Sad powszechny, I ACz 52/18

Sygn. akt: I ACz 52/18 POSTANOWIENIE Dnia 7 lutego 2018r. Sąd Apelacyjny w Krakowie Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Zbigniew Ducki Sędziowie: SSA Regina Kurek SSA Sławomir Jamróg (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2018r. w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa W. M. przeciwko Skarbowi Państwa – Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego i R. T. o zapłatę na skutek zażalenia powódki od postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 15 września 2017 r. sygn. akt: I C 330/17 w przedmiocie stwierdzenia niewłaściwości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. SSA Sławomir Jamróg SSA Zbigniew Ducki SSA Regina Kurek Sygn. akt I ACz 52/18 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 września 2017 r. sygn. akt: I C 330/17 Sąd Okręgowy w Krakowie stwierdził swą niewłaściwość miejscową i przekazał na podstawie art. 200 § 1 k.p.c. sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w W. . Sąd Okręgowy w Krakowie wskazał, że stosownie do art. 29 k.p.c. powództwo przeciwko Skarbowi Państwa wytacza się według siedziby państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie. Wobec podniesionego przez stronę zarzutu niewłaściwości miejscowej, na zasadzie art. 200 §1 w związku z art. 202 k.p.c. , orzeczono o przekazaniu sprawy mając na względzie, iż według przepisów i właściwości ogólnej, właściwym miejscowo jest Sąd Okręgowy w W. . Zażalenie od tego orzeczenia (nazwane apelacją) wniosła powódka. Zarzuciła, że pozew wniosła celem zadośćuczynienia krzywdy jakiej doznała od władz publicznych. Wskazała, że miała pełne prawo do wniesienia pozwu przed sąd w Krakowie, gdzie mieści się siedziba (...) Stowarzyszenia (...) , które zorganizowało festiwal. Refundację kosztów tego festiwalu zablokowali urzędnicy państwowi a przyczynić się do tego miał poseł T. blokując działania refundacyjne w ramach odwetu za oprotestowanie jego działalności poselskiej. Doprowadziło to do konieczności zaciągnięcia kredytu przez powódkę, którego kwota i koszty również zostały objęte zakresem żądania zapłaty (k-20). Rozpoznając zażalenie Sąd Okręgowy zważył co następuje: W orzecznictwie przyjmowano, że istotnym dla oceny właściwości miejscowej sądu z art. 35 k.p.c. jest miejsce, gdzie nastąpiło samo zdarzenie wywołujące szkodę, a nie miejsce, gdzie powstała szkoda ( postanowienie z dnia 2 grudnia 1970 r., II CZ 158/70, OSP 1971, z. 6, poz. 120). Pojęcie miejsca zdarzenia interpretowano przy tym wąsko. Na tym stanowisku stanął też Sąd pierwszej instancji. W nowszym orzecznictwie wskazuje się, że u źródeł kształtowania właściwości przemiennej na tle odpowiedzialności odszkodowawczej leżą względy pragmatyczne tj wzgląd na szczególną bliskość przedmiotu sporu i możliwość ułatwionego przeprowadzenia dowodów istotnych dla wydania merytorycznego orzeczenia (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2017 r. III CZP 82/17 ,LEX nr 2409064). Wykładnia więc miejsca zdarzenia powinna uwzględniać każdorazowo rodzaj czynu, o który w danym wypadku chodzi jak i środowisko, w którym dochodzi do popełnienia takiego czynu (wielomiejscowość). Od okoliczności sprawy zależeć więc będzie właściwość , co może oznaczać także właściwość sądu, w okręgu którego wystąpiły szkodliwe skutki zdarzenia. Potwierdzeniem tej linii orzecznictwa jest uchwała Sądu Najwyższego z dnia z 15 grudnia 2017 r. III CZP 91/17, biul. SN 2017/12/8. Okoliczności podane w podstawie faktycznej powództwa i w zażaleniu wskazują na niezgodne z prawem ukrycie dokumentu wymienionego w spisie załączników i (naganne według powódki) działania przedstawicieli ministerstwa przy selekcji wniosków o dofinansowanie, inspirowane przez Pana posła R. T. . Czynności te miały mieć miejsce w W. . Z drugiej jednak strony powódka powołuje się sprzeczne ze wcześniejszymi obietnicami, zaniechanie wykonywania prawidłowego patronatu przyznanego przez Ministra Kultury, którego przejawy w postaci oczekiwanej współpracy z powódką winny aktualizować się w K. , gdzie odbywały się festiwale. Biorąc zaś pod uwagę, że regulamin Programu " (...) " zakładał refundację środków poniesionych przez organizatora a więc granty czy inny sposób dofinansowania, które powinny być świadczone w K. to oczywiste jest, że skutek działań i zaniechań objętych zarzutami powódki nastąpił w K. . Treść powództwa nie daje dostatecznych podstaw do oceny z jakich dokładnie środków miało nastąpić dofinansowanie, jednakże zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego sprawie szczegółowych warunków uzyskiwania dofinansowania realizacji zadań z zakresu kultury, trybu składania wniosków oraz przekazywania środków z Funduszu (...) (Dz. U. Dz.U.2010.118.797) akceptacja wniosku jest tylko wstępem do dalszych oczekiwanych działań Ministerstwa, w tym zawarcia umowy i przekazania środków na rachunek beneficjenta tj w K. . Skutek więc powołanych działań i zaniechań w postaci naruszenia wskazanych w pozwie i dalszych pismach dóbr powódki ( w tym bliżej niesprecyzowanych dóbr niemajątkowych ujawnił się w obszarze właściwości sądu (...) . Nawet jednak przy przyjęciu wąskiej wykładni trzeba wskazać, że zgodnie z art. 43k.p.c. jeżeli powództwo wytacza się przeciwko kilku osobom, dla których według przepisów o właściwości ogólnej właściwe są różne sądy, wybór między tymi sądami należy do powoda. Z pisma powódki z dnia 27 kwietnia 2017r. (k-19) wynika, że W. M. pozywa także R. T. zamieszkałego w K. , który według twierdzeń pozwu i zażalenia miał być spiritus movens opisanych wyżej działań i zaniechań skierowanych przeciwko powódce. Współuczestnictwo tego pozwanego uzasadnia również właściwość Sądu w Krakowie jako sądu wybranego przez powódkę. Na tym etapie nie można przesądzić kwestii formalnego immunitetu parlamentarnego tego pozwanego a dodatkowo podstawy właściwości ocenia się na bazie podstawy faktycznej powództwa, stąd nie zachodzą podstawy do stwierdzenia niewłaściwości i przekazania sprawy do Sądu Okręgowego w W. w oparciu o art. 200§1 k.p.c. w zw. z art. 202 k.p.c. i art. 29 k.p.c. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 386§1 k.p.c. w zw. z art. 397§2 k.p.c. SSA Sławomir Jamróg SSA Zbigniew Ducki SSA Regina Kurek