Sygn. akt III RC 146/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 stycznia 2019r. Sąd Rejonowy w Puławach III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Sądu Rejonowego Danuta Wolska przy udziale protokolanta: starszego sekretarza sądowego Katarzyny Skoczewskiej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2019 r. w P. sprawy z powództwa B. T. przeciwko A. T. o uchylenie obowiązku alimentacyjnego I. uchyla obowiązek alimentacyjny powoda B. T. , PESEL (...) względem jego pełnoletniej córki A. T. , PESEL (...) ostatnio ustalony wyrokiem Sądu Rejonowego w Puławach z dnia 23 marca 2015roku w sprawie sygn. akt III RC 461/14 z dniem 4 czerwca 2018r. II. oddala powództwo w pozostałej części; III. znosi wzajemnie między stronami koszty postępowania. Sygn. akt III RC 146/18 UZASADNIENIE W dniu 4 czerwca 2018r. B. T. wniósł o ustalenie, że obowiązek alimentacyjny wobec jego pełnoletniej córki A. T. orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego w Puławach w sprawie sygn. akt III RC 26/07 i III RC 461/14 ustał dnia 1 grudnia 2016r. oraz wniósł o rozstrzygnięcie o kosztach procesu według norm prawem przepisanych. Nadto wniósł o zabezpieczenie powództwa poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez A. K.
(1)przy Sądzie Rejonowym w Puławach w sprawie sygn. akt Kmp 10/
- W uzasadnieniu pozwu podniósł, że wyrokiem Sądu Rejonowego w Puławach w sprawie sygn. akt III RC 26/07 na powoda nałożono obowiązek alimentacyjny w kwocie 450zł miesięcznie na rzez córki A. T. , które to alimenty podniesione zostały do kwoty po 550zł miesięcznie sprawie sygn. akt III RC 461/
- Pozwana A. T. po ukończeniu liceum ogólnokształcącego w 2016 roku podjęła studia na (...) w L. , które następnie porzuciła i wróciła do P. . W 2017r. podjęła pracę. Obecnie nie pracuje, pozostaje w nieformalnym związku i mieszka razem z konkubentem, który pracuje. Wobec powyższego to konkubent winien utrzymywać pozwaną i jej dziecko które ma przyjść na świat w drugiej połowie czerwca 2018r. Nadto powód podniósł , że pozostaje na rencie z powodu wypadku drogowego jakiemu uległ wiele lat temu i uniemożliwia mu to pracę zarobkową. Okoliczności te powodują, że nie jest w stanie utrzymywać 21-letniej córki, a pozwana dysponuje możliwością samodzielnego utrzymania się i tym samym pozew i wiosek o zabezpieczenie jest również zasadny (pozew – k. 4-6 a.s.). W odpowiedzi na pozew pozwana A. T. nie uznała powództwa i wniosła o jego oddalenie. W uzasadnieniu swojego stanowiska podniosła, że po ukończeniu liceum podjęła studia na (...) w L. i studiowała do kwietnia 2017r. Po przerwaniu studiów podjęła pracę w restauracji (...) w P. , ale z uwagi na kłopoty ze zdrowiem z powodu niedoczynności tarczycy i pracę ponad jej siły po 12 godzin na nogach, zrezygnowała z niej. Od września 2017r. podjęła naukę w Studium Zawodowym o kierunku technik rachunkowości. Jest w zaawansowanej ciąży i nie ma możliwości podjęcia pracy. Dodatkowo podniosła, że jej ojcu powodzi się bardzo dobrze, stać go na wystawne życie, a jego miesięczne dochody są dwukrotnie wyższe od średniej krajowej. Z tych względów żądanie powoda należy uznać za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (odpowiedź na pozew k 13-19 a.s.). Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2018roku Sąd oddalił wniosek powoda o zabezpieczenie roszczenia ( postanowienie k 34-35v a.s. ). Na rozprawie w dniu 29 października 2018r. powód poparł powództwo. Pozwana nie uznała powództwa wniosła o jego oddalenie ( protokół rozprawy k- 61a.s.) Strony podtrzymały swoje stanowiska do zamknięcia rozprawy w dniu 21 stycznia 2019 roku przy czym powód B. T. wniósł o zniesienie kosztów postępowania pomiędzy stronami, a pozwana przychyliła się do stanowiska powoda w tym zakresie ( protokół rozprawy k 89 i 92 a.s.). Sąd Rejonowy biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy, ustalił następujące fakty, mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy: Wyrokiem z dnia 23 marca 2015 roku w sprawie sygn. akt III RC 461/14 Sąd Rejonowy w Puławach podwyższył alimenty od pozwanego B. T. na rzecz jego córki A. i syna R. zasądzone wyrokiem Sądu Rejonowego w Puławach z dnia 16 kwietnia 2007 roku w sprawie sygn. akt III RC 26/07 z kwoty po 450zł do kwoty po 550 zł miesięcznie. W dacie ostatnio ustalonych powyższym wyrokiem alimentów, pozwana A. T. uczęszczała do II klasy LO w (...) Nr. 1 w P. . Nie miała własnego majątku, ani dochodów. Mieszkała wspólnie z matką J. T. i jej konkubentem oraz młodszym bratem R. (zaznania J. T. k 54-55 i k 186v-187 akt sygn. III RC 461/14) . Powód B. T. miał 60 lat. Nie miał żadnego majątku. Miał zadłużenie w kwocie około 150 tysięcy złotych co do którego K. prowadził egzekucję. Wynajmował mieszkanie za kwotę 1045zł. Utrzymywał się z renty ZUS w kwocie 648,13 zł brutto miesięcznie, a 407,77zł po potrąceniach komorniczych oraz z renty powypadkowej w kwocie 3600zł. po potrąceniach komorniczych (informacja ZUS k 179, zaświadczenie U.S. w P. k 60, zeznania B. T. k 55 i k 186-187 akt sygn. III RC 461/14) . Obecnie A. T. ma ukończone 22 lata. Nie ma żadnego majątku. Po ukończeniu liceum ogólnokształcącego w dniu 1 października 2016roku podjęła naukę na studiach dziennych (...) w L. na Wydziale Matematyki, Fizyki i (...) na kierunku matematyka i finanse. W dniu 17 stycznia 2017roku pozwana złożyła na w/w uczelni oświadczenie o rezygnacji ze studiów. Decyzją z dnia 19 stycznia 2017roku została skreślona z listy studentów. W dniu 15 maja 2017r. podjęła zatrudnienie na ¼ etatu w Kawiarni (...) w P. z wynagrodzeniem miesięcznym 500zł i z tego tytułu w 2017 roku uzyskała dochód w kwocie 1677,08zł. Od 1 września 2017 roku rozpoczęła naukę w Centrum (...) w P. na kierunku rachunkowość, ale z powodu braku wymaganej frekwencji nie została promowana na II-gi semestr. Z uwagi na ciążę zrezygnowała z pracy. Pod koniec grudnia 2017roku pozwana wynajęła mieszkanie w którym zamieszkała wspólnie z A. K.
(2). Koszty utrzymania mieszkania to czynsz w kwocie 807zł oraz opłaty za zużycie gazu, wody i energii w kwocie około 250zł miesięcznie. Koszty utrzymania mieszkania ponosi konkubent pozwanej A. K.
(2). W dniu 21 czerwca 2018r. A. T. urodziła syna S. K. . Od dnia 12 września 2018 roku pozwana ponownie rozpoczęła naukę w Centrum (...) w P. tym razem na kierunku administracja. Na zajęcia uczęszcza co dwa tygodnie w sobotę i niedzielę w godzinach od 9 do 16. Utrzymuje się z zasiłku z MOPS z tytułu urodzenia dziecka w kwocie 1000zł miesięcznie. który będzie otrzymywała do 20 czerwca 2019 roku. A. T. nie pobiera na rzecz syna zasiłku 500 + oraz zasiłku rodzinnego. (zaświadczenie (...) k-51, podanie k-52, decyzja (...) k- 53, umowa o pracę k -19, PIT -17 k 23-24, pismo MOPS k-67, pismo Centrum (...) k-68, umowa najmu k 77-78, zeznania pozwanej A. T. k 61v-62 i k 91v-92 a.s.). Powód B. T. obecnie ma ukończone 64 lata. Nadal nie ma żadnego majątku i nadal utrzymuje się z renty ZUS i powypadkowej z (...) . Także nadal wobec jego osoby jest prowadzona przez K. egzekucja zadłużeń na rzecz (...) Banku oraz obecnie tytułem alimentów na rzecz córki A. . Poza alimentami na rzecz pozwanej, powód łoży alimenty w kwocie 700zł na rzecz syna R. , który kontynuuje naukę w (...) w W. o kierunku kucharz. B. T. nadal wynajmuje mieszkanie i łączne koszty jakie z tytułu utrzymania mieszkania ponosi to kwota 1500zł miesięcznie. (zawiadomienie o wszczęciu egzekucji k-6, pismo K. k-41, zeznania powoda B. T. k 61v i k 89v-90v a.s.). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumenty przedstawione przez strony niniejszego postępowania, a także dokumenty znajdujące się w dołączonych aktach sygn. III RC 461/14 uznając je za wiarygodne albowiem dokumenty te korzystają z domniemania określonego w art. 244 k.p.c. i 245 k.p.c. , a żadna ze stron przedmiotowego postępowania nie udowodniła, że zawarte w nich oświadczenia są niezgodne z prawdą ( art. 252 k.p.c. i art. 253 k.p.c. ). Sąd obdarzył wiarą zaznania B. T. , bowiem znajdują one potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym w postaci dokumentów. Dokonując oceny zeznań strony pozwanej Sąd nie dał wiary A. T. w tym zakresie , gdzie zaznała, że sama wynajmuje mieszkanie i nie mieszka z ojcem dziecka, który łoży alimenty na syna w kwocie 500zł, bowiem te zeznania nie znajdują potwierdzenia w zeznaniach B. T. , który zeznał, że widuje samochód A. K.
(2)pod blokiem na G. w P. , gdzie pozwana wynajmuje mieszkanie. Nadto sama pozwana w piśmie procesowym z dnia 14 czerwca 2018r wskazała, że za wynajmowane mieszkanie opłaty ponosi jej partner z którym pozostaje w nieformalnym związku. Nadto w oświadczeniu majątkowym pozwana nie wskazała, że uzyskuje na rzecz syna dochód w postaci alimentów w kwocie 500zł (vide pismo pozwanej k-21, oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach k 31- 32 a.s.). W pozostałym zakresie Sąd obdarzył wiarą zeznania pozwanej, gdyż znajdują potwierdzenie w dokumentach znajdujących się w aktach sprawy. Sąd pominął dowody w postaci rachunków złożonych przez pozwaną, bowiem nie miały one znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Sąd Rejonowy zważył co następuje: powództwo o uchylenie obowiązku alimentacyjnego powoda względem jego pełnoletniej córki zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. art. 138 k.r.o. w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Przez pojęcie "stosunków" w tym wypadku należy rozumieć okoliczności istotne z punktu widzenia ustawowych przesłanek obowiązku alimentacyjnego i jego zakresu ( art. 133 k.r.o. i 135 k.r.o ). Zmiana zatem "stosunków" tak pojmowanych jest zmianą okoliczności, od których zależy istnienie i zakres obowiązku alimentacyjnego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 lipca 1974 roku, sygn. akt II Co 9/74, Lex nr 7560). Nie każda zmiana skutkuje zmianą orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Zmiana musi być istotna i trwała. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że dla stwierdzenia czy nastąpiła zmiana stosunków w rozumieniu art. 138 k.r.o. należy brać pod uwagę, czy istniejące warunki i okoliczności - na tle sytuacji ogólnej - mają charakter trwały, dotyczą okoliczności zasadniczych i wyczerpują te przesłanki, które w sposób istotny wpływają na zakres obowiązku alimentacyjnego. W realiach niniejszej sprawy należy mieć na uwadze przepis art. 133 § 1 i 3 k.r.o. zgodnie z którym rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, zaś rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się. Przesłanką wyznaczającą ramy czasowe obowiązku alimentacyjnego nie jest więc osiągnięcie przez uprawnionego pełnoletniości, lecz osiągnięcie stopnia samodzielności życiowej pozwalającej na samodzielne utrzymanie. W realiach sytuacji życiowej stron, treść powołanych przepisów wskazuje, iż za uchyleniem się od świadczeń alimentacyjnych B. T. względem jego pełnoletniej córki A. T. , przemawia fakt, że pozwana jest pełnoletnia i w 2016r. zakończyła naukę na poziomie szkoły średniej. Sama dokonała wyboru, ze będzie żyć poza swoją grupą rodzinną w związku nieformalnych z A. K.
(2)z którym ma syna S. . Pozwana nie przejawia wystarczającej determinacji w skutecznym kontynuowaniu dalszej nauki. Okres 2 lat był wystarczający, by przy wykorzystaniu przedmiotowego świadczenia alimentacyjnego i dochodów z własnej pracy, zdobyć policealne wykształcenie zawodowe. Należy oczekiwać od 22 letniej A. T. – inwencji, determinacji i zaangażowania w skuteczne zdobycie zawodu. Kolejne trzecie podejście przez pozwaną do zdobycia zawodu i fakt kontynuowania nauki w policealnej szkole w systemie zaocznym, gdzie zajęcia odbywają się w soboty i niedziele w godzinach od 9 do 16 nie stoi na przeszkodzie zatrudnienia pozwanej i zdobycia środków finansowych na swoje utrzymanie, gdyby nie konieczność sprawowania opieki nad synem. Zdaniem Sądu fakt sprawowania obecnie przez A. T. bezpośredniej opieki nad synem S. , a tym samym brak możliwości podjęcia przez nią zatrudnienia nie może skutkować dalszym obowiązkiem alimentacyjnym powoda, względem córki. Okoliczność urodzenia przez A. T. syna S. K. rodzi obowiązek ojca małoletniego partycypowania w kosztach utrzymania dziecka w odpowiednim zakresie, który winien zabezpieczyć podstawowe potrzeby zarówno małoletniego jak i jego matki, która spełnia swój obowiązek w formie niepieniężnej poprzez sprawowanie opieki i wychowanie S. K. , zwłaszcza, że A. K.
(2)ma stałą pracę i poza małoletnim synem nie ma innych obowiązków alimentacyjnych. W tym miejscu wskazać należy, że skoro A. T. i ojciec jej małoletniego syna podjęli decyzję o wynajęciu mieszkania pomimo, że matka pozwanej ma duży dom, a A. K.
(2)dwupoziomowe mieszkanie to winni liczyć się z dodatkowymi kosztami związanymi z utrzymaniem tego wynajmowanego mieszkania. Wobec powyższego w ocenie Sądu od czasu zasądzenia alimentów w sprawie III RC 461/14, nastąpiła po stronie pozwanej taka trwała zmiana stosunków, która uzasadnia uchylenie obowiązku alimentacyjnego powoda ustalonego dla A. T. z dniem wniesienia pozwu tj. z dniem 4 czerwca 2018r. Z tych względów mając na uwadze powyższe ustalenia i rozważania, Sąd na mocy wyżej przytoczonych przepisów, orzekł jak w punkcie I-szym sentencji wyroku. W pozostałej części tj. o uchylenie obowiązku alimentacyjnego B. T. względem pozwanej z dniem 1 grudnia 2016roku, kiedy wówczas A. T. była studentką studiów dziennych na (...) w L. , Sąd uznał za niezasadne i żądanie w tym zakresie w punkcie II-gim sentencji oddalił. Orzekając w punkcie III-cim wyroku o kosztach procesu, Sąd miał na względzie stanowiska stron i orzekł na mocy art. 102 k.p.c.