Sad powszechny, XIII GC 1140/17

Sygn. akt XIII GC 1140/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ (...) , dnia 5 lipca 2018 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi, XIII Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący:Sędzia SR Dariusz Rogala Protokolant:sekr. sąd. Magdalena Adamkiewicz po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2018 roku w (...) na rozprawie sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. w Ś. przeciwko (...) S.A. w W. o zapłatę 1) oddala powództwo; 2) zasądza na rzecz (...) spółki akcyjnej z siedzibą w W. od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ś. kwotę 287 (dwustu osiemdziesięciu siedmiu) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt XIII GC 1140/17 UZASADNIENIE Pozwem wniesionym 19 IV 2017 (...) sp. z o.o. w Ś. zażądała zasądzenia od pozwanej kwoty 639,60 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 10 II 2017 oraz zwrotu kosztów procesu wg norm przepianych (pozew, k. 2 i n.) . W odpowiedzi na pozew (...) S.A. w W. wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powódki zwrotu kosztów procesu. W szczególności w tym piśmie procesowym pozwana zaproponowała powódce ugodę, na mocy której zapłaci jej 541,20 zł tytułem roszczeni głównego, 270 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika i ½ kosztów procesu (odpowiedź na pozew, k. 21 i n.) . W replice na odpowiedź na pozew powódka podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie (pismo procesowe powódki z 7 VII 2017, k. 33) . Na rozprawie z 5 VII 2018 strona pozwana złożyła odpis ugody zawartej między stronami z dowodem zapłaty roszczenia w ugodzonej wysokości (wraz z odpisem dla strony przeciwnej) oraz wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie od powódki zwrotu kosztów procesu (rozprawa z 5 VII 2018 – 00:01:36 i 00:06:36) . Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny Powódka, z tytułu najmu poszkodowanej pojazdu zastępczego wobec szkody komunikacyjnej, wystawiła fakturę na kwotę łącznie 1.476 zł (faktura, k. 14) . Poszkodowana przelała na rzecz powódki wierzytelność odszkodowawczą z tytułu szkody zarejestrowanej przez pozwaną pod numerem (...) (cesja, k. 16) . Decyzją z 9 II 2017 pozwana (która odpowiada za sprawcę szkody na podstawie umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych) przyznała powódce odszkodowanie, związane z kosztami najmu pojazdu zastępczego, w kwocie 836,40 zł (decyzja, k. 17) . 29 XII 2017 strony podpisały ugodę, której przedmiotem – zgodnie z jej § 1 ust. 1 – było zakończenie przez strony postępowania prowadzonego w sprawie szkody (...) . Zgodnie z § 2 ugody pozwana zobowiązała się dopłacić, w terminie 14 dni, kwotę 541,20 zł tytułem odszkodowania za najem pojazdu zastępczego, a nadto kwoty 287 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. W § 3 ust. 1 ugody powódka oświadczyła, że ustalona kwota odszkodowania wyczerpuje wszelkie jej roszczenia związane z odszkodowaniem za szkody w ww. pojeździe i zrzekła się wszelkich ewentualnych dalszych roszczeń wynikających z tej szkody. Ponadto – w § 3 ust. 2 ugody – powódka oświadczyła, że zawarta ugoda wyczerpuje wszelkie roszczenia objęte pozwem i w terminie 14 dni od podpisania ugody cofnie pozew z 30 III 2017 w sprawie XIII GC 1140/

1. Pozwana kwotę z ugody w łącznej wysokości 845,20 zł (na kwotę tę składała się kwota 541,20 zł należności głównej, 287 zł kosztów zastępstwa procesowego z ugody i dalsze 17 zł tytułem dalszych kosztów procesu) zapłaciła powódce 26 I
2. W § 4 ugody pozwana oświadczyła, że zrzeka się wobec powódki wszelkich roszczeń o zwrot kosztów procesu wynikających ze sprawy toczącej się przez niniejszym sadem (ugoda, k. 50; potwierdzenie, k. 51; wydruk, k. 53) . Sąd Rejonowy zważył, co następuje Powództwo, jako nieusprawiedliwione co do zasady, podlegało oddaleniu w całości. W zakresie roszczenia głównego należy wskazać, że na mocy ugody z 29 XII 2017 strony uzgodniły, że pozwana zapłaci powódce kwotę 541,20 zł tytułem roszczenia głównego, co – zgodnie z oświadczeniem powódki zawartym w § 3 ust. 1 ugody – wyczerpywało jej roszczenia związane z przedmiotową szkodą i zrzekła się dalszych roszczeń (podobnie w § 3 ust. 2 ugody); ugoda ta dotyczy niniejszej sprawy, co wynika z przywołania w jej treści nie tylko numeru szkody nadanego przez pozwanej, ale również sygn. akt niniejszej sprawy. Oświadczenie takie powoduje nie tylko możliwość podniesienia przez druga stronę, w ramach sporu o takie roszczenie, zarzutu sprawy ugodzonej, ale także, w warunkach skuteczności zrzeczenia, utratę prawa podmiotowego do dochodzenia tego roszczenia w przyszłości (vide wyroki SA w Krakowie z: 30 XII 2009, I ACa 1151/09; 25 V 2017, I ACa 1691/16). Co znamienne – pozwana złożyła również dowód zapłaty ugodzonej kwoty (nie ma zaś znaczenia, że pozwana zapłaciła więcej, niż ugodzono). W konsekwencji wniosek strony pozwanej złożony na rozprawie z 5 VII 2018 o oddalenie powództwa wobec zawartej ugody podlegał uwzględnieniu. Już powyższe zważenie, z uwagi na materialną akcesoryjność wierzytelności o odsetki względem należności głównej (por. art. 481 § 1 KC ), jest wystarczające również do oddalenia powództwa w zakresie żądania odsetek od roszczenia głównego ( accessorium sequitur principale ). Mając na uwadze powyższe – na podstawie przywołanych przepisów – sąd oddalił powództwo w całości mocą pkt. 1 sentencji wyroku. O kosztach procesu należało – na podstawie art. 98 § 1 KPC – rozstrzygnąć z zastosowaniem zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Znajduje to uzasadnienie w fakcie, że powództwo-żądanie strony powodowej, zgodnie z wnioskiem strony pozwanej, zostało oddalone w całości. To więc strona powodowa uległa w zakresie całości swoich żądań i to ją winny ostatecznie obciążać koszty procesu, w tym koszty strony pozwanej. Oczywiście sąd dostrzega, że w § 4 ugody pozwana oświadczyła, że zrzeka się wobec powódki wszelkich roszczeń o zwrot kosztów procesu wynikających z niniejszej sprawy. Nie można jednak pominąć, że zawarta pomiędzy stronami ugoda była ugodą prawa materialnego; oznacza to, że zawarte w niej oświadczenia również miały charakter materialnoprawny. Naruszenie jej postanowień, np. § 4 ugody, ma więc co najwyżej charakter nienależytego wykonania umowy (niezależnie od tego można postawić tezę, że w tym zakresie ugoda może podlegać wzruszeniu, albowiem – wobec jej treści § 3 ust. 2 i zobowiązani powódki do cofnięcia pozwu – zaniechanie cofnięcia pozwu może być potencjalnie rozpatrywanie z perspektywy błędu z art. 918 § 2 KC ). Z drugiej strony wniosek strony pozwanej o zwrot kosztów procesu w niniejszej sprawie ma charakter procesowy. Na konieczność delimitacji procesowego rozstrzygnięcia o kosztach procesu i kwestii materialnoprawnych wielokrotnie wskazywał SN zaznaczając, że koszty procesu nie mogą być dochodzone w ramach roszczenia głównego (vide tylko przykładowo uchwała SN 10 II 1995, III CZP 8/95); wręcz orzecznictwo jednoznacznie wskazało, że jedynie ugoda sądowa może wywołać skutki procesowe (m.in. określone w art. 104 KPC i art. 117 uKSC), a skutków takich nie wywołują ugody pozasądowe (vide uchwała SN z 22 XI 1968, III CZP 108/68), pomijając tu kwestię ugody zawartej przed mediatorem (albowiem nie taką ugodę zawarły strony). Innymi słowy materialne oświadczenie pozwanej o zrzeczeniu się roszczeń o zwrot kosztów procesu zawarte w ugodzie pozasądowej, nie pozbawia pozwanej prawa żądania zwrotu kosztów w procesie, które to żądanie, w wypadku niecofnięcia pozwu przez stronę powodową mimo takiego zobowiązania zawartego w ugodzie pozasądowej, podlega ocenie z perspektywy art. 98 i n. KPC ; wystąpienie z takim wnioskiem przez pozwaną może być rozpatrywane jedynie w innym procesie w oparciu o art. 471 KC. Jednocześnie należy przypomnieć, że za obciążeniem powódki kosztami niniejszego procesu przemawiając dalsze okoliczności z nim związane. Otóż w § 3 ust. 2 ugody z 29 XII 2017 powódka zobowiązała się do cofnięcia pozwu wniesionego w niniejszej sprawie. Tymczasem w niniejszej sprawie powódka złożyła jedynie pismo z 15 XII 2017 o zaakceptowaniu propozycji ugody (k. 42) . Mimo tego powódka nie złożyła pisma cofającego pozew, co jest szczególnie zastanawiające, skoro powódka była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika procesowego. Pełnomocnik ten (strony powodowej) musiał zdawać sobie sprawę, że powództwo w niniejszej sprawie, wbrew obowiązkowi z § 3 ust. 2 ugody, nie zostało cofnięte, albowiem o ile zawarcie ugody nastąpiło 29 XII 2017, zaś zapłata ugodzonego roszczenia 26 I 2018, to zarządzeniem z 18 V 2018 pełnomocnicy stron zostali wezwani do obowiązkowego stawiennictwa na rozprawie z 5 VII 2018 (k. 47) , zaś stosowne zawiadomienie zostało doręczone pełnomocnikowi powódki 6 VI 2018; już abstrahując od tego, czy otrzymał on wezwanie czy zawiadomienie o terminie rozprawy z 5 VII 2018, z całą pewnością dotarła do niego wiadomość, że wyznaczona została w sprawie rozprawa, co jednoznacznie wskazywało, że do sądu nie dotarło oświadczenie o cofnięciu pozwu (por. a contrario art. 203 § 3 zd. I in principio KPC ); mimo tego pełnomocnik strony powodowej nie stawił się na rozprawie z 5 VII
3. Również to przemawiało za obciążeniem strony powodowej kosztami niniejszego procesu. Na koszty procesu pozwanej składały się tylko koszty zastępstwa procesowego w postaci wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości 270 zł (§ 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 X 2015 w sprawie opłat za czynności radców prawnych {Dz.U. 2015 r., poz. 1804, ze zm.}) i 17 zł tytułem opłaty skarbowej od złożenia kopii dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa w postępowaniu sądowym (k. 25 i 40) . Mając na uwadze powyższe – na podstawie art. 109 § 2 KPC w zw. z przywołanymi przepisami – sąd, w pkt. 2 sentencji wyroku, postanowił zasądzić na rzecz pozwanej od powódki sumę powyższych pozycji, tj. kwotę 287 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. ZARZĄDZENIE (...)