Sygn.akt III AUa 74/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 kwietnia 2018 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Teresa Suchcicka (spr.) Sędziowie: SA Dorota Elżbieta Zarzecka SO del. Tomasz Madej Protokolant: Barbara Chilimoniuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2018 r. w B. sprawy z odwołania H. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o wysokość emerytury na skutek apelacji wnioskodawcy H. P. od wyroku Sądu Okręgowego w Łomży III Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 grudnia 2017 r. sygn. akt III U 317/17 I. oddala apelację, II. zasądza od H. P. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za drugą instancję. SSO del. Tomasz Madej SSA Teresa Suchcicka SSA Dorota Elżbieta Zarzecka Sygn. akt III AUa 74/18 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. decyzją z 28 sierpnia 2017 r. odmówił przeliczenia wysokości emerytury H. P. . Od tej decyzji tej H. P. wniósł odwołanie, wskazując, iż organ rentowy niesłusznie odmówił mu zwiększenia wysokości wypłacanej emerytury, wskazał, iż zaskarżona decyzja godzi jego interesy i podważa zaufanie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i wzbudza wątpliwości, co do sposobu interpretacji obowiązujących przepisów. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. wniósł o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy w Łomży wyrokiem z dnia 4 grudnia 2017 r. oddalił odwołanie. Sąd uznał, iż H. P. ma ustalone prawo do emerytury. W dniu 31 stycznia 2017 r. złożył wniosek o przeliczenie wysokości emerytury z uwzględnieniem składek odprowadzonych za rok 2016, złożył na tą okoliczność stosowne zaświadczenia z zakładu pracy. Uwzględniając ten wniosek, decyzją z 24 lipca 2017 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokonał przeliczenia wysokości emerytury. Ponowny wniosek H. P. wpłynął 25 kwietnia 2017 r. o uwzględnienie dalszego okresu, w tym przypadku pierwszego kwartału 2017, za który zostały odprowadzane składki z tytułu zatrudnienia w (...) w Ł. . Decyzją z 22 maja 2017 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. odmówił przeliczenia emerytury, wskazując, iż przeliczenie takie może odbyć, odbywać się raz w roku albo po ustaniu ubezpieczenia emerytalno-rentowego. Dalej Sąd ustalił, że 7 lipca 2017 r. H. P. ponownie złożył wniosek o przeliczenie wysokości emerytury z uwzględnieniem wysokości składek odprowadzonych z tytułu zatrudnienia w (...) w Ł. w drugim kwartale 2017 r., składając stosowne zaświadczenie. Decyzją z 28 sierpnia 2017 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. odmówił H. P. przeliczenia świadczenia i doliczenia stażu pracy, wskazując ponownie, iż przeliczenie takie może nastąpić jeden raz w roku kalendarzowym. Sąd Okręgowy, przytoczył art.108 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , który w sposób jednoznaczny wskazuje, że ponowne ustalenie wysokości emerytury następuje na wniosek złożony nie wcześniej, niż po upływie roku kalendarzowego lub po ustaniu ubezpieczenia emerytalnego i rentowego. Sąd podniósł, że wnioskodawca nadal kontynuuje zatrudnienie (nie nastąpiło ustanie ubezpieczenia), złożony wcześniej wniosek ze stycznia 2017 r. został uwzględniony decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych 24 lutego 2017 r. Z tego względu na podstawie art. 108 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych kolejne wnioski w danym roku kalendarzowym w stanie faktycznym sprawy nie mogły być uwzględnione gdyż takie ograniczenie wprowadził ustawodawca. Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a odwołanie podlegało oddaleniu na podstawie artykułu 477 14 § 1 kodeksu postępowania cywilnego . Apelację od wyroku wywiódł wnioskodawca skarżąc w całości powyższy wyrok, zarzucił mu naruszenie Konstytucji Polskiej i w naruszanie zakresie naruszania przez praw obywatelskich i gospodarczych (ekonomicznych), tj. art. 32.
- ustawy z 2 kwietnia 1997 r. ( Dz. U. Rzeczypospolitej Polskiej 1997.78.443). Nadto skarżący zarzucił stosowanie i interpretowanie przez ZUS wysoce ułomnego i arbitralnie niekorzystnego prawa ubezpieczeń społecznych, wręcz arogancko, bez należytego poszanowania godności wnioskodawcy, jako ubezpieczonego, co zmusza wnioskodawcę do wykazywanie nadzwyczajnej nieufności i bardzo wielkiej utraty zaufania. Zdaniem skarżącego występuje jawna dyskryminacja ze strony ZUS jego statusu emeryta i naruszanie jego prawa do godności przez pogarszanie sytuacji prawnej i gospodarczej (ekonomicznej) naruszając tym art. 30 Ustawy zasadniczej z 2 kwietnia 1997 r., szczególnie w zdaniu ,,Jest ona nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych”. W poprzednich latach ZUS dokonywał przeliczenia renty kilkakrotnie w ciągu roku. Obecnie stosowane niewłaściwe interpretacje ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych już powodują utratę należnej części dochodów skarżącego, który nie znalazł uzasadnienia, które jednoznacznie i bezwzględnie zabraniałoby ZUS-owi comiesięcznego przeliczania wysokości emerytury. Zdaniem skarżącego nie wynika to z brzmienia przepisu art.108 ust.3 ustawy emerytalnej. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. Sąd Apelacyjny w całości podziela poczynione przez Sąd pierwszej instancji ustalenia faktyczne i wywody prawne. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy wnioskodawcy mającemu ustalone prawo do emerytury na podstawie art.26 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U z 2015 r., poz. 748 ze zm.) przysługuje ponowne ustalenie wysokości świadczenia przed upływem roku kalendarzowego, częściej niż raz w roku wobec kontynuowania ubezpieczenia. W ocenie Sądu Apelacyjnego wyrok wydany przez Sąd Okręgowy jest prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, w szczególności z art. 108 ust.3 powołanej ustawy emerytalnej. Poza sporem pozostaje bowiem, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. decyzją z dnia 1.09.2015 r. przyznał H. P. emeryturę, której wysokość została obliczona zgodnie z zasadami określonymi w art.26 ustawy emerytalnej (decyzja k.3 a.r.) oraz fakt, iż wnioskodawca kontynuuje ubezpieczenie (zatrudnienie w (...) w Ł. ). Okoliczność powyższa ma istotne znaczenie, bowiem ponowne ustalenie wysokości emerytury następuje zgodnie z art. 108 ust. 3 ustawy emerytalnej na wniosek ubezpieczonego i to wniosek zgłoszony nie wcześniej niż po upływie roku kalendarzowego lub po ustaniu ubezpieczeń emerytalnego i rentowych. Wskazany art. 108 ustawy emerytalnej określa ponowne ustalenie wysokości emerytury i renty stanowiąc w poszczególnych ustępach: 1.Jeżeli po dniu, od którego przyznano emeryturę określoną w art. 24 lub 24a, emeryt podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, wysokość świadczenia ulega ponownemu ustaleniu w sposób określony w ust.
- 2.Emerytury obliczone według zasad określonych w art. 26 powiększa się o kwotę wynikającą z podzielenia składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu ustalenia prawa do emerytury, o której mowa w art. 24 i 24a, i zwaloryzowanych zgodnie z art. 25 przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone dla wieku danego ubezpieczonego w dniu złożenia wniosku o przeliczenie wysokości emerytury, z uwzględnieniem ust. 4 i
- 2a.Złożenie przez członka otwartego funduszu emerytalnego wniosku o ponowne ustalenie wysokości emerytury, o której mowa w art. 24 lub art. 24a , oznacza jednocześnie złożenie wniosku o ponowne ustalenie wysokości okresowej emerytury kapitałowej w trybie art. 25 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych . 3.Ponowne ustalenie wysokości emerytury następuje na wniosek zgłoszony nie wcześniej niż po upływie roku kalendarzowego lub po ustaniu ubezpieczeń emerytalnego i rentowych. 4.Podstawę obliczenia emerytury stanowi kwota składek zaewidencjonowanych od miesiąca, od którego została podjęta wypłata emerytury po raz pierwszy, do miesiąca poprzedzającego miesiąc zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury. 5.Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio do kolejnych wniosków o ustalenie emerytury w nowej wysokości. Z brzmienia przepisu jednoznacznie wynika, że wnioskodawca nie mógł skutecznie wystąpić z wnioskiem o przeliczenie emerytury w dniu 7 lipca 2017 r. albowiem na skutek uprzedniego wniosku złożonego w dniu 30.01.2017 r. (k.17 a.r.) organ rentowy wydał w dniu 24.02.2017 r. decyzję o przeliczeniu emerytury (k.19 a.r.) i wbrew zarzutom apelacji brak jest podstaw prawnych do przeliczania świadczenia wnioskodawcy kontynuującemu zatrudnienie częściej niż raz w roku, na każde żądanie wnioskodawcy. Zarówno działanie organu rentowego, jak też Sądu I instancji ma umocowanie w przytoczonej normie prawnej, w szczególności ze wskazanym ust.3 art.108, którego interpretacja nie nasuwa żadnych wątpliwości. Odnosząc się do kolejnego zarzutu apelacji, naruszenia Konstytucji Polskiej przez organ rentowy i Sąd - w zakresie praw obywatelskich i gospodarczych wnioskodawcy to jest on całkowicie chybiony. Przedstawiona wykładnia językowa powołanej regulacji zarówno przez ZUS, jak też Sąd jest w pełni zgodna z wykładnią funkcjonalną. Nie sposób bowiem zgodzić się z oczekiwaniami apelującego, by na jej podstawie wnioskodawcy dokonywać przeliczenia świadczenia kilka razy do roku (nawet co miesiąc). Wówczas jego sytuacja prawna byłaby traktowana odmiennie niż pozostałych ubezpieczonych, trudno byłoby pogodzić z poczuciem słuszności i sprawiedliwości. To właśnie przyjęcie przeciwnego stanowiska prezentowanego przez ubezpieczonego prowadziłoby do niesłusznie zarzucanego Sądowi I instancji naruszenia art. 2 Konstytucji RP , nakazującego urzeczywistniać zasady sprawiedliwości społecznej oraz art.32 ust. 1 . Z tych powodów Sąd Apelacyjny na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację – pkt I sentencji wyroku. W punkcie 2 wyroku Sąd Apelacyjny, zgodnie z § 9 ust. 2, § 10 ust.1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U z 2015 r., poz. 1804), przy uwzględnieniu treści art. 108 § 1 k.p.c. , art. 98 § 1 i 3 k.p.c. , orzekł o kosztach postępowania w ten sposób, że zasądził od organu rentowego na rzecz wnioskodawcy 240 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. SSA Dorota Elżbieta Zarzecka SSA Teresa Suchcicka SSO del. Tomasz Madej