Sygn. akt IX U 109/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 maja 2019 r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: SSO Joanna Smycz Protokolant: Iwona Porwoł przy udziale ./. po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2019 r. w Rybniku sprawy z odwołania A. R. ( R. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o wysokość emerytury na skutek odwołania A. R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 17 stycznia 2019 r. Znak (...) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje odwołującemu A. R. prawo do rekompensaty . Sędzia 1.Sygn. akt IX U 109/19 1.1.UZASADNIENIE Decyzją z 17 stycznia 2019r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. , na podstawie art. 114 ustawy z 17.12.1998r. o emerytura i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , odmówił ubezpieczonemu A. R. ( R. ) prawa do rekompensaty, gdyż do wniosku o rekompensatę nie zostały przedłożone jakiekolwiek dokumenty mające wpływ zmianę decyzji odmownej z 07.09.2018r. i tym samym przyznanie prawa do wnioskowanego świadczenia. Organ rentowy nie uznał okresu zatrudnienia na podstawie korekty świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach z 28.09.2018r. w (...) Kombinacie Budowlanym w P. od 04.12.1981r. do 27.11.1982r. jako okresu pracy w szczególnych warunkach, ponieważ w świadectwie pracy z 22.08.2018r. pracodawca wskazał, że ubezpieczony wykonywał pracę „operatora węzła S. ”, natomiast w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach z 28.09.2018r. podano stanowisko „zestawiacz surowców i mieszanek/operator węzła S. ”. Stanowisko pracy wymienione w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach nie jest zgodne ze stanowiskiem wymienionym w wykazie. Pracodawca nie podał przyczyny zmiany nazewnictwa stanowiska pracy oraz informacji, czy podana nazwa stanowiska pracy odpowiada nazwie wymienionej w załączniku do zarządzenia nr 9 Ministra Budownictwa i Materiałów Budowlanych z 01.08.1983r. Stanowisko wykazane w świadectwie pracy, świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, musi być zgodne ze stanowiskiem wykazanym w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach oraz powołaną podstawą prawną. Ubezpieczony odwołał się od powyższej decyzji wskazując, że nie zgadza się z tą decyzją. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn jak w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczony urodził się (...) Decyzją z 10.08.2018r. organ rentowy przyznał ubezpieczonemu emeryturę w kwocie zaliczkowej od (...) tj. od osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego. Wypłata emerytury została zawieszona, gdyż ubezpieczony kontynuował zatrudnienie. Decyzjami z 07.09.2018r. organ rentowy, rozpoznając wniosek ubezpieczonego o wypłatę emerytury i rekompensatę, ustalił ubezpieczonemu ponownie wysokość emerytury i podjął wypłatę od (...) , tj. od nabycia prawa do świadczenia oraz odmówił prawa do rekompensaty, ponieważ ubezpieczony nie udokumentował zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wykonywanego stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującego na danym stanowisku pracy, wynoszącego co najmniej 15 lat. Do okresów pracy w szczególnych warunkach organ rentowy nie zaliczył okresu zatrudnienia: - w (...) Kombinacie Budowlanym w P. od 04.12.1981r. do 27.11.1982r., ponieważ w świadectwie pracy z 22.08.2018r. pracodawca wykazał, że ubezpieczony wykonywał pracę „operatora węzła S. ”, natomiast w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach z 22.08.2018r. pracodawca podał, że ubezpieczony w okresie tym był zatrudniony na stanowisku „betoniarz”, - w (...) S.A. KWK (...) w okresie od 01.02.1994r. do 22.01.1995., ponieważ w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach z 10.02.1995r. pracodawca nie powołał się na odpowiednie wykaz, dział i pozycję Rozporządzenia Rady Ministrów z 07.02.1983r. oraz odpowiedni wykaz i punkt zarządzenia resortowego. Ponadto w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach pracodawca powołując się na dział XIV, poz. 24, nie wykazał, czy praca wykonywana była przez ubezpieczonego stale i bezpośrednio przy stanowiskach, na których byli zatrudnieni pracownicy wykonujący prace wymienione w wykazie, - w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. od 23.01.1995r. do 31.05.2002r. na stanowisku „starszy mistrz”, ponieważ w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach z 05.07.2018r. oraz w zaświadczeniu z 14.08.2018r. pracodawca wskazał, że ubezpieczony nadzorował prace w obrębie dwóch rożnych działów zarządzenia resortowego, - w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. od 01.06.2002r. do 31.12.2008r. na stanowisku „kierownik oddziału”, ponieważ zakres obowiązków wyższego szczebla kierowniczego wykracza poza stałe i osobiste dozorowanie, czy kontrolę robotniczych stanowisk, tj. pracę wskazaną w wykazie A, dziale XIV, poz.
- Ubezpieczony 28 grudnia 2018r. złożył ponowny wniosek o przyznanie uprawnień do rekompensaty w związku z wykonywaniem pracy w szczególnych warunkach, dołączając min. świadectwo pracy z 29.08.2018r. z Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. , zaświadczenie pracy z 14.08.2018r., świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach z 10.02.1995r. z (...) S.A. KWK (...) za okres od 01.02.1994r. do 22.01.1995r., świadectwo wykonywania prac w szczególnych w warunkach z 22.08.2018r. z (...) S.A. (...) za okres od 04.12.1981r. do 27.11.1982r. Rozpoznając powyższy wniosek organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję opisaną na wstępie. (dowód: akta organu rentowego) Ubezpieczony będąc zatrudnionym w (...) Kombinacie Budowlanym w P. , w okresie od 04.12.1981r. do 27.11.1982r., pracował w pełnym wymiarze czasu pracy na budowie exportowej w Libii prowadzonej przez (...) Kombinat Budowlany. W tym okresie wykonywał pracę operatora węzła S. . Następnie ubezpieczony od 03.05.1983r. do 22.01.1995r. zatrudniony był w (...) S.A. KWK (...) w C. , w tym w okresie spornym od 01.02.1994r. do 22.01.
- na stanowisku sztygara zmianowego wydziału elektrycznego na powierzchni. Natomiast w okresie od 23.01.1995r. do 29.08.2018r. ubezpieczony zatrudniony był w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. w G. , na stanowiskach: od 23.01.1995r. do 31.05.2002r. starszego mistrza, od 01.06.2002r. do 28.02.2010r. kierownika oddziału oraz od 01.03.2010r. do 29.08.2018r. mistrza do spraw elektrycznych. Ubezpieczony kończył technikum elektryczne i uzyskał zawód technika elektromechanika. Nadto był przeszkalany w poszczególnych przedsiębiorstwach pod kątem wykonywania danego zawodu. Ubezpieczony pracował od 1968r. w Fabryce (...) w O. , początkowo jako uczeń, a potem jako elektryk. Ubezpieczony pracował przy wykonywaniu maszyn budowlanych. Z Fabryki (...) ubezpieczony wraz innymi pracownikami ślusarzami, elektrykami przeszedł do pracy w (...) Kombinacie Budowlanym, gdzie ubezpieczony zawarł umowę z (...) Kombinatem Budowlanym o pracę eksportową w Libii. Ubezpieczony jako brygadzista pracował przy budowie węzłów betoniarskich, które wytwarzały beton, a następnie po wybudowaniu w Libii fabryki, był operatorem tych urządzeń. Węzeł S. jest węzłem stacjonarnym, który zajmuje się produkcją betonu, który następnie był przekazywane do samochodów typu „gruszki”. Ubezpieczony obsługiwał stacjonarną betoniarkę S. , czyli wykonywał prace betoniarskie, przy produkcji betonu kruszywowego. Praca polegała na przygotowywaniu kruszywa do produkcji cementu, następnie beton podawany był do silosów. Ubezpieczony zajmował się wyłącznie pracami betoniarskim. W Polsce ubezpieczonemu wypłacane były z tego tytułu specjalne dodatki ze względu na zapylenie z pyłu cementowego, hałas, wibracje. Pracowałem tam stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. W okresie pracy w KWK (...) ubezpieczony początkowo pracował na płuczce, a potem od 01.02.1994r., został przyjęty do Elektrociepłowni, która wówczas podlegała pod KWK (...) . Przeniesiono ubezpieczonego do Oddziału Elektrycznego jako starszego mistrza i ubezpieczony sprawował nadzór nad wszystkimi pracownikami, którzy pracowali przy pracach remontowych, na stanowiskach kotłowych, maszynowych. Elektrociepłownia zajmowała się wytwarzaniem energii elektrycznej i cieplnej i przekazywaniem jej poprzez media na kopalnię i zakłady przyległe. Ubezpieczony zajmował się bezpośrednio nadzorem prac na wszystkich trzech oddziałach Elektrociepłowni, czyli Oddziale Maszynowym, Kotłowym i Elektrycznym. Była to praca w ciągłym ruchu, zaliczania do pracy w warunkach szczególnych. Po przejęciu Elektrociepłowni przez Przedsiębiorstwo (...) .01.1995, charakter pracy ubezpieczonego nie uległ zmianie. Ubezpieczony nadal pracował jako mistrz. Na kopalni pracował jako sztygar zmianowy, a potem w MEGAWAT jako starszy mistrz zmianowy, a następnie kierownik oddziału. Wszystkie prace na tych oddziałach były zaliczane do pracy w warunkach szczególnych. Odwołujący jako sztygar zmianowy, starszy mistrz a także jako kierownik Oddziału Elektrycznego sprawował nadzór nad wszystkimi pracownikami i pracami przez nich wykonywanymi. Były to wszystkie prace zaliczane do energetyki, czyli prace związane z wytwarzaniem i przesyłaniem energii elektrycznej i cieplnej. Były to też prace przy montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych i cieplnych. Wszystkie te prace były wykonywane w warunkach szczególnych i z tego tytułu były otrzymywane dodatki pieniężne i za te prace otrzymywało się w związku z tym świadectwa pracy w warunkach szczególnych. Warunki szczególne były tam zarówno ze względu na wysokie temperatury, zapylenie jak i promieniowanie elektromagnetyczne. Odwołujący pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. W Elektrociepłowni były 3 oddziały w każdym z tych oddziałów praca była zaliczana do pracy w warunkach szczególnych, bo narażenia były na każdym oddziale. Ubezpieczony dostawał dodatki pieniężne z tytułu pracy w warunkach szkodliwych i do 31.12.2008r. pracował w takich warunkach. (dowód: akt ZUS, w tym świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych wystawione przez Przedsiębiorstwo (...) Sp. z o.o. z 05.07.2018r., zaświadczenie pracy z tego Przedsiębiorstwa z 05.07.2018r., pismo MEGAWAT-u. z 14.08.2018r. z charakterystyką pracy odwołującego przez cały sporny okres pracy w tym Przedsiębiorstwie, świadectwo wykonywania prac w warunkach szczególnych wystawione przez KWK (...) z 10.02.1995r., świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych z 22.08.2018r. wystawione przez (...) S.A. (...) , akta osobowe z (...) S.A. , w tym dokumenty płacowe, listę i pismo przesłane do Sądu przez to Przedsiębiorstwo z 27.03.2019r. z którego wynika, iż w aktach znajduje się ksero rejestru pracowników zatrudnionych na kontrakcie na budowie eksportowej w Libii, gdzie pod poz. 20 znajduje się odwołujący, umowa o pracę z 01.12.1981r. z której wynika, iż (...) Kombinat Budowlany w P. zatrudnia odwołującego do pracy na budowie w Libii na czas określony od 4.12.1981r. do 3.12.1982r. w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku operatora węzła S. , świadectwo pracy z 22.08.2018r. z którego wynika, iż odwołujący w okresie od 4.12.1981r. do 27.11.1982r. był zatrudniony jako operator węzła S. , świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych z 22.08.2018r., z którego wynika, iż w okresie pracy odwołujący wykonywał prace zbrojarskie i betoniarskie, świadectwo pracy wykonywania prac w warunkach szczególnych po korekcie z 28.09.2018r. z którego wynika, iż odwołujący w okresie pracy w tym Przedsiębiorstwie wykonywał prace przy produkcji betonu kruszywowego, akta osobowe z KWK (...) za lata 1983 - 1995, w szczególności umowa o pracę z 02.05.1983 na czas nieokreślony z zatrudnieniem odwołującego jako elektromontera, umowa o pracę z 04.01.1994r. z zatrudnieniem ubezpieczonego w pionie głównego inżyniera Elektrociepłowni w pełnym wymiarze jako elektromonter na powierzchni i pismo z 01.02.1984r. wyrażające zgodę na przyjęcie na etat, świadectwo wykonywania prac w warunkach szczególnych z 10.02.1995r., akta osobowe z Przedsiębiorstwa (...) Sp. z o.o. za lata 1995 – 2008, w szczególności charakterystyka stanowiska pracy odwołującego w oddziale elektrycznym jako starszy mistrz oddziału z 23.01.1995, w szczególności zakres obowiązków, uzupełnienie do karty stanowiska pracy starszego mistrza oddziału elektrycznego z 26.09.2000r. z powierzeniem dodatkowej funkcji dyspozytora sieci ciepłowniczej, karta stanowiska pracy odwołującego z 14.03.2001r. jako kierownika oddziału elektrycznego, w tym zakres obowiązków, karta stanowiska pracy odwołującego jako kierownika oddziału elektrycznego Z1 z 15.05.2002r., dokumenty płacowe za lata 1995 – 1999, z których wynika, iż odwołujący w każdym miesiącu otrzymał dodatek za pracę w warunkach szkodliwych, -od roku 2000 dokumenty mają zapis nieczytelny dla Sądu, zeznania świadków P. T. , A. K. i J. S. oraz zeznania ubezpieczonego złożone na rozprawie 8 maja 2019r., protokół elektroniczny rozprawy k. 27 a.s.). Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.21 ustawy z dnia 19.12.2008r. o emeryturach pomostowych (j.t. Dz. U z 2018r. poz.1924 ze zm.) rekompensata przysługuje ubezpieczonemu urodzonemu po 31.12.1948r., jeżeli przed dniem 01.01.2009r. wykonywał przez co najmniej 15 lat prace w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów art.32 i 33 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , a nie ma prawa do emerytury określonej: - w art. 46 w związku z art. 29, 32 i 33 lub art.39, art.50, art.50a lub art.50 e albo art.184 ustawy emerytalnej, - art. 34 i 48 w związku z art.49 ustawy emerytalnej w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2006r. albo: - art.3 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 27.07.2005r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z DFUS oraz ustawy Karta Nauczyciela , - art.88 ustawy z dnia 26.01.1982r. Karta Nauczyciela oraz nie ma prawa do emerytury pomostowej. Bezspornym w sprawie jest, że ubezpieczony urodził się po 31.12.1948r. i nie posiada prawa do emerytury ustalonej na podstawie powołanych powyżej przepisów. Spór natomiast sprowadzał się do ustalenia, czy ubezpieczony spełnia warunek dotyczący posiadania na dzień 01.01.2009r. co najmniej 15- letniego okresu pracy w warunkach szczególnych. Zgodnie z wykazem A, dział XIV poz. 24, stanowiącym załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. z 1983r., Nr 8, poz.43) – jako szczególne warunki zalicza się kontrolę międzyoperacyjną, kontrolę jakości produkcji i usług oraz dozór inżynieryjno-techniczny na oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie. Natomiast zgodnie z wykazem A, dzial V, poz.4 - – jako szczególne warunki zalicza się prace zbrojarskie i betoniarskie a na podstawie poz. 15 tego działu –prace przy produkcji betonu kruszywowego. W ocenie Sądu, przeprowadzone postępowanie dowodowe w sprawie pozwala jednoznacznie stwierdzić, iż ubezpieczony, będąc zatrudnionym w (...) Kombinacie Budowlanym w P. , w okresie od 04.12.1981r. do 27.11.1982r., wykonywał faktycznie prace w szczególnych warunkach na budowie exportowej w Libii przy produkcji betonu kruszywowego , tj. wykonywał prace betoniarskie wskazane w wykazie A, dział V, poz.15 powołanego powyżej rozporządzenia. Za takim przyjęciem przemawiają zeznania ubezpieczonego, którym Sąd dał wiarę jako przekonującym, szczegółowo opisującym faktyczny charakter wykonywanej pracy, warunki w jakich praca była wykonywana i znajdującym potwierdzenie w zgromadzonej dokumentacji, z której jednoznacznie wynika, że pracodawca zaliczał pracę ubezpieczonego do prac wykonywanych w szczególnych warunkach. Nadto wynik przeprowadzonego postępowania dowodowego daje podstawy do przyjęcia, że ubezpieczony w okresach spornych zatrudnienia w (...) S.A. KWK (...) od 01.02.1994r. do 22.01.
- na stanowisku sztygara zmianowego wydziału elektrycznego na powierzchni, Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. od 23.01.1995r. do 31.05.2002r. na stanowisku „starszy mistrz” i od 01.06.2002r. do 31.12.2008r. na stanowisku „kierownik oddziału” pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracę w warunkach szczególnych polegającą na sprawowaniu dozoru inżynieryjno-technicznego nad pracownikami wykonującymi pracę w szczególnych warunkach przy przesyłaniu i wytwarzaniu energii elektrycznej cieplnej, tj. pracownikami wykonującymi prace w szczególnych warunkach określoną w dziale II, wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. Ustalając powyższe w zakresie rzeczywiście wykonywanej pracy przez ubezpieczonego w spornym okresie, Sąd oparł się na danych wynikających ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji akt organu rentowego, akt osobowych ubezpieczonego w KWK (...) :, w tym treści świadectwa wykonywania prac w warunkach szczególnych z 10.02.1995r., akt osobowych z Przedsiębiorstwa (...) Sp. z o.o. za lata 1995 – 2008, w tym charakterystyka stanowiska pracy odwołującego w oddziale elektrycznym jako starszy mistrz oddziału z 23.01.1995, w szczególności zakres obowiązków, uzupełnienie do karty stanowiska pracy starszego mistrza oddziału elektrycznego z 26.09.2000r. z powierzeniem dodatkowej funkcji dyspozytora sieci ciepłowniczej, karta stanowiska pracy odwołującego z 14.03.2001r. jako kierownika oddziału elektrycznego, w tym zakres obowiązków, karta stanowiska pracy odwołującego jako kierownika oddziału elektrycznego Z1 z 15.05.2002r., dokumenty płacowe za lata 1995 – 1999, z których wynika, iż odwołujący w każdym miesiącu otrzymał dodatek za pracę w warunkach szkodliwych. Za takim przyjęciem przemawiają nadto zeznania słuchanych w sprawie świadków P. T. , A. K. i J. S. , którzy pracowali razem z ubezpieczonym stąd posiadają bezpośrednią wiedzę na temat charakteru wykonywanej przez niego pracy w wymienionych powyżej w KWK (...) i Przedsiębiorstwa (...) Sp. z o.o. Zeznania te Sąd uznał za wiarygodne, gdyż były spójne, logiczne, a nadto korelowały z treścią zgromadzonej dokumentacji. Za takim przyjęciem także przemawiają zeznania ubezpieczonego, które znajdują potwierdzenie w zeznaniach świadków i dopuszczonej w sprawie dokumentacji. A zatem praca ubezpieczonego od 1,02.1994 do 31.12.2008r. była pracą określona w w/w dziale XIV poz.24 W konsekwencji takiego stanowiska Sąd stwierdził, iż ubezpieczony posiadający 15 lat pracy w warunkach szczególnych w w/w okresie spełnia wszystkie niezbędne przesłanki do uzyskania prawa do rekompensaty na podstawie z art. 21ustawy z dnia 19.12.2008r. o emeryturach pomostowych . Wobec powyższego Sąd z mocy art.477 14 §2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznał ubezpieczonemu prawo do rekompensaty uznając, iż zostały spełnione przesłanki wskazane w art. 114 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu ubezpieczeń Społecznych , gdyż w sprawie zostały przeprowadzone nowe dowody, w tym z dokumentacji osobowej i płacowej ubezpieczonego oraz zeznań świadków. SSO Joanna Smycz