Sygn. akt II Ca 540/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 września 2016 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Tryb. Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSA w SO Arkadiusz Lisiecki po rozpoznaniu w dniu 23 września 2016 roku w Piotrkowie Trybunalskim na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy z powództwa K. M. przeciwko N. J. o zapłatę na skutek apelacji obu stron od wyroku Sądu Rejonowego w Bełchatowie z dnia 28 kwietnia 2016 roku, sygn. akt I C 140/15 z obu apelacji uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Bełchatowie do ponownego rozpoznania pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach procesu za instancję odwoławczą. A. L. Sygn. akt II Ca 540/16 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 16 października 2014 roku powódka K. M. wniosła o zasądzenie od pozwanej N. J. kwoty 8.253,96 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu oraz o zasądzenie od pozwanej zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego. Nakazem zapłaty wydanym w dniu 26 lutego 2015 w postępowaniu upominawczym Sąd Rejonowy w Bełchatowie nakazał pozwanej, aby zapłaciła na rzecz powódki kwotę dochodzoną pozwem z ustawowymi odsetkami od dnia 16 października 2014 oku do dnia zapłaty i kosztami zastępstwa procesowego. Powyższy nakaz zaskarżyła sprzeciwem pozwana N. J. . Pozwana wnosiła o oddalenie powództwa. Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy zasądził od pozwanej N. J. na rzecz powódki K. M. kwotę 2.407,69 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 15 października 2014 roku do dnia zapłaty, oddalił powództwo w pozostałej części oraz orzekł o kosztach procesu. Powyższy wyrok został wydany na podstawie ustaleń faktycznych oraz rozważań prawnych szczegółowo wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Pozwana zaskarżyła powyższy wyrok w zakresie pkt. I i III. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik postępowania tj.: I. art. 328 § 2 KPC poprzez wskazanie podstawy faktycznie rozstrzygnięcia w sposób lakoniczny, zawierający szereg błędów, rażących nieścisłości uniemożliwiających odczytanie sfery motywacyjnej rozstrzygnięcia II. art. 233 § 1 KPC poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonanie jego oceny w sposób całkowicie dowolny, nie swobodny naruszający zarówno zasady doświadczenia życiowego jak i logicznego rozumowania III. art. 227 KPC w związku z art. 328 § 2 i art. 236 KPC poprzez dopuszczenie i procedowanie dowodu nieistniejącego i poczynienie na jego podstawie ustaleń kluczowych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy IV. art. 98 KPC poprzez jego błędną wykładnię polegającą na nieprawidłowym wyliczeniu kosztów postępowania obciążających strony postępowania; naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: I. art. 353 1 KC w związku z art. 65 § 2 KC poprzez błędną wykładnię oświadczeń woli Stron w przedmiocie wprowadzonych zmian do umowy najmu z dnia 03.06.2009r. II. art. 664 § 1 KC w związku z art. 65 § 2 KC poprzez błędną wykładnię w postaci przyjęcia, iż wniosek o obniżenie czynszu musi przyjąć postać sformalizowaną. Wskazując na powyższe wnosiła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zmianę pkt. I i III polegającą na oddaleniu powództwa w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania od powódki na rzecz pozwanej zgodnie z regułą art. 98 KPC w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za obie instancje. Pełnomocnik powódki w apelacji zaskarżył wyrok w części, ti. co do pkt. 2 i 3. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: 1 .naruszenie prawa procesowego, a mianowicie:
- a)art. 328 § 2 kpc - poprzez sporządzenie i redakcję przez Sąd Rejonowy uzasadnienia, które w zakresie skarżonym przez stronę powodową całkowicie uniemożliwia dokonanie oceny toku wywodu Sądu meriti, który to wywód doprowadzi! do częściowego oddalenia powództwa,
- b)art. 227 kpc w zw. z art. 217 kpc w zw. z art. 232 kpc i art. 6 kc poprzez brak inicjatywy dowodowej Sądu I instancji w zakresie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu fonoskopii celem oceny prawdziwości nagrania audio zawierającego zapis rozmowy stron dotyczącej ich wzajemnych rozliczeń, wobec uznania przez Sąd wbrew zasadom logiki i prawidłowego rozumowania, iż pomimo braku zaprzeczenia przez stronę pozwaną faktowi odbycia zarejestrowanej rozmowy i prawdziwości zarejestrowanych wypowiedzi, nagranie to wymaga weryfikacji jego autentyczności, a ciężar dowodowy spoczywa w tym zakresie na stronie powodowej skoro stroną wywodzącą skutki prawne z nieprawdziwości nagrania byłaby pozwana,
- c)art. 233 § 1 kpc poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegające na: - dowolnym przyjęciu, bez rozważenia całości okoliczności i materiału zgromadzonego w sprawie, iż nagranie audio z zapisem rozmowy pomiędzy stronami w przedmiocie wzajemnych rozliczeń nie posiada waloru wiarygodności z uwagi na niepowołanie przez powódkę do oceny jej prawdziwości biegłego sądowego z zakresu fonoskopii, pomimo iż strona pozwana nie zaprzeczyła ani faktowi odbycia takiej rozmowy ani prawdziwości wypowiedzi zarejestrowanych na przedmiotowym nagraniu oraz pisemnym zapisie przeprowadzonej rozmowy, co w konsekwencji doprowadziło do „pominięcia” przez Sąd tego dowodu i częściowego oddaleniu powództwa pomimo dowodu potwierdzającego zasadność całego roszczenia, - dowolnym i poczynionym na podstawie błędnie ustalonego stanu faktycznego uznaniu, iż zeznania żadnego ze świadków (w tym świadka A. M. ) nie zasługują na uwzględnienie, gdyż nie stanowią dowodu bezpośredniego, podczas gdy okolicznością bezsporną i przyznaną przez obie strony był fakt przeprowadzenia praktycznie wszystkich rozmów w obecności m.in. świadka A. M. (występującego niejednokrotnie w rozmowach z pozwaną w imieniu powódki), który posiadał istotne wiadomości dla rozstrzygnięcia sprawy; 2. sprzeczność istotnych ustaleń Sądu 1 instancji z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzącego do naruszenia prawa materialnego - a mianowicie przepisu art. 659 § 1 k.c. poprzez jego niezastosowanie co do pełnego zakresu roszczenia powódki, wskutek uznania, że:
- a)wpłacona przez pozwaną kaucja w wys. 4 000 zł nie mogła zostać przez powódkę zaliczona na poczet odszkodowania za szkody wyrządzone w lokalu a jedynie na poczet miesięcznej opłaty czynszowej, podczas gdy takie uprawnienie powódki wynikało zarówno z postanowień umowy najmu (interpretowanych zgodnie z regułami wynikającymi z art. 65 kc ), potwierdzonych ustaleń pomiędzy stronami, jak i zeznań świadka A. M. oraz wyjaśnień powódki,
- b)pozwana zobowiązana była uzupełnić zapłatę czynszu najmu o brakującą kwotę 400 zł wyłącznie za okres trzech miesięcy (tj. łącznie 1 200 zł), podczas gdy dowody z umowy najmu wraz z aneksami, potwierdzone przez strony ustalenia ustne, dokumenty przelewów kwot z tytułu czynszu oraz zeznania świadka A. M. i wyjaśnienia powódki jednoznacznie pozwalają ustalić, iż brak zapłaty całości czynszu dotyczył łącznego okresu 6 miesięcy (tj. łącznie 2 400 zł). III Wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z: 1. dokumentu w postaci nagrania audio rozmowy stron z dnia zdawania wynajmowanego lokalu, która dotyczyła ustaleń co do okresu obowiązywania obniżki czynszu w okresie grzewczym i sposobu zarachowania uiszczonej kaucji, wraz z pisemnym zapisem tej rozmowy (dowód w aktach sprawy), - na okoliczność ustalenia, że kaucja miała zostać rozliczona po zapłacie całej zaległości czynszowej i stanowić przedmiot potrącenia za wyrządzone w lokalu szkody, ustalenia obniżki czynszu wyłącznie na jeden pięciomiesięczny okres grzewczy; 2. akt sprawy toczącej się przed Sądem Rejonowym w Bełchatowie pod sygn. akt: (...) z powództwa K. M. , dotyczącej zapłaty z tytułu zniszczeń w wynajmowanym lokalu, - na okoliczność zaliczenia przez powódkę kaucji w wys. 4 000 zł na poczet odszkodowania za poniesione szkody; Wskazując na powyższe wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w ww. punktach poprzez: 1. zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kwoty 5 846,27 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 16 października 2014 do dnia zapłaty, 2. zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: obie apelacje zasługują na uwzględnienie. Zarzuty obu apelacji i ich wnikliwe uzasadnienia zasługują w pełni na akceptacje Sądu II instancji. Skutkiem podniesionych wyżej przez skarżących uchybień musi być uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Trafnie podnoszą autorzy obu apelacji, że uzasadnienie Sądu I instancji nie spełnia wymogów określonych w przepisie art. 328 § 2 k.p.c. zgodnie z którymi uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, a mianowicie ustalenia faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł i przyczyn dla których odmówił wiarygodności i mocy prawnej oraz wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Przedmiotowe uzasadnienie wyroku Sądu I instancji jest lakoniczne, wewnętrznie sprzeczne, zawiera także błędy i nieścisłości. Sąd Rejonowy przede wszystkim w sposób niezrozumiały i niewyczerpujący uzasadnił swoje rozstrzygnięcie. Sąd I instancji nie wskazał przyczyn dla których odmówił wiary zeznaniom przesłuchanych w sprawie świadków oraz nie przeprowadził dowodu z nagrania „audio” zawierającego zapis rozmowy miedzy stronami, a mającej dotyczyć ustaleń między nimi. Tak sporządzone przez Sąd Rejonowy uzasadnienie wyroku uniemożliwia Sądowi II instancji przeprowadzenie kontroli merytorycznej zaskarżonego wyroku . Ponownie rozpoznając sprawę obowiązkiem Sądu I instancji będzie dokonać oceny dowodów przeprowadzonych w sprawie oraz dopuścić dowód z nagrania „audio” na okoliczność poczynionych ustaleń między stronami co do ich wzajemnych rozliczeń. Sąd Okręgowy zauważa, że w przypadku dowodu z nagrania „audio” w sytuacji, kiedy strona nie kwestionuje faktu dokonania nagrania, nie jest konieczne przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu fonoskopii, co do autentyczności nagrania. Dopiero po przeprowadzaniu wszystkich dowodów Sąd Rejonowy dokona oceny merytorycznej zgłoszonego roszczenia mając na uwadze postanowienia przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 353 1 k.c. w związku z art. 65 § 2 k.c. oraz 659 i następnych k.c. Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach procesu za instancję odwoławczą.