Sad powszechny, VI Ka 546/13

Sygn. akt VI Ka 546/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Karin Kot (spr.) Sędziowie SO Edyta Gajgał SO Andrzej Wieja Protokolant Jolanta Kopeć przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Jeleniej Górze Lesława Kwapiszewskiego po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2013r. sprawy M. M. oskarżonego z art. 284 § 2 kk z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 23 lipca 2013 r. sygn. akt II K 1497/12 uchyla zaskarżony wyrok wobec oskarżonego M. M. i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Zgorzelcu do ponownego rozpoznania. Sygn. akt VI Ka 546/13 UZASADNIENIE M. M. został oskarżony o to, że:

1. w okresie od 23 do 26 czerwca 2006r. w S. będąc kierownikiem stacji paliw A. A. przy ulicy (...) przywłaszczył powierzone mu mienie w postaci pieniędzy w kwocie 132 062,28 zł pochodzące z utargu z dnia 23,24, 25 i 26 czerwca 2006r., czym działał na szkodę Biura (...) sp. z o.o. z siedzibą w Z. , tj. o czyn z art. 284 § 2 k.k.
2. w czerwcu 2006r. w S. posłużył się dokumentem „Dowód wpłaty” (...) potwierdzającym wypłatę J. S. odprawy za miesiąc czerwiec 2006 r. podrobionym poprzez wpisanie przez nieustaloną osobę w rubryce „otrzymałem” nazwiska J. S. , w ten sposób, że przesłał go do firmy (...) jako potwierdzenie wypłaty podpisane przez J. S. , tj. o czyn z art. 270 § 1 k.k.
3. w czasie i miejscu jak w pkt II przywłaszczył powierzone mu pieniądze w kwocie 2543,98 zł, czym działał na szkodę J. S. , tj. o czyn z art. 284 § 2 k.k. Sąd Rejonowy w Zgorzelcu wyrokiem z dnia 4 listopada 2010r., sygn. akt II K 37/10: I. uniewinnił oskarżonego M. M. od popełnienia wszystkich zarzucanych mu czynów, II. na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Wyrokiem z dnia 8 marca 2011r. wydanym w sprawie o sygn. akt VI Ka 14/11Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze uchylił powyższy wyrok i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Zgorzelcu do ponownego rozpoznania. Sąd Rejonowy w Zgorzelcu wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2013r., sygn. akt II K 285/11: I. uniewinnił oskarżonego M. M. od popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w pkt 1 części wstępnej wyroku, II. uniewinnił oskarżonego M. M. od popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w pkt 2 części wstępnej wyroku, III. uniewinnił oskarżonego M. M. od popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w pkt 3 części wstępnej wyroku, IV. na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Wyrokiem z dnia 19 października 2012r. w sprawie o sygn. akt VI Ka 447/12 Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze uchylił powyższy wyrok w części dotyczącej czynu opisanego w punkcie 1 części wstępnej wyroku i w tym zakresie sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Zgorzelcu do ponownego rozpoznania. Jednocześnie Sąd utrzymał wyrok w mocy w pozostałej części uznając apelację prokuratora za oczywiście bezzasadną i w tej części kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Sąd Rejonowy w Zgorzelcu wyrokiem z dnia 23 lipca 2013r., sygn. akt II K 1497/12: I. uniewinnił M. M. od zarzucanego mu czynu, II. na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Apelację od wyroku złożył Prokurator Rejonowy w Zgorzelcu, który zaskarżył wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego M. M. zarzucając: - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, skutkujący uniewinnieniem M. M. od popełnienia zarzucanych mu czynów, podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy i prawidłowa ocena okoliczności popełnienia czynu zabronionego nakazują przyjąć, że oskarżony M. M. popełnił wskazany wyżej zarzucany mu czyn z art. 284 § 2 k.k. , - obrazę przepisów postępowania, to jest art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. poprzez dowolną ocenę dowodów, w szczególności uznanie, że niedobór powstał na początku 2006r. w nieustalonych okolicznościach, a opóźnienia w wysyłaniu utargów przez M. M. wynikły z chęci ukrycia tego niedoboru z uwagi na obawę przed utratą pracy, w sytuacji gdy prawidłowa ocena dowodów wskazuje na sprawstwo oskarżonego M. M. . W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Apelacji nie można odmówić słuszności. Sąd Rejonowy przy ponownym rozpoznaniu sprawy podjął starania zgodnie z zaleceniami sądu odwoławczego zmierzające do ustalenia wysokości utargów uzyskanych w dniach od 21 do 26 czerwca 2006r. jednakże ostatecznie wartości tych nie określił ponownie dokonując niepełnej dowolnej oceny dowodów. Na wstępie wskazać należy, iż w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku Sąd nie odniósł się do informacji pochodzących od świadków S. W. oraz B. S. , którzy zgodnie podali, że oskarżony w miesiącu czerwcu wprowadził dodatkowe dokumenty do rozliczenia przez kasjerów waluty Euro. Jak przy tym wskazała świadek S. W. podczas rozliczania wypełniali oni dodatkowy dowód wpłaty, który następnie z wydrukiem kasowym i rozliczeniem jednostkowym gotówki wrzucali do sejfu, przy czym co istotne oskarżony przekazał im tylko kilka takich druków a kiedy ich zabrakło „wszystko wróciło do normy i robiliśmy wszystko po staremu (k. 92). Z kolei świadek B. S. dodatkowo wskazał, iż dowody wpłaty mieli oni wypisywać „gdzieś od 18, 19 czerwca 2006r.” (k. 89). Znamienne przy tym jest, że żaden z tych dokumentów nie został przekazany do firmy (...) w Z. , jako że wszystkie znajdujące się w aktach sprawy dowody wypłaty, sporządzone do dnia kontroli stacji, tj. 28 czerwca 2006r., zostały podpisane przez oskarżonego. W tym stanie rzeczy rozważenia wymaga kwestia czemu miały służyć wystawiane przez kasjerów dowody wypłaty. Okoliczność ta jest o tyle istotna, że oskarżony po kontroli stacji paliw, która miała miejsce w dniu 28 czerwca 2006r., przedłożył „zeskanowane dokumenty KW z dnia 24 i 25 czerwca 2006r. podpisane przez kasjera niemieckiego Pana S. i (jak zeznał świadek D. P. ) oświadczył, że kasjer ten przekazał bezpośrednio walutę na konwój” (k. 21), przy czym, co ważne, oryginały tych dokumentów nigdy nie dotarły do siedziby firmy (...) w Z. . Z zeznań wskazanego świadka, który w żadnym miejscu nie potwierdza wersji oskarżonego jakoby uzgadniała z nim kwestię zliczania utargu przez kasjerów, sporządzania specyfikacji i pakowania pieniędzy do bezpiecznych kopert, wynika przy tym, iż oskarżony M. M. w rozmowie telefonicznej, która miała miejsce w dniu 27 czerwca 2006r., obiecywał, że niedobór zostanie jeszcze w tym samym dniu uzupełniony łącznie z brakującymi dokumentami, a zatem nie twierdził, iż pieniądze zostały przesłane. Uwadze Sądu umknęła także kwestia numeracji dowodów wpłaty, które w miesiącu czerwcu 2006r. za wyjątkiem dokumentu o (...) , który to numer prawdopodobnie na skutek omyłki został powielony na dowodzie wpłaty z dnia 16 czerwca 200r. przy czym dokument z dnia 17 czerwca 200r. został już prawidłowo określony jako (...) , wystawiane były chronologicznie do dnia 23 czerwca 2006r. Należy bowiem zauważyć, co także będzie wymagało wyjaśnienia podczas rozpoznawania niniejszej sprawy, iż wystawione w dniu 28 czerwca 2006r. przez K. T. dowody wypłaty noszą numery (...) i (...) w sytuacji gdy ostatni wystawiony przez oskarżonego dokument został opatrzony numerem (...) . W tej sytuacji wyjaśnienia wymaga kwestia nadania numerów (...) oraz (...) dowodom wypłaty przedłożonym przez oskarżonego w formie zeskanowanej, zwłaszcza jeśli zważyć, iż oskarżony wypełnił w nieoznaczonym w dokumencie dniu dowód wypłaty, któremu nadał numer (...) , (...) wskazujący, iż dotyczy on dopłaty w dniu 24 czerwca 2006r. oraz w dniu 25 czerwca 2006r. , przy czym co istotne dokument ten nie zawiera w swej treści żadnych kwot. Całkowicie dowolne jest także ustalenie Sądu dotyczące tego, iż komisja inwentaryzacyjna nie dokonała bezzwłocznie spisu gotówki znajdującej się w sejfie lecz oczekiwała do godziny 23:55 co skutkowało stwierdzeniem, że „Sąd nie wie kto sprawował pieczę nad gotówką po otwarciu sejfu w dniu 28 czerwca 2006r.” (k. 964). Wprawdzie w toku kolejnego rozpoznawania sprawy świadkowie w osobach członków komisji inwentaryzacyjnej w rzeczywistości nie potrafili precyzyjnie odtworzyć jak przebiegała inwentaryzacja zwłaszcza w jaki sposób postąpili ze znajdującymi się w sejfie środkami jednakże ocenie Sądu podlegać winny także, odczytane podczas rozprawy, ich relacje złożone w początkowej fazie postępowania kiedy to świadkowie, w tym zwłaszcza M. S. i J. W. szczegółowo opisywali sposób procedowania podczas inwentaryzacji stacji paliw przedstawiając także okoliczności dotyczące postępowania z przechowywanymi w sejfie pieniędzmi. W realiach niniejszej sprawy niezbędne wydaje się ustalenie, w oparciu o dowody wypłaty podpisane przez oskarżonego oraz przez K. T. a wskazujące na przekazanie kwot: 643,60 Euro, 5200 Euro, 8733,70 Euro przyjętych dowodem wpłaty numer (...) z dnia 30 czerwca 2006r., analizę konta, która w tym zakresie nie odpowiada wskazanym dokumentom skoro zawiera informacje o dokonaniu wpłaty kwot: 643,60 Euro, 5769,81 Euro, 8288,23 Euro w dniu 30 czerwca 2006r., arkusz spisu z natury datowany na 29 czerwca 2006r. a przede wszystkim raporty niefiskalne kasjerów z objętego zarzutem aktu oskarżenia okresu, które winny znajdować się w księgowości firmy (...) w Z. , kwot utargów, które nie zostały odprowadzane do kasy pokrzywdzonej firmy a także ustalenie z jakich dni utarg obejmują wskazane w arkuszu spisu z natury z dnia 29 czerwca 2006r. kwoty. W tym stanie rzeczy zasadnie skarżący zarzuca obrazę art. 7 k.p.k. w zakresie oceny dowodów. Sąd Rejonowy z naruszeniem zasad wynikających z tego przepisu nie rozważył wszechstronnie całości materiału dowodowego. Istotnym błędem w tym zakresie było także ustalenie, iż oskarżony celowo zwlekał z przekazywaniem utargów aby ukryć powstały w nieustalonym czasie (od początku roku 2006) niedobór, zwłaszcza jeśli zważyć, że przeprowadzona w dniu 9 czerwca 2006r. kontrola stacji paliw w S. nie wykazała żadnych braków. Rozpoznając ponownie sprawę Sąd I instancji przeprowadzi postępowanie dowodowe w niezbędnym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy zakresie należycie uwzględniając zalecenia zawarte powyżej a po wyczerpującym rozważeniu jego rezultatów orzeknie w przedmiocie odpowiedzialności oskarżonego za zarzucane mu przestępstwo.