Sygnatura akt II Ca 1889/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 grudnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Krakowie II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Nowak (sprawozdawca) Sędziowie: SO Katarzyna Oleksiak SO Katarzyna Serafin-Tabor Protokolant: starszy protokolant sądowy Paulina Florkowska po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2017 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa K. Z. przeciwko Miejskiemu Przedsiębiorstwu Wodociągów i Kanalizacji Spółce Akcyjnej z siedzibą w K. o zapłatę na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego dla Krakowa – Krowodrzy w Krakowie z dnia 24 maja 2017 r., sygnatura akt I C 2773/13/K
- zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że nadaje mu brzmienie: „I. oddala powództwo; II. zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu; III. nakazuje ściągnąć od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla Krakowa – Krowodrzy w Krakowie kwotę 2676,49 zł (dwa tysiące sześćset siedemdziesiąt sześć złotych czterdzieści dziewięć groszy) tytułem nieuiszczonych wydatków.”;
- zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 165 zł (sto sześćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. SSO Katarzyna Oleksiak SSO Anna Nowak SSO Katarzyna Serafin-Tabor UZASADNIENIE wyroku z dnia 14 grudnia 2017 roku. Wyrokiem z dnia 24 maja 2017 r. Sąd Rejonowy dla Krakowa –Krowodrzy w Krakowie zasądził od strony pozwanej Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Spółka Akcyjna z siedzibą w K. , na rzecz powoda K. Z. kwotę 675, 73 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 26 listopada 2013 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 2651 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; a także nakazał ściągnąć od strony pozwanej Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Spółki Akcyjnej z siedzibą w K. kwotę 2416,78 zł tytułem niepokrytych kosztów opinii biegłych. W uzasadnieniu wskazał, iż bezspornym w sprawie było, że nieruchomość położona w K. , obręb nr (...) P. , składająca się z działki nr (...) o powierzchni 0,1751 ha, objęta księgą wieczystą nr (...) , stanowi własność powoda K. Z. . Na przedmiotowej nieruchomości wybudowano urządzenia w postaci sieci wodociągowej Ø 1200 mm o długości 33,80m stanowiące własność strony pozwanej. Sąd Rejonowy ustalił nadto, że w dniu 29 sierpnia 1980 roku Naczelnik Dzielnicy K. wydał zezwolenie nr (...) na podstawie którego zezwolił Dyrekcji Rozbudowy Miasta K. II w K. na przeprowadzenie robót związanych z budową rurociągu tranzytowego na nieruchomościach położonych w K. oraz P. zgodnie z decyzją zatwierdzającą plan realizacyjny tej inwestycji z dnia 14 września 1977 roku nr (...) wydaną przez Zarząd Rozbudowy K. . Pismem z dnia 16 września 2013 roku powód wezwał stronę pozwaną do zapłaty z tytułu utraty wartości nieruchomości i wygrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości, jednakże strona pozwana nie dokonała zapłaty na rzecz powoda. Postanowieniem wydanym w dniu 4 maja 2015 roku do sygn. akt: II Ns 326/15/P Sąd Rejonowy dla Krakowa-Podgórza w Krakowie XII Wydział Cywilny ustanowił na nieruchomości objętej księgą wieczystą nr (...) na rzecz Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. w K. służebność przesyłu pasem o szerokości 7,20 m określonym punktami -1-2-3-4-5-1 przez biegłego geodetę S. W. w opinii z dnia 14 lipca 2014 roku za wynagrodzeniem w wysokości 26.006,00 zł. Kwota obniżenia wartości działki nr (...) położonej w K. , jedn. ew. P. , obr. (...) , na skutek lokalizacji podziemnych urządzeń przesyłowych sieci wodociągowej wynosi 27.900 zł. Kwota obniżenia wartości działki wyliczona dla 1 m2 powierzchni zajętej na skutek lokalizacji urządzeń przesyłowych w obszarze działki (...) wynosi 77,60 zł/1 m
- Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z części nieruchomości, działki ewidencyjnej nr (...) , obręb (...) , P. , obciążonej posadowieniem urządzenia infrastruktury technicznej – rurociągiem wodnym o przekroju 1.200 mm, w okresie od 25 września 2003 roku do 25 września 2013 roku przysługujące powodowi K. Z. , liczone od wartości gruntu wynosi 7.233 zł. W motywach rozstrzygnięcia Sąd Rejonowy wskazał, że żądanie pozwu było uzasadnione. W pierwszym rzędzie Sąd Rejonowy wskazał, że wniesiony pozew odpowiadał wymogom formalnym i w dostateczny sposób został sprecyzowany w piśmie procesowym z dnia 11 stycznia 2016 roku. Przechodząc do meritum sprawy Sąd Rejonowy podniósł, że strona pozwana nie zdołała wykazać, że dysponowała skutecznym wobec właściciela prawem do władania nieruchomością powoda. W szczególności strona pozwana nie wykazała, że w chwili budowania urządzeń przesyłowych dysponowała jakąkolwiek zgodą właściciela działki nr (...) położonej w K. na ich zamontowanie. Przedłożona decyzja z dnia 5 września 1983 roku wydana przez Naczelnika Dzielnicy K. o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa działek w K. i P. dotyczyła realizacji inwestycji „ R. II zad. 5”, zaś przedłożona umowa przez A. Z. z (...) – Oddziałem V ds. R. w K. której przedmiotem było ustalenie wysokości odszkodowania za straty powstałe w składnikach majątkowych na nieruchomości oznaczonej jako działka nr (...) dotyczyła inwestycji „ R. II zad. 4”. Ponadto dołączony elaborat szacunkowy dotyczył ustalenia wysokości odszkodowania jedynie za składniki rolne znajdujące się na nieruchomościach, które zostały przejęte na rzecz Skarbu Państwa w związku z budową Nastawni P. . Działania poprzednika prawnego strony pozwanej nie znajdowały także umocowania w decyzji o jakiej mowa w art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z dnia 14 marca 1974 r.), albowiem strona pozwana nie wykazała w toku postępowania, aby do wydania takiej decyzji doszło. Przedłożonego natomiast do akt sprawy zezwolenia Naczelnika Dzielnicy K. z dnia 29 sierpnia 1980 roku nie sposób uznać za decyzję administracyjną w świetle obowiązujących przepisów kodeksu postępowania administracyjnego . Nie stanowi ono zatem w ocenie Sądu podstawy i tytułu administracyjnego do korzystania z nieruchomości powoda. Nadto już z treści tego zezwolenia wynika, że wydano je na okres czasowego zajęcia, zatem wykluczone jest uznawanie zezwolenia – po pierwsze jako decyzji administracyjnej, po drugie jako pozwalającego na trwałe zajęcie nieruchomości. Skoro zatem strona pozwana nie dysponowała żadnym tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości, to tym samym była ona posiadaczem w złej wierze tej nieruchomości w zakresie odpowiadającym treści służebności i zgodnie z art. 224 § 2 i art. 225 k.c. zobowiązana jest do zapłaty dochodzonej pozwem należności tytułem utraty wartości nieruchomości oraz wynagrodzenia za korzystanie z niej. Za bezzasadny Sąd Rejonowy uznał zarzut, iż żądanie zasądzenia wynagrodzenia z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości nie mogło podlegać uwzględnieniu wobec zapłaty przez stronę pozwaną wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu na mocy postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa – Podgórza w Krakowie z dnia 4 maja 2015 roku, wskazując, że w okresie przed jej ustanowieniem pozwana nie była uprawniona do zajmowania nieruchomości powoda, tak więc roszczenia powoda za okres objęty pozwem są w pełni uzasadnione. Wysokość należności z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości oraz z tytułu wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości Sąd ustalił na podstawie opinii wydanych przez powołanych w sprawie biegłych sądowych, które zostały ocenione przez Sąd jako rzetelne i fachowe. O kosztach Sąd Rejonowy orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. Apelację od powyższego wyroku wniosła strona pozwana Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Spółka Akcyjna z siedzibą w K. i zaskarżając go w całości zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 7 k.c. w zw. z art. 231 k.p.c. poprzez nieuwzględnienie na podstawie dowodów zgromadzonych w sprawie wynikającego z powyższych przepisów domniemania dobrej wiary strony pozwanej zarówno w chwili instalowania na nieruchomości położonej w K. jedn. ewid. P. , stanowiącej aktualnie działkę nr (...) , będącej własnością poprzedników prawnych powoda sieci wodociągowej 1200 mm, jak i w późniejszym okresie władania przez pozwaną częścią tej nieruchomości; art.224 § 1 i art.225 k.c. w związku z art.222 § 2 k.c. przez ustalenie, że pozwana nie posiadała tytułu prawnego do zainstalowania i do władania częścią w/w nieruchomości oraz nieuwzględnienie faktu zapłaty powodowi przez stronę pozwaną wynagrodzenia z tytułu ustanowienia na działce powoda nr (...) na rzecz pozwanej służebności przesyłu, które obejmowało również wynagrodzenie za obniżenie wartości nieruchomości; art.16 i art.104 k.p.a. poprzez uznanie, iż Zezwolenie Naczelnika Dzielnicy K. z dnia 29.08.1980r. nr (...) , nie jest decyzją administracyjną; naruszenie przepisów postępowania, a to: art. 233 k.p.c. poprzez: nierozpoznanie przez Sąd pierwszej instancji istoty sprawy i rozstrzygnięcie bez merytorycznego rozważenia wszystkich przesłanek dochodzonych roszczeń; wadliwą ocenę dowodów z dokumentów przedłożonych w sprawie przez stronę pozwaną, w szczególności Zezwolenia Naczelnika Dzielnicy K. z dnia 29.08.1980r. nr (...) , umowy z dnia 21.04.1992r. zawartej pomiędzy (...) Oddział V d.s. R. , a A. Z. ; błędne ustalenie, że strona pozwana nie dysponowała skutecznym wobec poprzedników prawnych powoda oraz wobec powoda prawem do władania nieruchomością ; nie dysponowała żadnym tytułem prawnym do nieruchomości, a także, że w/w Zezwolenie wydano na okres czasowego zajęcia; na podstawie wadliwej oceny dowodów uznanie, że strona pozwana była posiadaczem w złej wierze nieruchomości w zakresie odpowiadającym treści służebności; nieuwzględnienie przy orzekaniu o wysokości żądania powoda dopuszczonych przez Sąd opinii biegłych sądowych, uznanych przez Sąd za rzetelne i fachowe i zasądzenie na rzecz powoda kwoty 675,73 przez niego nie udowodnionej, a nie kwoty 351,33 zł jako 1/100 z łącznej kwoty 35 133,00 wynikającej z powyższych opinii; art. 328 k.p.c. przez niewystarczające rozważenie w uzasadnieniu wyroku merytorycznych przesłanek dochodzonych roszczeń, niewskazanie przyczyn i podstaw, dla których Sąd odmówił mocy dowodowej i wiarygodności dowodom z dokumentów przedłożonym przez stronę pozwaną, a w szczególności Zezwoleniu Naczelnika Dzielnicy K. z dnia 29.08.1980r. nr (...) , umowie z dnia 21.04.1992r. zawartej pomiędzy (...) Oddział V d.s. R. , a A. Z. ; nie wyjaśnienie przyczyn, dla których Sąd orzekając o roszczeniach powoda uwzględnił je w wysokości żądanej przez powoda , pomijając przy tym odmienne, niższe w tym zakresie wyliczenia ich wysokości wynikające z opinii biegłych sądowych dopuszczonych przez Sąd; nie wskazanie w jakiej wysokości uwzględnił Sąd roszczenie powoda z tytułu utraty wartości spornej nieruchomości, a w jakiej z tytułu wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z tej nieruchomości za okres 10 lat; naruszenie art.100 i 108 k.p.c. poprzez obciążenie pozwanej kosztami postępowania, bez szczegółowego wyliczenia kosztów, m.in. bez podania wysokości kosztów zastępstwa prawnego przyznanych pełnomocnikowi powoda oraz obciążenie pozwanej w całości kosztami sporządzenia opinii przez dwóch biegłych sądowych, w sytuacji kiedy żądanie pozwu dotyczyło 1/100 przysługującej powodowi kwoty, a biegli w swoich opiniach wyliczali wysokość roszczeń powoda w 100%. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca domagała się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa, oraz zasądzenia od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów postępowania apelacyjnego, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przy jednoczesnym pozostawieniu orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego. W odpowiedzi na apelację powód wniósł o oddalenie apelacji strony pozwanej oraz zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego według norm prawem przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Apelacja zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż poczynione przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne były prawidłowe. Sąd Okręgowy podziela te ustalenia i przyjmuje za własne, czyniąc je podstawą także swojego rozstrzygnięcia. Podniesiony w apelacji zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. w istocie był tożsamy z zarzutami naruszenia prawa materialnego, albowiem odnosił się nie tyle do błędnej oceny wiarygodności i mocy dowodów, lecz do oceny w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy samej zasadności powództwa. W szczególności oceny czy po stronie pozwanej istniał skuteczny wobec powoda, a wcześniej jego poprzedników prawnych, tytuł prawny do władania przedmiotową nieruchomością w zakresie odpowiadającym treści służebności przesyłu. Przechodząc zatem do kwestii merytorycznych, wskazać należy, iż tytuł do wkroczenia na cudzą nieruchomość i jednorazowego wykorzystania jej w określonym celu lub wykorzystywania jej w pewnych celach przez dłuższy czas może wynikać nie tylko z ustawy czy z umowy z właścicielem nieruchomości, rodzącej skutki rzeczowe lub tylko obligacyjne, ale też z aktu administracyjnego. W ocenie Sądu Okręgowego, strona pozwana wykazała w toku postępowania, że przysługiwał jej tytuł prawny do zajmowania i korzystania z nieruchomości powoda w zakresie odpowiadającym treści służebności przesyłu, a podstawę tą stanowiła przedłożona do akt decyzja administracyjna w postaci Zezwolenia Naczelnika Dzielnicy K. z dnia 29.08.1980r. nr (...) , które wydane zostało na wniosek Dyrekcji Rozbudowy Miasta K. II w K. na podstawie art. 37 k.p.a. oraz art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości . Wbrew ocenie Sądu Rejonowego powyższy akt miał cechy administracyjnej decyzji wywłaszczeniowej i tak musi być kwalifikowany, albowiem jak wynika z jego treści został wydany w oparciu o procedurę wynikającą z ustawy Kodeks postępowania administracyjnego właściwa dla decyzji administracyjnej oraz w trybie art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości . Przepis ten regulował szczególny tryb wywłaszczenia stanowiąc, że organy administracji państwowej, instytucje i przedsiębiorstwa państwowe mogą za zezwoleniem naczelnika gminy, a w miastach - prezydenta lub naczelnika miasta (dzielnicy) zakładać i przeprowadzać na nieruchomościach - zgodnie z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową - ciągi drenażowe, przewody służące do przesyłania płynów, pary, gazów, elektryczności oraz urządzenia techniczne łączności i sygnalizacji, a także inne podziemne lub nadziemne urządzenia techniczne niezbędne do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Przeprowadzenie przewodów i urządzeń wiązało się z zagwarantowaniem prawa dostępu do nich w późniejszym czasie w celu wykonania czynności związanych z konserwacją przez osoby upoważnione przez właściwy organ, instytucję lub przedsiębiorstwo państwowe ( art. 35 ust. 2 ustawy). Decyzja wydana na podstawie art. 35 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości stanowi niewątpliwie ograniczenie prawa własności w rozumieniu art. 140 k.c. Na właścicielu nieruchomości ciąży obowiązek znoszenia ograniczeń wynikających z uprawnienia przyznanego podmiotowi wskazanemu w decyzji. Poglądy doktryny i orzecznictwa na temat charakteru praw i obowiązków, które powstają wskutek wydania decyzji mających podstawę w art. 35 ust. 1 u.z.t.w.n., nie są jednolite. Decyzję taką uznawano za źródło prawa podmiotowego, na które składało się uprawnienie do korzystania z cudzej nieruchomości przez trwałe posadowienie na niej urządzeń i dostęp do nich. Uprawnienie wynikające z tej decyzji i będące jego odpowiednikiem ograniczenie prawa własności opisywano niekiedy jako prawo osobiste powodujące nawiązanie ciągłego stosunku cywilnoprawnego, ale też jako ograniczone prawo rzeczowe , służebność, służebność szczególnego rodzaju, zwaną też czasem służebnością przesyłu. Podobne wątpliwości rodziły uregulowania będące odpowiednikami art. 35 ust. 1 u.z.t.w.n. w kolejnych ustawach wywłaszczeniowych. Obecnie za dominującą trzeba uznać koncepcję, że decyzja wydana na podstawie art. 35 ust. 1 u.z.t.w.n. (art. 70 ust. 1 u.g.g., art. 124 ust. 1 u.g.n.) była aktem kształtującym treść prawa własności zgodnie z art. 140 k.c. Nie powodowała powstania służebności w ścisłym tego słowa znaczeniu, ponieważ skutki ograniczenia prawa własności ( art. 147, 149 i 152 k.c. ) różnią się od skutków prawnych wywołanych przez ustanowienie służebności, a podobieństwo między nimi wynika z kreowanego nimi obowiązku znoszenia przez właściciela zmian rzeczowych na jego nieruchomości. Z decyzji tej wynikają uprawnienia o charakterze administracyjnym, czasami nazwane szczególną służebnością ustawową. Wyrazem tego stanowiska jest uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 kwietnia 2014r. ( III CZP 87/13, LEX nr 1444416),wydana w składzie siedmiu sędziów, oraz uchwała z dnia 6 czerwca 2014r. ( III CZP 9/14 LEX nr 1488913), w których Sąd przyjął, że przedsiębiorca, z inicjatywy którego na podstawie art. 35 ust. 1 u.z.t.w.n. wydano decyzję zezwalającą na korzystanie z cudzej nieruchomości w sposób oznaczony w ust. 2 tego przepisu, także aktualnie ma tytuł do utrzymywania na tej nieruchomości urządzeń, które postawił w związku z wydaniem decyzji. Decyzja ta nie straciła bowiem mocy obowiązującej wskutek upływu czasu w związku z niewygaszeniem przez ustawodawcę skuteczności tego rodzaju decyzji po wejściu w życie przepisów o służebności przesyłu. Decyzja ta wywołuje trwałe skutki nie tylko w tym sensie, że nie można ich dowolnie odwrócić, ale i w tym sensie, że nie konsumują się one przez jedno doniosłe dla obrotu prawnego zdarzenie (jak np. w typowym wywłaszczeniu – odjęcie prawa własności). Decyzja ta prowadzi do wywłaszczenia właściciela nieruchomości przez trwałe ograniczenie jego prawa. Przedsiębiorca korzystający z urządzeń przesyłowych przystępuje do wykonywania uprawnień, jakie dla niego wynikają z ustaw wywłaszczeniowych nie „obok” właściciela, niejako wytyczając sobie zakres władztwa nad cudzą nieruchomością działaniami manifestowanymi na zewnątrz (co jest właściwe dla posiadacza służebności gruntowej), ale w obszarze, w którym właściciel został ograniczony w przysługującym mu prawie w interesie publicznym i na rzecz Państwa. Wydanie decyzji mającej podstawę w art. 35 u.z.t.w.n. prowadzi zatem do trwałego ograniczenia prawa własności nieruchomości, gdyż sprawia, że właściciel ma obowiązek znoszenia stanu faktycznego ukształtowanego przebiegiem urządzeń przez strefę, w której było lub mogło być wykonywane jego prawo. Uprawnienia z art. 35 ust. 2 u.z.t.w.n mają swój odpowiednik w obecnie obowiązującym art. 124 ust.6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomości (t. jedn. DZ.U z 2015r. poz. 782). Reasumując - decyzja wydana na podstawie art. 35 ust.1 u.z.t.w.n. tworzy z jednej strony uprawnienia dla przedsiębiorstwa przesyłowego, z drugiej zaś trwały obowiązek znoszenia dla właściciela nieruchomości. W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że skoro strona pozwana legitymuje się decyzją z dnia 29.08.1980 r. wydaną na podstawie art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości , w stosunku do nieruchomości powoda, to posiada tytuł prawny, który uprawnia ją do korzystania z nieruchomości powoda. Decyzja wydana na podstawie art. 35 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości stanowi bowiem ograniczenie prawa własności w rozumieniu art. 140 k.c. i jednocześnie jest tytułem prawnym do korzystania z cudzej nieruchomości w zakresie wynikającym z jej treści. Na powodzie jako właścicielu nieruchomości, przez którą biegną urządzenia przesyłowe wchodzące obecnie w skład Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A., ciąży zatem obowiązek znoszenia ograniczeń wynikających z uprawnienia strony pozwanej. Oceny tej nie zmienia okoliczność, że postanowieniem z dnia 4 maja 2015 roku do sygn. akt: II Ns 326/15/P Sąd Rejonowy dla Krakowa-Podgórza w Krakowie XII Wydział Cywilny ustanowił na nieruchomości objętej księgą wieczystą nr (...) na rzecz Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. w K. służebność przesyłu za wynagrodzeniem w wysokości 26.006,00 zł. Samo istnienie decyzji z art. 35 nie stanowi przesłanki oddalenia wniosku o ustanowienie służebności przesyłu albowiem uprawnienie z art. 35 ma charakter publicznoprawny, a nie cywilnoprawny. Moc wiążąca orzeczenia nie rozciąga się na kwestie prejudycjalne, które sąd przesądził, dążąc do rozstrzygnięcia o żądaniu i których rozstrzygnięcie znajduje się poza sentencją, jako element jej motywów. Inaczej rzecz ujmując moc wiążąca odnosi się do "skutku prawnego", który stanowił przedmiot orzekania i nie oznacza związania sądu i stron ustaleniami i oceną prawną zawartą w uzasadnieniu innego orzeczenia, w tym rozstrzygnięcia o zasadności zarzutów podnoszonych przez pozwanego. Zakresem prawomocności materialnej jest, bowiem objęty tylko ostateczny wynik rozstrzygnięcia, a nie przesłanki, które do tego doprowadziły. Tego rodzaju zagadnienia mogą być przedmiotem odmiennego osądu w późniejszych procesach, dopóki nie zostaną objęte rozstrzygnięciem w sposób, który będzie wiązał kolejne sądy w dalszych postępowaniach. Wprawdzie nie jest pożądana sytuacja, w której analogiczne stany faktyczne, zostaną odmiennie ocenione przez różne sądy, ale ograniczenie swobody jurysdykcyjnej sądu oraz odstąpienie od zasady bezpośredniości i swobodnej oceny dowodów, nie znajduje dostatecznych podstaw w art. 365 § 1 k.p.c. , który dopuszcza rozbieżność ocen między sądami, w rozstrzyganiu kwestii "wstępnych" poza związaniem sentencją (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2007 r., II CSK 452/06, OSNC - ZD 2008 , nr A, poz. 120, z dnia 16 lipca 2009 r., I CSK 456/08, nie publ., z dnia 17 maja 2015 r., I CSK 494/11, nie publ., z dnia 25 czerwca 2014 r., IV CSK 610/13, OSNC- ZD 2015 , nr D, poz. 51, z dnia 15 stycznia 2015 r., IV CSK 181/14, nie publ., z dnia 20 stycznia 2015 r., V CSK 210/14, nie publ., z dnia 9 września 2015 r., IV CSK 726/14, nie publ., z dnia 11 lutego 2014 r., I UK 329/13, OSNP 2015, Nr 5, poz. 69). Konkludując należy stwierdzić, że pozwane przedsiębiorstwo miało trwały tytuł do posadowienia urządzeń oraz do ich eksploatacji na podstawie art. 35 cyt. wyżej ustawy w okresie dochodzonym pozwem tj. od 2003 roku do 2013 roku. W konsekwencji oddaleniu podlegać musiało żądanie przyznania powodowi wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez stronę pozwaną z jego nieruchomości. Ponieważ stronie pozwanej przysługuje tytuł prawny do korzystania z nieruchomości powoda, nie można stwierdzić, by działał on bezprawnie. Bezprawność działania stanowi natomiast podstawową przesłankę warunkującą zasadność roszczenia opartego o treść art.224 § 1 i art.225 k.c. w związku z art.222 § 2 k.c. Natomiast odszkodowanie za utratę wartości nieruchomości mieści już w kwocie wynagrodzenia na ustanowienie służebności przesyłu jaka wskazana została w postanowieniu Sądu Rejonowego dla Krakowa -Podgórza w Krakowie z dnia 4 maja 2015 roku w sprawie do sygn. akt: II Ns 326/15/P, które uprawomocniło się z dniem 17.06.2015 r. Wynagrodzenie za obciążenie nieruchomości służebnością obejmuje bowiem zarówno zmniejszoną wartość rynkową nieruchomości na skutek obciążenia służebnością jak i wynagrodzenie za korzystanie z tej nieruchomości przez przedsiębiorstwo przesyłowe w zakresie służebności przesyłu. Z przedstawionych wyżej względów, Sąd Okręgowy orzekł jak w punkcie 1 sentencji na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. Zmiana rozstrzygnięcia co do istoty poprzez oddalenie powództwa skutkować musiała także zmianą rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesu , o których orzeczono na mocy art. 98 § 1 k.p.c. , a na które to koszty złożył się uiszczona przez stronę pozwaną zaliczki na poczet opinii biegłego w kwocie 500 zł , wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 180 zł ustalone na podstawie § 6 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r. poz. 490 z późn zm) oraz kwota 17 zł tytułem opłaty od pełnomocnictwa. Przy zastosowaniu art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd Okręgowy nakazał także ściągnąć od powoda na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2676,49 zł poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa wydatków na poczet sporządzonych w sprawie opinii biegłych. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z art. 391 §1 k.p.c. , a założyły się na nie opłata od apelacji w kwocie 30 zł oraz koszty zastępstwa procesowego strony pozwanej w kwocie 135 zł ustalone na podstawie § 2 pkt. 2 w zw. z § 10 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( Dz. U. z 2015 poz. 1804 ). SSO Katarzyna Oleksiak SSO Anna Nowak SSO Katarzyna Serafin- Tabor