Sad powszechny, II K 261/18

(1)i A. G.

(1)są współwłaścicielkami działki numer (...) obręb (...) położonej w miejscowości T. o łącznej powierzchni 3,12 ha w skład, której wchodzą lasy i grunty orne(k.41). Działka ta położona jest na terenie objętym ochroną, a stanowiącym (...) Obszar Chronionego Krajobrazu, który pełni funkcję korytarza ekologicznego umożliwiającego migrację zwierząt, roślin i grzybów oraz jest łącznikiem pomiędzy cennymi przyrodniczo obszarami. Przedmiotowy teren jest objęty przepisami Rozporządzenia nr 3 Wojewody (...) z dnia 13 lutego 2007 roku w sprawie (...) Obszaru Chronionego Krajobrazu w zakresie określonym art. 23 ust. 1 i art. 24 ustawy o ochronie przyrody. Zgodnie z uregulowaniami rozporządzenia w granicach (...) Obszaru Chronionego Krajobrazu obowiązują ograniczenia w tym m.in. zakaz zabijania dziko żyjących zwierząt, niszczenia ich nor, legowisk, schronień, żerowisk, miejsc rozrodu oraz tarlisk oraz wykonywania czynności związanych z racjonalną gospodarką rolną, leśną, rybacką i łowiecką. Oskarżona w bliżej nieustalonym dniu do dnia 28 lutego 2017 roku wbrew przepisom spowodowała zniszczenie roślin i zwierząt w ten sposób, że zleciła E. O. wycięcie kilkuset drzew sosnowych i krzewów na działce ewidencyjnej nr (...) oraz wskazała podlegające wycięciu egzemplarze roślinne, w następstwie czego E. O. przy pomocy zatrudnionych pracowników dokonała wycięcia przedmiotowych drzew i krzewów oraz ich zrębkowania w wyniku czego doszło do zakłócenia naturalnego ciągu ekologicznego i spowodowania istotnej szkody w świecie roślinnym i zwierzęcym. Oskarżona swoim działaniem doprowadziła do nieodwracalnych, wieloletnich zmian roślinności i świata zwierząt i wyglądzie krajobrazu, pozbawienia zwierząt kręgowych i bezkręgowych oraz ptaków rodzimego siedliska i ostoi, powodując istotną szkodę tj. przestępstwa z art. 181 § 2 k.k. Oskarżona K. N. ma 71 lat, posiada wykształcenie wyższe z zawodu jest nauczycielem, jest , rozwiedziona, nikogo nie ma na utrzymaniu, utrzymuje się z emerytury w kwocie 2080zł miesięczne, nie była wcześniej karana . Nie była leczony odwykowo, leczyła się psychiatrycznie i neurologicznie. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie : Częściowo wyjaśnień oskarżonej K. N. (k. 134-135, 238) zeznań świadków; E. N.

(1)(k.87, 239-240), A. S. (k.11, 240), E. O. (k. 89-90, ), R. K. (k.110-111) P. P. (k.126-128) Świadek A. G.

(2)córka oskarżonej odmówiła złożenia zeznań w trybie art. 182k.p.k. oraz następujących dokumentów : k. 1-2 zawiadomienie, k. 3-8, 42-47 dokumentacja fotograficzna, k. 19-20 protokół oględzin miejsca k. 21-24 dokumentacja fotograficzna, k. 35-36, 68-70,146, 252 pisma, k. 40, 172 wyrys z mapy ewidencyjnej k. 41 wypis z rejestru gruntów, k. 73-80, 253-254 opinia biegłego W. R. k.143, 209, 235 KRK k. 214 dokumentacja leczenia k. 217-221 opinia sądowo-psychiatryczna K. N. została oskarżona o występek z art. 181 § 2 k.k. Oskarżona K. N. nie przyznała się do popełnienia zarzucanego jej czynu, choć nie zaprzeczyła by zlecała wykonanie wycinki drzew na swojej działce E. O. . Oskarżona wyjaśniła, że jest współwłaścicielką działki nr (...) w miejscowości T. od 1981 roku. Wcześniej jej właścicielami byli jej dziadkowie i rodzice. Podała, że choć obecnie mieszka w J. , długo mieszkała w P. i pracowała w okolicach miejscowości T. . Wyjaśniła, że nie była świadoma, iż jej działka należy do O. Krajobrazu Chronionego, bo nie zauważyła tam żadnych tablic, ani nie zna rozporządzenia Wojewody (...) . Oświadczyła, że wcześniej otrzymała zezwolenie na wycięcie 200 drzew na swojej działce. Przyznała, że po uzgodnieniach z córkami, osobiście jeździła na działkę, gdzie pokazywała E. O. las i drzewa, które ma wyciąć. Oskarżona podała, że wycinki drzew dokonano pod jej nieobecność. W tej części wyjaśniania oskarżonej znajdują potwierdzenie w zeznaniach świadka E. O. , z których wynika, że o całości prac tj. wycięciu konkretnych drzew, decydowała oskarżona K. N. . Zdaniem Sądu relacja świadka jest wiarygodna, ponieważ E. O. rzeczowo przedstawiła to, gdzie dokonano wycinki i na czyje polecenie. Świadkowi nie zależy na obciążeniu oskarżonej, w przeciwieństwie do świadka E. N.

(1)-córce oskarżonej, której w ocenie Sądu zależy na umniejszeniu sprawstwa oskarżonej. Świadek E. N.

(1)zeznała, że jako współwłaścicielka działki nr (...) w T. wraz z matką K. N. zadecydowały o wycince drzew-samosiejek. Podała, że konkretne drzewa do wycinki jej matka pokazywała E. O. , która wykonała zlecenie. Wskazała, że wycince podlegały tylko samosiejki drzewa sosny i krzaki. Nie wycinano rosnących na działce dębów. Świadek E. N.

(2)zeznała, że nie miała świadomości, że działka należy do (...) Obszaru Chronionego Krajobrazu, choć jednocześnie przyznała, iż w odległości 700 metrów od jej działki przy drodze, widziała stojącą czerwono –białą tablicę oznaczającą teren chroniony. Świadek zeznała, że bywała na terenie działki w T. dwa razy do roku i nie widziała tam gniazd ptaków ani zwierząt. Sąd zasadniczo dał wiarę zeznaniom świadka jako spójnym i logicznym. Świadek A. S. zeznała, że jest pracownicą Wydziału Ochrony (...) Urzędu Gminy w W. . Podała, że na początku 2018 roku dostali zgłoszenia od mieszkańców, że w T. prowadzona była wycinka na działkach stanowiących teren (...) Obszaru Chronionego Krajobrazu. Świadek wskazała, że w/w teren został ustanowiony (...) Obszarem Chronionego Krajobrazu rozporządzeniem Wojewody (...) z dnia 13 lutego 2007 roku, zaś zarządzanie tym obszarem w kwestiach administracyjnych należy do Marszałka Województwa (...) . A. S. zeznała, że granice terenu chronionego są oznaczone czerwonymi tablicami z białym napisem (...) Obszar Krajobrazu Chronionego. Po telefonach od (...) wraz z pracownikami Wydziału Ochrony (...) i (...) przeprowadzili na działce oskarżonej wizję lokalną i sporządzili dokumentację fotograficzną. Na działce wycięto kilkaset drzew, jednak nie było tam już ani wyciętych pni drzew ani nie zauważono bytności zwierząt. Na działce pozostało jedynie wiele karp świadczących o niedawnej wycince drzew. A. S. wskazała, że decyzję dotyczącą wycinki drzew w obszarze (...) Krajobrazu Chronionego wydać może jedynie Marszałek Województwa (...) po uzgodnieniu z Regionalnym Inspektorem Ochrony (...) w W. , a o taką decyzję oskarżona nie występowała. Świadek podała, że O. Krajobrazu Chronionego stanowi funkcję korytarza ekologicznego umożlwiającego migrację roślin, zwierząt i grzybów, pomiędzy cennymi przyrodniczo obszarami, dlatego ważna jest jego ochrona i w imieniu Urzędu Gminy W. złożyła zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Świadkowie R. K. i P. P. zgodnie potwierdzili, że na telefoniczne zlecenie E. O. dokonali rozdrobnienia tzw. zrębkowania ściętego drewna na działce oskarżonej. Następnie pozyskany surowiec został wywieziony z działki oskarżonej do firmy w miejscowości D. . Zapłatę za zrębki uzyskała E. O. Sąd dał wiarę w całości zeznaniom powyżej opisanych świadków jako jasnym dokładnym, spójnym , logicznym oraz korespondującym z całością zebranego w sprawie materiału dowodowego. Dowody z zeznań wszystkich świadków są zdaniem Sądu wiarygodne, ponieważ relacjonują oni swój udział w sprawie – pobyt na działce, wykonywane prace czy oględziny. Biegły z zakresu ochrony środowiska dr. inż. W. R.

(2)w sporządzonej w sprawie opinii pisemnej oraz ustnej uzupełniającej wskazał, że wycinka kilkuset drzew na działce nr (...) w miejscowości T. została dokonana w pierwszych miesiącach 2017 roku. Biegły podał, że zgodnie z art. 127 ustawy o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004 roku , który przewiduje odpowiedzialność za naruszenie zakazów obowiązujących na obszarach krajobrazu chronionego, wycięcie kilkuset drzew i krzewów stanowiących naturalne zalesienie tego terenu spowodowało istotną szkodę w krajobrazie. Drzewa i krzewy chociaż samosiejki, w ocenie biegłego stanowiły na tym terenie element krajobrazu i podlegały ochronie. Biegły wskazał, że pracownicy Wydziału Ochrony (...) i (...) Urzędu Gminy W. choć podczas wizji nie stwierdzili obecności gniazd, nor i bytności zwierząt to jednak położenie działki oskarżonej przy zbiorniku wodnym, każde domyślać się że teren ten stanowi ostoję lub miejsce odpoczynku, rozrodu i żerowania ptaków. Teren działki w ocenie biegłego podlega ochronie, jako stanowiący rodzaj korytarza ekologicznego umożlwiający migrację roślin, zwierząt i grzybów . Wycinka kilkuset drzew na tym terenie stanowiła ewidentne naruszenie przepisów ochrony środowiska, bowiem zakłóciła naturalny ciąg ekologiczny tego terenu i przyniosła istotna szkodę w środowisku. Niewątpliwie oskarżona wycinając kilkaset drzew doprowadziła do naruszenia istniejącej równowagi przyrodniczej prawnie chronionego terenu. Doszło też do trwałego zaburzenia równowagi przyrodniczej i zubożenia cennych wartości przyrodniczych regionu, powodując wyrządzenie istotnej szkody w środowisku naturalnym. Po sporządzeniu opinii ustnej ani oskarżona ani jej obrońca nie składały już wniosku o dopuszczenie dowodu z innego biegłego i oświadczyły iż wniosków dowodowych nie składają. Opinia biegłego jest jasna i pełna, sporządził ją biegły dysponujący fachową wiedzą. W ocenie Sądu jest ona kompleksowa, ujmuje wszystkie aspekty przedmiotowej sprawy. Posiada ona walory jasności i zupełności jest przekonywująco uzasadniona. W ocenie Sądu przedmiotowa opinia jest dowodem o fundamentalnym znaczeniu w przedmiotowej sprawie, a żadna ze stron skutecznie jej nie zakwestionowała. W sporządzonej w sprawie opinii sądowo-psychiatrycznej biegli psychiatrzy nie stwierdzili u K. N. choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego, jej poczytalność w odniesieniu do zarzucanych jej czynów jak i w tracie postępowania nie budzi wątpliwości. Biegłe wskazały na występujące u oskarżonej łagodne zaburzenia procesów poznawczych, które wymaga pomocy prawnej w toczącym postepowaniu karnym. Opinia biegłych psychiatrów jest jasna i pełna, sporządzili ją biegli dysponujący fachową wiedzą z dziedziny zdrowia psychicznego, nie były ona kwestionowana przez strony. Wobec powyższego Sąd na jej podstawie ustalił poczytalność oskarżonej, uznając, że miała ona zachowaną pełną zdolność rozpoznania znaczenia swoich czynów i pokierowania swym postępowaniem. Sąd dał wiarę dowodom z dokumentów , albowiem dokumenty powyższe zostały sporządzone przez funkcjonariuszy publicznych, nie zainteresowanych rozstrzygnięciem w sprawie , a zatem nie mających logicznego powodu, by przedstawiać nieprawdziwy stan rzeczy w dokumentach . Brak jest na tych dokumentach jakichkolwiek śladów podrobienia bądź przerobienia . Sąd dał ponadto wiarę wszystkim ujawnionym na rozprawie dokumentom. Ich autentyczność i wiarygodność nie była kwestionowana przez żadną ze stron, ani nie stoi w sprzeczności z żadnym innym dowodem, a tym samym nie budzi wątpliwości. Sąd zważył co następuje; K. N. została oskarżona o występek z art. art. 181 § 2 k.k. Zdaniem Sądu oskarżona dopuściła się popełnienia zarzucanego jej czynu z winy umyślnej w zamiarze ewentualnym. Oskarżona, co najmniej godziła się na to, że podejmowane przez nią prace tj. wycinka kilkuset drzew są ingerencją w środowisko naturalne jak również iż są sprzeczne z prawem. Nie poczyniła w tym zakresie żadnych starań, aby dowiedzieć się, czy może dokonać jakiejkolwiek ingerencji w ekosystem istniejący w ramach obszaru chronionego. Należy zaznaczyć, iż organem decydującym w tym zakresie o zgodzie na wycinkę drzew jest Marszałek Województwa (...) , po uzyskaniu stanowiska Regionalnego Inspektora Ochrony Środowiska, a oskarżona do tych instytucji nie występowała. Dyspozycja art. art. 181 § 2 k.k. przewiduje odpowiedzialność karną tego, kto wbrew przepisom obowiązującym na terenie objętym ochroną, niszczy albo uszkadza rośliny lub zwierzęta powodując istotną szkodę. Dobrem chronionym przez w w/ przepis jest środowisko naturalne - ogół elementów przyrodniczych, w tym także przekształconych w wyniku działalności człowieka, a w szczególności powierzchnię ziemi, kopaliny, wody, powietrze, krajobraz, klimat oraz pozostałe elementy różnorodności biologicznej – art. 3 pkt 39 prawa ochrony środowiska (Dz.U. z 2018r poz. 799 ze zm.). Przez zniszczenie należy rozumieć spowodowanie śmierci zwierzęcia lub rośliny (por. wyrok SN z 24.06.1993 r., III KKN 98/93, OSNKW 1993/9–10, poz. 84; Górniok (w:) Górniok i in., t. 2, s. 171); przez uszkodzenie – naruszenie materii zwierzęcia lub rośliny. Znamieniem występku z 181§ k.k. jest spowodowanie przez sprawcę istotnej szkody. Jest to, obok spowodowania określonych zniszczeń lub uszkodzeń, znamię skutku. Szkoda jest istotna w rozumieniu komentowanego przepisu wtedy, gdy ma ona duże znaczenie przyrodnicze (tak też Szwarczyk (w:) Kodeks, red. Bojarski, s. 429–430; Nalewajko (w:) Królikowski, Zawłocki, Szczególna I, s. 453; Gałązka (w:) Grześkowiak, Wiak, s. 949). Bez znaczenia jest szkoda majątkowa. Terenami objętymi ochroną są: parki narodowe, rezerwaty przyrody, parki krajobrazowe i obszary chronionego krajobrazu, obszary (...) , użytki ekologiczne, zespoły przyrodniczo-krajobrazowe (por. art. 6 ust. 1 u.o.p.). Zachowanie takie stanowi czyn zabroniony, jeżeli jest podjęte wbrew przepisom obowiązującym na terenie objętym ochroną. Mocą rozporządzenia nr 3 Wojewody (...) z dnia 13 lutego 2007 roku w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa (...) w § 1 ust. 1. ustalono, iż (...) Obszar Chronionego Krajobrazu, zwany dalej “ O. ” obejmuje tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem, a także pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych. Na terenie obszarów chronionego krajobrazu, do którego należą działki położone na terenie miejscowości powiatu W. w tym T. zakazuje się zabijania dziko żyjących zwierząt, niszczenia ich nor, legowisk, schronień, żerowisk, miejsc rozrodu oraz tarlisk oraz wykonywania czynności związanych z racjonalną gospodarką rolną, leśną, rybacką i łowiecką. Niewątpliwie oskarżona wycinając kilkaset drzew doprowadziła do naruszenia istniejącej równowagi przyrodniczej, prawnie chronionego terenu. Doszło też do trwałego zaburzenia równowagi przyrodniczej i zubożenia cennych wartości przyrodniczych regionu, powodując wyrządzenie istotnej szkody w środowisku naturalnym. Oceniając stopień społecznej szkodliwości czynu oskarżonej Sąd wziął pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego przez nią dobra, rozmiar wyrządzonej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, postać zamiaru i motywację sprawcy. Oskarżona nie zwracała uwagi na to jakiego rodzaju prace zleca, nie interesowała się tym, czy może dokonać wyrębu na terenie swojej działki. Nie czyniła żadnych starań o sprawdzenie legalności swoich działań, nie zważała na ingerencję w ekosystem, w środowisko naturalne, zależało jej tylko na stworzeniu działki rolnej, którą zamierzały wraz z córkami przekształcić na działki budowlane i wybudować tam budynki co obecnie ma miejsce. Oczywiście oskarżona powinna przede wszystkim podjąć starania aby upewnić się jakiego rodzaju prace może wykonać. Środowisko naturalne to złożony ekosystem, w którym każda jego cześć jest istotna dla fauny i flory, a każda ingerencja powoduje zniszczenia i nieodwracalne skutki. Sąd orzekł wobec oskarżonej karę grzywny w wymiarze 30 stawek dziennych przy przyjęciu, iż wysokość jednej stawki dziennej równa jest 30 złotych. Ten rodzaj kary spełni cele wychowawcze i zapobiegawcze wobec oskarżonej, która dotąd była osobą niekaraną prowadziła ustabilizowany tryb życia co Sąd uznał za okoliczność łagodzącą. Oskarżona utrzymuje się emerytury, osiąga stały dochód. W ocenie Sądu wymierzona kara skutecznie powstrzyma oskarżoną przed ponownym popełnieniem przestępstwa, a jej rozmiar nie jest nadmiernie wysoki biorąc pod uwagę rodzaj i rozmiar spowodowanych przez nią zniszczeń. Niewątpliwie obowiązek jej uiszczenia będzie stanowił realną dolegliwość dla oskarżonej. O kosztach sądowych orzeczono stosownie do treści art. 627 k.p.k. mając na uwadze aktualną sytuacje majątkową oskarżonej. . Na koszty sądowe złożyły się opłaty za uzyskanie karty karnej, ryczałt za doręczenia wezwań i innych pism z postępowaniu przygotowawczym oraz w pierwszej instancji w postępowaniu sądowym, a także koszty związane z uzyskaniem opinii biegłego. Na podstawie art. 618§1 p.11 kpk Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz kancelarii radcy prawnej M. D. wynagrodzenie w kwocie 1260 złotych powiększonych o należną stawkę podatku VAT za pełnienie obowiązków obrońcy oskarżonej z urzędu i kwotę tę wypłacić z sum Skarbu Państwa.