Sygn. akt I ACa 712/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 lutego 2018 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący : SSA Krzysztof Chojnowski Sędziowie : SSA Elżbieta Bieńkowska (spr.) SSA Elżbieta Kuczyńska Protokolant : Łukasz Patejuk po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2018 r. w Białymstoku na rozprawie sprawy z powództwa A. B. przeciwko (...) w B. o zapłatę na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 8 marca 2017 r. sygn. akt I C 94/15 I. oddala apelację; II. zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 4.050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. (...) UZASADNIENIE Powódka A. B. w pozwie, wniesionym w dniu 21 sierpnia 2015 r., domagała się zasądzenia na jej rzecz od pozwanego (...) w B. kwoty 100.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 13 marca 2013 r. do dnia zapłaty oraz kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego według spisu kosztów, a w jego braku – według norm przypisanych. Wnosiła również o połączenie niniejszej sprawy do wspólnego rozpoznania i ewentualnie wspólnego rozstrzygnięcia ze sprawą rozpoznawaną przez Sąd Okręgowy w Białymstoku pod sygn. akt: 1C 94/15 ( art. 219 k.p.c. ). Pozwany (...) w B. w odpowiedzi na pozew wnosił o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Podniósł zarzut braku legitymacji procesowej po stronie powódki oraz zarzut przedawnienia roszczeń w stosunku do niego. Wyrokiem z dnia 8 marca 2017 r. Sąd Okręgowy w Białymstoku oddalił powództwo A. B. i zasądził od niej na rzecz pozwanego kwotę 3.600 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Orzeczenie to zapadło w oparciu o następujące ustalania faktyczne. W dniu 18 czerwca 2009 r. pozwany (...) w B. zawarł z A. T. Ż. umowę najmu lokalu położonego w B. przy ul. (...) , o powierzchni 149,36 m ( 2, ) który miał być wykorzystywany wyłącznie na cele gastronomiczne. Zgodnie z § 5 umowy A. Ż. została zobowiązana do przeprowadzenia remontu i modernizacji lokalu w zakresie zgodnym z ofertą przetargową i w kwocie nie mniejszej niż deklarowana, przy czym na wszelkie prace budowlano – remontowe podejmowane w obrębie wynajętego lokalu miała uzyskiwać pisemną zgodę pozwanego (§ 3). Czas trwania umowy strony ustaliły na 10 lat od dnia jej zawarcia (§ 8 umowy). W umowie zawarto zapis umożliwiający każdej ze stron wypowiedzenie umowy z zachowaniem 3 – miesięcznego okresu wypowiedzenia bez podawania przyczyn. Równocześnie przewidziano w umowie, iż w sytuacji gdyby umowa wygasła z powodu upływu terminu, na który została zawarta lub z przyczyn leżących po stronie A. T. Ż. , pozwany nie zwraca zaakceptowanych kosztów adaptacji określonych w § 5 umowy. Natomiast w przypadku rozwiązania umowy przed upływem terminu, A. Ż. miał przysługiwać zwrot niezamortyzowanej części udokumentowanych nakładów poniesionych na adaptację. Zgodnie z § 7 umowy A. Ż. miała płacić pozwanemu, jako wynajmującemu, czynsz najmu lokalu w wysokości za powierzchnię lokalu – 20 zł (netto) za metr kwadratowy. Miesięczna stawka czynszu ulegać miała comiesięcznym zmianom o faktyczny koszt zużycia energii elektrycznej według wskazań podlicznika. W § 11 umowy przewidziano, iż wynajmujący zastrzega sobie możliwość rozwiązania umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia, jeżeli najemca zalega z należnym czynszem najmu za trzy pełne okresy płatności lub dopuszcza się naruszenia innych istotnych postanowień umowy. W związku z tym, w razie rozwiązania umowy z powodu leżącego po stronie najemcy, wynajmujący nie ponosi zwrotu kosztów związanych z remontem i adaptacją pomieszczeń (§ 12 umowy). Lokal będący przedmiotem umowy najmu z 18 czerwca 2009 r. został A. Ż. jako najemcy przekazany protokołem zdawczo-odbiorczym. A. Ż. oraz M. B.
(1)w dniu 2 lutego 2010 r. zawarły umowę spółki cywilnej, przedmiotem działalności której miała być (...) . Umowa spółki została zawarta na czas nieokreślony. Zgodnie z postanowieniami umowy spółki udziały wspólników wynosiły po 50%, a wspólnicy partycypowali w zyskach i stratach w wysokości odpowiadającej stosunkowi udziałów. W okresie trwania stosunku najmu A. Ż. oraz M. B.
(1)przeprowadziły w lokalu najmowanym od pozwanego szereg prac remontowych. Po ich zakończeniu otworzyły w lokalu (...) . A. Ż. oraz M. B.
(1)w dniu 31 maja 2011 roku rozwiązały umowę spółki cywilnej. W porozumieniu o rozwiązaniu umowy spółki ustaliły, iż wartość majątku spółki zostanie ustalona wzajemnie w terminie do dnia 15 czerwca 2011 roku. Określenie wysokości i sposobu spłaty nastąpi w okresie od 16 do 18 czerwca 2011 r., kwota przyjęta z remanentu zostanie rozliczona i doliczona do kwoty wynikającej z majątku. Następnie w dniu 1 czerwca 2011 r. A. Ż. i pozwany podpisali dokument zatytułowany jako aneks nr (...) do umowy najmu z dnia 18 czerwca 2009 r., w którym wskazano, iż A. Ż. z dniem 1 czerwca 2011 r. przejmuje wszelkie prawa i obowiązki po rozwiązanej (...) Pismem z dnia 26 stycznia 2012 r. A. Ż. skierowała do pozwanego ostateczne wezwanie do zapłaty kwoty 7.336,36 zł wraz z ustawowymi odsetkami od 1 kwietnia 2010 r. do 2 stycznia 2012 r., wskazując, że powyższa kwota wynika z nienależnie pobranych przez pozwanego i zawyżonych stawek za energię elektryczną za okres od kwietnia 2010 r. Łączne obciążenie za ten okres wyniosło 53.262,83 zł, a według stawek C-11 powinno wynieść 45.926,47 zł. W dniu 5 marca 2012 r. pozwany wypowiedział A. Ż. najem lokalu, w trybie natychmiastowym zgodnie z § 11 umowy najmu łączącej strony z powodu nieterminowego opłacania czynszu i zażądał opuszczenia lokalu w terminie do 31 marca 2012 r. W dniu 28 listopada 2012 r. M. B.
(1)zawarła z powódką A. B. umowę przelewu wierzytelności. W umowie M. B.
(1)oświadczyła, iż przysługuje jej wierzytelność w stosunku do Samorządu Województwa (...) – (...) w B. z tytułu rozliczenia wydatków i nakładów (w tym koniecznych i ulepszeń) dotyczących lokalu położonego w B. , przy ul. (...) w budynku (...) zwana dalej Wierzytelnością. Powyższą wierzytelność powierniczo przeniosła na cesjonariusza ( A. B. ), który oświadczył, iż nabywa przedmiotową wierzytelność wraz ze wszystkimi prawami należnymi cedentowi jako wierzycielowi, związanymi z tą wierzytelnością. A. Ż. w dniu 29 stycznia 2013 r. przekazała pozwanemu klucze do lokalu, ale nadal pozostawiła w nim swoje rzeczy. Następnie w dniu 13 marca 2013 r. Sąd Rejonowy w sprawie o sygnaturze akt XI C 1265/12 wydał wyrok nakazujący powódce opróżnienie lokalu. Lokal został przez powódkę opróżniony dopiero w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na wniosek z dnia 16 maja 2013 r. A. Ż. wystąpiła przeciwko pozwanemu (...) w B. o zapłatę łącznej kwoty 270.695,66 zł, na którą składały się: kwota 237.260,85 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 30 stycznia 2013 r. do dnia zapłaty, tytułem zwrotu wartości ulepszeń poczynionych przez powódkę na lokal stanowiący własność pozwanego – na podstawie art. 676 k.c. , kwota 763,83 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów poniesionych przez powódkę na naprawę instalacji wodno-kanalizacyjnej obciążających pozwanego – na podstawie art. 663 k.c. , a także kwota 32.671,81 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 28 stycznia 2012 r. do dnia zapłaty tytułem bezpodstawnego wzbogacenia pozwanego wynikającego z nadpłaconego przez powódkę czynszu za najem lokalu za okres od dnia 18.06.2009 r. do dnia 31.12.2012 r. – na podstawie art. 405 k.c. Sąd Okręgowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2014 r. sygn. akt I C 1880/12 oddalił powództwo i zasądził od powódki na rzecz pozwanego kwotę 7.217 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Sąd Apelacyjny w Białymstoku wskutek rozpoznania apelacji strony powodowej wyrokiem z dnia 12 grudnia 2014 roku sygn. akt I ACa 581/14 uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Białymstoku, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach instancji odwoławczej. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd w pełni podzielił podniesiony przez stronę pozwaną zarzut braku legitymacji procesowej A. B. jak i przedawnienia zgłoszonego przez nią roszczenia. Sąd odwołał się w pierwszej kolejności do przepisów art. 865, 866 oraz 871 k.c. Wskazał, że zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy miała zwłaszcza treść art. 871 k.c. , w którym uregulowano wyjście wspólnika ze spółki. Choć w przepisie tym nie rozstrzyga się wprost, co się dzieje z uprawnieniami majątkowymi występującego wspólnika przysługującymi mu do wspólnego majątku. Jednakże z faktu, że otrzymuje on tylko ich substrat pieniężny, należy przyjąć, że – tak jak cały majątek należący do dotychczasowych wspólników – stają się one majątkiem wspólnym tych wspólników, którzy w spółce pozostali. Można więc uznać – na zasadzie pewnego podobieństwa, że wypłacany mu ekwiwalent pieniężny stanowi odpowiednik spłaty współwłaściciela z udziału w majątku stanowiącym przedmiot współwłasności ułamkowej. Sąd zaznaczył również, że z art. 871 k.c. wynika, że na skutek jednostronnej czynności prawnej, jaką jest decyzja wspólnika o wystąpieniu ze spółki, traci on zarówno członkostwo w niej, jak i status współwłaściciela majątku wspólników i to niezależnie od tego, co jest przedmiotem tej wspólności, gdyż przepis nie wprowadza w tym zakresie żadnych zróżnicowań. Biorąc to pod uwagę Sąd przyjął, że skutkiem wypowiedzenia przez M. B.
(1)udziału w spółce była utrata przez nią, z mocy prawa, wszelkich praw objętych majątkiem wspólnym wspólników, także prawa najmu lokalu położonego w B. przy ul. (...) . M. B.
(1)w dniu 31 maja 2011 roku przestała być najemcą lokalu położonego w B. przy ul. (...) wynajmowanego od pozwanego na mocy umowy z dnia 18 czerwca 2009 roku. Tym samym Sąd uznał, że M. B.
(1)po wystąpieniu ze spółki nie przysługiwała żadna wierzytelność względem (...) w B. . Wszelkie poczynioną przez nią nakłady powinny być rozliczone w chwili rozwiązywania umowy spółki cywilnej. Z uwagi zaś na fakt, iż M. B.
(1)nie przysługiwała w stosunku do (...) w B. jakakolwiek wierzytelność, tym samym taka wierzytelność nie mogła być przedmiotem cesji na rzecz jej córki A. B. . Wobec powyższego Sąd uznał, iż powódka A. B. nie posiada legitymacji procesowej w niniejszym postępowaniu. Ponadto, nawet w sytuacji uznania, iż powódka A. B. posiada wobec pozwanego wierzytelność z tytułu poczynionych nakładów, to - zdaniem Sądu opierwszej instancji - jej roszczenie jest przedawnione. Sąd zauważył bowiem, że zgodnie z art. 677 k.c. roszczenia wynajmującego przeciwko najemcy o naprawienie szkody z powodu uszkodzenia lub pogorszenia rzeczy, jak również roszczenia najemcy przeciwko wynajmującemu o zwrot nakładów na rzecz albo o zwrot nadpłaconego czynszu przedawniają się z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy. W niniejszej sprawie zaś do zwrotu przedmiotowego lokalu doszło w dniu 29 stycznia 2013 r. (kiedy to nastąpiło formalne przekazanie kluczy do lokalu), a zatem roczny termin przedawnienia z art. 677 k.c. upłynął w dniu 29 stycznia 2014 r. Powództwo tymczasem zostało wytoczone dopiero 21 sierpnia 2015 r. O kosztach procesu Sąd orzekł zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu określoną w art. 98 k.p.c. Apelację od tego wyroku wniosła powódka A. B. , która - zaskarżając wyrok w całości - zarzuciła Sądowi: 1) nietrafne traktowanie skutków wypowiedzenia umowy (wieloosobowej) spółki cywilnej jako skutków rozwiązania z dniem 31 maja 2011 r. przedmiotowej umowy spółki cywilnej łączącej A. Ż. i M. B.
(1), w tym pominięcie, że konsekwencją rozwiązania spółki cywilnej jest dalsze przysługiwanie dotychczasowym wspólnikom trwających praw, w tym przekształcenie współwłasności łącznej we współwłasność ułamkową; 2) zaniechanie oceny o bezskuteczności zawieszonej czynności prawnej z dnia 1 czerwca 2011 r. o przejęciu przez A. Ż. praw i obowiązków najemcy z przedmiotowej umowy najmu z dnia 18 czerwca 2009 r., służących także (po stronie najemcy) M. B.
(2), jako wspólniczce rozwiązanej spółki cywilnej, na które to przejęcie M. B.
(2)zgody nie wyraziła, - a w konsekwencji: 3) zaniechanie oceny o bezskuteczności wypowiedzenia umowy najmu, dokonanego przez pozwanego, adresowanym do A. Ż. pismem z dnia 5 marca 2012 r. (w tym z uwagi na naruszenie bezwzględnie wiążących przepisów Kodeksu cywilnego o wypowiedzeniu umowy najmu lokalu, jak i pominięcie bezskuteczności czynności z dnia 1 czerwca 2011 r.), a w konsekwencji pominięcie nieistnienia stanu wygaśnięcia umowy najmu wskutek okoliczności, za które odpowiedzialność ponosiłaby strona najmująca, co skutkuje koniecznością pełnego rozliczenia nakładów na przedmiot najmu; a ponadto: 4) zaniechanie poczynienia ustaleń o przedmiocie i wartości nakładów, w tym ulepszeń i nakładów koniecznych, poniesionych przez A. Ż. i M. B.
(1)na przedmiot najmu, którego obie były najemcami zgodnie z postanowieniami aneksu nr (...) do umowy z dnia 18 czerwca 2009 r.; 5) pominięcie w ustaleniach zajęcia wierzytelności z dnia 29 listopada 2012 r. w sprawie DK KM 2833/12 oraz z dnia 16 czerwca 2015 r. w sprawie DK KM 305/15, a w konsekwencji zaniechanie oceny znaczenia tych zajęć dla istnienia zobowiązania pozwanego do naprawienia szkody wyrządzonej powódce brakiem świadczenia do rąk komornika przypadającej A. Ż. części wierzytelności o rozliczenie nakładów, a także w konsekwencji pominięcie, że roszczenie o naprawienie szkody wynikłej z niewykonania zajęcia wierzytelności, jako roszczenie deliktowe, przedawnia się w terminie, o którym stanowi art. 442 1 § 1 k.c. , który to termin nie upłynął; 6) zaniechanie oceny o bezskuteczności zarzutu potrącenia wyrażonego w piśmie procesowym z dnia 11 września 2013 r.; 7) bezpodstawne zastosowanie art. 676 k.c. do przypadającego powódce części wierzytelności o „rozliczenie nakładów” (a nie ich zwrotu), zwłaszcza w sytuacji, w której powódka nie była informowana o zwrocie rzeczy najętej, zaś Sąd nie ustalił bliżej nieokreślonej daty zwrotu rzeczy przez A. Ż. . W oparciu o tak sformułowane zarzuty, powodka wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja okazała się niezasadna, aczkolwiek niektórym z zawartych w niej zarzutom nie można odmówić słuszności. Przede wszystkim wskazać trzeba, że Sąd Okręgowy poczynił w niniejszej sprawie prawidłowe ustalenia faktyczne. Jako że ustalenia te znajdywały oparcie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i co do zasady w zasadniczym zrębie nie były kwestionowane przez żadną ze stron, Sąd Apelacyjny podzielił je w całości i przyjął za własne. Odnosząc się do podniesionych w apelacji zarzutów przyznać należy rację skarżącej w zakresie, w jakim podnosiła, że Sąd Okręgowy nietrafnie utożsamił skutki wypowiedzenia umowy spółki cywilnej, składającej się z więcej niż dwóch osób (spółki wieloosobowej), ze skutkami rozwiązania spółki. Sąd I instancji uznał mianowicie, że na skutek rozwiązania umowy spółki cywilnej poprzedniczka prawna powódki – M. B.
(1)utraciła nie tylko członkostwo w tej spółce, ale również status współwłaściciela majątku spółki. W konsekwencji wywiódł z tego, że z chwilą rozwiązania umowy spółki w dniu 31 maja 2011 r., przestała być ona też najemcą lokalu, którego rozliczenia nakładów aktualnie domaga się jej następczyni prawna – powódka A. B. . Stanowisko to jest wadliwe, gdyż – jak słusznie zauważa skarżąca – samo rozwiązanie spółki cywilnej formalnie nie wywarło żadnych zmian w treści stosunku najmu, albowiem uprawnienia obu wspólniczek wynikające z tej umowy przysługiwały im nadal, tyle że na zasadzie odpowiedniego stosowania przepisów o współwłasności w częściach ułamkowych, stosownie do art. 875 § 1 k.c. Sąd Apelacyjny nie podzielając stanowiska Sądu Okręgowego odnośnie braku legitymacji powódki do dochodzenia roszczeń z tytułu umowy najmu w związku li tylko z samym faktem rozwiązania przez jej poprzedniczkę prawną umowy spółki cywilnej, zgodził się jednak z ostatecznym wnioskiem tego Sądu co do tego, że z chwilą rozwiązania umowy spółki doszło zarazem do rozwiązania stosunku najmu pomiędzy pozwanym a M. B.
(1). Zdaniem Sądu Apelacyjnego do takiej konkluzji prowadzi bowiem wykładnia kodeksowej definicji oświadczenia woli zawarta w art. 60 k.c. , zgodnie z którym to z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny, w tym również przez ujawnienie tej woli w postaci elektronicznej. Z przepisu tego wynika, że wola osoby skierowana na wywołanie zamierzonego skutku prawnego związanego z dokonywaną czynnością prawną może być uzewnętrzniona w każdy dowolny sposób dostatecznie zrozumiały dla adresata. Ujawnienie woli osoby dokonującej czynności prawnej może nastąpić także w sposób dorozumiany poprzez jakiekolwiek zachowanie się, uzewnętrzniające tę wolę w sposób obiektywnie zrozumiały, a więc albo wyraźnie, albo dorozumianie przez jakiekolwiek zachowanie się, które w okolicznościach towarzyszących w sposób dostatecznie jasny wyraża wolę wywołania skutków prawnych objętych treścią czynności prawnej. W wypadkach, w których do powstania skutku prawnego nie wystarcza oświadczenie tylko jednej strony (umowy), konieczne jest wyrażenie woli także przez drugą stronę. Tytułem przykładu, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 26 lipca 2012 r. II CSK 9/12 wskazał, że jeżeli dzierżawca korzysta z przedmiotu dzierżawy po upływie terminu, na jaki została ona zawarta, to jego zachowanie może być wprawdzie uważane za wolę przedłużenia terminu trwania dzierżawy, ale o tym, że przedłużenie nastąpiło, można mówić dopiero wtedy, gdy taką wolę wyrazi także wydzierżawiający, np. przez milczące tolerowanie dalszego używania rzeczy i przyjmowanie czynszu. Podkreślenia wymaga, że czynność prawna jest dokonana przez fakty konkludentne, jeżeli wyrażają one niewątpliwą treść oświadczenia woli, natomiast nie mogą one stanowić podstawy przypisania czynnościom prawnym skutków, które z nich nie wynikają. Treść czynności prawnej i zamiar stron powinny być ustalone i tłumaczone według zasad określonych w art. 65 k.c. Przy zastosowaniu zawartych w nim reguł może okazać się, że wbrew brzmieniu konkretnego postanowienia umowy wola stron jest inna. Artykuł 65 § 2 k.c. nakazuje bowiem przy interpretacji oświadczenia woli brać pod uwagę „okoliczności, w których ono zostało złożone” a na tym tle raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na dosłownym jej brzemieniu. Przepis ten niewątpliwie pozwala sądom uwzględniać pozatekstowe okoliczności, w tym cel, który strony miały na uwadze przy zawieraniu umowy (por. wyrok SN z dnia 21 listopada 1997 r., I CKN 815/97). Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16 stycznia 2013 r. II CSK 302/12 wyraził też pogląd, że wykładnia umów w pierwszym rzędzie powinna uwzględniać rzeczywistą wolę stron je zawierających i taki sens wyraża art. 65 § 2 k.c. Wymaga to zbadania nie tylko konkretnego postanowienia umowy, ale analizy jej całości; innymi słowy wskazane jest przyjmowanie takiego sensu oświadczenia woli, które uwzględnia logikę całego tekstu (kontekst umowny). Poza tym mogą mieć znaczenie dla stwierdzenia zgodnej woli stron ich wcześniejsze i późniejsze oświadczenia oraz zachowania, czyli tzw. kontekst sytuacyjny. Mając na względzie wynikające z powyższych judykatów prawidłowości oraz ustalone w sprawie okoliczności, Sąd Apelacyjny doszedł do wniosku, że z chwilą rozwiązania umowy spółki cywilnej doszło również do rozwiązania umowy najmu pomiędzy poprzedniczką prawną powódki a pozwanym. To w tym momencie bowiem obie strony, zarówno wynajmujący – pozwany (...) jak i najemca – poprzedniczka powódki, w sposób dostateczny ujawniły wolę co do zakończenia stosunku najmu. Zauważyć trzeba, że w sprawie nie budziło wątpliwości, że z chwilą rozwiązania umowy spółki lokal będący przedmiotem najmu pozostał w posiadaniu drugiej wspólniczki, która nadal prowadziła w nim działalność gospodarczą. Poprzedniczka prawna powódki natomiast nie władała tym lokalem i jak wynika z treści porozumienia z dnia 31 maja 2011 r., mocą którego doszło do rozwiązania umowy spółki cywilnej, akceptowała taki stan rzeczy. Również pozwany, co z kolei wynika z zawartego przez niego w dniu 1 czerwca 2011 r. z A. T. Ż. aneksu nr (...) do umowy najmu z dnia 18 czerwca 2009 r., miał świadomość skutków zawartego przez strony umowy spółki porozumienia i się na te skutki godził. Skoro zaś stosunek najmu pomiędzy pozwanym a M. B.
(1)został rozwiązany, to bezprzedmiotowe są rozważania dotyczące skuteczności wypowiedzenia najmu w stosunku do M. B.
(1). Zauważyć należy, że zwrot pozwanemu przedmiotu najmu bezspornie nastąpił w 2013 r. Najpierw bowiem w dniu 29 stycznia 2013 r. przekazane zostały przez A. T. Ż. wynajmującemu klucze do lokalu, a następnie w dniu 16 maja 2013 r. nastąpiło jego opróżnienie w następstwie wykonania wyroku eksmisyjnego wydanego przez Sąd Rejonowy w Białymstoku w dniu 13 marca 2013 r w sprawie sygn. akt XI C 1265/12. Z kolei dochodzone przez powódkę w tej sprawie roszczenia stanowiły roszczenia najemcy przeciwko wynajmującemu o zwrot nakładów na przedmiot najmu, a także o zwrot nadpłaconego czynszu, gdyż konstrukcja umowy najmu pozwalała na utożsamianie żądania nadpłaconej opłaty za energię elektryczną z żądaniem nadpłaconego czynszu. Roszczenia tego rodzaju zgodnie z dyspozycją art. 677 k.c. przedawniają się zaś z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy. Przy czym według utrwalonego stanowiska orzecznictwa przez termin „zwrot rzeczy” w ujęciu art. 677 k.c. należy rozumieć nie tylko faktyczne przeniesienie władztwa przez najemcę na wynajmującego, ale także umożliwienie wynajmującemu ochronę jego interesu (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 1987 r. II CR 10/87, niepubl.). W sprawie natomiast niewątpliwym było, że powództwo wniesione przez A. B. nastąpiło z uchybieniem tego terminu. Podniesiony przez stronę pozwaną zarzut przedawnienia uniemożliwiał więc jego uwzględnienie. Dodać w tym miejscu trzeba, odnosząc się do podniesionego w apelacji zarzutu bezpodstawnego zastosowania art. 676 k.c. , że w terminie wynikającym z art. 677 k.c. przedawniają się roszczenia o zwrot wszystkich nakładów, a więc nie tylko koniecznych i tych obciążających wynajmującego, ale także tych z tytułu zwrotu wartości ulepszeń (por. wyrok SN z 4 października 2001 r., I CKN 458/2000, L. .pl nr (...) ). Wprawdzie w dawnym orzecznictwie można było spotkać pogląd odmienny, różnicujący termin przedawnienia w zależności od charakteru dochodzonych roszczeń (zob. np. orzeczenie SN z dnia 21 września 1962 r., III CR 11/62, OSNC 1963 nr 7-8, poz. 175), tym niemniej został on wyrażony jeszcze pod rządami kodeksu zobowiązań , gdzie odpowiednik przepisu art. 677 k.c. , miał nieco inne brzmienie. Stąd też pogląd ten w chwili obecnej nie jest już reprezentatywny. Konkludując stwierdzić więc należy, że dochodzone roszczenie, oparte na podstawie faktycznej przytoczonej przez powódkę w pozwie, uległo przedawnieniu. Tym samym zaskarżony wyrok odpowiadał prawu. To ostatnie stwierdzenie odnieść również trzeba do szerzej nieumotywowanej podstawy ewentualnej, którą powódka wiązała z faktem wyrządzenia jej szkody wynikłej z niewykonania zajęcia wierzytelności. Powódka nie udowodniła bowiem przesłanek tego żądania. Nie sposób przede wszystkim mówić o bezprawnym działaniu pozwanego, w sytuacji gdy zajęta wierzytelność cały czas – w związku z równolegle toczącym się procesem, zainicjowanym przez A. T. Ż. przeciwko pozwanemu – jest sporna. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny, działając na podstawie art. 385 k.p.c. , oddalił apelację jako bezzasadną, o kosztach postępowania odwoławczego orzekając na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. , art. 99 k.p.c. oraz art. 108 § 1 zd. 1 k.p.c. Zasądzoną od powódki na rzecz pozwanego kwotę 4.050 zł stanowi wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego, będącego radcą prawnym, którego wysokość została określona na podstawie § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Apelacja powódki została oddalona w całości, w związku z czym winna ona zwrócić pozwanemu poniesione przez niego w postępowaniu odwoławczym koszty zastępstwa procesowego. (...)