćset sześćdziesiąt jeden złotych czterdzieści siedem groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu; V. zasądza od pozwanego A. A. na rzecz powoda D. C. kwotę 961,47 zł (dziewięćset sześćdziesiąt jeden złotych czterdzieści siedem groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu; VI. nakazuje ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gdyni z roszczenia zasądzonego w punkcie I. niniejszego wyroku kwotę 283,96 zł (dwieście osiemdziesiąt trzy złote dziewięćdziesiąt sześć groszy) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych; VII. nakazuje ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gdyni z roszczenia zasądzonego w punkcie II. niniejszego wyroku kwotę 283,96 zł (dwieście osiemdziesiąt trzy złote dziewięćdziesiąt sześć groszy) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych; VIII. nakazuje ściągnąć od pozwanego A. A. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gdyni kwotę 666,68 zł (sześćset sześćdziesiąt sześć złotych sześćdziesiąt osiem groszy) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych. UZASADNIENIE Stan faktyczny W dniu 22 maja 2015 r. A. A. sprzedał A. L. i D. H. (w udziałach po ½ części) nieruchomość objętą księgą wieczystą (...) stanowiącą działkę nr (...) za cenę 120.000 zł oraz udział w wysokości 1/3 części we współwłasności nieruchomości objętej działką (...) stanowiącą działkę nr (...) w udziałach po 1/6 części za cenę 3.600 zł. W treści aktu notarialnego A. A. oświadczył, że działka (...) jest niezabudowana i nieuzbrojona, będzie miała zapewniony dostęp do drogi publicznej poprzez działkę nr (...) , która stanowi wewnętrzną drogę dojazdową. Dowód: wypis aktu notarialnego, k. 10-16 W późniejszym czasie okazało się, że w/w działki nie mają dostępu do drogi publicznej i powodowie – aby ów uzyskać – przeprowadzili pełną procedurę ustanowienia odpłatnej służebności drogi koniecznej, zakończoną aktem notarialnym z dnia 30 listopada 2016 r. (służebność ustanowiona za jednorazowym wynagrodzeniem w kwocie łącznej brutto 21.481,95 zł). Dowód: akt notarialny, k. 73-78 W dniu 21 października 2016 r. powodowie złożyli pozwanemu oświadczenie o obniżeniu ceny zakupu działki (...) (wg poprzedniej nomenklatury: 224/31) o 30.000 zł, po czym wezwali pozwanego do zapłaty sumy odpowiadającej obniżeniu ceny oraz kwoty 25.203,17 zł tytułem łącznych kosztów ustanowienia służebności (wraz z kosztami wynagrodzenia notariusza 747,08 zł oraz 2.460 zł z tytułu porady prawnej). Dowód: oświadczenie, k. 81 wezwanie do zapłaty, k. 83 Wartość obniżenia wartości działki (...) w związku z ujawnioną wadą wynosi 31.754 zł. Dowód: opinia biegłej M. R. , k. 113-133, 242-243 Ocena dowodów Ustalenia faktyczne zostały dokonane w oparciu o obszerną dokumentację oraz opinię biegłej. Ponieważ sprawa miała typowo charakter związany z oceną treści dokumentacji, zbędne było przeprowadzenie dowodu z osobowych źródeł dowodowych – można byłoby w takim przypadku jedynie spodziewać się ogólnego potwierdzenia tego, co jest zawarte w dokumentacji, a więc przesłuchiwanie świadków i strony byłoby w tym kontekście jedynie zbędnym przedłużaniem procesu, bez uzasadnionej perspektywy na uzyskanie niewynikających z dokumentacji informacji. Także okoliczności dotyczące stanu świadomości i zawinienia – jak to będzie wynikać z dalszych rozważań – nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia. Opinię biegłej M. R. uznano za jasną, pełną i wewnętrznie niesprzeczną. Zarzuty stron (przede wszystkim strony pozwanej) zostały na rozprawie przez biegłą wyjaśnione w sposób usuwający potrzebę dalszego uzupełniania dotychczasowej opinii lub dopuszczania dowodu z opinii innego biegłego. Kwalifikacja prawna Z ustaleń faktycznych wynika wprost, że sprzedana rzecz ( działka nr (...) ) miała wadę polegającą na braku dostępu do drogi publicznej, wbrew wyraźnemu skądinąd zapewnieniu sprzedającego ( vide § 1 pkt III. 1) aktu notarialnego z dnia 22 maja 2015 r., k. 11). O tym, że wada taka radykalnie obniża użyteczność działki przeznaczonej na zabudowę i zamieszkanie na niej powodów – nie trzeba nikogo odrębnie przekonywać. Stosunek obniżenia ceny związany z tą wadą został zdaniem Sądu poprawnie i przekonująco wyliczony przez biegłą (31.754 zł). Należy jednak w tym miejscu zauważyć, że zarówno oświadczenie woli powodów o obniżeniu ceny, jak też żądanie pozwu (w pkt 1 petitum ) będące konsekwencją tegoż, obejmuję sumę niższą (30.000 zł), która w odniesieniu do tej części powództwa (i jego podstawy faktycznej) stanowi górną granicę wyrokowania (por. art. 321 § 1 k.p.c. ). Innymi słowy, z tytułu rękojmi (obniżenie ceny) do zasądzenia w niniejszej sprawie pozostawało 30.000 zł. Odpowiedzialność z tytułu rękojmi jest łatwa do udowodnienia przede wszystkim z tego powodu, że nie wymaga wykazania winy sprzedającego ; ma charakter obiektywny związany wyłącznie z faktem istnienia wady, a ta w niniejszej sprawie jest bezsporna. Pozwany nie może więc skutecznie powoływać się na to, że o wadzie nie wiedział, jest to z punktu widzenia rozpoznawanego roszczenia zupełnie obojętne. Twierdzenia o jakimś chaosie dokumentacyjnym w Urzędzie Miasta G. są pozbawione znaczenia w niniejszej sprawie. Sąd w niniejszej sprawie nie zajmował się czymś, co może stanowić co najwyżej przesłanki hipotetycznych roszczeń pozwanego przeciwko Gminie M. G. . Powodowie ponadto odrębnie dochodzili także odszkodowania związanego z istnieniem wady (25.203,17 zł). Składnikami odszkodowania jest jednak w istocie to samo, co stanowiło podstawę wyliczenia przez biegłą wartości obniżenia ceny (por. k. 127). W tym ujęciu zasądzenie powtórne w/w sumy (obok kwoty stanowiącej wartość obniżenia ceny) na innej podstawie prawnej skutkowałoby bezpodstawnym wzbogaceniem powodów. Reżim odpowiedzialności sprzedającego z rękojmi i ogólne zasady odpowiedzialności odszkodowawczej (kontraktowej) mają charakter komplementarny, a nie kumulatywny. To oznacza, że skoro cała suma żądanego odszkodowania została już z naddatkiem pokryta skutecznym roszczeniem o obniżenie ceny (z rękojmi), analiza tego, czy pozwanemu można przypisać odpowiedzialność kontraktową za powstanie tej szkody ( art. 471 k.c. ) jest zbyteczna. Dlatego nie prowadzono na tę okoliczność postępowania dowodowego, bo jego wynik (jakikolwiek by nie był) i tak nie zmieniłby treści wyroku. Należy też zwrócić uwagę, że w niniejszej sprawie brak podstaw do zasądzenia sumy 30.000 zł solidarnie na rzecz powodów, gdyż nie są małżeństwem i nabyli obarczoną wadą nieruchomość do współwłasności w równych udziałach (po ½). Każdemu z powodów przypada więc odrębnie po ½ z sumy 30.000 zł (tj. po 15.000 zł). Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punktach I. i II. sentencji na mocy art. 560 § 1 k.c. w zw. z art. 481 § 1 i § 2 k.c. W punkcie III. sentencji na mocy art. 566 § 1 k.c. a contrario oraz art. 369 k.c. a contrario oddalono powództwo w pozostałym zakresie. Należy Koszty O kosztach procesu orzeczono w punkcie IV i V. sentencji na mocy art. 100 k.p.c. (stosunkowe rozdzielenie). Powodowie wygrali (łącznie) w 54%, pozwany – w 46%. Koszty powodów to: 2761 zł (opłata sądowa od pozwu), 5.400 zł (opłata za czynności radcy prawnego w stawce minimalnej, § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, ze zm.). 54% z tej sumy to: 4406,94 zł. Koszty pozwanego to: 5.400 zł (opłata za czynności radcy prawnego w stawce minimalnej, § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, ze zm.). 46% z tej sumy to: 2484 zł. Różnica na korzyść powodów to: 1922,94 zł, a więc na każdego z powodów przypada po ½ drugiej, czyli 961,47 zł (punkty IV. i V.). Ponadto w punktach VI-VIII. orzeczono o nieuiszczonych kosztach sądowych (wydatki Skarbu Państwa na przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego), na podstawie art. 113 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Powodów obciąża po ½ z 46% nieuiszczonych kosztów sądowych (po 283,96 zł), pozwanego – pozostałość (666,68 zł).