Sad powszechny, I C 760/18

Sygn. akt I C 760/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 września 2018 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi, I Wydział Cywilny, w składzie: Przewodniczący: S.S.R. Bartosz Kasielski Protokolant: stażysta Beata Ociesa po rozpoznaniu w dniu 25 września 2018 roku w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa W. M. i E. M. przeciwko A. K. o zapłatę oddala powództwo. Sygn. akt I C 760/18 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 4 czerwca 2018 roku W. M. i E. M. wystąpili przeciwko A. K. o zapłatę solidarnie na ich rzecz kwoty 1.466,85 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 29 września 1999 roku do dnia zapłaty, a nadto przyznanie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu powodowie wskazali, że dochodzona należności stanowi wierzytelność nabytą w drodze umowy cesji, która została dodatkowo zabezpieczona wekslem własnym przez dłużnika. (pozew k. 2 – 3) W odpowiedzi na pozew z dnia 22 sierpnia 2018 roku A. K. wniósł o oddalenie powództwa wskazując, że uiścił na rzecz wierzycieli kwotę 1.500 złotych w dniu 16 sierpnia 2018 roku. (odpowiedź na pozew k.22) Pismem procesowym z dnia 3 września 2018 roku powodowie oświadczyli, że kwotę 1.500 złotych, uiszczoną przez pozwanego, zaliczyli na poczet odsetek ustawowych za okres do dnia 6 grudnia 2004 roku. W konsekwencji sprecyzowali swoje stanowisko w sprawie wnosząc o zapłatę solidarnie na ich rzecz kwoty 1.466,85 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 7 grudnia 2004 roku do dnia zapłaty. (pismo procesowe z dnia 3 września 2018 roku k.31) Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny : W dniu 31 maja 1995 roku A. K. zawarł z (...) Bankiem (...) Spółką Akcyjną umowę pożyczki na kwotę 1.560 złotych z termin spłaty w okresie dwóch lat. Tytułem zabezpieczenia wierzytelności A. K. wystawił na rzecz wierzyciela weksel własny in blanco, który został wypełniony w dniu 25 września 1999 roku na kwotę 1.466,85 złotych z terminem płatności do dnia 28 września 1999 roku. (umowa pożyczki k.6, weksel k.4) W dniu 25 września 1997 roku (...) Bank (...) Spółka Akcyjna zawarł z W. M. i H. T. umowę przelewu wierzytelności, na mocy której zbył na rzecz wspólników spółki cywilnej (...) z siedzibą w Ł. wierzytelność przysługującą cedentowi wobec A. K. z tytułu umowy pożyczki, a także wydał na rzecz cesjonariuszy weskel in blanco wystawiony uprzednio przez dłużnika. (umowa przelewu wierzytelności k.5) W. M. i E. M. prowadzą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej (...) , której przeważającym przedmiotem działalności pozostaje pozostała działalność wspomagająca usługi finansowe. (wypis z (...) k.8) A. K. dokonał na rzecz wierzycieli dwóch wpłat po 1.500 złotych odpowiednio w dniach 16 sierpnia 2018 roku oraz 18 września 2018 roku. (okoliczności bezsporne) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o twierdzenia stron oraz złożone do akt sprawy dokumenty, których treść nie była kwestionowana na żadnym etapie. Sąd Rejonowy zważył, co następuje : Powództwo podlegało oddaleniu w całości. Stosownie do treści art. 117 § 2 1 k.c. po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi. W myśl zaś art. 118 k.c. jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata. Zgodnie z regulacją art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 13 kwietnia 2018 roku o zmianie ustawy Kodeks Cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2018, poz. 1104, wejście w życie z dniem 9 lipca 2018 roku) jeżeli zgodnie z ustawą zmienianą w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, termin przedawnienia jest krótszy niż według przepisów dotychczasowych, bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się z dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. Jeżeli jednak przedawnienie, którego bieg terminu rozpoczął się przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, nastąpiłoby przy uwzględnieniu dotychczasowego terminu przedawnienia wcześniej, to przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu. Z kolei stosownie do treści art. 5 ust. 4 ustawy roszczenia przedawnione przysługujące przeciwko konsumentowi, co do których do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy nie podniesiono zarzutu przedawnienia, podlegają z tym dniem skutkom przedawnienia określonym w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Wprowadzona przez ustawodawcę zmiana przepisów nakłada obecnie na Sąd obowiązek uwzględnienia z urzędu upływu terminu przedawnienia w przypadku roszczeń skierowanych przeciwko konsumentom. Mając przy tym na uwadze, że powodowie opierali swoje roszczenie o treść weksla własnego dla oceny ewentualnego przedawnienia koniecznym pozostawało odwołanie do ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 roku Prawo Wekslowe (Dz.U. 1936, Nr 37, poz. 282 z późń. zm.), która reguluje odrębnie kwestie przedawnienia roszczeń wekslowych. W myśl art. 70 w zw. z art. 103 ustawy Prawo Wekslowe przedawnienie roszczeń z weksla własnego przeciwko jego wystawcy następuje z upływem 3 lat licząc od terminu jego płatności. Przepisy te znajdują analogiczne zastosowanie w przypadku weksla własnego in blanco (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2018 roku, II CSK 370/17, Lex nr 2488049). Skoro zaś weksel własny in blanco został wypełniony w dniu 25 września 1999 roku, a data płatności została określona na dzień 28 września 1999 roku to roszczenie wekslowe uległo przedawnieniu z dniem 28 września 2002 roku. Należy przy tym wyraźnie zastrzec, że roszczenie w niniejszej sprawie zostało skierowane przeciwko konsumentowi. Pierwotnym źródłem wierzytelności (w ramach stosunku podstawowego) pozostawała umowa pożyczki udzielona przez przedsiębiorcę tj. (...) Bank (...) Spółkę Akcyjną na rzecz osoby fizycznej ( A. K. ) z przeznaczeniem na cele konsumpcyjne (w tym przypadku zakup telewizora. Samo zawarcie umowy przelewu wierzytelności (pomijając fakt, że cesjonariusze pozostawali również przedsiębiorcami) nie przekreśla w żadnej mierze charakteru dochodzonej należności jako skierowanej przeciwko konsumentowi. Skoro zaś termin przedawnienia upłynął w dniu 28 września 2002 roku, a strona powodowa nie wykazała, aby bieg terminu przedawnienia został kiedykolwiek przerwany, a przy tym nie wystąpiły jakiekolwiek okoliczności uzasadniające pominięcie przedawnienia ( art. 117 1 k.c. ) to powództwo podlegało oddaleniu w całości. Jedynie marginalnie należy wskazać, że dokonane przez A. K. wpłaty (dwukrotnie po 1.500 złotych) stanowiły w swej istocie jedynie wywiązanie się z zobowiązania o charakterze naturalnym. Czynności te nie mogły być natomiast postrzegane w kontekście art. 123 k.c. jako przerywające bieg przedawnienia. Trudno bowiem mówić o przerwaniu biegu terminu, który już uprzednio upłynął. Jednocześnie brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że czynności podjęte przez dłużnika stanowiły oświadczenie w przedmiocie zrzeczenia się zarzutu przedawnienia, co mogłoby ewentualnie wpływać na wykorzystanie normy art. 117 1 k.c. Oświadczenie takie powinno mieć wyraźny i czytelny charakter, a przy tym nie budzić najmniejszych wątpliwości co do rzeczywistych intencji osoby składającej tego typu oświadczenie. Skoro zaś dłużnik utożsamiał swoje wpłaty z całkowitym uregulowaniem długu (treść pism procesowych z dnia 17 sierpnia 2018 roku oraz 18 września 2018 roku) to nie można doszukiwać się w nich dorozumianego oświadczenia o zrzeczeniu się zarzutu przedawnienia w odniesieniu do wierzytelności, której przedawnienie nastąpił de facto 16 lat przed zainicjowaniem niniejszego postępowania. Z tych wszystkich względów powództwo podlegało oddaleniu całości.