Sad powszechny, I C 289/19

Sygn. akt: I C 289/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 czerwca 2019 r. Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Lidia Merska Protokolant: Justyna Koleśnik-Matelak po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2019 r. w Giżycku na rozprawie sprawy z powództwa P. S. przeciwko P. (...) o zapłatę

1. Zasądza od pozwanego P. (...) z siedzibą w W. na rzecz powoda P. S. kwotę 3860,85 zł (trzy tysiące osiemset sześćdziesiąt złotych 85/100) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 23.04.2017 roku do dnia zapłaty.
2. Zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1111 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. SSR Lidia Merska Sygn. akt I C 289/19 UZASADNIENIE Powód P. S. wniósł o zasądzenie od pozwanego P. (...) w W. kwoty 3.860,85 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 23.04.2017 r. do dnia zapłaty. Nadto domagał się zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Twierdził, iż na skutek kolizji drogowej uszkodzeniu uległ stanowiący własność J. Z. pojazd marki V. , nr rej. (...) . Sprawca kolizji posiadał zawartą z pozwanym umowę obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. Powód podał, iż w procesie likwidacji szkody ze względu na potrzebę korzystania z pojazdu w sprawach dnia codziennego poszkodowany wynajął od powoda pojazd zastępczy C. (...) . Następnie w dniu 01 grudnia 2016r zawarł z powodem jako cesjonariuszem umowę cesji prawa do zwrotu kosztów z tytułu najmu pojazdu zastępczego od pozwanego Wskazał, że powód wystąpił do pozwanego z roszczeniem zapłaty kosztów pojazdu zastępczego w kwocie 5.220 zł, za okres 29 dni najmu pojazdu po stawce 180 zł brutto za dobę. Ubezpieczyciel likwidujący szkodę przyznał powodowi odszkodowanie w kwocie 1.359,15 zł, weryfikując stawkę najmu pojazdu zastępczego do kwoty 104,55 zł i okres najmu z 29 do 13 dni. Wniesionym pozwem powód dochodzi różnicy między kwotą 5.220 zł, a wypłaconą przez pozwanego. Pozwane P. (...) z siedzibą w W. w sprzeciwie od nakazu zapłaty wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Pozwany podał, że szkoda likwidowana była przez (...) S.A. i w jego ocenie przyznane odszkodowanie w całości wyczerpało roszczenie o zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego. Powód nie wykazał, że zastosowana przez niego stawka była stawką rynkową, a nadto, że istniała konieczność najmu pojazdu zastępczego dłużej niż przez 13 dni. tj. do dnia w którym poszkodowany miał możliwość odebrania odszkodowania za uszkodzenie pojazdu z banku. Sąd ustalił, co następuje: W dniu 16 listopada 2016 r., doszło do kolizji pojazdu marki V. (...) nr rej. (...) kierowanego przez J. Z. oraz pojazdu marki O. , którym kierował sprawca zdarzenia, który posiadał obowiązkowe ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego w A. I. A/S z siedzibą w Danii. (okoliczności bezsporne; pismo k. 35v, dowód: zgłoszenie roszczenia k. 19 -20, zeznania J. Z. k. 75 – 76). Po zdarzeniu w dniu 1 grudnia 2016r. J. Z. zawarł z powodem umowę najmu pojazdu zastępczego marki C. (...) , nr rej. (...) . Strony ustaliły, iż stawka dobowa najmu pojazdu wyniesie 180,00 zł brutto. W tym samym dniu wierzytelność przysługującą J. Z. w stosunku do pozwanego z tytułu zwrotu kosztów wynajmu pojazdu zastępczego poszkodowany A. zbył na rzecz powoda. Czynsz najmu pojazdu zastępczego w okresie od dnia 01.12.2016 r. do dnia 30.12.2016 r. kiedy to nastąpił zwrot pojazdu przez poszkodowanego, wyniósł 5.220 zł. ( dowód: umowa najmu k. 10, umowa cesji wierzytelności k. 12 – 13,potwierdzenie zwrotu pojazdu k. 11, faktura VAT wraz z załącznikiem k. 14-16). W toku postępowania likwidacyjnego szkodę w pojeździe J. Z. zakwalifikowano jako całkowitą oraz przyznano poszkodowanemu odszkodowanie w kwocie 2.400 zł. Z tytułu najmu pojazdu zastępczego ubezpieczyciel przyznał zwrot kosztów w kwocie 1.359,15 zł korygując dobową stawkę najmu pojazdu do kwoty 104,55 zł. Za zasadny czas najmu pojazdu zastępczego uznano okres 13 dni. Uzasadniając skrócenie okresu za który należne było odszkodowanie z tytułu kosztu najmu pojazdu zastępczego pozwany podał, że od dnia 14 grudnia 2016r. odszkodowanie było dostępne do odbioru w kasie banku, którego J. Z. jednakże nie odebrał i dopiero po otrzymaniu decyzji wskazał swój numer konta bankowego na które zostało ono przekazane i było dostępne od dnia 22 grudnia 2016r. Ubezpieczyciel odmówił wypłaty odszkodowania w pozostałym zakresie, mimo złożenia reklamacji. (okoliczności bezsporne, pismo k. 20, dowód : decyzja k. 17, zgłoszenie roszczenia k. 19 – 20, wiadomość k. 18). Poszkodowany J. Z. w czasie zdarzenia nie posiadał innych samochodów osobowych oprócz tego, który brał udział w kolizji. Wymieniony mieszkał wówczas w miejscowości K. oddalonej ok. 12 km od G. . W wyniku tego zdarzenia drogowego doznał między innymi wieloodłamowego złamania rzepki prawej, złamania dwukostkowego goleni prawej bez przemieszczania odłamów i wieloodłamowego złamania żuchwy. W okresie najmu pojazdu zastępczego poszkodowany korzystał z rehabilitacji oraz konsultacji lekarskich w G. , na które zawożony był samochodem zastępczym przez żonę. (dowód: zeznania świadka J. Z. k. 75 – 76, dokumentacja medyczna k. 72 – 74v). Sąd zważył, co następuje: W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego roszczenie powoda zasługuje na uwzględnienie w całości. Ustalenia faktyczne w sprawie opierały się na okolicznościach, które nie były przedmiotem sporu między stronami, a także w ocenie Sądu nie budziły wątpliwości. Dotyczy to w szczególności okoliczności zdarzenia, które spowodowało szkodę, w tym winy za jego spowodowanie, która leżała po stronie osoby ubezpieczonej od odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego w pozwanej spółce. Pozwany bowiem, tak w toku postępowania likwidacyjnego, jak i w niniejszym postępowaniu, nie kwestionował swojej odpowiedzialności za szkodę, którą wskutek tego zdarzenia poniósł J. Z. . Nie negował również ważności i skuteczności umowy cesji przedmiotowej wierzytelności na powoda zawartej dnia 01.12.2016 r. Spór pomiędzy stronami sprowadzał się natomiast do ustalenia zakresu obowiązku odszkodowawczego spoczywającego na stronie pozwanej, a w szczególności rozstrzygnięcia według jakich stawek winien nastąpić najem pojazdu zastępczego oraz na jaki okres czasu. Podstawy odpowiedzialności pozwanego za szkodę w zakresie będącym przedmiotem sprawy zawarte są w art. 436 § 1 k.c. w związku z art. 822 i nast. k.c. oraz przepisach ustawy z 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, U. (...) (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 473). W myśl artykułu 822 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Art. 34 ust. 1 przytoczonej wyżej ustawy stanowi natomiast, że z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia, przy czym zgodnie z art. 36 ust. 1 zd. 1 odszkodowanie ustala się i wypłaca w granicach odpowiedzialności cywilnej posiadacza lub kierującego pojazdem mechanicznym, najwyżej jednak do ustalonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej. W tym kontekście należy wskazać, iż zgodnie z ogólnymi zasadami odpowiedzialności odszkodowawczej sprawca szkody ponosi odpowiedzialność za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła ( art. 361 § 1 k.c. ). Regułą jest zasada pełnego odszkodowania. Powinno ono bowiem przywrócić w majątku poszkodowanego stan rzeczy naruszony zdarzeniem wyrządzającym szkodę. Utrwalony w orzecznictwie jest pogląd, zgodnie z którym na szkodę majątkową, do której naprawienia zobowiązany jest ubezpieczyciel, nie składa się jedynie koszt naprawy uszkodzonego pojazdu, ale również koszt wynajmu pojazdu zastępczego w zakresie, w jakim pozostaje on w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem wyrządzającym szkodę (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 2003 r., IV CKN 1916/00, uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2011 r., III CZP 5/11). Należy powtórzyć za Sądem Najwyższym (wyrok z dnia 8 września 2004 r., IV CK 672/03), iż „ normalnym następstwem w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. jest bardzo często niemożność korzystania z samochodu przez poszkodowanego, nie tylko w sytuacji jego uszkodzenia ale również zniszczenia. Jeżeli więc poszkodowany poniósł w związku z tym koszty, które były konieczne, na wynajem pojazdu zastępczego, to mieszczą się one w granicach skutków szkodowych podlegających wyrównaniu ”. Wynika z tego, iż poszkodowanemu przysługuje roszczenie, jeżeli w związku z uzyskaniem pojazdu zastępczego w jego majątku powstał uszczerbek. Nie ulega wątpliwości, iż utrata możliwości korzystania z pojazdu wskutek jego zniszczenia bądź naprawy implikuje konieczność najmu pojazdu zastępczego na czas naprawy lub zakupu innego pojazdu, co prowadzi do powstania uszczerbku w majątku poszkodowanego. W sytuacji gdyby do kolizji nie doszło, poszkodowany nie poniósłby bowiem dodatkowych kosztów związanych z najmem pojazdu. Za szkodę podlegającą naprawieniu przez ubezpieczyciela można uznać jednak tylko koszty niezbędne, ekonomicznie uzasadnione i rzeczywiście poniesione przez poszkodowanego na najem pojazdu zastępczego. Świadczenie ubezpieczyciela ma bowiem charakter odszkodowawczy i nie powinno przewyższać wysokości poniesionej szkody. W orzecznictwie podnosi się, iż w każdym przypadku ocenić należy, czy wydatek był niezbędny dla korzystania z innego pojazdu w takim samym zakresie, w jakim poszkodowany korzystałby ze swego środka transportowego, gdyby mu szkody nie wyrządzono (vide wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2015 r., I ACa 185/15). Należy wskazać, iż koszty niezbędne oraz ekonomicznie uzasadnione stanowią wydatki na najem pojazdu o podobnej klasie do pojazdu uszkodzonego poniesione w oparciu o stawki czynszu, które obowiązują na danym rynku lokalnym. Sąd w niniejszej sprawie w całości podziela pogląd wyrażony przez Sąd Okręgowy w Olsztynie w wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r., IX Ca 852/14, zgodnie z którym możliwość korzystania z samochodu zastępczego o standardzie zbliżonym do uszkodzonego mieści się w zakresie znaczeniowym pojęcia normalnych następstw działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. W sprawie uznać należy, iż pozwana nie wykazała by stawka czynszu w kwocie 180 zł brutto określona przez powoda w zakresie najmu pojazdów była wygórowana w stosunku do przeciętnej stawki czynszu obowiązującej na rynku lokalnym. Ciężar dowodzenia powyższej okoliczności obciążał pozwanego zgodnie z treścią art. 6 k.c. W ocenie Sądu stanowisko strony pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie, zaś żądanie zgłoszone przez powódkę należy uznać za zasadne w całości. Strona powodowa przedkładając fakturę VAT skutecznie wykazała, że w majątku poszkodowanego powstał ekonomicznie uzasadniony uszczerbek w związku z korzystaniem z pojazdu zastępczego, który podlega naprawieniu przez pozwaną na podstawie art. 822 § 1 k.c. W oparciu o umowę cesji wierzytelności Sąd uznał natomiast, iż powódka jest legitymowana czynnie do wystąpienia z przedmiotowym powództwem. Okres najmu winien obejmować czas konieczny i niezbędny do naprawy samochodu uszkodzonego w wypadku komunikacyjnym albo przy szkodzie całkowitej do nabycia nowego pojazdu. W niniejszym postępowaniu powód wykazał, iż najęty pojazd wykorzystywany był przez żonę poszkodowanego do dowożenia męża do G. z miejscowości K. na rehabilitacje i konsultacje lekarskie. Poszkodowany w tym okresie nie dysponował innym własnym pojazdem, który mógłby wykorzystać w tym celu. Zauważyć przy tym należy, że w świetle zeznań świadka J. Z. nie można uznać, iż wypłata odszkodowania była możliwa już w dniu 14 grudnia 2016r., gdyż jak wyjaśnił podjął on próbę uzyskania tych środków z banku, jednakże nie można było ich pobrać i uzyskał je dopiero po przekazaniu likwidującemu szkodę numeru swojego rachunku bankowego. Wypłata świadczenia odszkodowawczego nastąpiła dopiero w dniu 22 grudnia 2016r. Zważywszy na stan zdrowia poszkodowanego, który korzystał wówczas z rehabilitacji, okres następnych 7 dni od otrzymania odszkodowania do dnia zwrotu pojazdu, (czyli 30 grudnia 2016r.), kiedy trwał najem samochodu zastępczego jest uzasadniony. W tym czasie poszkodowany mógł podąć czynności zmierzające do nabycia nowego samochodu oraz związane z jego rejestracją. Mając to na uwadze należy uznać, że powód nie mógł nabyć natychmiast w dniu 22 grudnia 2016r. innego samochodu za wypłacone odszkodowanie więc potrzeba najmu pojazdu zastępczego przez okres następnych 7 dni jest oczywista. Nie bez znaczenia pozostaje też okoliczność, że był to okres świąteczny i praktycznie poszkodowany miał jeszcze mniej czasu na nabycie nowego pojazdu. W związku z powyższym należało zasądzić od pozwanej na rzecz powódki kwotę 3.860,85 zł odpowiadającą różnicy pomiędzy wysokością poniesionej szkody z tytułu najmu pojazdu zastępczego – 5.220 zł, a kwotą dotychczas wypłaconą powodowi w toku postępowania likwidacyjnego z tego tytułu – 1.359,15 zł. Zgodnie z żądaniem pozwu Sąd orzekł na podstawie art. 481§1 kc o odsetkach od przyznanej kwoty od dnia 23 kwietnia 2017 r. tj. od dnia następnego po dniu, w którym upłynęło 30 dni od decyzji likwidującego szkodę o przyznaniu odszkodowania za poniesione koszty pojazdu zastępczego. Pozwany z tym dniem miał możliwość ustalenia wysokości należnego świadczenia z tytułu najmu pojazdu zastępczego. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 98 k.c. zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania. Zasądzono zatem od pozwanej jako strony przegrywającej proces na rzecz powoda zwrot poniesionych przez nią kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw – tj. kwoty 1.111 zł, na którą składają się opłata sądowa od pozwu w kwocie 194 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 900 zł.