Sygnatura akt I C 1001/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 06 kwietnia 2018r. Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Marek Dziwiński Protokolant: Aneta Bącal po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 kwietnia 2018r. w K. sprawy z powództwa M. B. przeciwko (...) S.A. z siedzibą w W. o zapłatę I zasądza od strony pozwanej (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz powoda M. B. kwotę 21.817,57 zł (słownie złotych: dwadzieścia jeden tysięcy osiemset siedemnaście i 57/100) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 20.06.2013r. do dnia zapłaty; II dalej idące powództwo oddala; III zasądza od strony pozwanej (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz powoda M. B. kwotę 2.477,64 zł tytułem zwrotu kosztów procesu; IV nakazuje powodowi M. B. aby uiścił na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze kwotę 1.225,90 zł tytułem wydatków wyłożonych tymczasowo przez Skarb Państwa; V nakazuje stronie pozwanej (...) S.A. z siedzibą w W. aby uiściła na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze kwotę 1.275,93 zł tytułem wydatków wyłożonych tymczasowo przez Skarb Państwa. Sygn. akt I C 1001/15 UZASADNIENIE Powód M. B. wniósł o zasądzenie od strony pozwanej (...) S.A. w W. kwoty 42 927,32 zł tytułem odszkodowania z ustawowymi odsetkami licząc od dnia 06.03.2013 r. do dnia zapłaty, a także o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz kwoty 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Uzasadniając swoje żądanie powód podał, że w dniu 29.01.2013 r. spaleniu uległ jego budynek mieszkalny, który objęty był ochroną w ramach dobrowolnego kompleksowego ubezpieczenia mienia (...) u strony pozwanej. Po zgłoszeniu szkody i przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego strona pozwana wypłaciła powodowi odszkodowanie w łącznej wysokości 85 961,01 zł, na które składały się kwoty 72 551,01 zł za uszkodzenie budynku oraz kwota 13 410,00 zł za szkody w mieniu ruchomym. Powód podał, że odszkodowanie ustalono wbrew warunkom ubezpieczenia, dlatego zlecił wykonanie prywatnej wyceny, z której wynikało, że koszty remontu lokalu mieszkalnego wyniosą nie mniej niż 115 478,33 zł. Powód dochodził pozwem różnicy między kwotą wynikającą z prywatnego kosztorysu, a odszkodowaniem, które dotychczas uzyskał za uszkodzenie budynku. Strona pozwana (...) S.A. w W. wniosła o oddalenie powództwa, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Strona pozwana przyznała, że zawarła z powodem umowę ubezpieczenia potwierdzoną polisą numer (...) , której integralną część stanowią ogólne warunki ubezpieczenia. Wynikało z nich, że wysokość odszkodowania ustala się na podstawie kosztorysu sporządzonego przez Ubezpieczyciela lub też możliwa była współpraca z poszkodowanym, ale koniecznym było przedłożenie rachunków, których jednak powód nie przedstawił. Strona pozwana podała, że trzykrotnie weryfikowała przyznane odszkodowanie i za ostatnim razem, po zapoznaniu się z prywatną kalkulacją powoda, dopłaciła kwotę 13 310,39 zł. Strona pozwana wskazała, że w kalkulacji nie uwzględniono niektórych napraw albowiem takich uszkodzeń nie stwierdzono. Strona pozwana zakwestionowała przedłożony przez powoda kosztorys budowlany co do zakresu uszkodzeń, koniecznych do przeprowadzenia prac i co do wyceny, a także zakwestionowała żądaniu powoda o odsetki, gdyż ewentualnie winny być one liczone od 20.06.2013 r. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: M. B. zawarł z (...) S.A. w W. umowę ubezpieczenia majątkowego – budynku mieszkalnego położonego przy ul. (...) w B. - w wariancie Ubezpieczenie (...) , potwierdzoną polisą numer (...) . Okres ubezpieczenia obejmował okres od 28.06.2012 r. do 27.06.2013 r. Integralną częścią umowy były ogólne warunki ubezpieczenia (...) . Przedmiotem ubezpieczenia objęty był budynek mieszkalny oraz znajdujące się w nim ruchomości domowe. Dowód: akta szkodowe k. 26-105, ogólne warunki ubezpieczenia. W dniu 29 stycznia 2013 r. w mieszkaniu M. B. , w salonie na poziomie I piętra wybuchł pożar, który rozprzestrzenił się przez klatkę schodową na poziom II piętra. Parter budynku został zadymiony, a elementy klatki schodowej zostały nadpalone. Zniszczeniu uległy pomieszczenia na pierwszym i drugim piętrze oraz klatka schodowa. (okoliczności bezsporne) Powód dokonał zgłoszenia szkody. W wyniku jej likwidacji M. B. początkowo otrzymał odszkodowanie na remont lokalu mieszkalnego w kwocie 59 240,62 zł. Dowód: druk zgłoszenia szkody majątkowej k.26, pismo (...) k. 102 W mieszkaniu powoda na ścianach i sufitach, poza tynkiem cementowo-wapiennym, wykonana była również gładź gipsowa. Dowód: kosztorys M. C. k. 81-101, kosztorys budowalny J. R. i I. C. , fotografie i filmy mieszkania powoda zapisane na płytach CD k. 5. M. B. zlecił wykonanie kosztorysu budowlanego J. R.
(2)i I. C. , którzy oszacowali koszt remontu spalonego lokalu mieszkalnego w B. przy ul. (...) na kwotę 115 478,33 zł. Dowód: kosztorys budowlany J. R. i I. C. . Ubezpieczyciel, po weryfikacji kosztorysu przedłożonego przez powoda, podwyższył odszkodowanie o 13 310,39 zł, ustalając jego sumę na łączną kwotę 72 551,01 zł. Dowód: pismo (...) k.
- Decyzja o podwyższeniu sumy odszkodowania została powodowi doręczona w dniu 20.06.2013 r. (okoliczność bezsporna) Rzeczywisty koszt remontu budynku mieszkalnego M. B. ustalony w eksperckim systemie kosztorysowania, przy uwzględnieniu wykonanie gładzi gipsowych w miejscach, gdzie nastąpiło odspojenie powłoki malarskiej od podłoża wynosi 94 368,58 zł. Dowód: opinia biegłego sądowego k.131-210, opinia uzupełniająca k. 241-255, załącznik nr 2 do opinii k. 304-306, ustna opinia uzupełniająca biegłej sądowej M. M. z dnia 21.02.2018 r. e-protokół rozprawy od 00:07:07 do 01:19:
- Sąd zważył co następuje: W niniejszej sprawie bezsporne jest, że strony wiązała cywilnoprawna umowa ubezpieczenia majątkowego mienia – budynku mieszkalnego należącego do M. B. położonego w B. przy ul. (...) , wraz ze znajdującymi się w nim rzeczami ruchomymi – na wypadek zajścia zdarzenia wywołującego szkodę przewidzianego w umowie. Kodeksowe uregulowania ubezpieczenia majątkowego mienia znajdują się w dziale III, tytułu XXVII, księgi trzeciej Kodeksu cywilnego w przepisach art. 821-828 . Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 821 k.c. przedmiotem ubezpieczenia majątkowego może być każdy interes majątkowy, który nie jest sprzeczny z prawem i daje się ocenić w pieniądzu. Należy tutaj podkreślić, że powód dochodził pozwem odszkodowania jedynie za uszkodzenia budynku – odszkodowanie za szkody w mieniu ruchomym nie było przedmiotem roszczenia powoda. Integralną częścią umowy stron były ogólne warunki ubezpieczenia (...) , które regulowały takie kwestie jak sposób liczenia odszkodowania, o czym niżej. Poza sporem pozostawał również fakt, iż w okresie obowiązywania umowy zaistniało ryzyko ubezpieczeniowe, które pociągało Ubezpieczyciela do odpowiedzialności odszkodowawczej. Strona pozwana co do zasady uznała roszczenie odszkodowanie wypłacając poszkodowanemu łącznie 72 551,01 zł za szkody w budynku. W tym miejscu należy odnieść się do kwestii zasad ustalania wysokości należnego powodowi odszkodowania. W tym zakresie kodeks cywilny posługuje się normami względnie obowiązującymi ( iuris dispositivi ) dając stronom prawo do dość swobodnego kształtowania odpowiedzialności. Należy zatem odtworzyć treść stosunku zobowiązaniowego. I tak § 20 ust. 1 pkt 1b ogólnych warunków ubezpieczenia (...) stanowi, że wysokość odszkodowania ustala się w kwocie odpowiadającej wysokości szkody w wartości rzeczywistej. Zapis ten wyraża zasadę pełnego naprawienia szkody, przy czym odpowiedzialność ubezpieczyciela ograniczona jest do sumy ubezpieczenia. Dalej, z § 21 ust. 1 pkt 1 OWU wynika, iż wysokość odszkodowania ustala się na podstawie kosztorysu sporządzonego przez (...) S.A. w eksperckim systemie kosztorysowania. Wprawdzie pkt 2 ust. 2 tego paragrafu dopuszcza możliwość naprawy systemem gospodarczym, jednak wymagane jest wówczas osiągnięcie porozumienia w tym zakresie z ubezpieczonym. Należy stwierdzić, że porozumienia takiego strony nigdy nie zawarły. Nie obowiązuje zatem stron rozliczenie w systemie gospodarczym przy szacowaniu szkody. Jest to tym bardziej uzasadnione, gdyż w tego typu sprawach likwidacją szkody zajmują się z reguły profesjonalne i przygotowane do tego firmy budowlane. Od powoda trudno byłoby oczekiwać, aby dzielił całość koniecznych do przeprowadzenia prac remontowych na mniejsze odcinki i dokumentował każdą wykonaną czynność i zakup materiałów budowlanych stosownymi fakturami. Skoro szkoda jest zdarzeniem jednorazowym i jednorodnym, to jej naprawienie powinno również zostać skonsolidowane i możliwe do naprawienia przez jeden podmiot, w sytuacji braku odmiennych uregulowań umownych. Dlatego też tylko i wyłącznie zastosowanie podejścia wykonania remontu przez firmę doprowadzi do naprawienia szkody powstałej w mieniu powoda. Zakres koniecznych do przeprowadzenia prac szczegółowo określiła biegła sądowa z zakresu budownictwa M. M. i sąd przyjął te ustalenia, z tym że dodatkowo uwzględnił konieczność wykonania gładzi gipsowych w budynku powoda. Co do samej opinii biegłej, należy stwierdzić, iż była ona sporządzona w sposób fachowy i rzetelny. Biegła wykonała opinię po zapoznaniu się z materiałami postępowania, w szczególności zapoznała się z dokumentacją zdjęciową i materiałami filmowymi zapisanymi na płycie CD dołączonej do pozwu. Biegła M. M. przekonująco odniosła się do wszystkich zgłoszonych zarzutów. Należy podkreślić, że biegła zwróciła uwagę na zasadność szacowania wartości szkody w systemie eksperckim przedstawiając stosowne wyliczenia w formie załącznika. Wracając jednak do kwestii zakresu koniecznych do przeprowadzenia prac naprawczych, należy stwierdzić, iż strona pozwana w wykonanej przez M. C. kalkulacji na potrzeby postępowania likwidacyjnego (k.81-101) wskazała na potrzebę położenia tynku o grubości 3 mm z gipsu szpachlowego w zniszczonych pomieszczeniach (zob. poz. 8, 30, 45, 59, 60 ,159 k.81-84 oraz poz. 8 k. 86). Analogiczne prace wskazane zostały w prywatnym kosztorysie wykonanym na zlecenie powoda przez J. R.
(2)i I. C. (zob. poz. 2.3, 2.6). Wprawdzie biegła początkowo nie wykazała potrzeby wykonania tych robót, jednakże w opinii uzupełniającej wskazała, że mogło tak być, że był podkład gipsowy. Dołączone fotografie obrazują tylko wierzchnią warstwę ścian i nie było na nich widać czy pod zabrudzoną warstwą farby była gładź gipsowa. Niemniej jednak, z uwagi na uwzględnienie przez Ubezpieczyciela w kalkulacji konieczności położenia nowej gładzi gipsowej, należało uznać zasadność uwzględnienia tych robót przy określeniu wartości szkody. Przy ubezpieczeniach dobrowolnych termin spełnienia świadczenia wynika z przepisu art. 817§1 k.c. , który stanowi, że ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie trzydziestu dni, licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku. W niniejszej sprawie ubezpieczyciel spełnił w tym terminie bezsporną część świadczenia bowiem w dniu 20.02.2013 r. poinformował powoda o wypłacie kwoty 59 240,62 zł (pismo k. 102). Powód nie zgadzając się z decyzją strony pozwanej zlecił wykonanie prywatnej kalkulacji, którą przedstawił Ubezpieczycielowi. Kalkulacja ta zawiera kwotowo określone żądanie, które strona pozwana częściowo uznała decyzją z 17.06.2013 r. (k. 103). Brak jest dowodu doręczenia decyzji, jednak strona pozwana przyznała, że jej doręczenie nastąpiło w dniu 20.06.2013 r., dlatego też odsetki należało policzyć od tej daty. Rekapitulując, naprawienie szkody w mieniu powoda M. B. przez Ubezpieczyciela będzie możliwe przy zastosowaniu podejścia eksperckiego i uwzględnieniu prac wynikających z opinii biegłej (93 566,87 zł) oraz wykonania nowej gładzi gipsowej (801,71 zł) poprzez dopłatę - do już wypłaconej sumy 72 551,01 zł - dodatkowej kwoty odszkodowania 21 817,57 zł. Kwotę tę zasądzono od strony pozwanej na rzecz powoda wraz z odsetkami od dnia 20.06.2013 r. do dnia zapłaty. Konsekwencją takich ustaleń było oddalenie dalej idącego powództwa, o czym orzeczono w punkcie II wyroku. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu w punkcie III wyroku zapadło o regułę z art. 100 zd. 1 k.p.c. , zgodnie z którą w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Powód wygrał sprawę w 51 %, zaś strona pozwana w 49 %. Do kosztów postępowania powoda należało zaliczyć koszty zastępstwa procesowego – 2 400,00 zł (§ 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie (…) z dnia 28 września 2002 r.( tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 461)), 17,00 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, 2 147,00 zł opłaty sądowej od pozwu, oraz 2 600,00 zł uiszczonych zaliczek na opinie – łącznie 7 164 zł. Do kosztów postępowania strony pozwanej należy zaliczyć koszt zastępstwa prawnego w kwocie 2 400,00 zł. Po wzajemnym rozdzieleniu kosztów (3 653,64 zł – 1 176 zł) zasądzono od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 2 477,64 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze tymczasowo wyłożył łączną kwotę 2 501,83 zł na wynagrodzenie biegłego za sporządzenie opinii. W tych samych proporcjach, jak przy kosztach procesu, nakazano stronom zwrot tych wydatków – powodowi w kwocie 1 225,90 zł, zaś stronie pozwanej – w kwocie 1 275,93 zł, o czym orzeczono w punktach IV i V wyroku.