← Polska

Sad powszechny, III AUa 2430/12

Sygn. akt III AUa 2430/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 grudnia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSA Ewa Piotrowska (spr.) Sędziowie SSA Jolanta Ansion SSA Maria Małek - Bujak Protokolant Sebastian Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 r. w Katowicach sprawy z odwołania Przedsiębiorstwa Wielobranżowego „ B. " Spółki z o.o. w B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. przy udziale zainteresowanych: „ K. ” Spółki z o.o. w K. , T. B. ( T. B. ), J. F. ( J. F. ), K. K. ( K. K. ), G. K. ( G. K. ), K. K.

(1)( K. K.
(1)), Z. K. ( Z. K. ), A. M. ( A. M. ), M. P. ( M. P. ), E. S. ( E. S. ), C. S. ( C. S. ), J. S. ( J. S. ), W. S. ( W. S. ), E. T. ( E. T. ), K. W. ( K. W. ), D. W. ( D. W. ), R. Z. ( R. Z. ) o podstawę wymiaru składek na skutek apelacji Przedsiębiorstwa Wielobranżowego „ B. " Spółki z o.o. w B. i apelacji zainteresowanej „ K. ” Spółki z o.o. w K. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 23 października 2012 r. sygn. akt XI U 961/12 1. zmienia zaskarżony wyrok oraz poprzedzające go decyzje organu rentowego i ustala, że Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „ B. " Spółka z o.o. w B. nie ma obowiązku dokonania korekt rozliczeniowych za okres od maja 2010 roku do grudnia 2010 r. i przeliczenia podstaw wymiaru składek za ten okres za pracowników T. B. , J. F. , K. K. , G. K. , K. K.
(1), Z. K. , A. M. , M. P. , E. S. , C. S. , J. S. , W. S. , E. T. , K. W. , D. W. , R. Z. ,
  1. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. na rzecz Przedsiębiorstwa Wielobranżowego „ B. " Spółki z o.o. w B. kwotę 3.360 zł (trzy tysiące trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu za obie instancje,
  2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. na rzecz „ K. ” Spółki z o.o. w K. kwotę 1.950 zł (jeden tysiąc dziewięćset pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu za II instancję. /-/ SSA J. Ansion /-/ SSA E. Piotrowska /-/ SSA M. Małek-Bujak Sędzia Przewodnicząca Sędzia UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 23 października 2012 roku Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach w punkcie 1 oddalił odwołania Przedsiębiorstwa Wielobranżowego „ B. ” Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 2 marca 2012 roku oraz z dnia 6 marca 2012 roku, zasądzając w punkcie 2 od odwołującego na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. kwotę 960 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonymi decyzjami Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. ustalił kwotowo podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia zainteresowanych: E. T. , R. Z. , D. W. , K. W. , T. B. , W. S. , K. K. , J. S. , A. M. , E. S. , K. K.
(1), J. F. , C. S. , Z. K. , M. P. , G. K. , podlegający ubezpieczeniom społecznym (emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu) jako pracownicy i ubezpieczeniu zdrowotnemu za wskazane w decyzjach okresy. W uzasadnieniach decyzji organ rentowy wskazał, że na podstawie protokołu kontroli okresowej u płatnika Przedsiębiorstwa Wielobranżowego „ B. ” Spółki z o.o. w B. oraz dokumentów zgromadzonych w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS stwierdzono, iż płatnik ten za miesiące wskazane w decyzjach nie doliczył do podstawy wymiaru składek zainteresowanych przychodu z tytułu wykonywania umów zlecenia zawartych z firmą „ K. ” Sp. z o.o. w K. , na podstawie których zainteresowani jako zleceniobiorcy wykonywali pracę z na rzecz własnego pracodawcy, tj. na rzecz Spółki z o.o. „ B. ” w B. . Sąd I instancji połączył wszystkie sprawy do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, z uwagi na tożsamość przedmiotu sporu oraz stron oraz wezwał do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanej „ K. ” Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w K. , albowiem jej prawa i obowiązki zależą od rozstrzygnięcia sprawy. Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: Spółka (...) S.A. w B. , objęta ustawową restrukturyzacją zatrudnienia, nie może zatrudniać nowych pracowników, stąd od kilku już lat zapewnia sobie obsadę stanowisk w utrzymaniu ruchu zakładu górniczego (...) poprzez zlecenie usług w tym zakresie innym firmom na usługę realizowaną w trybie zamówienia publicznego - przetarg nieograniczony (pomiędzy Przedsiębiorstwem (...) Sp. z o.o. a „ B. ”, pomiędzy „ B. ” a „ K. ”, pomiędzy „ K. ”, a „ B. ” - pomiędzy „ B. ” a „ K. ” - w zakresie realizacji umów za kolejne okresy). Podobnie jak w latach poprzednich umową o współpracy z 12 listopada 2009 roku Spółki z o.o. „ B. ” i „ K. ” zobowiązały się wzajemnie do opracowania i złożenia wspólnej oferty w przetargu oraz wspólnej realizacji zadania polegającego na „ świadczeniu usług w zakresie utrzymania ruchu zakładu górniczego prowadzącego roboty podziemne z zastosowaniem techniki górniczej w Zakładzie (...) w C. ” na rzecz Spółki (...) S.A. w B. . Zgodnie z porozumieniem Spółki wspólnie opłaciły wadium i ponosiły solidarną odpowiedzialność za wykonanie usług, zobowiązały się wzajemnie do wykonywania usług pracownikami posiadającymi wymagane na dane stanowisko kwalifikacje i uprawnienia, przy czym każda ze Spółek zapewniała obsadę połowy ilości stanowisk zapotrzebowanych przez Spółkę (...) S.A. w B. (dalej: (...) S.A. ). Za wykonane usługi każda ze Spółek wystawiała faktury VAT na (...) S.A. za wykonane w danym miesiącu prace, obejmujące wszystkie przepracowane przez pracowników dniówki. Umowa wiązała Spółki w okresie realizacji zadania na rzecz (...) S.A. Po wygranym przetargu Spółki z o.o. „ B. ” i „ K. ” jako wykonawcy zawarły w dniu 5 marca 2010 roku umowę z (...) S.A. w B. na usługę realizowaną w trybie zamówienia publicznego - przetarg nieograniczony na „świadczenie usług w zakresie utrzymania ruchu zakładu górniczego prowadzącego roboty podziemne z zastosowaniem techniki górniczej w Zakładzie (...) w C. ” w rejonach: S.
(1), S. , J. K. , P. , P. - B. I, S. , D. w okresie do 31.12.2010r. Wykonawcy usługi zobowiązali się działać wspólnie zgodnie z umową współpracy z dnia 12 listopada 2009 roku i wykonywać powierzone usługi przy pomocy wykwalifikowanych pracowników, spełniających wymogi zamawiającej (...) S.A. zgodnie z zamówieniami na wybrane stanowiska na każdy miesiąc przedstawianymi wykonawcom do 20-tego dnia każdego miesiąca, poprzedzającego miesiąc objęty zamówieniem i zamówieniami na pracowników na soboty, niedziele i inne dni ustawowo wolne od pracy przedstawianymi wykonawcom co najmniej na 2 dni wcześniej przed dniem ustawowo wolnym od pracy. (...) S.A. przedstawiała imienne zamówienia na pracowników na soboty, niedziele i inne dni ustawowo wolne od pracy, albowiem na całej (...) S.A. obłożenie na takie dni było imienne, tzn. kierownicy oddziałów (...) S.A. decydowali o obsadzie stanowisk w te dni i wyznaczali imiennie pracowników do pracy w te dni. Wykonawcy zobowiązali się do realizacji usług zgodnie z zakresem rzeczowym, wymogami technicznymi oraz obowiązującymi w tym zakresie przepisami i normami. Zamawiająca (...) S.A. w B. zobowiązana była do zapewnienia w trakcie realizacji przedmiotu umowy kierownictwa i nadzoru nad prowadzonymi pracami i pracownikami wykonawców przez osoby dozoru ruchu zamawiającego. Zgodnie z powyższą umową jedynie wykonanie prac specjalistycznych mogło zostać zlecone do wykonania przez Spółki (wykonawców usługi na rzecz (...) S.A. ) osobom trzecim (§ 6 umowy). W celu realizacji powyższej umowy w dni świąteczne oraz w dni ustawowo wolne od pracy Spółki z o.o. „ K. ” i „ B. ” w dniu 11 marca 2010r. zawarły ze sobą dwie umowy nr (...) , w których wzajemnie zobowiązały się świadczyć sobie usługi w zakresie utrzymania ruchu zakładu górniczego (...) , objęte umową z dnia 5 marca 2010r. z (...) S.A. w B. poprzez obsadzanie wykwalifikowanymi pracownikami stanowisk wskazanych przez druga spółkę (umowy z dnia 11.03.2010r.). Za świadczone sobie wzajemnie usługi w soboty, niedziele i dni ustawowo wolne od pracy Spółki wzajemnie obciążały się należnym wynagrodzeniem w wysokości ustalonej w umowie wg stawki za roboczodniówkę i ilości roboczodniówek każdego imiennie wskazanego pracownika Spółki wykonującej usługę, co potwierdzają faktury VAT wystawione przez Spółkę z o.o. „ B. ” dla Spółki z o.o. „ K. ” i faktury VAT wystawione przez Spółkę z o.o. „ K. ” dla Spółki z o.o. „ B. ”. W celu realizacji przyjętych zobowiązań każda Spółka zatrudniła na podstawie umów o pracę „na czas wykonywania określonej pracy (zgodnie ze zleceniem (...) S.A. w B. )” pracowników o kwalifikacjach wymaganych przez (...) S.A. i powierzyła im wykonywanie pracy na stanowiskach wskazanych w zamówieniach (...) S.A. przy utrzymaniu ruchu w (...) . Pracownicy, których (...) S.A. imiennie wyznaczyła do pracy w soboty, niedziele lub inne dni ustawowo wolne od pracy wykonywali tę pracę w te dni ale na podstawie umowy zlecenia ze Spółką, która nie była ich pracodawcą. Zainteresowani (z wyjątkiem K. K. ) są emerytami i zostali zatrudnieni na podstawie takich umów o pracę przez Spółkę z o.o. „ B. ” w B. do pracy przy utrzymaniu ruchu (...) . W sytuacji, gdy (...) S.A. wyznaczyła ich do pracy w soboty, niedziele lub święta wykonywali tą pracę ale na podstawie umowy zlecenia ze Spółką z o.o. „ K. ”, która zgłosiła ich jedynie do ubezpieczeń zdrowotnych. Wobec ujawnienia tych okoliczności w czasie kontroli u płatnika składek Spółki z o.o. „ B. ” w B. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. uznał, że zainteresowani faktycznie wykonywali pracę na rzecz swojego pracodawcy Spółki z o.o. „ B. ” w związku z czym do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia zadeklarowanych przez Spółkę „ B. ” od umów o pracę doliczył podstawy wymiaru składek deklarowane od umów zleceń przez Spółkę „ K. ” i zaskarżonymi decyzjami ustalił podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia dla zainteresowanych u płatnika składek Spółki z o.o. „ B. ” jako pracodawcy zainteresowanych. Ustalona zaskarżonymi decyzjami wysokość podstaw wymiaru składek dla zainteresowanych była bezsporna. W oparciu o dokonane ustalenia Sąd I instancji uznał, że odwołania nie zasługują na uwzględnienie. Odwołując się do treści art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz. U. z 2007r. Nr, 11 poz. 74 ze zm.), Sąd I instancji wskazał, że przepis ten rozszerza pojęcie pracownika dla celów ubezpieczeń społecznych poza sferę stosunku pracy w dwóch sytuacjach: - wykonywania pracy na podstawie jednej z wymienionych umów prawa cywilnego, przez osobę, która umowę taką zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy. oraz - wykonywania pracy na podstawie jednej z tych umów przez osobę, która umowę taką zawarła z osobą trzecią, jednakże w jej ramach wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy. Przesłanką decydującą o uznaniu takiej osoby za pracownika w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jest to, że, będąc pracownikiem związanym stosunkiem pracy z danym pracodawcą, jednocześnie świadczy na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej, zawartej z nim lub inną osobą. W konsekwencji, nawet, gdy osoba ta (pracownik) zawarła umowę zlecenia z osobą trzecią, to pracę w jej ramach wykonuje faktycznie dla swojego pracodawcy (uzyskuje on rezultaty jego pracy) (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009 r. II UZP 6/09). Na gruncie tej sprawy Sąd I instancji uznał, że zainteresowani pracownicy Spółki z o.o. „ B. ” w ramach zawartych ze Spółką z o.o. „ K. ” umów zlecenia wykonywali pracę na rzecz swojego pracodawcy, tj. Spółki z o.o. „ B. ” w B. , albowiem zainteresowani pracownicy na podstawie umowy cywilnoprawnej wykonywali faktycznie pracę, która mogła być świadczona przez zainteresowanych w ramach ich stosunku pracy ze Spółką z o.o. „ B. ” z tym, że pracodawca musiałby wówczas przestrzegać przepisów o godzinach nadliczbowych, powierzeniu pracownikowi do wykonywania pracy innej niż umówiona ( art. 42 § 4 k.p. ) i innych ograniczeń i obciążeń wynikających z przepisów prawa pracy. W ocenie Sądu Okręgowego jedynie dążenie przez obydwie Spółki do minimalizacji kosztów świadczonych usług na rzecz (...) S.A. powodowało wymienianie się pracownikami pomiędzy spółkami i zamianę ich statusu na zleceniobiorców na czas pracy w soboty, niedziele i święta. Ponadto, z efektu pracy świadczonej przez zainteresowanych w te dni faktycznie korzystała Spółka z o.o. „ B. ”, skoro zgodnie z umową współpracy stron z dnia 12 listopada 2009 roku była zobowiązana zapewnić obsadę połowy stanowisk zamówionych przez (...) S.A. , zaś w dni wolne zapewnić pracę imiennie wskazanych przez (...) jej pracowników. Efektem pracy wykonanej przez zainteresowanych w dni wolne na podstawie zleceń Spółki z o.o. „ K. ” było zatem zwolnienie odwołującej Spółki z o.o. „ B. ” z zobowiązań. W ocenie Sądu Okręgowego bez znaczenia było, że zainteresowani wykonywali pracę jednocześnie na rzecz (...) S.A. w B. , albowiem zainteresowanych z (...) S.A. nie łączył żaden stosunek prawny. W konsekwencji pracodawca, ustalając podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu stosunku pracy, powinien więc zsumować wynagrodzenie z umowy cywilnoprawnej z wynagrodzeniem ze stosunku pracy nawet wtedy, gdy umowa cywilnoprawna została zawarta z innym podmiotem (osobą trzecią), lecz praca w jej ramach jest wykonywana na rzecz pracodawcy, albowiem stosownie do art. 18 ust. 1a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , przychód z tytułu umowy cywilnoprawnej jedynie "uwzględnia się" w podstawie wymiaru składek z tytułu stosunku pracy, a pracodawca może więc dokonać potrącenia ze środków pracownika uzyskanych u niego (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009r. II UZP 6/09). Dlatego Sąd I instancji uznał, że zainteresowani, jako pracownicy w rozumieniu art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podlegali, w okresach wskazanych w zaskarżonych decyzjach, obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu wykonywania pracy, na podstawie umów zlecenia zawartych ze Spółką z o.o. „ K. ”, na rzecz pracodawcy, tj. Spółki z o.o. „ B. ” w B. , która jest płatnikiem składek z tytułu tych ubezpieczeń. Apelację od wyroku wniósł płatnik - Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „ B. ” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B. Zaskarżając w całości wyrok Sądu Okręgowego apelujący zarzucił temu wyrokowi naruszenie: - art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych - poprzez jego błędną wykładnię i nieprawidłowe przyjęcie, że zainteresowani w ramach zawieranych umów z „ K. ” Spółką z o.o. wykonywali pracę na rzecz „ B. ” Spółki z o.o., - art. 233 Kodeksu postępowania cywilnego poprzez błędną ocenę zebranego materiału dowodowego i nieprawidłowe przyjęcie, że wykonywanie pracy przez zainteresowanych było wykonywaniem pracy na rzecz „ B. ” Sp. z o.o. W oparciu o podniesione zarzuty apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. i zasądzenie od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. na rzecz apelującego kosztów postępowania za obie instancje według norm przepisanych względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o rozstrzygnięcie o kosztach postępowania za obie instancje. W uzasadnieniu apelacji skarżący „ B. ” Sp. z o.o. podniósł, że Sąd dokonał błędnej wykładni tego przepisu oraz w oparciu o błędne ustalenia faktyczne nieprawidłowo przyjął, że zainteresowani wykonywali pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostają w stosunku pracy. Powyższe wynika z faktu, że Sąd nieprawidłowo przeanalizował zgromadzony materiał dowodowy i błędne przyjął, że ostatecznym beneficjentem pracy zainteresowanych był ich pracodawca – „ B. ” Sp. z o.o. W ocenie apelującego w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych i Spółka „ K. ” zawierając umowę zlecenia z pracownikami Spółki „ B. ” postąpiła prawidłowo odprowadzając od nich jedynie składkę zdrowotną, tym bardziej, że Spółka „ K. ” dysponowała oświadczeniami zleceniobiorców, że są pracownikami innego podmiotu i osiągają z tego tytułu przychód w wysokości co najmniej połowy minimalnego wynagrodzenia. Nie było i nie ma zatem podstaw do tego aby odwołujący odprowadzał całość składek ubezpieczeniowych, tj. zarówno od umów o pracę zawartych z pracownikami, jak i umów zlecenia, za pracowników którzy zawarli je z innym podmiotem, tj. Spółką „ K. ”. Ponadto, zainteresowani w Zakładach - (...) - Spółki (...) S.A. realizowali zadania nie „ B. ” Sp. z o.o., a zadania Konsorcjum Spółek (...) Spółki z o.o. i „ B. ” Sp. z o.o., a finalnym beneficjentem ich pracy w soboty, niedziele święta nie była (w odniesieniu do zainteresowanych w niniejszej sprawie) Spółka „ B. ” Spółka z o.o., a Spółka „ K. ” Spółka z o.o. Jak wynika z zeznań świadków, to Spółka (...) S.A. decydowała imiennie, kto z puli pracowników konsorcjum będzie wykonywał pracę w soboty, niedziele i święta, a następnie po tak dokonanym wyborze zainteresowany podejmował decyzję o tym, z którą z firm konsorcjum chce zawrzeć umowę na wykonywanie pracy. Efektem tego wyboru było obciążenie Spółki (...) S.A. przez tego członka konsorcjum fakturą obejmującą wynagrodzenie dla tego członka konsorcjum, który w ramach przyjętego podziału na rejony realizacji umowy zawartej pomiędzy konsorcjum wykonywał roboty w przeważającym wymiarze. Drugi członek konsorcjum obciążał wystawiającego fakturę tylko za te dniówki, które dotyczyły robót wykonywanych przez zainteresowanych pracujących u niego. Zatem nie dochodziło do „wyrównywania dochodów między spółkami”. Zdaniem Sądu I instancji „z efektu pracy świadczonej przez zainteresowanych w te dni faktycznie korzystała Spółka z o.o. „ B. ”, skoro zgodnie z umową współpracy stron z dnia 2 listopada 2009 roku była zobowiązana zapewnić obsadę połowy stanowisk zamówionych przez (...) S.A. , zaś w dni wolne zapewnić pracę imiennie wskazanych przez (...) jej pracowników. Efektem pracy wykonanej przez zainteresowanych w dni wolne na podstawie zleceń Spółki z o.o. „ K. ” było zatem zwolnienie odwołującej Spółki z o.o. „ B. ” z zobowiązań”. Rozumowanie takie prowadziłoby do wnioskowania, że „z efektu pracy świadczonej przez zainteresowanych w te dni faktycznie korzystała Spółka Akcyjna (...) , skoro zgodnie z ustawą z dnia 7 września 2007 roku o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego w latach 2008 - 2015 (Dz. U. Nr 192, poz. 1379) była zobowiązana zapewnić obsadę stanowisk niezbędnych do utrzymania ruchu zakładu górniczego w ramach realizowanych zadań restrukturyzacji górnictwa węgla kamiennego. Efektem pracy wykonanej przez zainteresowanych w dniu wolne na podstawie zleceń Spółki z o.o. „ K. ” było zatem zwolnienie Spółki Akcyjnej (...) z obowiązków ustawowych” i to ta ostatnia winna regulować składki na ubezpieczenie za osoby zatrudnione na zlecenie. Zdaniem skarżącej Spółki „ B. ” Spółka z o.o. nie można rozpatrywać zwrotu ustawowego „w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy” przez pryzmat hipotetycznego „zwolnienia z zobowiązań”. Skoro w ramach konsorcjum obowiązki nałożone na członków konsorcjum obciążały ich solidarnie, a żaden z zainteresowanych pracowników nie był członkiem konsorcjum, to nie można mówić, że zainteresowani „zwolnili ze zobowiązań” Spółkę „ B. ” Spółka z o.o. Oni wykonali swoje zlecenia, a korzyść finansową z tego odniosła ta Spółka, która im roboty w ramach umowy zlecenia zleciła. Apelujący podkreślił, że w niniejszej sprawie nie zachodzi taki stosunek, iż występowały dwa podmioty, z których jeden był pracodawcą zleceniobiorcy, drugi zawarł umowę zlecenia z pracownikiem, a pracownik świadczył pracę w ramach zlecenia na terenie pracodawcy i na jego rzecz, bowiem stan faktyczny w niniejszej sprawie jest całkowicie odmienny: występują w nim trzy podmioty, z których dwa (wykonawcy) świadczą usługi na rzecz trzeciego (zamawiającego), a pracowników oraz zleceniobiorców, z podmiotem na rzecz którego są świadczone usługi przez wykonawców, nie łączy żaden stosunek prawny. Niezrozumiały jest również dla apelującego zawarty w uzasadnieniu wyroku zarzut, że odwołująca miała możliwość zatrudnienia swoich pracowników w soboty i dni świąteczne, a tym samym zawarcie umów zlecenia na pracę w tych dniach przez inny podmiot świadczy o obejściu prawa. Żaden przepis prawa (jeżeli nie została zawarta umowa o zakazie konkurencji) nie ogranicza swobody osób fizycznych i osób prawnych, do zawierania umów i ułożenia wzajemnych stosunków w taki sposób, aby było to najdogodniejsze dla każdej ze stron, w związku z czym podnoszenie zarzutu obejścia prawa jest całkowicie bezpodstawne. Pracownicy „ B. ” Sp. z o.o. - z KWK J. oraz KWK S. wyrazili zgodę na pracę w dni ustawowo wolne od pracy i wynagrodzenie mieli wypłacane zgodne z Kodeksem pracy oraz ZUS płacony w pełnym wymiarze, w związku z tym ich składki na ubezpieczenie nie są przedmiotem sporu. Dowodzi to także, że strony nie zmierzały do obejścia prawa. Szesnastu pracowników z KWK D. nie wyraziło zgody na pracę w dni ustawowo wolne od pracy w firmie „ B. ”, lecz w ramach Konsorcjum wyrazili zgodę na zawarcie umów zleceń z firmą „ K. ”, uzasadniając to, że praca w dni wolne od pracy w górnictwie od czasu podpisania porozumień w J. odbywa się na zasadzie dobrowolności. Główną przyczyną takiego stanowiska była możliwość pozyskania docelowo pracy w firmie „ K. ”, która prowadzi roboty w wielu kopalniach czynnych, a firma „ B. ” tylko i wyłącznie specjalizuje się w kopalniach likwidowanych. Reasumując, wskazać zatem należy, że zainteresowani w ramach umowy zawartej z „ K. ” Spółką z o.o. wykonywali pracę, z której korzyść (poprzez wystawienie stosownej faktury i otrzymanie z tego tytułu zapłaty) odnosiła „ K. ” Spółka z o.o., a odmienne stanowisko Sądu prowadzi w istocie do wypaczenia treści art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i daleko wykracza poza rozumienie zwrotu „ wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy ”. Apelację od wyroku wniósł również zainteresowany „ K. ” Sp. z o.o. i podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami podniesionymi przez płatnika „ B. ” Sp. z o.o. również domagał się zmiany zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie szesnastu decyzji organu rentowego oraz zasądzenia od organu rentowego na rzecz „ K. ” Sp. z o.o. kosztów postępowania wg norm przepisanych za obie instancje względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, przy uwzględnieniu kosztów dotychczasowych postępowań. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Obie apelacje jako uzasadnione zasługują na uwzględnienie. W ocenie Sądu Apelacyjnego Sąd I instancji prawidłowo dokonał ustaleń faktycznych, ale dokonał nieprawidłowej subsumcji stanu faktycznego do treści art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . Powołany przepis stanowi, że za pracownika, w rozumieniu ustawy, uważa się także osobę wykonującą pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo umowy o dzieło, jeżeli umowę taką zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy, lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy. Podkreślenia wymaga, że w niniejszej sprawie, występują trzy podmioty gospodarcze, w tym jeden - (...) S.A. nie powiązany w żaden sposób organizacyjnie czy kapitałowo ze spółkami „ B. ” i „ K. ”. W tym kontekście zasadnym jest rozważanie, czy mając na względzie treść umowy zawartej pomiędzy płatnikiem a zainteresowanym spełniona została hipoteza zacytowanego przepisu, a mianowicie, czy pracownik płatnika względnie zainteresowanego w ramach umowy (cywilnoprawnej) wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy (czyli odpowiednio zainteresowanego względnie płatnika), mając na względzie kwestię zwolnienia danego podmiotu z obowiązku względem ostatecznego beneficjenta umowy czyli (...) S.A. Spółka (...) S.A. zleciła wykonanie określonych usług dwóm równorzędnym podmiotom: Spółkom „ B. ” i „ K. ”, które odpowiadają solidarnie za swoje zobowiązania wobec zamawiającego, tj. (...) S.A. , w oparciu o zawartą pomiędzy tymi dwoma spółkami jako wykonawcami („ B. ” i „ K. ”) umowę regulującą zasady współpracy i rozliczeń. Zleceniobiorcy, będący pracownikami Spółki „ B. ”, świadcząc pracę na rzecz zleceniodawcy Spółki „ K. ” zwalniają Spółkę „ K. ” z jej zobowiązań wobec (...) S.A. , a w rezultacie praca zleceniobiorców jest zatem wykonywana na rzecz Spółki (...) - trzeciego podmiotu, który jest jej beneficjentem. Zdaniem Sądu Apelacyjnego w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie zachodzi równoległe zatrudnienie „ukrywające” dodatkową pracę w ramach podstawowego stosunku pracy, czyli wykonywania pracy na rzecz pracodawcy poprzez pracę na rzecz innego podmiotu. Przemawia za tym fakt zatrudniania pracowników spółek „ B. ” i „ K. ” poza roboczymi dniówkami i swobodny wybór dokonywany przez pracowników spółek w kwestii podejmowania zatrudnienia na mocy umów zlecenia w dni wolne od pracy. Nazbyt rygorystyczne stosowanie treści przepisu art.8 ust.2a ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych prowadziłoby w tym przypadku do pogwałcenia zasady swobody zawierania umów. W tym stanie rzeczy nie znajduje zastosowania definicja z art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych , a Spółka „ K. ” zawierając umowy zlecenia z pracownikami „ B. -u” postąpiła prawidłowo odprowadzając od nich składkę zdrowotną. Podzielić należało również stanowisko apelującego „ K. ” Sp. z o.o., że niezrozumiała jest podniesiona przez Sąd argumentacja, iż zainteresowani mogli wykonywać pracę w dni wolne w ramach zawartych ze Spółką „ B. ” umów o pracę, tym bardziej, że okoliczność ta nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy wobec swobody zatrudnienia, zaś w niniejszej sprawie istotnym było jedynie rozstrzygnięcie kwestii, czy zleceniobiorcy w ramach umowy zlecenia wykonywali czynności na rzecz swojego pracodawcy, co - jak wskazano - w niniejszej sprawie nie miało miejsca, na skutek sposobu rozliczeń wynikających z umowy pomiędzy płatnikiem a zainteresowanym. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny, uznając obie apelacje za uzasadnione, na mocy art. 386 § 1 k.p.c. zmienił zaskarżony wyrok i orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd Apelacyjny orzekł na mocy art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.2013.490 j.t.). /-/ SSA J. Ansion /-/ SSA E. Piotrowska /-/ SSA M. Małek-Bujak Sędzia Przewodnicząca Sędzia JM

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.