Sad powszechny, IX U 716/19

Sygn. akt IX U 716/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 października 2019 r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Joanna Smycz Protokolant: Iwona Porwoł przy udziale ./. po rozpoznaniu w dniu 17 października 2019 r. w Rybniku sprawy z odwołania W. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o prawo do emerytury na skutek odwołania W. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 12 grudnia 2017r. Znak (...) zmienionej decyzją z dnia 12 lipca 2018r. Znak (...)

1. zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemu W. P. prawo do emerytury począwszy od dnia (...)
2. zasądza od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kwotę 480,00 zł ( czterysta osiemdziesiąt złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje. Sędzia Sygn. akt: IX U 716/19 UZASADNIENIE Decyzją z 12.12.2017r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonemu W. P. ( P. ) prawa do emerytury na podstawie art.184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w związku z §4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze , gdyż ubezpieczony na dzień 01.01.1999r. nie udowodnił wymaganego 25 letniego ogólnego stażu pracy i 15 -letniego okresu pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczony w odwołaniu od powyższej decyzji wniósł o jej zmianę i przyznanie prawa do emerytury z obniżonego wieku. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn jak w zaskarżonej decyzji. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku wyrokiem z 5.11.2018r. oddalił odwołanie (sygn. akt IX U 326/18). Na skutek apelacji ubezpieczonego Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 21.3.2019r. wydanym w sprawie III AUa 220/19 uchylił powyższy wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu - Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach Ośrodkowi Zamiejscowemu w Rybniku, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny wskazał, że Sąd I instancji ponownie rozpoznając sprawę szczegółowo ustali charakter pracy ubezpieczonego w spornych okresach oraz przeanalizuje dokumentację z akt osobowych wnioskodawcy, z okresów za które jej brak, a możliwe będzie jej pozyskanie. Reguły dowodzenia w procesie cywilnym zobowiązują strony do wskazania dowodów, z których wywodzą skutki prawne - art. 232 k.p.c. , a zasada ta odnosi się także do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, czyli tych, których przedmiotem są odwołania ubezpieczonych od decyzji organów rentowych. Oznacza to, że w niniejszej sprawie ubezpieczony będzie zobligowany do wykazania, iż praca, jaką wykonywał w okresach spornych, mieści się w wykazie prac w szczególnych warunkach, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r.w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze . Rozpoznając sprawę Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczony urodził się (...) (...) . złożył wniosek o przyznanie prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych. Organ rentowy uwzględnił ubezpieczonemu na dzień 1.01.1999r. łącznie 24 lata, 10 miesięcy i 23 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających, w tym 10 lat, 9 miesięcy i 7 dni pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, tj. - od 15.8.1975 do 28.2.1976 w (...) w T. - od 1.4.1980 do 31.8.1982 i od 14.6.1988 do 31.8.1989 w (...) S.A. -od 14.9.1989 do 31.12.1989 w PPUH (...) Sp. z o.o. -od 5.6.1992 do 6.9.1994 w Zakładzie (...) - (...) S.A. – K. S. w Ż. -od 7.9.1974 do 31.12.1998 w D. B. E. Polska. Ubezpieczony nie jest członkiem OFE. (dowód: akta emerytalne) Organ rentowy ostatecznie uznał za udowodniony okres pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym od 1.3.1976 do 30.6.1976 r., co spowodowało, iż posiada on wymagany 25-letni ogólny staż pracy (decyzja zamienna z 12.7.2018). Ubezpieczony ukończył zawodową szkołę mechanizacji rolnictwa. Od 1.07.1976 do 30.09.1979 pracował w Wytwórni (...) w T. , w której produkowano części do motorów i części do helikopterów. Pracował w hali produkcyjnej jako tokarz, toczył piasty do kół motorowych. Przygotowywał z odlewu gotowy produkt, tj. piastę potrzebną do montażu do motorów. W ten sposób pracował przez cały okres pracy. Praca ta nie została zaliczona w Zakładzie do pracy w warunkach szczególnych. Od 1.10.1979 odwołujący rozpoczął pracę w Elektrowni w R. . Ze względu na stan wzroku przyjęto go do pracy jako montera. Cały czas pracował przy remontach urządzeń energetycznych jako ślusarz remontowy. Potem nastąpiła zmiana w nazewnictwie stanowisk pracy na monter remontu kotów, przy czym ubezpieczony tak jak dotychczas zajmował się remontami albo montażem urządzeń energetycznych. Ubezpieczony odbył kurs spawacza i od 9.04.1984 wykonywał prace spawalnicze. Na początku spawał konstrukcje, które były odbierane przez Urząd Dozoru Technicznego i dlatego były wpisywane do książeczki. Później ubezpieczony nie wykonywał już spawania konstrukcji, a jedynie spawanie urządzeń energetycznych. Ubezpieczony cały czas pracował w charakterze spawacza, aż do czasu wzięcia urlopu bezpłatnego. Podczas urlopu bezpłatnego od 29.01.1986 rozpoczął pracę w Firmie (...) w R. Śl, gdyż Elektrownia (...) miała zawarte porozumienie z P. -em R. . Była to praca na budowie eksportowej w Czechach, gdzie w zakładzie (...) budowano nową linię montażową. Ubezpieczony cały czas pracował przy spawaniu i montażu rur. Montaż polegał na spawaniu kilometrów rur. Zakład cały czas pracował, była tam linia produkcyjna. Robiono całkowicie nowe konstrukcje, były to prace typowo montażowo - spawalnicze. Na różnych halach dokonywano spawań, na przykład w lakierni i odlewni były o wiele gorsze warunki pracy. Zakład (...) nie wystawił ubezpieczonemu świadectwa pracy w warunkach szczególnych, tylko samo świadectwo pracy. Od 1.01.1990 do 29.01.1990 ubezpieczony pracował w Zakładzie (...) przy KS (...) . To była praca na kopalni (...) , gdzie ubezpieczony spawał stojaki do układania drzewa. Były to prace na wysokościach, bo spawanie odbywało się na rusztowaniach. Za ten okres wystawiono mu świadectwo pracy w warunkach szczególnych z dn.11.10.2017r. (dowód: k.216) Od 28.02.1990r. do 8.08.1990r. odwołujący pracował w (...) u H. S. w Z. . Spawał tam konstrukcje do wstawiania drzwi. Od 11.09.1990 do 31.08.1991 pracował w S. w Przedsiębiorstwie Produkcyjno - Usługowym (...) jako spawacz. Przedsiębiorstwo to wykonywało dozowniki ze stali i ubezpieczony te dozowniki spawał. Żadnych ślusarskich prac nie wykonywał. Przedsiębiorstwo (...) później zmieniło nazwę na Przedsiębiorstwo (...) . Najpierw to była spółka z o.o. potem spółka cywilna. Od 1.09.1991 do 31.03.1992 ubezpieczony pracował w Przedsiębiorstwie (...) , w którym zajmował się spawaniem konstrukcji i zbiorników ciśnieniowych stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Nie starał się tam o świadectwo pracy w warunkach szczególnych. Ta firma już nie istnieje. Z książeczki spawacza wynika, iż ubezpieczony od 9.04.1984r. do 14.06.1985r. wykonywał w Elektrowni (...) spawanie konstrukcji spawalniczych, następnie od 11.09.1990r. do 31.08.1991r. w Przedsiębiorstwie Produkcyjno - Usługowym (...) wykonywał spawanie konstrukcji i urządzeń, od 1.09.1991r. do 11.03.1992r. w Przedsiębiorstwie (...) s.c. w R. dokonywał spawania konstrukcji urządzeń, a następnie od 5.06.1992r. do 6.09.1994r. dokonywał spawania konstrukcji i urządzeń w Zakładzie (...) w Ż. . (dowód: akta osobowe odwołującego z Zakładu (...) przy KS (...) , w szczególności umowa o pracę, z której wynika, iż odwołujący był zatrudniony w charakterze spawacza i świadectwo pracy, które również potwierdza zatrudnienie odwołującego od 1.01.1990 do 29.01.1990 w charakterze spawacza, świadectwo pracy w warunkach szczególnych z dnia 11.10.2017r. potwierdzające, iż odwołujący wykonywał pracę spawacza elektrycznego przy spawaniu rurociągów i konstrukcji stalowych, akta osobowe odwołującego z Wytwórni (...) w T. , w szczególności umowa o pracę z dnia 1.07.1976, z której wynika, iż odwołujący był zatrudniony w pełnym wymiarze w charakterze tokarza z wynagrodzeniem płatnym w sposób i na warunkach przewidzianych w UZP dla przemysłu metalowego, świadectwo pracy z którego wynika, iż ubezpieczony w całym okresie zatrudnienia w Wytwórni (...) pracował w charakterze tokarza, akta osobowe odwołującego z Przedsiębiorstwa (...) w R. Śl., w szczególności umowa o pracę i zaświadczenie pracy na budowie eksportowej oraz karta ewidencyjna z której wynika, iż odwołujący w spornym okresie pracował jako monter – spawacz, opinia wystawiona odwołującemu przez Elektrownię (...) , z której wynika, iż odwołujący od 1976 pracuje w energetyce, wyspecjalizował się w robotach remontach urządzeń energetycznych i spawalniczych, książeczka spawacza okazana na rozprawie z 17.10.2019r., zeznania świadków: Ł. D. , J. Ś. , Z. K. , E. L. , M. W. i H. S. , B. M. , zeznania ubezpieczonego – elektroniczny protokół, k. 134 i 137, 222 a. s.) Sąd uznał zgromadzony materiał dowodowy za kompletny, wiarygodny i mogący stanowić podstawę dokonania ustaleń faktycznych. Strony nie złożyły dalszych wniosków dowodowych. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.184 i 32 ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1383) w związku z § 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( Dz. U. Nr 8 , poz.43 ze zm. ) pracownik -mężczyzna, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w Wykazie A załącznika do Rozporządzenia, nabywa prawo do emerytury, jeżeli : - ukończył wiek 60 lat, - na dzień 1.01.1999r. osiągnął wymagany okres 25 lat zatrudnienia i udowodnił co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, - nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego. W myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym akcie prawnym są okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do tego, czy ubezpieczony spełnia warunki konieczne do nabycia prawa do tzw. wcześniejszej emerytury, a konkretnie czy ma wymagany okres pracy w warunkach szczególnych, gdyż ZUS ostatecznie uznał ubezpieczonemu 25 lat ogólnego stażu pracy. Z przeprowadzonego postępowania wynika, że ubezpieczony oprócz zaliczonego mu przez ZUS okresu 10 lat, 9 miesięcy i 7 dni pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, pracował również stale i w pełnym wymiarze w warunkach szczególnych w (...) S.A. : ⚫ od 1.9.1982 do 31.5.1984r. ( 1 rok 9 miesięcy) jako ślusarz remontowy, czyli wykonywał prace w warunkach szczególnych wymienione w wykazie A dziale XIV poz. 25 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. (bieżąca konserwacja agregatów i urządzeń oraz prace budowlano-montażowe i budowlano-remontowe na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie, tutaj prace energetyczne określone w dziale II) ⚫ od 1.6.1984 do 12.1.1986 ( 1 rok 7 miesięcy i 11 dni ) jako spawacz, a więc prace w warunkach szczególnych wymienione w wykazie A, dziale XIV, poz.12 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze . Sąd dokonując takich ustaleń ponownie przeanalizował dokumentację akt osobowych ubezpieczonego z Elektrowni (...) , zapisy poczynione w jego książeczce spawacza, jak również oparł się na zeznaniach słuchanych w sprawie świadków Ł. D. , J. Ś. i ubezpieczonego, które w pełni podzielił jako wiarygodne, gdyż były rzeczowe, szczegółowe i korelujące ze sobą. Po nabyciu odpowiednich uprawnień spawalniczych ubezpieczony wykonywał stale i w pełnym wymiarze pracę spawacza od 29.01.1986 do 31.5.1988 ( 2 lata 4 mies. i 2 dni) na budowie eksportowej w Firmie (...) w R. Śl, za takim przyjęciem przemawiają zapisy z umów o pracę oraz zeznania świadków Z. K. , E. L. , M. W. i H. S. , które Sąd uznał za wiarygodne jako rzeczowe, logiczne, wzajemnie się uzupełniające. Zatem jest to praca w warunkach szczególnych wymieniona w wykazie A, dziale XIV poz.12 rozp. j.w. W takim charakterze i wymiarze ubezpieczony pracował również od 1.01.1990 do 29.01.1990( 29 dni ) w Zakładzie (...) przy KS (...) ( świadectwo pracy w warunkach szczególnych k.216) i od 11.09.1990 do 31.08.1991 ( 11 miesięcy i 19 dni) w Przedsiębiorstwie Produkcyjno - Usługowym (...) , co wynika z akt osobowych ubezpieczonego, zapisów w książeczce spawacza oraz zeznań świadka B. M. k135 i ubezpieczonego. Łącznie po dodaniu wszystkich tych okresów ubezpieczony posiada dodatkowo 6 lat 9 miesięcy i 1 dzień pracy w warunkach szczególnych. Zaznaczenia wymaga, że organ rentowy nieprawidłowo odliczył wnioskodawcy okresy pobierania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego po 14 listopada 1991r., od uwzględnionych okresów pracy w warunkach szczególnych. Wskazać należy, że dopiero ustawą z dnia 20 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 121, poz. 1264), która weszła w życie w dniu 1 lipca 2004r., został dodany do ustawy o emeryturach i rentach przepis art. 32 ust. 1a, wyłączający możliwość uznania za pracę w szczególnych warunkach okresów niewykonywania pracy, za które pracownik otrzymał po dniu 14 listopada 1991r. wynagrodzenie lub świadczenia z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. W judykaturze zaś utrwaliło się stanowisko, że wykazanie na dzień 1 stycznia 1999r. określonego w art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach, wyłącza ponowne ustalenie tego okresu po osiągnięciu wieku emerytalnego, według zasad wynikających z art. 32 ust. 1a pkt 1 tej ustawy, obowiązujących po dniu 1 lipca 2004r. (por. wyroki Sądu Najwyższego: z 23 kwietnia 2010r., II UK 313/09, OSNP 2011/19-20/260; z 13 lipca 2011r., I UK 12/11, LEX nr 989126; z 18 lipca 2007r., I UK 62/07, OSNP 2008/17-18/269, z dnia 7 października 2014r. I UK 51/14, LEX nr 1621325). Tym samym ubezpieczony udowodnił na dzień 01.01.1999r. ponad 15 lat pracy w warunkach szczególnych. W konsekwencji takiego stanowiska Sąd w wyroku na podstawie art.477 14 § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję i orzekł jak w wyroku. O kosztach sądowych za I i II instancję Sąd orzekł w pkt 2 wyroku z mocy art.98 §1 i §3 kpc w zw. z §9 ust.2 i § 10 ust.1 pkt. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015, poz. 1800). Sędzia