Sad powszechny, I ACa 667/17

Sygn. akt I ACa 667/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 listopada 2017 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Anna Kowacz-Braun Sędziowie: SSA Jerzy Bess (spr.) SSA Sławomir Jamróg Protokolant: sekr.sądowy Marta Matys po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2017 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa (...) Bank (...) S.A. w K. przeciwko D. G. o zapłatę na skutek apelacji strony powodowej od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 16 marca 2017 r. sygn. akt IX GC 668/15

1. zmienia zaskarżony wyrok w punkcie I w ten sposób, że słowa: „z odsetkami ustawowymi liczonymi od kwoty 100.000 zł od dnia 2 lutego 2015 r. do dnia zapłaty” zastępuje słowami: „z odsetkami ustawowymi liczonymi od kwoty 100.000 zł od dnia 2 lutego 2015 r. do dnia 31 grudnia 2015 r., a następnie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od tej kwoty od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty”;
2. zasądza od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 675 zł (sześćset siedemdziesiąt pięć złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. SSA Sławomir Jamróg SSA Anna Kowacz-Braun SSA Jerzy Bess Sygn. akt I ACa 667/17 UZASADNIENIE Strona powodowa (...) Bank (...) S.A. w K. wnosiła w dniu 5 lutego 2015 r. pozew w elektronicznym postępowaniu upominawczym o zasądzenie od pozwanego D. G. kwoty 107.463,87 złotych wraz z odsetkami ustawowymi i kosztami postępowania, tytułem zapłaty należności wynikających z udzielonego pozwanemu kredytu. Nakazem zapłaty z dnia 23 marca 2015r. Sąd Rejonowy w L. zasądził od pozwanego na rzecz strony powodowej dochodzoną pozwem kwotę. Pozwany wniósł sprzeciw domagając się oddalenia powództwa w całości jako przedwczesnego, niewymagalnego, gdyż spłata całej kwoty miała zostać odroczona na 24 miesiące, pierwsza rata spłaty zadłużenia miała mieć miejsce w kwietniu 2016 r., a następne raty miały być spłacane kwartalnie przez dwa lata, a odsetki w połowie miały zostać umorzone. Sąd Rejonowy w L. postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2015 r. przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Krakowie. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16.03.2017 r., sygn. akt IX GC 668/15, Sąd Okręgowy w Krakowie
3. zasądził od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 107.463,87 zł z odsetkami ustawowymi liczonymi od kwoty 100.000 zł od dnia 2 lutego 2015 r. do dnia zapłaty;
4. zasądził od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 4.961 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne: Strony zawarły w dniu 30 stycznia 2007 r. umowę o linię kredytową dla małych firm, zgodnie z którą bank przyznał klientowi prawo do korzystania z odnawialnej linii kredytowej, kredyt zgodnie z punktem 2 umowy udzielony został do dnia 29 stycznia 2008 r., a przedłużenie okresu kredytowania wskazanego w punkcie 2 odbywało się automatycznie na kolejne okresy 12 – miesięczne w oparciu o przepis punktu 10 cyt. umowy. Zgodnie z punktem 15 umowy zmiany warunków umowy wymagały formy pisemnej, za wyjątkiem taksatywnie wymienionych w tym punkcie przypadków. Aneksem z dnia 5 marca 2008 r. strony zwiększyły wysokość odnawialnej linii kredytowej do kwoty 100.000 złotych. Pozwany nie wywiązał się z warunków określonych w umowie, skutkiem tego powstało wymagalne zadłużenie, bank wypowiedział umowę, zobowiązanie zostało stwierdzone wyciągiem z ksiąg banku z dnia 2 lutego 2015 r. Bank wypowiedział umowę w dniu 23 lipca 2014 r., a pismo doręczone zostało pozwanemu w dniu 31 lipca 2014 r., skutkiem tego świadczenie stało się wymagalne w dniu 31 sierpnia 2014 r. Strona powodowa domagała się zapłaty należności w wysokości : - kwota 100.000 złotych z tytułu niespłaconego kapitału z odsetkami ustawowymi od dnia 2 lutego 2015 r. do dnia zapłaty, - kwota 1.929,33 złotych z tytułu niespłaconych odsetek umownych naliczonych od dnia 30 stycznia 2007 r. do dnia 30 sierpnia 2014 r., - kwota 5.534,54 złotych z tytułu niespłaconych odsetek za zwłokę naliczonych od dnia 1 marca 2007 r. do dnia 1 lutego 2015 r. W rozważaniach prawnych Sąd I instancji wskazał następujące motywy swego rozstrzygnięcia: Pozwany zarzucał, że powództwo jest przedwczesne, gdyż roszczenie strony powodowej nie stało się jeszcze wymagalne, ponieważ strony dokonały zmiany treści umowy w ten sposób, że odroczyły terminy płatności o 24 miesiące i zredukowały wysokość odsetek. W ocenie Sądu powyższy zarzut pozwanego na uwzględnienie zasługiwać nie może, albowiem w żadnym zakresie nie został udowodniony stosownie do dyspozycji przepisu art. 6 k.c. Pozwany składając zarzut przedwczesności powództwa, braku wymagalności roszczenia, zarzucił równocześnie, że roszczenie uległo przedawnieniu, lecz i ten zarzut okazał się bezzasadny. Strona powodowa dokonała bowiem wypowiedzenia umowy pismem z dnia 23 lipca 2014r., które doręczone zostało pozwanemu w dniu31 lipca 2014r., natomiast pozew wniesiony został w dniu 5 lutego 2015r., a zatem nie upłynął trzyletni termin przedawnienia roszczenia. Wysokość dochodzonej kwoty wynika z dołączonych przez stronę powodową dokumentów prywatnych, a to umowy kredytowej wraz z aneksem , wypowiedzenia umowy, regulaminu świadczenia usług bankowych, wyciągu z ksiąg banku, ogólnych warunków kredytowania , tabeli opłat i prowizji oraz historii rachunku bankowego pozwanego. Pozwany natomiast nie zaoferował dowodu na okoliczność dokonania wpłat należności ponad kwoty wyszczególnione w transakcjach wyszczególnionych w historii rachunku, zgodnie z ciężarem dowodu określonym w przepisie art. 6 k.c. Mając powyższe na względzie , uznając powództwo za uzasadnione co do zasady oraz wysokości, Sąd zasądził od pozwanego na rzecz strony powodowej dochodzoną pozwem kwotę 107.463,87 złotych wraz z odsetkami na podstawie umowy stron oraz art. 481 § 1 k.c. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sporu na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Powód zaskarżył niniejszy wyrok w części dot. pkt I w zakresie jakim odsetki od kwoty 100.000 zł zostały zasądzone w formie odsetek ustawowych, a nie odsetek ustawowych za opóźnienie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie art. 481 k.c. poprzez niezasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie naliczanych od kwoty 100.000 zł, pomimo, że takie było żądanie powoda, a odmienne orzeczenie nie znajduje podstaw w uzasadnieniu. Na tej podstawie wniósł o:
5. zmianę pkt. I zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie kwoty 107.463,87 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 100.000 zł od dnia 2 lutego 2015 r. do dnia zapłaty;
6. zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego, według norm przepisanych. Pozwany wniósł o:
7. oddalenie apelacji
8. zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania odwoławczego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Sąd Apelacyjny podziela zasadność zarzutu podniesionego w apelacji oraz jego uzasadnienie. Apelujący trafnie wskazuje na fakt, że w dniu 1 stycznia 2016 roku, weszła w życie nowelizacja kodeksu cywilnego w zakresie wysokości odsetek ustawowych. Odsetki ustawowe, mogą występować, jako odsetki ustawowe kapitałowe ( art. 359 § 2 k.c. ) albo jako odsetki ustawowe za opóźnienie (np. art. 481 § 2 k.c. ). Odsetki kapitałowe to takie, które stanowią przede wszystkim wynagrodzenie za korzystanie z cudzego kapitału zgodnie z zawartą umową i które są należne za okres sprzed terminu płatności świadczenia głównego (czyli należne za okres przed terminem wymagalności kapitału), natomiast odsetki za opóźnienie (np. art. 481 k.c. ) to takie, które przysługują za czas opóźnienia, tj. stają się wymagalne począwszy od bezskutecznego upływu terminu spełnienia świadczenia głównego i przysługują do momentu zapłaty świadczenia głównego (nie przysługują one za okres sprzed terminu płatności świadczenia głównego). Wprawdzie przed nowelizacja oba rodzaje odsetek już występowały, jednak z uwagi na fakt, że były one w takiej samej wysokości, ich rozróżnienie nie miało praktycznego znaczenia W skutek jednak ww. zmiany prawa materialnego, odsetki ustawowe kapitałowe wynoszą na chwilę obecną 5%, natomiast odsetki ustawowe za opóźnienie 7%. Skoro zatem w niniejszej sprawie Sąd zasądził odsetki od dnia 2 lutego 2015 r., tj. od dnia wystawienia wyciągu z ksiąg banku, stwierdzającego wysokość wymagalnego zadłużenia, to nie jest możliwym by mowa była w niniejszej sprawie o odsetkach ustawowych kapitałowych. Zatem w ocenie Sądu Apelacyjnego orzeczenie Sądu I Instancji wymaga korekty w tym zakresie. Dlatego też Sąd Apelacyjny, uznając apelacje za zasadną orzekł jak w pkt 1 sentencji na mocy art. 386 § 1 k.p.c. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono jak w pkt 2 sentencji według zasady odpowiedzialności za wynik postępowania określonej w art. 98 § 1 k.p.c. a co do wysokości zgodnie z stawkami określonymi w § 2 pkt 3 oraz § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804), w brzmieniu określonym rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1667), a to wobec faktu, że apelacja została wniesiona po dniu 27 października 2016 r. SSA Sławomir Jamróg SSA Anna Kowacz-Braun SSA Jerzy Bess